FRANSE GRAMMATICA

1- FRANS ALFABET

Het Franse alfabet is hetzelfde als het Engelse alfabet, maar veel letters klinken anders en hebben andere namen:

A – ah

B – bay

C – say

D – day

E – ooh

F – ef

G – zhay

H – ash

I – ee

J – zshee

K – kah

L – el

M – em

N – en

O – o

P – pay

Q – koo

R – air

S – ess

T – tay

U – oo

V – vay

W – doobl vay

X – eeks

Y – ee grek

Z – zed

2- WOORDVOLGORDE

1 Basis O + W Je dors. Ik slaap.

2 Lijdend voorwerp O + W + LV Je lis le livre. Ik lees het boek.

3 Meewerkend voorwerp O + W + MV + LV Je lui donne le livre. Ik geef hem/haar het boek.

4 Begunstigde O + W + LV + pour + persoon J'achète un livre pour lui. Ik koop een boek voor hem.

5 IO-voornaamwoord O + W + MV-voornaamwoord + LV Je lui donne le livre. Ik geef hem/haar het boek.

6 Bijvoeglijk naamwoord O + être + BN Le livre est grand. Het boek is groot.

7 Bijwoord O + W + BW Il lit rapidement. Hij leest snel.

8 Lijdend voorwerp + bijwoord O + W + LV + BW Je lis le livre rapidement. Ik lees het boek snel.

9 Tijdbijwoord O + W + BW(tijd) Je travaille aujourd'hui. Ik werk vandaag.

10 Plaatsbijwoord O + W + BW(plaats) Il habite là. Hij woont daar.

11 Voorzetselgroep O + être + locatie Le livre est sur la table. Het boek ligt op de tafel.

12 LV + locatie O + W + LV + locatie Je mets le livre sur la table. Ik leg het boek op de tafel.

13 Bepaler + zelfstandig naamwoord Aanw + ZN Ce livre est nouveau. Dit boek is nieuw.

14 Bepaler + bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord Aanw + BN + ZN Ce gros livre est nouveau. Dit grote boek is nieuw.

15 Telwoord + zelfstandig naamwoord Telw + ZN Deux livres sont nouveaux. Twee boeken zijn nieuw.

16 Voegwoord Zin + voegw + zin Je lis et il écrit. Ik lees en hij schrijft.

17 Voegwoord + voorwerpen O + W + LV + voegw + O + W + LV Je lis le livre et il écrit une lettre. Ik lees het boek en hij schrijft een brief.

18 Tegenwoordige lijdende vorm O + être + VD Le livre est lu. Het boek wordt gelezen.

19 Lijdende vorm + handelende persoon O + être + VD + par + handelende persoon Le livre est lu par le professeur. Het boek wordt door de leraar gelezen.

20 Lijdende vorm + meewerkend voorwerp O + être + VD + à + persoon Le livre est donné à l'élève. Het boek wordt aan de leerling gegeven.

21 Lijdende vorm + meewerkend voorwerp + handelende persoon O + être + VD + à + persoon + par + handelende persoon Le livre est donné à l'élève par le professeur. Het boek wordt door de leraar aan de leerling gegeven.

22 Lijdende vorm + bijwoord O + être + VD + BW Le livre est lu aujourd'hui. Het boek wordt vandaag gelezen.

23 Lijdende vorm + locatie O + être + VD + locatie Le livre est posé sur la table. Het boek wordt op de tafel gelegd.

24 Lijdende vorm + handelende persoon + bijwoord O + être + VD + par + handelende persoon + BW Le livre est lu aujourd'hui par le professeur. Het boek wordt vandaag door de leraar gelezen.

25 Lijdende vorm + handelende persoon + meewerkend voorwerp + bijwoord O + être + VD + à + MV + par + handelende persoon + BW Le livre est donné aujourd'hui à l'élève par le professeur. Het boek wordt vandaag door de leraar aan de leerling gegeven.

26 Voltooide lijdende vorm O + avoir/être + été + VD Le livre a été lu. Het boek is gelezen.

27 Voltooide lijdende vorm + handelende persoon O + avoir/être + été + VD + par + handelende persoon Le livre a été lu par le professeur. Het boek is door de leraar gelezen.

28 Toekomende lijdende vorm O + être (toekomst) + VD Le livre sera lu demain. Het boek zal morgen worden gelezen.

29 Toekomende lijdende vorm + handelende persoon O + être (toekomst) + VD + par + handelende persoon Le livre sera lu demain par le professeur. Het boek zal morgen door de leraar worden gelezen.

30 Lijdende vorm met modaal werkwoord O + modaal werkwoord + être + VD Le livre doit être lu. Het boek moet worden gelezen.

31 Ontkenning O + ne + W + pas + ... Je ne lis pas le livre. Ik lees het boek niet.

32 Lijdende vorm in de ontkenning O + ne + être + pas + VD Le livre n'est pas lu par le professeur. Het boek wordt niet door de leraar gelezen.

33 Ja/nee-vraag Est-ce que + O + W...? Est-ce que tu lis le livre ? Lees je het boek?

34 Vraag in de lijdende vorm Est-ce que + O + être + VD...? Est-ce que le livre est lu ? Wordt het boek gelezen?

35 Vraag naar de handelende persoon Par qui + lijdende vorm...? Par qui le livre est-il lu ? Door wie wordt het boek gelezen?

36 Vraag naar het meewerkend voorwerp À qui + O + W + LV ? À qui donnes-tu le livre ? Aan wie geef je het boek?

37 Gebiedende wijs W + LV Lis le livre ! Lees het boek!

38 Gebiedende wijs + meewerkend voorwerp W + MV + LV Donne-lui le livre ! Geef hem/haar het boek!

39 Lijdende vorm in de gebiedende wijs Sois/soyez + VD Sois respecté ! Word gerespecteerd!

40 Infinitief W-infinitief lire lezen

41 Infinitief + lijdend voorwerp W-infinitief + LV lire le livre het boek lezen

42 Lijdende vorm van de infinitief être + VD être lu gelezen worden

43 Doel O + W + pour + infinitief Je mange pour jouer. Ik eet om te spelen.

44 Betrekkelijke bijzin ZN + qui/que/dont/où + bijzin Le livre que je lis est intéressant. Het boek dat ik lees is interessant.

45 Betrekkelijke bijzin in de lijdende vorm ZN + qui/que + lijdende bijzin Le livre qui est lu par le professeur est intéressant. Het boek dat door de leraar wordt gelezen, is interessant.

46 Voorwaardelijke zin Si + bijzin, bijzin Si j'ai le temps, je lis. Als ik tijd heb, lees ik.

47 Voorwaardelijke zin + lijdende vorm Si + lijdende bijzin, bijzin Si le livre est lu, il apprend. Als het boek wordt gelezen, leert hij.

48 Indirecte rede O + dire + que + bijzin Il dit qu'il lit. Hij zegt dat hij leest.

49 Indirecte vraag O + demander + si + bijzin Il demande si je lis. Hij vraagt of ik lees.

50 Indirect bevel/verzoek O + demander + à + persoon + de + infinitief Il me demande de lire. Hij vraagt me om te lezen.

BIJWOORDEN:

1 Manier Bijwoord + werkwoord / meestal na het werkwoord Je lis le livre rapidement. Ik lees het boek snel.

2 Plaats Plaatsuitdrukking + werkwoord / meestal na het werkwoord Je lis le livre à la maison. Ik lees het boek thuis.

3 Tijd Tijdsuitdrukking + zin / aan het begin, in het midden of aan het einde J'ai lu le livre hier. Ik heb het boek gisteren gelezen.

4 Frequentie Frequentiebijwoord + werkwoord / meestal na het vervoegde werkwoord Je lis souvent des livres. Ik lees vaak boeken.

5 Frequentie + zijn Frequentiebijwoord + être + gezegde Il est toujours heureux. Hij is altijd gelukkig.

6 Frequentie + hulpwerkwoord Onderwerp + hulpwerkwoord + frequentiebijwoord + voltooid deelwoord Je n'ai jamais vu ça. Ik heb dat nog nooit gezien.

7 Graad Graadbijwoord + bijvoeglijk naamwoord C'est très bien. Dat is heel goed.

8 Graad + werkwoord Graadbijwoord + werkwoord J'aime vraiment ça. Ik vind dat echt leuk.

9 Zinsbijwoord Zinsbijwoord + bijzin / meestal aan het begin Heureusement, j'ai gagné. Gelukkig heb ik gewonnen.

10 Commentaarbijwoord Commentaaruitdrukking + bijzin / meestal aan het begin Honnêtement, je ne sais pas. Eerlijk gezegd weet ik het niet.

11 Verbindend bijwoord Verbindend bijwoord + bijzin / meestal aan het begin of tussen zinnen J'étais fatigué ; cependant, j'ai continué à travailler. Ik was moe; toch ben ik blijven werken.

12 Richting Richtingsuitdrukking + werkwoord / vaak na het werkwoord Il est sorti. Hij is naar buiten gegaan.

13 Bepaalde frequentie Uitdrukking van bepaalde frequentie + werkwoord J'y vais tous les jours. Ik ga er elke dag naartoe.

14 Duur Duuraanduiding + werkwoord J'ai étudié pendant deux heures. Ik heb twee uur gestudeerd.

15 Doel pour + infinitief / afin de + infinitief / doelzin J'y vais pour étudier. Ik ga erheen om te studeren.

MEewerkend VOORWERP:

Meewerkend voorwerp O + W + à + persoon Je parle à Marie. Ik praat met Marie.

Met lijdend + meewerkend voorwerp O + W + LV + à + persoon Je donne le livre à Paul. Ik geef het boek aan Paul.

MV: mij O + me + W Il me parle. Hij praat tegen mij.

MV: jou O + te + W Il te parle. Hij praat tegen jou.

MV: hem/haar O + lui + W Je lui parle. Ik praat tegen hem/haar.

MV: ons O + nous + W Il nous parle. Hij praat tegen ons.

MV: jullie/u O + vous + W Il vous parle. Hij praat tegen jullie/u.

MV: hen O + leur + W Je leur parle. Ik praat tegen hen.

Lijdend + meewerkend voornaamwoord O + W + LV + MV Je lui donne le livre. Ik geef hem/haar het boek.

Beide voornaamwoorden O + LV-voornaamwoord + MV-voornaamwoord + W Je le lui donne. Ik geef het aan hem/haar.

Meervoud zonder specifiek lidwoord à + des + zelfstandig naamwoord Je parle à des garçons. Ik praat met jongens.

Specifiek meervoud à + les → aux Je parle aux garçons. Ik praat met de jongens.

GENITIEF:

van de jongen de + le garçon → du garçon le livre du garçon het boek van de jongen

van het meisje de + la fille le livre de la fille het boek van het meisje

van de jongens de + les garçons → des garçons le livre des garçons het boek van de jongens

van de meisjes de + les filles → des filles le livre des filles het boek van de meisjes

van een jongen d'un garçon le livre d'un garçon het boek van een jongen

van een meisje d'une fille le livre d'une fille het boek van een meisje

van jongens de + des garçons un groupe de garçons een groep jongens

ZELFSTANDIGE BEZITTELIJKE VOORNAAMWOORDEN:

Eigenaar Mannelijk enkelvoud Vrouwelijk enkelvoud Mannelijk meervoud Vrouwelijk meervoud

mijn / van mij le mien la mienne les miens les miennes

jouw / van jou (tu) le tien la tienne les tiens les tiennes

zijn / haar / van hem / van haar le sien la sienne les siens les siennes

ons / van ons le nôtre la nôtre les nôtres les nôtres

jullie / van jullie (vous) le vôtre la vôtre les vôtres les vôtres

hun / van hen le leur la leur les leurs les leurs

Ce livre est le mien. Dit boek is van mij.

Cette voiture est la mienne. Deze auto is van mij.

Ces livres sont les miens. Deze boeken zijn van mij.

Cette maison est la sienne. Dit huis is van hem/haar.

Ces voitures sont les leurs. Deze auto's zijn van hen.

Le livre est le nôtre. Het boek is van ons.

La maison est la vôtre. Het huis is van jullie/u.

WAS VAN PLAN TE:

was/waren van plan te aller (imparfait) + infinitief J'allais partir. Ik was van plan te vertrekken.

stond op het punt te être sur le point de + infinitief J'étais sur le point de partir. Ik stond op het punt te vertrekken.

stond op het punt om net te être sur le point de + infinitief J'étais sur le point de partir quand il est arrivé. Ik stond op het punt te vertrekken toen hij aankwam.

was/waren van plan binnenkort te aller (imparfait) + infinitief Nous allions commencer. We waren van plan te beginnen.

was/waren van plan te avoir l'intention de + infinitief J'avais l'intention de partir. Ik was van plan om te vertrekken.

hoorde/hoorden te devoir (imparfait) + infinitief Je devais partir. Ik hoorde te vertrekken.

was/waren bedoeld om te être censé + infinitief J'étais censé partir. Ik werd geacht te vertrekken.

werd/werden verwacht te être censé + infinitief Il était censé venir. Hij werd verwacht te komen.

stond/stonden op het punt van être sur le point de + infinitief Elle était sur le point de pleurer. Zij stond op het punt te huilen.

stond op het punt te gebeuren être sur le point de se produire L'accident était sur le point de se produire. Het ongeluk stond op het punt te gebeuren.

was/waren dicht bij het doen van être près de + infinitief Il était près de tomber. Hij stond op het punt te vallen.

was/waren bezig met être en train de + infinitief J'étais en train de travailler. Ik was aan het werk.

probeerde/probeerden te essayer de + infinitief J'essayais de partir. Ik probeerde te vertrekken.

was/waren van plan te avoir l'intention de + infinitief Elle avait l'intention de venir. Zij was van plan te komen.

2- ZELFSTANDIGE NAAMWOORDEN

In het Frans hebben zelfstandige naamwoorden een grammaticaal geslacht:

livre (boek) -> mannelijk

maison (huis) -> vrouwelijk

livres (boeken) -> mannelijk meervoud

maisons (huizen) -> vrouwelijk meervoud

De meeste zelfstandige naamwoorden in het meervoud eindigen op -s, maar sommige eindigen op -al, andere op -au, -eau of -eu, en sommige eindigen op -ou of -ail.

3- LIDWOORDEN

Lidwoorden zijn afhankelijk van het zelfstandig naamwoord.

Onbepaalde lidwoorden (een):

un -> (mannelijk)

une -> (vrouwelijk)

un livre (een boek)

une maison (een huis)

Bepaalde lidwoorden (de/het):

le -> (mannelijk)

la -> (vrouwelijk)

les -> (meervoud)

l- (voorvoegsel) -> (zelfstandig naamwoord dat met een klinker begint)

Klinkers in het Frans: a, e, i, o, u, y.

le ami → l'ami (de vriend)

la école → l'école (de school)

le livre (het boek)

la maison (het huis)

5- VOORNAAMWOORDEN

1. Persoonlijke voornaamwoorden — onderwerp

Deze vervangen het onderwerp van een zin.

Nederlands Frans

ik je

jij (enkelvoud, informeel) tu

hij il

zij elle

wij nous

jullie/u (meervoud/formele vorm) vous

zij (mannelijk/gemengd) ils

zij (vrouwelijk) elles

Voorbeelden:

Je parle. → Ik spreek.

Elle travaille. → Zij werkt.

Ils mangent. → Zij eten.

2. Lijdendvoorwerpvoornaamwoorden

Deze vervangen een lijdend voorwerp.

Nederlands Frans

mij me / m'

jou te / t'

hem / het le / l'

haar / het la / l'

ons nous

jullie/u vous

hen les

Voorbeelden:

Je le vois. → Ik zie hem/het.

Je la connais. → Ik ken haar.

Je les aime. → Ik hou van hen.

Il **m'**écoute. → Hij luistert naar mij.

3. Meewerkendvoorwerpvoornaamwoorden

Deze vervangen meestal à + persoon.

Nederlands Frans

aan mij me / m'

aan jou te / t'

aan hem/haar lui

aan ons nous

aan jullie/u vous

aan hen leur

Voorbeelden:

Je lui parle. → Ik praat tegen hem/haar.

Je leur écris. → Ik schrijf aan hen.

Il me donne un livre. → Hij geeft mij een boek.

4. Wederkerende voornaamwoorden

Deze worden gebruikt wanneer het onderwerp en het voorwerp naar dezelfde persoon verwijzen.

Nederlands Frans

mezelf me / m'

jezelf te / t'

zichzelf (mannelijk/vrouwelijk) se / s'

onszelf nous

julliezelf vous

zichzelf (meervoud) se / s'

Voorbeelden:

Je me lave. → Ik was mezelf.

Elle se regarde. → Zij kijkt naar zichzelf.

Nous nous préparons. → Wij bereiden ons voor.

5. Beklemtoonde / zelfstandige voornaamwoorden

Deze worden gebruikt voor nadruk, na voorzetsels en in bepaalde constructies.

Nederlands Frans

mij moi

jou toi

hem lui

haar elle

ons nous

jullie/u vous

hen eux

hen (vrouwelijk) elles

Voorbeelden:

Moi, je suis prêt. → Ik, ik ben klaar.

Je parle avec lui. → Ik praat met hem.

C'est pour elle. → Het is voor haar.

Eux, ils travaillent. → Zij, zij werken.

6. Bezittelijke voornaamwoorden

Deze betekenen van mij, van jou, van hem, van haar, van ons en van hen.

Ze komen overeen met het bezeten voorwerp, niet met de eigenaar.

Nederlands Mannelijk enkelvoud Vrouwelijk enkelvoud Meervoud

van mij le mien la mienne les miens / les miennes

van jou le tien la tienne les tiens / les tiennes

van hem/haar le sien la sienne les siens / les siennes

van ons le nôtre la nôtre les nôtres

van jullie/u le vôtre la vôtre les vôtres

van hen le leur la leur les leurs

Voorbeeld:

Cette voiture est la mienne.

→ Deze auto is van mij.

Ces livres sont les leurs.

→ Deze boeken zijn van hen.

7. Aanwijzende voornaamwoorden

Deze betekenen deze, die, deze (meervoud) en die (meervoud).

Frans Nederlands

celui deze/die (mannelijk enkelvoud)

celle deze/die (vrouwelijk enkelvoud)

ceux deze/die (mannelijk meervoud)

celles deze/die (vrouwelijk meervoud)

Voorbeelden:

Celui-ci est meilleur. → Deze is beter.

Celle-là est grande. → Die is groot.

Ceux-ci sont mes amis. → Dit zijn mijn vrienden.

Celles-là sont chères. → Die zijn duur.

Andere aanwijzende voornaamwoorden:

ce / c' → dit/dat/het

ceci → dit

cela / ça → dat

Voorbeelden:

C'est intéressant. → Het is interessant.

Ceci est important. → Dit is belangrijk.

Ça me plaît. → Dat bevalt me.

10. Onbepaalde voornaamwoorden

Deze verwijzen naar mensen of dingen zonder precies aan te geven wie of wat bedoeld wordt.

Frans Nederlands

quelqu'un iemand

quelque chose iets

personne niemand

rien niets

tout alles

tous iedereen/allen

chacun ieder/iedereen

chacune ieder (vrouwelijk)

aucun geen/niemand

aucune geen (vrouwelijk)

certains sommigen

certaines sommigen (vrouwelijk)

plusieurs verschillende/meerdere

on men/wij/mensen

Voorbeelden:

Quelqu'un est là. → Er is iemand.

Je ne vois personne. → Ik zie niemand.

Je ne sais rien. → Ik weet niets.

Tout est prêt. → Alles is klaar.

Chacun a son opinion. → Iedereen heeft zijn eigen mening.

11. Bijwoordelijke voornaamwoorden

Het Frans heeft twee bijzonder belangrijke bijwoordelijke voornaamwoorden:

y

Vervangt meestal:

à + ding

een plaats

Voorbeelden:

Je pense à ce problème.

J'y pense.

Ik denk eraan.

Je vais à Paris.

J'y vais.

Ik ga erheen.

en

Vervangt meestal:

de + ding

hoeveelheden

"wat ervan/ervan/van hen"

Voorbeelden:

Je parle de ce problème.

J'en parle.

Ik praat erover.

J'ai trois livres.

J'en ai trois.

Ik heb er drie.

12. Het onderwerpelijke voornaamwoord on

On is een speciaal Frans voornaamwoord.

Het kan betekenen:

men

mensen

iemand

wij

Voorbeelden:

On dit que c'est difficile.

→ Men zegt dat het moeilijk is.

On va au cinéma.

→ We gaan naar de bioscoop.

Grammaticaal wordt on gebruikt met een werkwoord in de derde persoon enkelvoud:

On est, niet on sommes.

13. Onpersoonlijk voornaamwoord il

Het Frans gebruikt ook il in onpersoonlijke constructies waarin het niet naar een specifieke man verwijst.

Voorbeelden:

Il pleut.

→ Het regent.

Il faut travailler.

→ Het is noodzakelijk om te werken / Je moet werken.

Il est important de comprendre.

→ Het is belangrijk om te begrijpen.

6- BIJVOEGLIJKE NAAMWOORDEN

Als een bijvoeglijk naamwoord naar een vrouwelijk zelfstandig naamwoord verwijst, voegen we het achtervoegsel -e toe:

grand -> groot (mannelijk)

grande -> groot (vrouwelijk)

Als een bijvoeglijk naamwoord naar twee of meer zelfstandige naamwoorden verwijst, voegen we het achtervoegsel -s toe:

grands -> groot (twee of meer mannelijke personen of dingen)

grands -> groot (twee of meer vrouwelijke personen of dingen)

une grande maison een groot huis

une maison est grande een huis is groot

WERKWOORD ÊTRE (ZIJN):

1- TEGENWOORDIGE TIJD — PRÉSENT:

je suis — ik ben

tu es — jij bent

il est — hij is

elle est — zij is

nous sommes — wij zijn

vous êtes — jullie/u zijn/bent

ils/elles sont — zij zijn

2- ONVOLTOOID VERLEDEN TIJD — IMPARFAIT:

j'étais — ik was / ik was vroeger

tu étais — jij was

il était — hij was

elle était — zij was

nous étions — wij waren

vous étiez — jullie/u waren/was

ils/elles étaient — zij waren

3- PASSÉ COMPOSÉ:

j'ai été — ik was / ik ben geweest

tu as été — jij was / jij bent geweest

il a été — hij was / hij is geweest

elle a été — zij was / zij is geweest

nous avons été — wij waren / wij zijn geweest

vous avez été — jullie/u waren/was / jullie/u zijn/is geweest

ils/elles ont été — zij waren / zij zijn geweest

4- VOLTOOID VERLEDEN TIJD — PLUS-QUE-PARFAIT:

j'avais été — ik was geweest

tu avais été — jij was geweest

il avait été — hij was geweest

elle avait été — zij was geweest

nous avions été — wij waren geweest

vous aviez été — jullie/u waren/was geweest

ils/elles avaient été — zij waren geweest

5- ONVOLTOOID VERLEDEN TIJD (LITERAIR) — PASSÉ SIMPLE:

Voornamelijk literair.

je fus — ik was

tu fus — jij was

il fut — hij was

elle fut — zij was

nous fûmes — wij waren

vous fûtes — jullie/u waren/was

ils/elles furent — zij waren

6- VOORVERLEDEN TIJD — PASSÉ ANTÉRIEUR:

Literair.

j'eus été — ik was geweest

tu eus été — jij was geweest

il eut été — hij was geweest

elle eut été — zij was geweest

nous eûmes été — wij waren geweest

vous eûtes été — jullie/u waren/was geweest

ils/elles eurent été — zij waren geweest

7- TOEKOMENDE TIJD — FUTUR SIMPLE:

je serai — ik zal zijn

tu seras — jij zult zijn

il sera — hij zal zijn

elle sera — zij zal zijn

nous serons — wij zullen zijn

vous serez — jullie/u zullen/zult zijn

ils/elles seront — zij zullen zijn

8- VOLTOOID TOEKOMENDE TIJD — FUTUR ANTÉRIEUR:

j'aurai été — ik zal geweest zijn

tu auras été — jij zult geweest zijn

il aura été — hij zal geweest zijn

elle aura été — zij zal geweest zijn

nous aurons été — wij zullen geweest zijn

vous aurez été — jullie/u zullen/zult geweest zijn

ils/elles auront été — zij zullen geweest zijn

VOORWAARDELIJKE WIJS — CONDITIONNEL:

9- TEGENWOORDIGE VOORWAARDELIJKE WIJS:

je serais — ik zou zijn

tu serais — jij zou zijn

il serait — hij zou zijn

elle serait — zij zou zijn

nous serions — wij zouden zijn

vous seriez — jullie/u zouden/zou zijn

ils/elles seraient — zij zouden zijn

10- VERLEDEN VOORWAARDELIJKE WIJS:

j'aurais été — ik zou geweest zijn

tu aurais été — jij zou geweest zijn

il aurait été — hij zou geweest zijn

elle aurait été — zij zou geweest zijn

nous aurions été — wij zouden geweest zijn

vous auriez été — jullie/u zouden/zou geweest zijn

ils/elles auraient été — zij zouden geweest zijn

AANVOEGENDE WIJS — SUBJONCTIF:

11- TEGENWOORDIGE AANVOEGENDE WIJS:

que je sois — dat ik ben

que tu sois — dat jij bent

qu'il soit — dat hij is

qu'elle soit — dat zij is

que nous soyons — dat wij zijn

que vous soyez — dat jullie/u zijn/bent

qu'ils/elles soient — dat zij zijn

Il faut que je sois prudent. — Ik moet voorzichtig zijn.

12- VERLEDEN AANVOEGENDE WIJS:

que j'aie été — dat ik ben geweest

que tu aies été — dat jij bent geweest

qu'il ait été — dat hij is geweest

qu'elle ait été — dat zij is geweest

que nous ayons été — dat wij zijn geweest

que vous ayez été — dat jullie/u zijn/bent geweest

qu'ils/elles aient été — dat zij zijn geweest

13- ONVOLTOOID VERLEDEN AANVOEGENDE WIJS:

Literair.

que je fusse — dat ik was / zou zijn

que tu fusses — dat jij was / zou zijn

qu'il fût — dat hij was / zou zijn

qu'elle fût — dat zij was / zou zijn

que nous fussions — dat wij waren / zouden zijn

que vous fussiez — dat jullie/u waren/zou / zouden/zou zijn

qu'ils/elles fussent — dat zij waren / zouden zijn

14- VOLTOOID VERLEDEN AANVOEGENDE WIJS:

Literair.

que j'eusse été — dat ik was geweest

que tu eusses été — dat jij was geweest

qu'il eût été — dat hij was geweest

qu'elle eût été — dat zij was geweest

que nous eussions été — dat wij waren geweest

que vous eussiez été — dat jullie/u waren/was geweest

qu'ils/elles eussent été — dat zij waren geweest

GEBIEDENDE WIJS — IMPÉRATIF:

De gebiedende wijs heeft alleen de vormen tu, nous en vous.

15- TEGENWOORDIGE GEBIEDENDE WIJS:

sois ! — wees!

soyons ! — laten we zijn!

soyez ! — wees!

Sois prudent ! — Wees voorzichtig!

Soyons honnêtes ! — Laten we eerlijk zijn!

Soyez patient ! — Wees geduldig!

16- VERLEDEN GEBIEDENDE WIJS:

Zeldzaam en formeel/literair.

aie été ! — wees geweest!

ayons été ! — laten we geweest zijn!

ayez été ! — wees geweest!

NIET-PERSOONSVORMEN:

17- TEGENWOORDIGE INFINITIEF:

être — zijn

18- VOLTOOIDE INFINITIEF:

avoir été — geweest zijn

19- TEGENWOORDIG DEELWOORD:

étant — zijnde

20- VOLTOOID DEELWOORD:

été — geweest

7- NAAMVALLEN

Korte inleiding: Een naamval geeft de relatie aan tussen een zelfstandig naamwoord of voornaamwoord en andere elementen in een zin.

Nominatief/onderwerp: het zelfstandig naamwoord of voornaamwoord dat de handeling uitvoert (Voorbeeld: Ik eet de appel. "Ik" is de nominatief.)

Accusatief/lijdend voorwerp: het zelfstandig naamwoord of voornaamwoord waarop de handeling wordt uitgevoerd (Voorbeeld: Ik eet de appel. "Appel" is de accusatief/het lijdend voorwerp.)

Datief/meewerkend voorwerp: het zelfstandig naamwoord of voornaamwoord dat de handeling ontvangt (Voorbeeld: Ik lees de jongen een verhaal voor. "Jongen" is de datief/het meewerkend voorwerp.)

Genitief: het zelfstandig naamwoord of voornaamwoord dat bezit aangeeft, waarbij het bezit zelf het onderwerp is (Voorbeeld: Het speelgoed van de jongen. "Van de jongen" staat in de genitief.)

ONDERWERP: le garçon (de jongen) / la fille (het meisje) / les garçons (de jongens) / un garçon (een jongen) / une fille (een meisje) / garçons (jongens)

LIJDEND VOORWERP: le garçon (de jongen) / la fille (het meisje) / les garçons (de jongens) / un garçon (een jongen) / une fille (een meisje) / garçons (jongens)

MEWERKEND VOORWERP: au garçon (aan de jongen) / à la fille (aan het meisje) / aux garçons (aan de jongens) / à un garçon (aan een jongen) / à une fille (aan een meisje) / à garçons (aan jongens)

GENITIEF: du garçon (van de jongen) / de la filles (van de meisjes) / des garçons (van de jongens) / d'un garçon (van een jongen) / d'une fille (van een meisje) / de garçons (van jongens)

- NAAMVALLEN VAN VOORNAAMWOORDEN

NOMINATIEF:

ik -> Je

jij (informeel) -> tu

hij -> il

zij -> elle

men -> on

wij -> nous

jullie/u (formeel/meervoud) -> vous

zij (mannelijk/gemengd) -> ils

zij (vrouwelijk) -> elles

ACCUSATIEF:

mij -> me / m'

jou -> te / t'

hem / het -> le / l'

haar / het -> la / l'

ons -> nous

jullie/u -> vous

hen -> les

DATIEF:

aan mij -> me / m'

aan jou -> te / t'

aan hem/haar -> lui

aan ons -> nous

aan jullie/u -> vous

aan hen -> leur

In het Frans bestaan er voornaamwoorden die "beklemtoonde voornaamwoorden" worden genoemd. Ze leggen nadruk op een persoon en kunnen onderwerp- of voorwerpsvoornaamwoorden vervangen.

Beklemtoonde voornaamwoorden worden gebruikt:

na voorzetsels

voor nadruk

wanneer het voornaamwoord zelfstandig staat

in vergelijkingen en nevenschikkingen

BEKLEMTOONDE VOORNAAMWOORDEN:

mij -> moi

jou -> toi

hem -> lui

haar -> elle

zichzelf -> soi

ons -> nous

jullie/u -> vous

hen (mannelijk) -> eux

hen (vrouwelijk) -> elles

WEDERKERENDE VOORNAAMWOORDEN:

mezelf -> me

jezelf -> te

zichzelf (mannelijk/vrouwelijk) -> se

onszelf -> nous

julliezelf -> vous

zichzelf (meervoud) -> se

8- WERKWOORDSTIJDEN

1- TEGENWOORDIGE TIJD:

WERKWOORDEN DIE IN DE INFINITIEF OP ER EINDIGEN:

Werkwoord (infinitief): parler

je parle -> ik spreek

tu parles -> jij spreekt

il/elle parle -> hij/zij spreekt

nous parlons -> wij spreken

vous parlez -> jullie/u spreken/spreekt

ils/elles parlent -> zij spreken

2- VERLEDEN TIJD / VOLTOOIDE TEGENWOORDIGE TIJD:

j'ai parlé -> ik sprak / ik heb gesproken

tu as parlé -> jij sprak

il a parlé -> hij sprak

elle a parlé -> zij sprak

on a parlé -> men / wij spraken

nous avons parlé -> wij spraken

vous avez parlé -> jullie/u spraken/sprak

ils ont parlé -> zij spraken (mannelijk)

elles ont parlé -> zij spraken (vrouwelijk)

3- ONVOLTOOID VERLEDEN TIJD:

je parlais -> ik was aan het spreken / ik sprak vroeger

tu parlais -> jij was aan het spreken

il parlait -> hij was aan het spreken

elle parlait -> zij was aan het spreken

on parlait -> men / wij waren aan het spreken

nous parlions -> wij waren aan het spreken

vous parliez -> jullie/u waren/was aan het spreken

ils parlaient -> zij waren aan het spreken (mannelijk)

elles parlaient -> zij waren aan het spreken (vrouwelijk)

4- VOLTOOID VERLEDEN TIJD:

j'avais parlé -> ik had gesproken

tu avais parlé -> jij had gesproken

il avait parlé -> hij had gesproken

elle avait parlé -> zij had gesproken

on avait parlé -> men / wij hadden gesproken

nous avions parlé -> wij hadden gesproken

vous aviez parlé -> jullie/u hadden/had gesproken

ils avaient parlé -> zij hadden gesproken (mannelijk)

elles avaient parlé -> zij hadden gesproken (vrouwelijk)

5- TOEKOMENDE TIJD:

je parlerai -> ik zal spreken

tu parleras -> jij zult spreken

il parlera -> hij zal spreken

elle parlera -> zij zal spreken

on parlera -> men / wij zullen spreken

nous parlerons -> wij zullen spreken

vous parlerez -> jullie/u zullen/zult spreken

ils parleront -> zij zullen spreken

elles parleront -> zij zullen spreken

6- VOLTOOID TOEKOMENDE TIJD:

j'aurai parlé -> ik zal gesproken hebben

tu auras parlé -> jij zult gesproken hebben

il aura parlé -> hij zal gesproken hebben

elle aura parlé -> zij zal gesproken hebben

on aura parlé -> men / wij zullen gesproken hebben

nous aurons parlé -> wij zullen gesproken hebben

vous aurez parlé -> jullie/u zullen/zult gesproken hebben

ils auront parlé -> zij zullen gesproken hebben

elles auront parlé -> zij zullen gesproken hebben

7- GEBIEDENDE WIJS:

Parle ! -> Spreek!

Parlons ! -> Laten we spreken!

Parlez ! -> Spreek! (formeel/meervoud)

8- INFINITIEVEN EN GERUNDIUMVORMEN

Infinitief: parler (spreken)

Voltooide infinitief: avoir parlé (gesproken hebben)

Tegenwoordig deelwoord: parlant (sprekend)

Gérondif: en parlant (terwijl je spreekt / door te spreken)

9- LITERAIRE WERKWOORDSTIJDEN (VOORNAMELIJK GESCHREVEN FRANS)

- ONVOLTOOID VERLEDEN TIJD

je parlai

tu parlas

il/elle/on parla

nous parlâmes

vous parlâtes

ils/elles parlèrent

- VOORVERLEDEN TIJD

j'eus parlé

tu eus parlé

il/elle/on eut parlé

nous eûmes parlé

vous eûtes parlé

ils/elles eurent parlé

10- TEGENWOORDIGE DUURVORM:

Je suis en train de parler. — Ik ben aan het spreken.

Tu es en train de parler. — Jij bent aan het spreken.

Il est en train de parler. — Hij is aan het spreken.

Elle est en train de parler. — Zij is aan het spreken.

On est en train de parler. — Men/wij zijn aan het spreken.

Nous sommes en train de parler. — Wij zijn aan het spreken.

Vous êtes en train de parler. — Jullie/u zijn/bent aan het spreken.

Ils sont en train de parler. — Zij zijn aan het spreken.

Elles sont en train de parler. — Zij zijn aan het spreken.

11- VERLEDEN DUURVORM:

J'étais en train de parler. — Ik was aan het spreken.

Tu étais en train de parler. — Jij was aan het spreken.

Il était en train de parler. — Hij was aan het spreken.

Elle était en train de parler. — Zij was aan het spreken.

On était en train de parler. — Men/wij waren aan het spreken.

Nous étions en train de parler. — Wij waren aan het spreken.

Vous étiez en train de parler. — Jullie/u waren/was aan het spreken.

Ils étaient en train de parler. — Zij waren aan het spreken.

Elles étaient en train de parler. — Zij waren aan het spreken.

12- TOEKOMENDE DUURVORM:

Je serai en train de parler. — Ik zal aan het spreken zijn.

Tu seras en train de parler. — Jij zult aan het spreken zijn.

Il sera en train de parler. — Hij zal aan het spreken zijn.

Elle sera en train de parler. — Zij zal aan het spreken zijn.

On sera en train de parler. — Men/wij zullen aan het spreken zijn.

Nous serons en train de parler. — Wij zullen aan het spreken zijn.

Vous serez en train de parler. — Jullie/u zullen/zult aan het spreken zijn.

Ils seront en train de parler. — Zij zullen aan het spreken zijn.

Elles seront en train de parler. — Zij zullen aan het spreken zijn.

13- VOLTOOIDE TEGENWOORDIGE DUURVORM:

Je parle depuis deux heures. — Ik spreek al twee uur.

Tu parles depuis deux heures. — Jij spreekt al twee uur.

Il parle depuis deux heures. — Hij spreekt al twee uur.

Elle parle depuis deux heures. — Zij spreekt al twee uur.

On parle depuis deux heures. — Men/wij spreken al twee uur.

Nous parlons depuis deux heures. — Wij spreken al twee uur.

Vous parlez depuis deux heures. — Jullie/u spreken/spreekt al twee uur.

Ils parlent depuis deux heures. — Zij spreken al twee uur.

Elles parlent depuis deux heures. — Zij spreken al twee uur.

14- VOLTOOIDE VERLEDEN DUURVORM:

Je parlais depuis deux heures. — Ik sprak al twee uur.

Tu parlais depuis deux heures. — Jij sprak al twee uur.

Il parlait depuis deux heures. — Hij sprak al twee uur.

Elle parlait depuis deux heures. — Zij sprak al twee uur.

On parlait depuis deux heures. — Men/wij spraken al twee uur.

Nous parlions depuis deux heures. — Wij spraken al twee uur.

Vous parliez depuis deux heures. — Jullie/u spraken/sprak al twee uur.

Ils parlaient depuis deux heures. — Zij spraken al twee uur.

Elles parlaient depuis deux heures. — Zij spraken al twee uur.

15- VOLTOOIDE TOEKOMENDE DUURVORM (BESTAAT NIET IN HET FRANS, MAAR WORDT MEESTAL ANDERS GEFORMULEERD):

Je parlerai depuis deux heures à ce moment-là. — Tegen die tijd zal ik al twee uur spreken.

Nous parlerons depuis deux heures à ce moment-là. — Tegen die tijd zullen wij al twee uur spreken.

16- TEGENWOORDIGE AANVOEGENDE WIJS:

Wordt gebruikt na uitdrukkingen van noodzaak, twijfel, emotie, verlangen, enzovoort.

que je parle

que tu parles

qu'il parle

qu'elle parle

qu'on parle

que nous parlions

que vous parliez

qu'ils parlent

qu'elles parlent

17- VERLEDEN AANVOEGENDE WIJS:

que j'aie parlé — dat ik heb gesproken

que tu aies parlé

qu'il ait parlé

qu'elle ait parlé

qu'on ait parlé

que nous ayons parlé

que vous ayez parlé

qu'ils aient parlé

qu'elles aient parlé

18- TEGENWOORDIGE VOORWAARDELIJKE WIJS:

je parlerais — ik zou spreken

tu parlerais — jij zou spreken

il parlerait — hij zou spreken

elle parlerait — zij zou spreken

on parlerait — men / wij zouden spreken

nous parlerions — wij zouden spreken

vous parleriez — jullie/u zouden/zou spreken

ils parleraient — zij zouden spreken

elles parleraient — zij zouden spreken

19- VERLEDEN VOORWAARDELIJKE WIJS:

j'aurais parlé — ik zou gesproken hebben

tu aurais parlé — jij zou gesproken hebben

il aurait parlé — hij zou gesproken hebben

elle aurait parlé — zij zou gesproken hebben

on aurait parlé — men / wij zouden gesproken hebben

nous aurions parlé — wij zouden gesproken hebben

vous auriez parlé — jullie/u zouden/zou gesproken hebben

ils auraient parlé — zij zouden gesproken hebben

elles auraient parlé — zij zouden gesproken hebben

9- PASSIEVE TIJDEN

Het passieve werkwoord wordt op dezelfde manier gevormd als een gewoon werkwoord.

TEGENWOORDIGE TIJD:

Je suis écrit(e). — Ik word geschreven.

Tu es écrit(e). — Jij wordt geschreven.

Il est écrit. — Hij wordt geschreven.

Elle est écrite. — Zij wordt geschreven.

On est écrit. — Men/We worden geschreven.

Nous sommes écrit(e)s. — Wij worden geschreven.

Vous êtes écrit(e)(s). — Jullie/U wordt geschreven.

Ils sont écrits. — Zij worden geschreven.

Elles sont écrites. — Zij worden geschreven.

TEGENWOORDIGE DUURVORM:

PASSIEVE TEGENWOORDIGE DUURVORM:

Je suis en train d'être écrit(e). — Ik word op dit moment geschreven.

Tu es en train d'être écrit(e). — Jij wordt op dit moment geschreven.

Il est en train d'être écrit. — Hij wordt op dit moment geschreven.

Elle est en train d'être écrite. — Zij wordt op dit moment geschreven.

On est en train d'être écrit. — Men/We worden op dit moment geschreven.

Nous sommes en train d'être écrit(e)s. — Wij worden op dit moment geschreven.

Vous êtes en train d'être écrit(e)(s). — Jullie/U worden op dit moment geschreven.

Ils sont en train d'être écrits. — Zij worden op dit moment geschreven.

Elles sont en train d'être écrites. — Zij worden op dit moment geschreven.

PASSÉ SIMPLE (EENVOUDIGE VERLEDEN TIJD):

Je fus écrit(e). — Ik werd geschreven.

Tu fus écrit(e). — Jij werd geschreven.

Il fut écrit. — Hij werd geschreven.

Elle fut écrite. — Zij werd geschreven.

On fut écrit. — Men/We werden geschreven.

Nous fûmes écrit(e)s. — Wij werden geschreven.

Vous fûtes écrit(e)(s). — Jullie/U werden geschreven.

Ils furent écrits. — Zij werden geschreven.

Elles furent écrites. — Zij werden geschreven.

IMPARFAIT (ONVOLTOOID VERLEDEN TIJD):

J'étais écrit(e). — Ik werd geschreven / Ik was aan het worden geschreven.

Tu étais écrit(e). — Jij werd geschreven / Jij was aan het worden geschreven.

Il était écrit. — Hij werd geschreven / Hij was aan het worden geschreven.

Elle était écrite. — Zij werd geschreven / Zij was aan het worden geschreven.

On était écrit. — Men/We werden geschreven / Men/We waren aan het worden geschreven.

Nous étions écrit(e)s. — Wij werden geschreven / Wij waren aan het worden geschreven.

Vous étiez écrit(e)(s). — Jullie/U werden geschreven / Jullie/U waren aan het worden geschreven.

Ils étaient écrits. — Zij werden geschreven / Zij waren aan het worden geschreven.

Elles étaient écrites. — Zij werden geschreven / Zij waren aan het worden geschreven.

TOEKOMENDE TIJD:

Je serai écrit(e). — Ik zal geschreven worden.

Tu seras écrit(e). — Jij zult geschreven worden.

Il sera écrit. — Hij zal geschreven worden.

Elle sera écrite. — Zij zal geschreven worden.

On sera écrit. — Men/We zal/zullen geschreven worden.

Nous serons écrit(e)s. — Wij zullen geschreven worden.

Vous serez écrit(e)(s). — Jullie/U zullen geschreven worden.

Ils seront écrits. — Zij zullen geschreven worden.

Elles seront écrites. — Zij zullen geschreven worden.

VOLTOOID TEGENWOORDIGE TIJD:

J'ai été écrit(e). — Ik ben geschreven / Ik werd geschreven.

Tu as été écrit(e). — Jij bent geschreven.

Il a été écrit. — Hij is geschreven.

Elle a été écrite. — Zij is geschreven.

On a été écrit. — Men/We is/zijn geschreven.

Nous avons été écrit(e)s. — Wij zijn geschreven.

Vous avez été écrit(e)(s). — Jullie/U zijn geschreven.

Ils ont été écrits. — Zij zijn geschreven.

Elles ont été écrites. — Zij zijn geschreven.

VOLTOOID VERLEDEN TIJD:

J'avais été écrit(e). — Ik was geschreven.

Tu avais été écrit(e). — Jij was geschreven.

Il avait été écrit. — Hij was geschreven.

Elle avait été écrite. — Zij was geschreven.

On avait été écrit. — Men/We was/waren geschreven.

Nous avions été écrit(e)s. — Wij waren geschreven.

Vous aviez été écrit(e)(s). — Jullie/U waren geschreven.

Ils avaient été écrits. — Zij waren geschreven.

Elles avaient été écrites. — Zij waren geschreven.

VOLTOOID TOEKOMENDE TIJD:

J'aurai été écrit(e). — Ik zal geschreven zijn.

Tu auras été écrit(e). — Jij zult geschreven zijn.

Il aura été écrit. — Hij zal geschreven zijn.

Elle aura été écrite. — Zij zal geschreven zijn.

On aura été écrit. — Men/We zal/zullen geschreven zijn.

Nous aurons été écrit(e)s. — Wij zullen geschreven zijn.

Vous aurez été écrit(e)(s). — Jullie/U zullen geschreven zijn.

Ils auront été écrits. — Zij zullen geschreven zijn.

Elles auront été écrites. — Zij zullen geschreven zijn.

VOLTOOID TEGENWOORDIGE DUURVORM:

Engels: I have been being loved. (Ik word al een tijd geliefd.)

Het Frans vermijdt deze constructie normaal gesproken. Meestal zeg je:

Je suis aimé(e) depuis deux heures. — Ik word al twee uur geliefd / Ik ben al twee uur geliefd.

Of, wanneer je nadruk wilt leggen op een voortdurende handeling:

Je suis en train d'être aimé(e) depuis deux heures.

De exacte formulering hangt sterk af van de context.

VOLTOOID VERLEDEN DUURVORM:

Engels: I had been being loved. (Ik was al een tijd geliefd.)

Het Frans heeft hiervoor geen specifieke equivalent. Een natuurlijke benadering is:

J'étais aimé(e) depuis deux heures. — Ik was al twee uur geliefd.

VOLTOOID TOEKOMENDE DUURVORM:

Engels: I will have been being loved. (Ik zal al een tijd geliefd zijn.)

Ook hiervoor heeft het Frans geen specifieke tijd. Je kunt de tijdsduur uitdrukken met:

À ce moment-là, cela fera deux heures que je serai aimé(e). — Tegen die tijd zal ik al twee uur geliefd zijn.

TEGENWOORDIGE VOORWAARDELIJKE WIJS:

Je serais écrit(e). — Ik zou geschreven worden.

Tu serais écrit(e). — Jij zou geschreven worden.

Il serait écrit. — Hij zou geschreven worden.

Elle serait écrite. — Zij zou geschreven worden.

On serait écrit. — Men/We zou/zouden geschreven worden.

Nous serions écrit(e)s. — Wij zouden geschreven worden.

Vous seriez écrit(e)(s). — Jullie/U zouden geschreven worden.

Ils seraient écrits. — Zij zouden geschreven worden.

Elles seraient écrites. — Zij zouden geschreven worden.

VERLEDEN VOORWAARDELIJKE WIJS:

J'aurais été écrit(e). — Ik zou geschreven zijn.

Tu aurais été écrit(e). — Jij zou geschreven zijn.

Il aurait été écrit. — Hij zou geschreven zijn.

Elle aurait été écrite. — Zij zou geschreven zijn.

On aurait été écrit. — Men/We zou/zouden geschreven zijn.

Nous aurions été écrit(e)s. — Wij zouden geschreven zijn.

Vous auriez été écrit(e)(s). — Jullie/U zouden geschreven zijn.

Ils auraient été écrits. — Zij zouden geschreven zijn.

Elles auraient été écrites. — Zij zouden geschreven zijn.

TEGENWOORDIGE AANVOEGENDE WIJS:

Que je sois écrit(e). — Dat ik geschreven word.

Que tu sois écrit(e). — Dat jij geschreven wordt.

Qu'il soit écrit. — Dat hij geschreven wordt.

Qu'elle soit écrite. — Dat zij geschreven wordt.

Qu'on soit écrit. — Dat men/wij geschreven worden.

Que nous soyons écrit(e)s. — Dat wij geschreven worden.

Que vous soyez écrit(e)(s). — Dat jullie/u geschreven worden.

Qu'ils soient écrits. — Dat zij geschreven worden.

Qu'elles soient écrites. — Dat zij geschreven worden.

VERLEDEN AANVOEGENDE WIJS:

Que j'aie été écrit(e). — Dat ik geschreven ben.

Que tu aies été écrit(e). — Dat jij geschreven bent.

Qu'il ait été écrit. — Dat hij geschreven is.

Qu'elle ait été écrite. — Dat zij geschreven is.

Qu'on ait été écrit. — Dat men/wij geschreven zijn.

Que nous ayons été écrit(e)s. — Dat wij geschreven zijn.

Que vous ayez été écrit(e)(s). — Dat jullie/u geschreven zijn.

Qu'ils aient été écrits. — Dat zij geschreven zijn.

Qu'elles aient été écrites. — Dat zij geschreven zijn.

VERLEDEN DUURVORM:

Engels: I was being loved. (Ik werd op dat moment geliefd.)

Het Frans gebruikt hiervoor gewoonlijk de onvoltooid verleden tijd in de lijdende vorm:

J'étais aimé(e). — Ik werd geliefd.

Als je specifiek wilt benadrukken dat de handeling bezig was:

J'étais en train d'être aimé(e).

Je étais en train d'être aimé(e). — Ik werd op dat moment geliefd.

Tu étais en train d'être aimé(e). — Jij werd op dat moment geliefd.

Il était en train d'être aimé. — Hij werd op dat moment geliefd.

Elle était en train d'être aimée. — Zij werd op dat moment geliefd.

Nous étions en train d'être aimé(e)s. — Wij werden op dat moment geliefd.

Vous étiez en train d'être aimé(e)(s). — Jullie/U werden op dat moment geliefd.

Ils étaient en train d'être aimés. — Zij werden op dat moment geliefd.

Elles étaient en train d'être aimées. — Zij werden op dat moment geliefd.

TOEKOMENDE DUURVORM:

Engels: I will be being loved. (Ik zal op dat moment geliefd worden.)

Het Frans heeft hiervoor geen natuurlijke, specifieke equivalent. Je kunt gebruiken:

Je serai en train d'être aimé(e).

Je serai en train d'être aimé(e). — Ik zal op dat moment geliefd worden.

Tu seras en train d'être aimé(e). — Jij zult op dat moment geliefd worden.

Il sera en train d'être aimé. — Hij zal op dat moment geliefd worden.

Elle sera en train d'être aimée. — Zij zal op dat moment geliefd worden.

Nous serons en train d'être aimé(e)s. — Wij zullen op dat moment geliefd worden.

Vous serez en train d'être aimé(e)(s). — Jullie/U zullen op dat moment geliefd worden.

Ils seront en train d'être aimés. — Zij zullen op dat moment geliefd worden.

Elles seront en train d'être aimées. — Zij zullen op dat moment geliefd worden.

VOLTOOID TEGENWOORDIGE DUURVORM:

Engels: I have been being loved. (Ik word al een tijd geliefd.)

Het Frans vermijdt deze constructie normaal gesproken. Meestal zeg je:

Je suis aimé(e) depuis deux heures. — Ik word al twee uur geliefd / Ik ben al twee uur geliefd.

Of, wanneer je nadruk wilt leggen op een voortdurende handeling:

Je suis en train d'être aimé(e) depuis deux heures.

De exacte formulering hangt sterk af van de context.

VOLTOOID VERLEDEN DUURVORM:

Engels: I had been being loved. (Ik was al een tijd geliefd.)

Het Frans heeft hiervoor geen specifieke equivalent. Een natuurlijke benadering is:

J'étais aimé(e) depuis deux heures. — Ik was al twee uur geliefd.

VOLTOOID TOEKOMENDE DUURVORM:

Engels: I will have been being loved. (Ik zal al een tijd geliefd zijn.)

Ook hiervoor heeft het Frans geen specifieke tijd. Je kunt de tijdsduur uitdrukken met:

À ce moment-là, cela fera deux heures que je serai aimé(e). — Tegen die tijd zal ik al twee uur geliefd zijn.

10- ONTKENNING:

Je ne parle pas. (Ik spreek niet.)

Il ne mange pas. (Hij eet niet.)

Nous ne venons pas. (Wij komen niet.)

Je n'ai pas parlé. — Ik heb niet gesproken.

Je n'aurai pas fini. — Ik zal niet klaar zijn.

Il préfère ne pas parler. — Hij praat liever niet.

11- VRAGEN:

JA/NEE-VRAGEN:

Er zijn 3 manieren om een ja/nee-vraag te vormen:

1- Dezelfde woordvolgorde, maar we voegen een vraagteken toe:

Tu parles français. — Jij spreekt Frans.

Tu parles français ? — Spreek jij Frans?

2- Of we voegen "Est-ce que" toe vóór het onderwerp (dit werkt bij bijna elke ja/nee-vraag en komt veel voor in zowel gesproken als geschreven taal):

Tu parles français. — Jij spreekt Frans.

Est-ce que tu parles français ? — Spreek jij Frans?

3- Of we verwisselen het werkwoord en het onderwerp:

Tu parles. — Parles-tu?

Il mange. — Mange-t-il? (Wanneer het werkwoord eindigt op een klinker en het onderwerp met een klinker begint, voegt het Frans -t- ertussen toe om de uitspraak te vergemakkelijken.)

Vous venez. — Venez-vous?

Nous partons. — Partons-nous?

Deze manieren worden ook gebruikt bij vragen met vraagwoorden, niet alleen bij ja/nee-vragen.

VRAAGWOORDEN:

Qui ? — Wie?

Que ? / Quoi ? — Wat?

Où ? — Waar?

Quand ? — Wanneer?

Pourquoi ? — Waarom?

Comment ? — Hoe?

Combien ? — Hoeveel?

Quel ? — Welke? / Wat? (Mannelijk)

Quelle ? — Welke? / Wat? (Vrouwelijk)

Quels (Meervoud, mannelijk)

Quelles (Meervoud, vrouwelijk)

Vraagwoord + inversie (formeel)

Où habites-tu ? — Waar woon je?

Quand part-il ? — Wanneer vertrekt hij?

Pourquoi rit-elle ? — Waarom lacht zij?

Vraagwoord + est-ce que (gebruikelijk)

Où est-ce que tu habites ? — Waar woon je?

Pourquoi est-ce qu'il est parti ? — Waarom is hij vertrokken?

Quand est-ce que vous arrivez ? — Wanneer komen jullie aan?

12- BIJWOORDEN:

# French Nederlands

1 bien goed

2 mal slecht

3 vite snel

4 lentement langzaam

5 rapidement snel

6 doucement zachtjes/voorzichtig

7 fort hard/luid

8 bas zachtjes/laag

9 haut luid/hoog

10 facilement gemakkelijk

11 difficilement met moeite

12 simplement eenvoudig

13 clairement duidelijk

14 nettement duidelijk/opvallend

15 précisément nauwkeurig

16 exactement exact

17 correctement correct

18 incorrectement onjuist

19 directement direct

20 indirectement indirect

21 prudemment voorzichtig

22 soigneusement zorgvuldig

23 calmement kalm

24 tranquillement rustig/stil

25 sérieusement serieus

26 heureusement gelukkig

27 malheureusement helaas

28 brusquement plotseling/abrupt

29 soudainement plotseling

30 soudain plotseling

31 exprès opzettelijk/met opzet

32 volontairement opzettelijk

33 involontairement onopzettelijk

34 accidentellement per ongeluk

35 ensemble samen

36 séparément afzonderlijk

37 individuellement individueel

38 gratuitement gratis/kosteloos

39 ainsi zo/op deze manier

40 autrement anders/op een andere manier

Voorbeelden

Il travaille rapidement.

Hij werkt snel.

Elle parle clairement.

Zij spreekt duidelijk.

Ils travaillent ensemble.

Zij werken samen.

2. Bijwoorden van tijd — temps

Frans Nederlands

maintenant nu

à présent nu/op dit moment

actuellement momenteel

aujourd'hui vandaag

hier gisteren

avant-hier eergisteren

demain morgen

après-demain overmorgen

bientôt binnenkort

tôt vroeg

tard laat

immédiatement onmiddellijk

aussitôt onmiddellijk/zodra

tout de suite meteen

désormais vanaf nu

dorénavant voortaan

déjà al

encore nog/weer

toujours nog/altijd

jamais ooit/nooit

autrefois vroeger

jadis vroeger/ooit

naguère onlangs/vroeger

récemment onlangs

dernièrement onlangs

auparavant eerder/voorheen

précédemment voorheen

antérieurement eerder/voorafgaand

ensuite daarna/vervolgens

puis dan/vervolgens

après daarna

avant ervoor/voorheen

plus tard later

finalement uiteindelijk

enfin uiteindelijk/eindelijk

désormais voortaan

entre-temps ondertussen

cependant ondertussen/echter

parfois soms

quelquefois soms

souvent vaak

rarement zeldzaam/zelden

quotidiennement dagelijks

hebdomadairement wekelijks

mensuellement maandelijks

annuellement jaarlijks

longtemps langdurig/lange tijd

brièvement kort

aussitôt onmiddellijk

dorénavant voortaan

3. Bijwoorden van frequentie

Frans Nederlands

toujours altijd

souvent vaak

très souvent heel vaak

fréquemment regelmatig/vaak

régulièrement regelmatig

habituellement gewoonlijk

généralement over het algemeen

normalement normaal gesproken

d'ordinaire gewoonlijk

ordinairement gewoonlijk

parfois soms

quelquefois soms

occasionnellement af en toe

de temps en temps van tijd tot tijd

de temps à autre af en toe

rarement zelden

exceptionnellement bij uitzondering

jamais nooit/ooit

guère nauwelijks

continuellement voortdurend

constamment voortdurend

perpétuellement voortdurend/eeuwig

sans cesse voortdurend

à nouveau opnieuw

encore opnieuw/nog

de nouveau opnieuw

une fois één keer

deux fois twee keer

plusieurs fois meerdere keren

4. Bijwoorden van plaats

Frans Nederlands

ici hier

là daar

là-bas daar ginds

ailleurs ergens anders

partout overal

quelque part ergens

nulle part nergens

dedans binnen

dehors buiten

dessus erboven/erop

dessous eronder

devant ervoor/vooraan

derrière erachter

près dichtbij

loin ver weg

autour rondom

alentour in de omgeving

au-dessus boven

au-dessous onder

en haut boven/omhoog

en bas beneden/omlaag

à côté ernaast

à droite rechts

à gauche links

partout ailleurs overal elders

ici-bas hier beneden/op aarde

là-haut daarboven

là-dessous daaronder

5. Bijwoorden van richting/beweging

Frans Nederlands

ici hier

là daar

ailleurs ergens anders

loin ver weg

près dichtbij

dessus erboven/erbovenop

dessous eronder

dedans binnen

dehors buiten

devant naar voren/ervoor

derrière naar achteren/erachter

en avant voorwaarts

en arrière achterwaarts

en haut omhoog

en bas omlaag

autour rondom

par-dessus over/overheen

par-dessous onderdoor

au-delà voorbij/verder dan

en arrière achterwaarts

en avant voorwaarts

6. Bijwoorden van graad — degré

Frans Nederlands

très heel/zeer

fort heel/sterk

trop te/te veel

assez genoeg/behoorlijk

beaucoup veel

peu weinig

plus meer

moins minder

davantage meer

tellement zo/zo veel

si zo

tant zo veel

autant evenveel

plutôt liever/eerder

assez behoorlijk/redelijk

très heel/zeer

extrêmement uiterst

énormément enorm/uitermate veel

fortement sterk

grandement in grote mate

profondément diep

absolument absoluut

totalement totaal

complètement volledig

entièrement geheel

pleinement volledig

parfaitement perfect

presque bijna

quasiment nagenoeg/bijna

pratiquement praktisch/bijna

à peine nauwelijks

guère nauwelijks

un peu een beetje

assez peu redelijk weinig

beaucoup trop veel te

un peu trop een beetje te

bien trop veel te

7. Bijwoorden van hoeveelheid

Frans Nederlands

beaucoup veel

peu weinig

assez genoeg

trop te veel

plus meer

moins minder

davantage meer

autant evenveel

tant zo veel

tellement zo veel

suffisamment voldoende

amplement ruimschoots

énormément uitermate veel

énormément een grote hoeveelheid

beaucoup veel

guère nauwelijks

presque bijna

environ ongeveer

approximativement bij benadering

à peu près ongeveer

davantage meer

autant evenveel

moins minder

plus meer

8. Bijwoorden van zekerheid

Frans Nederlands

certainement zeker

sûrement zeker/waarschijnlijk

assurément ongetwijfeld

évidemment uiteraard/duidelijk

manifestement duidelijk/kennelijk

incontestablement onbetwistbaar

indubitablement ongetwijfeld

indéniablement onmiskenbaar

incontestablement onbetwistbaar

effectivement inderdaad

réellement werkelijk

vraiment echt/werkelijk

certainement beslist

absolument absoluut

bien sûr natuurlijk

naturellement natuurlijk/uiteraard

évidemment uiteraard

sans doute ongetwijfeld/waarschijnlijk

9. Bijwoorden van waarschijnlijkheid

Frans Nederlands

peut-être misschien

probablement waarschijnlijk

vraisemblablement waarschijnlijk/aannemelijk

vraisemblablement vermoedelijk

apparemment schijnbaar/blijkbaar

visiblement blijkbaar/zichtbaar

manifestement kennelijk

sans doute waarschijnlijk/ongetwijfeld

vraisemblablement vermoedelijk

éventuellement mogelijk

possiblement mogelijk

potentiellement potentieel

sans doute waarschijnlijk

peut-être bien misschien inderdaad

à priori a priori

en principe in principe

Belangrijk onderscheid

certainement = zeker

probablement = waarschijnlijk

peut-être = misschien

apparemment = blijkbaar

sans doute = waarschijnlijk/ongetwijfeld

10. Ontkennende bijwoorden

Frans Nederlands

ne...pas niet

ne...plus niet meer

ne...jamais nooit

ne...rien niets/niet iets

ne...personne niemand/niet iemand

ne...aucunement op geen enkele manier

ne...nullement helemaal niet

ne...guère nauwelijks

ne...point helemaal niet/niet

ne...nulle part nergens

ne...aucunement op geen enkele manier

ne...plus du tout helemaal niet meer

ne...pas encore nog niet

ne...pas du tout helemaal niet

ne...jamais plus nooit meer

ne...plus jamais nooit meer

Het belangrijkste Franse ontkenningssysteem

ne + pas

= niet

ne + jamais

= nooit

ne + plus

= niet meer

ne + rien

= niets/niet iets

ne + personne

= niemand/niet iemand

ne + nulle part

= nergens

Voorbeelden:

Je ne travaille pas.

Ik werk niet.

Je ne travaille jamais.

Ik werk nooit.

Je ne travaille plus.

Ik werk niet meer.

Je ne vois rien.

Ik zie niets.

Je ne vois personne.

Ik zie niemand.

11. Vragende bijwoorden

Frans Nederlands

où waar

quand wanneer

comment hoe

pourquoi waarom

combien hoeveel

combien de temps hoe lang

à quelle heure hoe laat

jusqu'où hoe ver

d'où waarvandaan

où... waar...

comment hoe

pour quelle raison om welke reden

pourquoi donc waarom dan/waarom in vredesnaam

comment donc hoe dan/hoe in vredesnaam

Voorbeelden:

Où habites-tu ?

Waar woon je?

Quand arrive-t-il ?

Wanneer komt hij aan?

Comment fais-tu cela ?

Hoe doe je dat?

Pourquoi pars-tu ?

Waarom vertrek je?

Combien coûte-t-il ?

Hoeveel kost het?

12. Betrekkelijke bijwoorden

Frans Nederlands

où waar/wanneer

d'où waarvandaan/waaruit

partout où overal waar

là où waar

au moment où op het moment waarop

jusqu'où zo ver als

comme zoals/hoe

ainsi que evenals/zoals

cependant que terwijl

alors que terwijl/terwijl daarentegen

Belangrijkste betrekkelijke bijwoord

où

La maison où j'habite.

Het huis waar ik woon.

Le jour où il est arrivé.

De dag waarop hij aankwam.

13. Aanwijzende bijwoorden

Frans Nederlands

ainsi zo/op deze manier

comme ça zo/op deze manier

comme cela zo/op die manier

de cette manière op deze manier

de cette façon op deze manier

là daar

ici hier

là-bas daar ginds

ainsi zo

pareillement op dezelfde manier

également eveneens

14. Bijwoorden van nadruk en focus

Frans Nederlands

seulement alleen

uniquement uitsluitend

simplement eenvoudig

juste gewoon/slechts

précisément nauwkeurig/precies

exactement exact

notamment met name/in het bijzonder

surtout vooral/bovenal

particulièrement vooral/bijzonder

principalement voornamelijk

essentiellement in wezen/hoofdzakelijk

même zelfs

également ook/eveneens

aussi ook

justement precies

encore nog/zelfs

seulement alleen

notamment vooral/in het bijzonder

voire zelfs/of zelfs

bel et bien inderdaad/echt

tout simplement eenvoudig/heel eenvoudig

15. Beperkende bijwoorden

Deze beperken de betekenis tot alleen/slechts.

Frans Nederlands

seulement alleen

uniquement uitsluitend

seul(e)ment alleen

simplement eenvoudig/slechts

juste gewoon/slechts

exclusivement exclusief/uitsluitend

uniquement uitsluitend

seulement slechts

à peine nauwelijks

tout au plus hoogstens

au maximum maximaal/ten hoogste

au moins minstens

Voorbeelden:

J'ai seulement deux livres.

Ik heb maar twee boeken.

Il travaille uniquement le soir.

Hij werkt alleen 's avonds.

16. Toevoegende bijwoorden

Frans Nederlands

aussi ook

également ook/eveneens

encore ook/bovendien

de plus bovendien/daarnaast

en plus bovendien

en outre voorts/bovendien

davantage meer

pareillement eveneens

de même ook/op dezelfde manier

également eveneens

aussi bien eveneens

même zelfs

voire zelfs

17. Bijwoorden van tegenstelling en toegeving

Frans Nederlands

cependant echter

pourtant toch/desondanks

néanmoins niettemin

toutefois echter

quand même desondanks/toch

tout de même niettemin

malgré tout ondanks alles

en revanche daarentegen

au contraire integendeel

inversement omgekeerd

par contre daarentegen

plutôt eerder/liever

sinon anders

autrement anders

Voorbeeld:

Il est fatigué, pourtant il travaille.

Hij is moe, maar toch werkt hij.

18. Bijwoorden van resultaat/gevolg

Frans Nederlands

donc dus/daarom

ainsi zo/op die manier

alors dan/dus

par conséquent dientengevolge

en conséquence dientengevolge

c'est pourquoi daarom

dès lors daarom/vanaf dat moment

de ce fait als gevolg daarvan

ainsi zo

donc dus

partant daarom/dientengevolge

du coup daardoor/dus

Il pleut, donc je reste chez moi.

Het regent, dus blijf ik thuis.

19. Bijwoorden die verband houden met oorzaak/reden

Frans Nederlands

pourquoi waarom

ainsi zo

en effet inderdaad/in feite

effectivement inderdaad

notamment met name

justement precies

c'est pourquoi daarom

d'où waarvandaan/waaruit

par conséquent dientengevolge

de ce fait als gevolg daarvan

20. Bijwoorden van volgorde

Frans Nederlands

d'abord eerst

premièrement ten eerste

tout d'abord allereerst

en premier lieu in de eerste plaats

ensuite daarna/vervolgens

puis dan/vervolgens

après daarna

alors dan

enfin uiteindelijk/ten slotte

finalement uiteindelijk

en dernier lieu ten slotte

préalablement vooraf

auparavant eerder/voorheen

ultérieurement later/vervolgens

successivement achtereenvolgens

simultanément tegelijkertijd

entre-temps ondertussen

21. Bijwoorden van benadering

Frans Nederlands

environ ongeveer

approximativement bij benadering

à peu près ongeveer

presque bijna

quasiment nagenoeg

pratiquement praktisch/bijna

plus ou moins min of meer

à peu de chose près bij benadering

en gros grofweg

grosso modo grofweg

environ ongeveer

quelque enkele/ongeveer — vóór bepaalde hoeveelheden

Voorbeelden:

Il y a environ cent personnes.

Er zijn ongeveer honderd mensen.

J'ai presque fini.

Ik ben bijna klaar.

22. Vergelijkende bijwoorden

Frans Nederlands

plus meer

moins minder

aussi even

davantage meer

autant evenveel

mieux beter

moins bien minder goed

plus vite s sneller

moins vite minder snel

aussi vite even snel

le plus het meest

le moins het minst

Belangrijkste structuur

plus + bijwoord + que

meer ... dan

moins + bijwoord + que

minder ... dan

aussi + bijwoord + que

even ... als

Voorbeeld:

Il court plus vite que moi.

Hij rent sneller dan ik.

23. Overtreffende trap van bijwoorden

Frans Nederlands

le plus het meest

le moins het minst

le mieux het best

le plus vite het snelst

le plus rapidement zo snel mogelijk/het snelst

le moins souvent het minst vaak

le plus souvent het vaakst

Voorbeelden:

Elle chante le mieux.

Zij zingt het best.

Il travaille le plus rapidement.

Hij werkt het snelst.

24. De reeks met "hoe"

Frans Nederlands

comment hoe

ainsi zo/op deze manier

comme ça zo/op deze manier

comme cela zo/op die manier

autrement anders/op een andere manier

de cette façon op deze manier

de cette manière op deze wijze

d'une autre manière op een andere manier

de quelque manière op de een of andere manier

de quelque façon op de een of andere manier

n'importe comment op welke manier dan ook/hoe dan ook

comme bon lui semble zoals het hem/haar goeddunkt

25. De reeks met "waar"

Frans Nederlands

où waar

ici hier

là daar

là-bas daar ginds

ailleurs ergens anders

partout overal

quelque part ergens

nulle part nergens

dedans binnen

dehors buiten

dessus erboven/erop

dessous eronder

devant ervoor

derrière erachter

près dichtbij

loin ver weg

26. De reeks met "wanneer"

Frans Nederlands

quand wanneer

maintenant nu

aujourd'hui vandaag

hier gisteren

demain morgen

bientôt binnenkort

tôt vroeg

tard laat

autrefois vroeger

jadis vroeger

récemment onlangs

déjà al

encore nog/weer

toujours altijd/nog

jamais nooit

parfois soms

souvent vaak

ensuite daarna

puis dan/vervolgens

finalement uiteindelijk

désormais vanaf nu

27. De reeks met "hoeveel"

Frans Nederlands

combien hoeveel

beaucoup veel

peu weinig

assez genoeg

trop te veel

plus meer

moins minder

davantage meer

autant evenveel

tant zo veel

tellement zo veel

suffisamment voldoende

presque bijna

environ ongeveer

28. Bijwoorden die de houding/opmerking van de spreker uitdrukken

Frans Nederlands

heureusement gelukkig

malheureusement helaas

heureusement gelukkig

probablement waarschijnlijk

évidemment uiteraard

naturellement natuurlijk/uiteraard

certainement zeker

personnellement persoonlijk

franchement eerlijk gezegd

honnêtement eerlijk gezegd

sincèrement oprecht

heureusement gelukkig

curieusement merkwaardig genoeg

étonnamment verbazingwekkend genoeg

étrangement vreemd genoeg

apparemment blijkbaar

manifestement kennelijk

théoriquement theoretisch

pratiquement praktisch

officiellement officieel

généralement over het algemeen

29. Bijwoordelijke uitdrukkingen die verband houden met doel

Frans Nederlands

exprès opzettelijk

volontairement bewust/opzettelijk

intentionnellement opzettelijk

délibérément met opzet

involontairement onopzettelijk

accidentellement per ongeluk

dans ce but met dit doel

à cette fin met dit doel/hiertoe

pour cela daarvoor

ainsi op deze manier

30. Bijwoorden en verbindingswoorden voor het discours

Deze zijn bijzonder belangrijk in de Franse grammatica.

Frans Nederlands

donc dus/daarom

cependant echter

pourtant toch/desondanks

néanmoins niettemin

toutefois echter

ainsi zo/op die manier

ensuite daarna

enfin ten slotte

d'abord eerst

puis dan/vervolgens

également ook

de plus bovendien

en outre bovendien/voorts

par ailleurs bovendien/overigens

en revanche daarentegen

au contraire integendeel

en effet inderdaad

effectivement inderdaad

par conséquent dientengevolge

en conséquence dientengevolge

de ce fait als gevolg daarvan

d'ailleurs bovendien/trouwens

notamment met name

surtout vooral

bref kortom

finalement uiteindelijk

globalement over het algemeen

généralement over het algemeen

nécessairement noodzakelijkerwijs

éventuellement mogelijk

autrement anders

31. Speciale grammaticale bijwoorden

Deze zijn bijzonder belangrijk omdat ze naast de eenvoudige manier waarop iets gebeurt ook grammaticale functies hebben.

Frans Functie Nederlands

ne ontkenning niet

pas ontkenning niet

plus ontkenning/vergelijking niet meer/meer

jamais ontkenning/tijd nooit/ooit

guère ontkenning nauwelijks

point ontkenning niet

rien ontkennend voornaamwoord/bijwoordelijk element niets

personne ontkennend voornaamwoord niemand

aucunement ontkenning op geen enkele manier

nullement ontkenning helemaal niet

si graad/bevestiging zo / ja

aussi toevoeging/vergelijking ook/als

même nadruk zelfs

seulement beperking alleen

déjà aspect/tijd al

encore aspect nog/weer

toujours tijd/aspect altijd/nog

déjà al al

à peine graad nauwelijks

presque graad bijna

tout graad heel/volledig

bien graad/nadruk behoorlijk/echt

donc discours/resultaat dus/daarom

or discours nu/echter

enfin discours/tijd uiteindelijk

voici presentatie hier is

voilà presentatie daar is/kijk eens

32. Très, trop, assez, si, tellement, tant

Dit zijn bijzonder belangrijke bijwoorden van graad.

Frans Nederlands Voorbeeld

très heel/zeer très grand

trop te trop grand

assez behoorlijk/genoeg assez grand

si zo si grand

tellement zo/zo veel tellement grand

tant zo veel tant travailler

beaucoup veel travailler beaucoup

peu weinig travailler peu

Belangrijk:

Il est très grand.

Hij is erg lang.

Il est trop grand.

Hij is te lang.

Il est assez grand.

Hij is lang genoeg / redelijk lang.

Il est si grand !

Hij is zo lang!

Il est tellement grand !

Hij is zo lang!

33. Bien als bijwoord

bien heeft verschillende grammaticale functies.

Gebruik Voorbeeld Nederlands

manier Il travaille bien. Hij werkt goed.

nadruk Il est bien fatigué. Hij is echt moe.

graad C'est bien trop cher. Het is veel te duur.

bevestiging C'est bien lui. Het is inderdaad hem.

toegeving/nadruk Il a bien essayé. Hij heeft inderdaad geprobeerd.

34. Tout als bijwoord

tout kan als bijwoord functioneren met de betekenis volledig/heel, vooral vóór bepaalde bijvoeglijke naamwoorden en bijwoorden.

Elle est tout heureuse.

Zij is helemaal gelukkig.

Il est tout simplement incroyable.

Hij is gewoonweg ongelooflijk.

De verbuigingsregels kunnen veranderen wanneer het vóór een vrouwelijk bijvoeglijk naamwoord staat dat met een medeklinkerklank begint. Daarom is tout een speciaal geval.

35. Bijwoorden die productief met -ment worden gevormd

In het Frans worden veel bijwoorden gevormd uit bijvoeglijke naamwoorden met behulp van -ment.

Basispatroon

vrouwelijke vorm van het bijvoeglijk naamwoord + -ment

Bijvoeglijk naamwoord Bijwoord Nederlands

lent lentement langzaam

rapide rapidement snel

heureux heureusement gelukkig/gelukkigerwijs

heureux heureusement blij

sérieux sérieusement serieus

naturel naturellement natuurlijk

général généralement over het algemeen

exact exactement exact

précis précisément nauwkeurig

clair clairement duidelijk

vrai vraiment echt

probable probablement waarschijnlijk

certain certainement zeker

évident évidemment uiteraard

possible possiblement mogelijk

complet complètement volledig

Omdat deze vorming productief is, bestaat er geen eindige lijst van alle Franse bijwoorden die eindigen op -ment.

36. Veelvoorkomende onregelmatige bijwoorden/bijwoorden zonder -ment

Bijwoord Nederlands

bien goed

mal slecht

mieux beter

pis slechter

vite snel

tôt vroeg

tard laat

fort hard/luid

bas laag/zachtjes

haut hoog/luid

beaucoup veel

peu weinig

assez genoeg/behoorlijk

trop te veel

plus meer

moins minder

très heel/zeer

si zo

tant zo veel

autant evenveel

déjà al

encore nog/weer

toujours altijd

jamais nooit

souvent vaak

parfois soms

ici hier

là daar

ailleurs ergens anders

partout overal

nulle part nergens

presque bijna

guère nauwelijks

ainsi zo

alors dan

donc dus

puis vervolgens

très heel/zeer

37. Belangrijkste patronen voor de vorming van Franse bijwoorden

A. -ment

heureux → heureusement

gelukkig → gelukkig/gelukkigerwijs

rapide → rapidement

snel → snel

B. Bijvoeglijk naamwoord rechtstreeks als bijwoord gebruikt

Sommige bijvoeglijke naamwoorden kunnen als bijwoord functioneren:

parler fort

hardop spreken

coûter cher

veel kosten

voir clair

duidelijk zien

travailler dur

hard werken

sentir bon

lekker ruiken

C. Vaste bijwoordelijke uitdrukkingen

tout à fait = volledig

à peine = nauwelijks

tout de suite = onmiddellijk

de temps en temps = van tijd tot tijd

en général = over het algemeen

par hasard = toevallig

exprès = opzettelijk

sans doute = waarschijnlijk/ongetwijfeld

bien sûr = natuurlijk

à nouveau = opnieuw

13- VOEGWOORDEN

Frans Nederlands Voorbeeld

et en Je lis et j'écris. — Ik lees en schrijf.

ou of Tu veux du thé ou du café ? — Wil je thee of koffie?

mais maar Je veux venir, mais je suis occupé. — Ik wil komen, maar ik heb het druk.

donc dus / daarom Il pleut, donc je reste ici. — Het regent, dus blijf ik hier.

or nu / toch / echter Or, il refuse. — Toch weigert hij.

ni noch Je ne bois ni thé ni café. — Ik drink noch thee, noch koffie.

car want / omdat Je pars, car je suis fatigué. — Ik vertrek, want ik ben moe.

Belangrijk ezelsbruggetje

mais, ou, et, donc, or, ni, car

Dit zijn de zeven Franse nevenschikkende voegwoorden die traditioneel worden aangeleerd.

2. Onderschikkende voegwoorden — conjonctions de subordination

Deze leiden bijzinnen in.

Frans Nederlands Functie

que dat aanvulling

quand wanneer tijd

lorsque wanneer tijd

comme zoals / aangezien oorzaak/manier

si als / of voorwaarde

puisque aangezien / omdat oorzaak

quoique hoewel toegeving

bien que hoewel toegeving

parce que omdat oorzaak

puisque aangezien oorzaak

lorsque wanneer tijd

quoique hoewel toegeving

pour que zodat doel

afin que zodat doel

sans que zonder dat afwezigheid

avant que voordat tijd

après que nadat tijd

jusqu'à ce que totdat tijd

à moins que tenzij voorwaarde

à condition que op voorwaarde dat voorwaarde

pourvu que mits voorwaarde

bien que hoewel toegeving

encore que hoewel / ook al toegeving

malgré que ondanks het feit dat toegeving; minder gebruikelijk in de standaardtaal

de sorte que zodat / zo... dat resultaat/doel

de façon que zodat resultaat/doel

de manière que zodat resultaat/doel

si bien que zodat / met als gevolg dat resultaat

tellement que zo... dat resultaat

tant que zolang / terwijl duur

à tel point que in die mate dat resultaat

alors que terwijl / daarentegen contrast/tijd

tandis que terwijl / daarentegen contrast/tijd

comme si alsof vergelijking

ainsi que alsook / net zoals vergelijking/toevoeging

de même que net zoals / alsook vergelijking

plutôt que liever dan voorkeur

de peur que uit angst dat doel/angst

de crainte que uit vrees dat doel/angst

3. Toevoeging

Frans Nederlands

et en

ainsi que alsook

de même que net zoals / alsook

sans compter que om nog maar te zwijgen van het feit dat

outre que naast het feit dat

non seulement... mais aussi niet alleen... maar ook

non seulement... mais encore niet alleen... maar ook

non seulement... mais également niet alleen... maar eveneens

tant... que... zowel... als...

Voorbeeld

Non seulement il travaille, mais il étudie aussi.

— Hij werkt niet alleen, maar studeert ook.

4. Alternatief

Frans Nederlands

ou of

ou bien of / als alternatief

soit... soit... ofwel... ofwel...

ou... ou... of... of...

soit... ou... ofwel... of...

tantôt... tantôt... de ene keer... de andere keer...

que... ou que... of... of...

soit que... soit que... of het nu... of...

qu'il s'agisse de... ou de... of het nu gaat om... of om...

Voorbeeld

Soit tu viens, soit tu restes ici.

— Of je komt, of je blijft hier.

5. Contrast

Frans Nederlands

mais maar

alors que terwijl / daarentegen

tandis que terwijl / daarentegen

bien que hoewel

quoique hoewel

encore que hoewel / ook al

même si zelfs als

quand bien même zelfs als / ook al

plutôt que liever dan

au lieu que in plaats van dat / eerder dan

sans que zonder dat

quitte à ce que zelfs als dat betekent dat

Voorbeeld

Bien qu'il soit fatigué, il travaille.

— Hoewel hij moe is, werkt hij.

6. Oorzaak

Frans Nederlands

car want / omdat

parce que omdat

puisque aangezien / omdat

comme aangezien / omdat

étant donné que gegeven dat / aangezien

vu que aangezien / gezien het feit dat

du fait que vanwege het feit dat

dans la mesure où in zoverre dat / aangezien

d'autant que vooral omdat

d'autant plus que des te meer omdat

sous prétexte que onder het voorwendsel dat

attendu que overwegende dat / aangezien

considérant que gezien het feit dat

du moment que aangezien / zolang als

dès lors que aangezien / zodra

Voorbeeld

Je reste chez moi parce qu'il pleut.

— Ik blijf thuis omdat het regent.

7. Resultaat / gevolg

Frans Nederlands

si bien que zodat / met als gevolg dat

de sorte que zodat

de façon que zodat

de manière que zodat

au point que tot het punt dat

à tel point que in die mate dat

tellement que zo... dat

tant que zoveel dat

si... que zo... dat

tellement... que zo... dat

tant... que zoveel... dat

assez... pour que genoeg... om

trop... pour que te veel... om

Voorbeeld

Il a tellement travaillé qu'il est épuisé.

— Hij heeft zo hard gewerkt dat hij uitgeput is.

8. Doel

Frans Nederlands

pour que zodat

afin que zodat

de peur que uit angst dat

de crainte que uit vrees dat

de façon que zodat

de manière que zodat

dans le but que met als doel dat

dans l'intention que met de bedoeling dat

Voorbeeld

Je parle lentement pour que tu comprennes.

— Ik spreek langzaam zodat je het begrijpt.

9. Voorwaarde

Frans Nederlands

si als

à condition que op voorwaarde dat

pourvu que mits

à moins que tenzij

à supposer que ervan uitgaande dat

en supposant que stel dat / ervan uitgaande dat

dans la mesure où in zoverre dat

pour peu que mits / als slechts

sous réserve que onder voorbehoud dat / mits

dans le cas où in het geval dat

au cas où voor het geval dat

du moment que zolang als

dès lors que mits / zodra

pour autant que in zoverre dat / mits

en admettant que ervan uitgaande dat

en partant du principe que ervan uitgaande dat

Voorbeeld

Si tu viens, je serai heureux.

— Als je komt, zal ik blij zijn.

10. Tenzij

De belangrijkste Franse vormen zijn:

Frans Nederlands

à moins que tenzij

à moins de tenzij / behalve door

sauf si tenzij / behalve als

sauf lorsque behalve wanneer

excepté si behalve als

si ce n'est que behalve dat

si ce n'est behalve / tenzij

Voorbeeld

Je viendrai à moins que je sois malade.

— Ik zal komen, tenzij ik ziek ben.

11. Tijd

Wanneer

Frans Nederlands

quand wanneer

lorsque wanneer

alors que terwijl / wanneer

tandis que terwijl

chaque fois que elke keer dat

toutes les fois que elke keer dat

au moment où op het moment dat

du moment que vanaf het moment dat

dès que zodra

aussitôt que zodra

sitôt que zodra

à peine... que nauwelijks... of

une fois que zodra / eenmaal dat

maintenant que nu dat

Voordat

Frans Nederlands

avant que voordat

avant de voordat + infinitief

jusqu'à ce que totdat

Nadat

Frans Nederlands

après que nadat

une fois que zodra / eenmaal dat

depuis que sinds

dès que zodra

aussitôt que zodra

Terwijl

Frans Nederlands

pendant que terwijl

tandis que terwijl

alors que terwijl

durant que terwijl; ongebruikelijk

tant que zolang / terwijl

aussi longtemps que zolang

en attendant que in afwachting van / terwijl men wacht tot

Totdat

Frans Nederlands

jusqu'à ce que totdat

jusqu'au moment où tot het moment waarop

tant que zolang

aussi longtemps que zolang

Zodra

Frans Nederlands

dès que zodra

aussitôt que zodra

sitôt que zodra

à peine... que nauwelijks... of

12. Toegeving

Frans Nederlands

bien que hoewel

quoique hoewel

encore que hoewel

même si zelfs als

quand bien même zelfs als

quand même toch / niettemin

malgré que ondanks het feit dat

en dépit du fait que ondanks het feit dat

alors même que zelfs terwijl

fût-ce que zelfs als; literair

quitte à ce que zelfs als dat betekent dat

Belangrijk: malgré que bestaat, maar wordt in zorgvuldig standaardfrans vaak vermeden; bien que, quoique en même si zijn veel gebruikelijker.

13. Vergelijking

Frans Nederlands

comme zoals / als

comme si alsof

ainsi que zoals / net zoals

de même que net zoals

tel que zoals / bijvoorbeeld

ainsi que alsook

plutôt que liever dan

plus... que meer... dan

moins... que minder... dan

aussi... que zo... als

autant... que evenveel... als / evenveel... als

d'autant plus que des te meer omdat

d'autant moins que des te minder omdat

selon que afhankelijk van of

suivant que afhankelijk van of

selon que... ou que... afhankelijk van of... of...

Voorbeeld

Il agit comme si tout allait bien.

— Hij doet alsof alles goed gaat.

14. Manier

Frans Nederlands

comme zoals / hoe

comme si alsof

ainsi que zoals

de la manière que op de manier waarop

de façon que op zo'n manier dat

de manière que op zo'n manier dat

tel que zoals / bijvoorbeeld

selon que afhankelijk van hoe / of

suivant que afhankelijk van hoe / of

15. Aanvulling / “dat”

Het belangrijkste voegwoord dat een aanvulling inleidt, is:

que — dat

Je sais qu'il vient.

Ik weet dat hij komt.

Andere constructies:

Frans Nederlands

que dat

à ce que aan wat / dat

de ce que uit het feit dat

sur ce que over wat

quant à ce que wat betreft wat

sans que zonder dat

pour que zodat

16. Indirecte vragen

In het Frans wordt si gebruikt voor indirecte ja-neevragen.

Direct Indirect

Est-ce qu'il vient ? Je demande s'il vient.

Komt hij? Ik vraag of hij komt.

Bij WH-vragen leidt het vraagwoord zelf de bijzin in:

Frans Nederlands

qui wie

ce qui wat / datgene wat

ce que wat

où waar

quand wanneer

comment hoe

pourquoi waarom

combien hoeveel

lequel welke / welk(e) ervan

Voorbeeld:

Je ne sais pas où il habite.

— Ik weet niet waar hij woont.

17. Uitzondering

Frans Nederlands

sauf si tenzij / behalve als

sauf que behalve dat

excepté que behalve dat

si ce n'est que behalve dat

à moins que tenzij

à part que behalve dat; minder gebruikelijk

hormis que behalve dat; formeel

excepté si behalve als

18. Constructies met “het maakt niet uit...”

In het Frans worden normaal gesproken quel que / qui que / quoi que / où que / quelque... que gebruikt.

Frans Nederlands

qui que wie dan ook

quoi que wat dan ook

où que waar dan ook

quel que wat dan ook / welke dan ook

quelle que wat dan ook / welke dan ook

quels que wat dan ook / welke dan ook

quelles que wat dan ook / welke dan ook

quelque... que hoe... ook / wat... ook

si... que hoe... ook

aussi... que hoe... ook

Voorbeelden:

Quoi que tu fasses, je t'aiderai.

— Wat je ook doet, ik zal je helpen.

Où que tu ailles, je te suivrai.

— Waar je ook heen gaat, ik zal je volgen.

Quelle que soit la raison...

— Wat de reden ook is...

19. Correlatieve voegwoorden

Deze worden in paren gebruikt.

Frans Nederlands

et... et... zowel... als...

ou... ou... ofwel... of...

soit... soit... ofwel... ofwel...

ni... ni... noch... noch...

non seulement... mais aussi... niet alleen... maar ook...

non seulement... mais encore... niet alleen... maar ook...

non seulement... mais également... niet alleen... maar eveneens...

tantôt... tantôt... de ene keer... de andere keer...

que... que... of... of...

soit que... soit que... of het nu... of...

plus... plus... hoe meer... hoe meer...

moins... moins... hoe minder... hoe minder...

plus... moins... hoe meer... hoe minder...

moins... plus... hoe minder... hoe meer...

tellement... que... zo... dat...

si... que... zo... dat...

tant... que... zoveel... dat...

aussi... que... zo... als...

autant... que... evenveel... als...

20. Constructies met “hoe meer..., hoe meer...”

Dit is bijzonder belangrijk in het Frans:

plus + vergrotende trap, plus + vergrotende trap

Plus je travaille, plus j'apprends.

— Hoe meer ik werk, hoe meer ik leer.

Frans Nederlands

plus... plus... hoe meer... hoe meer...

plus... moins... hoe meer... hoe minder...

moins... plus... hoe minder... hoe meer...

moins... moins... hoe minder... hoe minder...

plus... mieux... hoe meer... hoe beter...

21. “Zolang als / mits”

Frans Nederlands

tant que zolang

aussi longtemps que zolang

pourvu que mits

à condition que op voorwaarde dat

du moment que zolang als

dès lors que mits / zodra

pour autant que in zoverre dat / mits

dans la mesure où in zoverre dat

22. “Alsof”

Frans Nederlands

comme si alsof

comme zoals / alsof

ainsi que si alsof; ongebruikelijk

de même que si net alsof

De normale alledaagse vorm is comme si.

Il parle comme s'il savait tout.

— Hij praat alsof hij alles wist.

23. “Zodat”

Frans Nederlands

pour que zodat

afin que zodat

de sorte que zodat

de façon que zodat

de manière que zodat

si bien que zodat / met als gevolg dat

dans le but que met als doel dat

24. “Uit angst dat”

Frans Nederlands

de peur que uit angst dat

de crainte que uit vrees dat

de peur que... ne uit angst dat...

de crainte que... ne uit vrees dat...

Voorbeeld:

Il parle doucement de peur que le bébé ne se réveille.

— Hij praat zachtjes uit angst dat de baby wakker wordt.

De ne hier is de ne explétif en maakt de bijzin op zichzelf niet ontkennend.

25. Formele/literaire voegwoorden

Frans Nederlands

attendu que overwegende dat

vu que gezien het feit dat

étant donné que gegeven dat / aangezien

considérant que overwegende dat

dès lors que aangezien / zodra

du moment que aangezien / zolang als

pour autant que in zoverre dat

dans la mesure où in zoverre dat

sous réserve que mits / onder voorbehoud dat

à supposer que ervan uitgaande dat

en supposant que stel dat / ervan uitgaande dat

en admettant que ervan uitgaande dat

pour peu que mits

encore que hoewel

quitte à ce que zelfs als dat betekent dat

fût-ce que zelfs als; literair

26. Zeer gebruikelijke verbindingsuitdrukkingen

Deze worden vaak samen met voegwoorden aangeleerd, hoewel ze technisch gezien niet allemaal voegwoorden zijn.

Frans Nederlands

en effet inderdaad / namelijk

cependant echter

pourtant toch / echter

néanmoins niettemin

toutefois echter

ainsi aldus / zo

donc dus / daarom

alors dan / dus

par conséquent dientengevolge

en conséquence dientengevolge

c'est pourquoi daarom

de ce fait daardoor / als gevolg daarvan

en outre bovendien

de plus bovendien

par ailleurs bovendien / daarnaast

en revanche daarentegen

au contraire integendeel

d'ailleurs trouwens / bovendien

bref kortom

enfin ten slotte

puis daarna

ensuite vervolgens / daarna

14- VOORZETSELS

Frans Nederlands Voorbeeld

à naar, bij, in Je vais à Paris. — Ik ga naar Parijs.

après na Après le travail, je rentre. — Na het werk ga ik naar huis.

avant voor Avant le dîner, je travaille. — Voor het avondeten werk ik.

avec met Je viens avec lui. — Ik kom met hem mee.

chez bij/naar iemand thuis Je vais chez Marie. — Ik ga naar Marie.

contre tegen Le vélo est contre le mur. — De fiets staat tegen de muur.

dans in, naar binnen Il est dans la maison. — Hij is in het huis.

de van, uit Je viens de Paris. — Ik kom uit Parijs.

depuis sinds, gedurende J'habite ici depuis deux ans. — Ik woon hier al twee jaar.

derrière achter Il est derrière la porte. — Hij staat achter de deur.

devant voor Il est devant la maison. — Hij staat voor het huis.

durant tijdens Durant l'été, il voyage. — Tijdens de zomer reist hij.

en in, met, naar Je vais en France. — Ik ga naar Frankrijk.

entre tussen Il est entre les deux maisons. — Hij staat tussen de twee huizen.

envers tegenover / jegens Il est gentil envers moi. — Hij is aardig tegen mij.

excepté behalve Tout le monde est venu excepté Paul. — Iedereen is gekomen behalve Paul.

hors buiten, behalve Hors de question ! — Geen sprake van!

jusque tot, tot aan Jusque Paris. — Tot aan Parijs.

malgré ondanks Malgré la pluie, nous sortons. — Ondanks de regen gaan we naar buiten.

par door, via, per Il voyage par train. — Hij reist met de trein.

parmi tussen, onder Il est parmi ses amis. — Hij is tussen zijn vrienden.

pendant tijdens, gedurende Pendant deux heures. — Gedurende twee uur.

pour voor, naar C'est pour toi. — Dit is voor jou.

sans zonder Je pars sans lui. — Ik vertrek zonder hem.

sauf behalve Tout le monde vient sauf Jean. — Iedereen komt behalve Jean.

selon volgens Selon lui, c'est vrai. — Volgens hem is het waar.

sous onder Le chat est sous la table. — De kat zit onder de tafel.

sur op, over Le livre est sur la table. — Het boek ligt op de tafel.

vers naar, ongeveer Je vais vers la maison. — Ik ga richting het huis.

via via, langs Nous passons via Paris. — We reizen via Parijs.

voici hier is / hier zijn Voici le livre. — Hier is het boek.

voilà daar is / daar zijn Voilà la réponse. — Daar is het antwoord.

De belangrijkste basisvoorzetsels

Een traditionele lijst voor leerders is:

à, après, avant, avec, chez, contre, dans, de, depuis, derrière, devant, durant, en, entre, envers, excepté, hors, jusque, malgré, par, parmi, pendant, pour, sans, sauf, selon, sous, sur, vers.

2. Plaats en locatie

Frans Nederlands

à bij, in, naar

dans in, binnen

sur op, boven op

sous onder

devant voor

derrière achter

entre tussen

parmi onder, tussen

chez bij/naar iemand thuis

près de dicht bij

loin de ver van

à côté de naast

auprès de dicht bij / bij

autour de rondom

en face de tegenover / recht tegenover

face à tegenover

au-dessus de boven

au-dessous de onder

au-delà de voorbij

en dessous de onder

en haut de bovenaan

en bas de onderaan

à l'intérieur de binnen

à l'extérieur de buiten

au milieu de in het midden van

au centre de in het centrum van

à l'intérieur binnen

à l'extérieur buiten

Voorbeeld:

Le café est à côté de la banque.

— Het café is naast de bank.

3. Richting en beweging

Frans Nederlands

à naar

vers richting

jusqu'à tot aan / helemaal tot

chez naar iemand thuis

dans naar binnen

sur naar boven op

sous onder

vers richting

en direction de in de richting van

à destination de op weg naar / met bestemming

en route vers onderweg naar

jusqu'au tot aan de

jusqu'à la tot aan de

jusqu'aux tot aan de

jusqu'en tot aan / tot in

Voorbeeld:

Nous marchons vers la gare.

— We lopen richting het station.

4. Oorsprong / bron

Frans Nederlands

de uit, van

depuis vanaf / sinds

à partir de vanaf / beginnend bij

issu de afkomstig uit

provenant de afkomstig van

en provenance de afkomstig uit

sorti de uit / afkomstig uit

au départ de vertrekkend vanuit

Voorbeeld:

Il vient de France.

— Hij komt uit Frankrijk.

5. Tijd

Frans Nederlands

à om, op

avant voor

après na

depuis sinds / gedurende

durant tijdens

pendant tijdens / gedurende

pour voor, gedurende

en in

vers rond

jusqu'à tot

dès vanaf / zodra

à partir de vanaf

au cours de tijdens

lors de tijdens / ter gelegenheid van

à l'occasion de ter gelegenheid van

à compter de vanaf / te rekenen vanaf

à dater de daterend vanaf

en attendant in afwachting van / terwijl men wacht

à la suite de na / volgend op

avant de voordat + infinitief

après avoir na het hebben

après être na het zijn / na ergens naartoe te zijn gegaan

Voorbeelden:

Je travaille pendant deux heures.

— Ik werk twee uur lang.

Je travaille depuis lundi.

— Ik werk al sinds maandag.

6. Oorzaak / reden

Frans Nederlands

à cause de vanwege

en raison de vanwege / als gevolg van

grâce à dankzij

faute de bij gebrek aan

par suite de als gevolg van

du fait de vanwege

en vertu de krachtens / op grond van

sous l'effet de onder invloed van

à la suite de naar aanleiding van / als gevolg van

à force de door herhaaldelijk / buitensporig

pour voor / vanwege

par door / via

Voorbeeld:

À cause de la pluie, nous sommes restés chez nous.

— Vanwege de regen zijn we thuis gebleven.

7. Doel

Frans Nederlands

pour voor / om te

afin de om te

en vue de met het oog op

dans le but de met als doel

dans l'intention de met de bedoeling om

de peur de uit angst voor

de crainte de uit vrees voor

à des fins de voor doeleinden van

pour la voor de

pour le voor het

pour les voor de

Voorbeeld:

Je travaille pour gagner de l'argent.

— Ik werk om geld te verdienen.

8. Middel / instrument

Frans Nederlands

avec met

par door / via

en met / in

à met / door

au moyen de door middel van

à l'aide de met behulp van

grâce à dankzij

par l'intermédiaire de via de tussenkomst van

au moyen de door middel van

à travers door

via via

Voorbeelden:

Je voyage en train.

— Ik reis met de trein.

Il écrit avec un stylo.

— Hij schrijft met een pen.

9. Associatie / begeleiding

Frans Nederlands

avec met

sans zonder

auprès de bij / dicht bij

au côté de naast

aux côtés de aan de zijde van

en compagnie de in het gezelschap van

à côté de naast

avec l'aide de met de hulp van

10. Tegenstelling

Frans Nederlands

contre tegen

envers tegenover / jegens

face à tegenover / tegen

à l'encontre de tegen / in strijd met

à l'opposé de tegenover

contrairement à in tegenstelling tot

à rebours de in strijd met

au détriment de ten koste van

au mépris de met minachting voor / zonder rekening te houden met

à l'insu de buiten medeweten van iemand

Voorbeeld:

Ils sont contre cette décision.

— Ze zijn tegen deze beslissing.

11. Vergelijking

Frans Nederlands

comme zoals / als

contrairement à in tegenstelling tot

par rapport à vergeleken met / in verhouding tot

comparé à vergeleken met

à la différence de in tegenstelling tot / anders dan

à l'instar de net als / naar het voorbeeld van

à l'image de zoals / naar het beeld van

en comparaison de vergeleken met

en comparaison avec vergeleken met

vis-à-vis de vergeleken met / tegenover

12. Onderwerp / thema

Frans Nederlands

sur over

à propos de over

au sujet de betreffende / over

concernant betreffende

quant à wat betreft

en ce qui concerne wat betreft

en matière de op het gebied van

au regard de met betrekking tot

relativement à met betrekking tot

par rapport à met betrekking tot / in verhouding tot

s'agissant de wat betreft / aangaande

touchant betreffende; formeel

vis-à-vis de met betrekking tot / tegenover

Voorbeeld:

Nous parlons de ce problème.

— We praten over dit probleem.

13. Relatie / verwijzing

Frans Nederlands

à propos de over

au sujet de betreffende

quant à wat betreft

en ce qui concerne wat betreft

par rapport à met betrekking tot

relativement à met betrekking tot

vis-à-vis de met betrekking tot

envers tegenover / jegens

à l'égard de tegenover / met betrekking tot

au regard de met betrekking tot

compte tenu de rekening houdend met

eu égard à gezien / met betrekking tot

14. Bezit / toebehoren

In het Frans wordt normaal gesproken de gebruikt.

Constructie Voorbeeld Nederlands

de + zelfstandig naamwoord le livre de Marie Het boek van Marie

de + voornaamwoord la voiture de lui zijn auto

appartenir à Le livre appartient à Marie. Het boek is van Marie.

être à Cette voiture est à Jean. Deze auto is van Jean.

15. Uitsluiting

Frans Nederlands

sans zonder

sauf behalve

excepté behalve

hormis behalve / afgezien van

hors buiten / behalve

à part afgezien van

en dehors de buiten / afgezien van

mis à part afgezien van

abstraction faite de afgezien van

à l'exception de met uitzondering van

à l'exclusion de met uitsluiting van

excepté behalve

hormis behalve

Voorbeeld:

Tout le monde est venu sauf Paul.

— Iedereen is gekomen behalve Paul.

16. Inclusie

Frans Nederlands

avec inclusief / met

y compris inclusief

compris inbegrepen / inclusief

en plus de naast / boven op

outre bovendien / naast

ainsi que alsook

sans compter niet meegerekend

en sus de boven op / naast; formeel

Voorbeeld:

Tout le monde, y compris Paul, est venu.

— Iedereen, inclusief Paul, is gekomen.

17. Vervanging / substitutie

Frans Nederlands

au lieu de in plaats van

à la place de in plaats van / ter vervanging van

en remplacement de ter vervanging van

en lieu de in plaats van; formeel

plutôt que liever dan

faute de bij gebrek aan / in plaats van wegens het ontbreken van

à défaut de bij gebrek aan

Voorbeeld:

Je prends du thé au lieu du café.

— Ik neem thee in plaats van koffie.

18. Verdeling / tarief

Frans Nederlands

par per

à bij / per

pour voor

sur per / van de

Voorbeelden:

Deux fois par jour.

— Twee keer per dag.

Il roule à 100 kilomètres à l'heure.

— Hij rijdt 100 kilometer per uur.

Trois sur dix.

— Drie van de tien.

19. Materiaal / samenstelling

Frans Nederlands

en gemaakt van

de gemaakt van

à met / gemaakt in de stijl van

Voorbeelden:

une table en bois

— een houten tafel

une bouteille de verre

— een glazen fles

une tarte aux pommes

— een appeltaart

20. Vorm / manier

Frans Nederlands

avec met

sans zonder

à op de manier/stijl van

en in

de op de manier van

selon volgens

comme zoals / als

Voorbeelden:

Il travaille avec soin.

— Hij werkt zorgvuldig.

Il parle sans difficulté.

— Hij spreekt zonder moeite.

21. Met betrekking tot een persoon

Een bijzonder belangrijk Frans voorzetsel is:

chez

Het betekent bij/naar iemands huis, werkplek of bedrijf, of bij een groep. Het kan ook betekenen: onder/bij (een bepaalde groep) of in het geval van.

Frans Nederlands

chez moi bij mij thuis

chez toi bij jou thuis

chez lui bij hem thuis

chez elle bij haar thuis

chez nous bij ons thuis

chez vous bij jullie thuis / bij u thuis

chez eux bij hen thuis

chez le médecin bij de dokter

chez le dentiste bij de tandarts

chez les Français onder de Fransen / in de Franse samenleving

22. Samengestelde voorzetsels — zeer belangrijk

Het Frans heeft veel uitdrukkingen die uit meerdere woorden bestaan en als voorzetsels functioneren.

Locatie

Frans Nederlands

à côté de naast

près de dicht bij

loin de ver van

en face de tegenover

au-dessus de boven

au-dessous de onder

au-delà de voorbij

autour de rondom

au milieu de in het midden van

à l'intérieur de binnen

à l'extérieur de buiten

à proximité de in de buurt van

à gauche de links van

à droite de rechts van

en haut de bovenaan

en bas de onderaan

au bord de aan de rand van

au fond de achterin / onderaan

au cœur de in het hart van

à travers door

le long de langs

au travers de door

en travers de over / dwars over

23. Samengestelde voorzetsels voor oorzaak en omstandigheden

Frans Nederlands

à cause de vanwege

grâce à dankzij

en raison de vanwege

du fait de als gevolg van

par suite de als gevolg van

à la suite de naar aanleiding van

faute de bij gebrek aan

à force de door / door herhaaldelijk

compte tenu de rekening houdend met

étant donné gegeven / gezien

en vertu de krachtens / op grond van

sous prétexte de onder het voorwendsel van

en dépit de ondanks

au mépris de in strijd met / met minachting voor

au détriment de ten koste van

24. Samengestelde voorzetsels voor doel

Frans Nederlands

afin de om te

en vue de met het oog op

dans le but de met als doel

dans l'intention de met de bedoeling om

de peur de uit angst voor

de crainte de uit vrees voor

à des fins de voor doeleinden van

en faveur de ten gunste van

au profit de ten voordele van

au bénéfice de ten bate van

25. Samengestelde voorzetsels voor tegenstelling / relatie

Frans Nederlands

contre tegen

à l'encontre de tegen

à l'égard de tegenover / met betrekking tot

envers tegenover / jegens

vis-à-vis de tegenover / met betrekking tot

face à tegenover / in het licht van

contrairement à in tegenstelling tot

à l'opposé de tegenover

à l'inverse de anders dan / in tegenstelling tot

au contraire de in tegenstelling tot

par opposition à in tegenstelling tot

à défaut de bij gebrek aan

au lieu de in plaats van

26. Formele / literaire voorzetsels

Frans Nederlands

auprès de dicht bij / bij

à l'égard de tegenover / met betrekking tot

envers tegenover / jegens

vis-à-vis de tegenover / met betrekking tot

quant à wat betreft

eu égard à gezien

au regard de met het oog op / gezien

en vertu de krachtens / op grond van

à l'instar de net als / naar het voorbeeld van

à l'encontre de tegen

nonobstant niettegenstaande

moyennant in ruil voor / mits

sous couvert de onder het mom van

à l'insu de buiten medeweten van

en sus de boven op / naast

abstraction faite de afgezien van

27. Speciale voorzetsels die eindigen op -ant

Verschillende vormen die oorspronkelijk van deelwoorden afkomstig zijn, functioneren als voorzetsels:

Frans Nederlands

durant tijdens

concernant betreffende

suivant volgend op / volgens

moyennant in ruil voor

nonobstant niettegenstaande

exceptant met uitzondering van; zeldzaam/formeel

touchant betreffende; formeel

Voorbeeld:

Concernant ce problème, je suis d'accord.

— Wat dit probleem betreft, ben ik het ermee eens.

28. Samenvoegingen van voorzetsels met lidwoorden

Het Frans kent belangrijke samenvoegingen.

à + le = au

à + le magasin → au magasin

— naar de winkel

à + les = aux

à + les États-Unis → aux États-Unis

— naar de Verenigde Staten

de + le = du

de + le garçon → du garçon

— van de jongen

de + les = des

de + les enfants → des enfants

— van de kinderen

Maar:

à + la → à la

à + l' → à l'

de + la → de la

de + l' → de l'

29. Voorzetsels vóór infinitieven

Een bijzonder belangrijk onderscheid in het Frans:

Constructie Voorbeeld Nederlands

à + infinitief Je commence à travailler. Ik begin te werken.

de + infinitief J'essaie de travailler. Ik probeer te werken.

pour + infinitief Je travaille pour gagner. Ik werk om te verdienen.

sans + infinitief Il part sans parler. Hij vertrekt zonder te spreken.

avant de + infinitief Je mange avant de partir. Ik eet voordat ik vertrek.

après + voltooide infinitief Après avoir mangé, je pars. Na het eten vertrek ik.

afin de + infinitief Je viens afin de parler. Ik kom om te praten.

au lieu de + infinitief Il dort au lieu de travailler. Hij slaapt in plaats van te werken.

à force de + infinitief Il réussit à force de travailler. Hij slaagt door hard te werken.

faute de + infinitief Il est parti faute de trouver une solution. Hij is vertrokken omdat hij geen oplossing kon vinden.

30. Voorzetsels bij landen

In het Frans worden verschillende voorzetsels gebruikt, afhankelijk van het land.

Vrouwelijke landen

Meestal en:

en France — in Frankrijk

en Allemagne — in Duitsland

en Chine — in China

en Inde — in India

Mannelijke landen

Meestal au:

au Canada — in Canada

au Japon — in Japan

au Portugal — in Portugal

Meervoudige landnamen

Meestal aux:

aux États-Unis — in de Verenigde Staten

aux Pays-Bas — in Nederland

Vanuit

Locatie Herkomst

en France de France

au Canada du Canada

aux États-Unis des États-Unis

31. Voorzetsels bij steden

Meestal:

à Paris — in/naar Parijs

à Londres — in/naar Londen

à Tokyo — in/naar Tokio

Vanuit een stad:

de Paris — uit Parijs

de Londres — uit Londen

de Tokyo — uit Tokio

32. Voorzetsels bij vervoermiddelen

Frans Nederlands

en voiture met de auto

en train met de trein

en avion met het vliegtuig

en bateau met de boot

en bus met de bus

en taxi met de taxi

à pied te voet

à vélo met de fiets

à cheval te paard

à moto met de motor

33. Voorzetsels bij datums en tijd

Frans Nederlands

à 8 heures om 8 uur

en janvier in januari

en 2026 in 2026

au printemps in de lente

en été in de zomer

en automne in de herfst

en hiver in de winter

le lundi op maandag / elke maandag

dans deux jours over twee dagen

depuis deux jours al twee dagen lang

pendant deux jours twee dagen lang

il y a deux jours twee dagen geleden

pour deux jours voor twee dagen

15- BEPALENDE WOORDEN

Frans Nederlands Voorbeeld

le de le livre — het boek

la de la maison — het huis

l' de l'homme — de man

les de les livres — de boeken

Vormen

Geslacht/getal Voor een medeklinker Voor een klinker / stomme h

Mannelijk enkelvoud le l'

Vrouwelijk enkelvoud la l'

Meervoud les les

Voorbeelden:

le garçon — de jongen

la fille — het meisje

l'enfant — het kind

les enfants — de kinderen

2. Onbepaalde lidwoorden — articles indéfinis

Deze komen voornamelijk overeen met een/één en enkele.

Frans Nederlands Voorbeeld

un een, één un livre — een boek

une een, één une maison — een huis

des enkele, wat des livres — enkele boeken

Vormen

Geslacht/getal Bepalend woord

Mannelijk enkelvoud un

Vrouwelijk enkelvoud une

Meervoud des

3. Partitieve lidwoorden — articles partitifs

Deze drukken een onbepaalde hoeveelheid uit en worden vaak vertaald als wat / een beetje.

Frans Nederlands Voorbeeld

du wat du pain — wat brood

de la wat de la viande — wat vlees

de l' wat de l'eau — wat water

des wat des légumes — wat groenten

Vorming

Vorming Resultaat

de + le du

de + la de la

de + l' de l'

de + les des

4. Aanwijzende bepalende woorden — déterminants démonstratifs

Deze betekenen deze, die, dit, dat, deze (meervoud) en die (meervoud).

Frans Nederlands Voorbeeld

ce deze/die ce livre — dit/dat boek

cet deze/die cet homme — deze/die man

cette deze/die cette maison — dit/dat huis

ces deze/die ces livres — deze/die boeken

Vorming

Geslacht/getal Vorm

Mannelijk enkelvoud + medeklinker ce

Mannelijk enkelvoud + klinker/stomme h cet

Vrouwelijk enkelvoud cette

Meervoud ces

5. Aanwijzend bepalend woord + -ci / -là

Het Frans kan nabijheid of afstand benadrukken.

Frans Nederlands

ce livre-ci dit boek

ce livre-là dat boek

cette maison-ci dit huis

cette maison-là dat huis

ces livres-ci deze boeken

ces livres-là die boeken

-ci = dichterbij / deze, dit

-là = verder weg / die, dat

Dit zijn aanwijzende bepalende woorden + aanwijzende achtervoegsels, geen afzonderlijke bepalende woorden.

6. Bezittelijke bepalende woorden — déterminants possessifs

Deze komen overeen met mijn, jouw, zijn, haar, ons, jullie en hun.

Persoon Mannelijk enkelvoud Vrouwelijk enkelvoud Meervoud

1e persoon enkelvoud mon ma mes

2e persoon enkelvoud ton ta tes

3e persoon enkelvoud son sa ses

1e persoon meervoud notre notre nos

2e persoon meervoud votre votre vos

3e persoon meervoud leur leur leurs

Voorbeelden

mon livre — mijn boek

ma maison — mijn huis

mes livres — mijn boeken

ton frère — jouw broer

ta sœur — jouw zus

tes amis — jouw vrienden

son livre — zijn/haar boek

sa voiture — zijn/haar auto

ses enfants — zijn/haar kinderen

notre maison — ons huis

nos maisons — onze huizen

votre livre — uw/jullie boek

vos livres — uw/jullie boeken

leur maison — hun huis

leurs maisons — hun huizen

Belangrijk

Franse bezittelijke bepalende woorden passen zich aan het bezeten voorwerp aan, niet aan de bezitter.

Marie aime son frère.

— Marie houdt van haar broer.

Marie aime sa sœur.

— Marie houdt van haar zus.

7. Vragende bepalende woorden — déterminants interrogatifs

Deze worden vóór zelfstandige naamwoorden gebruikt in vragen.

Frans Nederlands

quel welke / wat voor

quelle welke / wat voor

quels welke / wat voor

quelles welke / wat voor

Voorbeelden

Quel livre lis-tu ?

— Welk boek lees je?

Quelle voiture veux-tu ?

— Welke auto wil je?

Quels livres lis-tu ?

— Welke boeken lees je?

Quelles maisons préfères-tu ?

— Welke huizen geef je de voorkeur aan?

Overeenkomst

Geslacht/getal Vorm

Mannelijk enkelvoud quel

Vrouwelijk enkelvoud quelle

Mannelijk meervoud quels

Vrouwelijk meervoud quelles

8. Uitroepende bepalende woorden — déterminants exclamatifs

Dezelfde vormen van quel kunnen uitroepen inleiden.

Frans Nederlands

quel wat een / wat voor

quelle wat een / wat voor

quels wat voor

quelles wat voor

Voorbeelden:

Quel beau jour !

— Wat een mooie dag!

Quelle belle maison !

— Wat een mooi huis!

Quels beaux livres !

— Wat een mooie boeken!

Quelles belles fleurs !

— Wat een mooie bloemen!

9. Universele bepalende woorden

Deze drukken alles / iedere / het geheel uit.

Frans Nederlands

tout heel / ieder

toute heel / iedere

tous alle / iedere

toutes alle / iedere

Voorbeelden:

tout le jour — de hele dag

toute la journée — de hele dag

tous les jours — elke dag

toutes les semaines — elke week

10. Chaque — elke/ieder

Frans Nederlands

chaque elke / ieder

Chaque étudiant travaille.

— Elke student werkt.

Chaque jour

— Elke dag.

Belangrijk

chaque is enkelvoud:

❌ chaques jours

✅ chaque jour

11. Chacun / chacune

Deze worden meestal ingedeeld als onbepaalde voornaamwoorden en niet als bepalende woorden, omdat ze zelfstandig worden gebruikt.

Frans Nederlands

chacun ieder / iedereen

chacune ieder

Dus:

chaque étudiant → bepalend woord + zelfstandig naamwoord

chacun → voornaamwoord

12. Onbepaalde bepalende woorden

Het Frans heeft een grote groep onbepaalde bepalende woorden.

Frans Nederlands

un certain een bepaalde

une certaine een bepaalde

certains bepaalde / sommige

certaines bepaalde / sommige

quelque een beetje / een bepaalde

quelques enkele / een paar

plusieurs verschillende / meerdere

divers verschillende

diverses verschillende

différents verschillende / diverse

différentes verschillende / diverse

tel zo'n

telle zo'n

tels zulke

telles zulke

maint vele; literair

mainte vele; literair

maints vele; literair

maintes vele; literair

quelconque willekeurig / om het even welke

quelconques willekeurige / om het even welke

13. Certain

Frans Nederlands

un certain een bepaalde

une certaine een bepaalde

certains bepaalde/sommige

certaines bepaalde/sommige

Voorbeelden:

un certain homme

— een bepaalde man

une certaine personne

— een bepaalde persoon

certains étudiants

— bepaalde studenten / sommige studenten

14. Quelque / quelques

Vorm Betekenis

quelque + enkelvoudig zelfstandig naamwoord een bepaalde / wat

quelques + meervoudig zelfstandig naamwoord enkele / een paar

Voorbeelden:

quelque chose — iets

quelques livres — enkele boeken / een paar boeken

15. Plusieurs

plusieurs = meerdere / verschillende

plusieurs livres

— meerdere boeken

plusieurs personnes

— meerdere personen

Het wordt normaal gesproken gebruikt met een zelfstandig naamwoord in het meervoud.

16. Divers / diverses

Frans Nederlands

divers verschillende

diverses verschillende

divers problèmes

— verschillende problemen

diverses raisons

— verschillende redenen

17. Différent / différents

Wanneer het vóór een zelfstandig naamwoord wordt gebruikt als een bepalend woord:

Frans Nederlands

différents verschillende / diverse

différentes verschillende / diverse

différents problèmes

— verschillende problemen

différentes solutions

— verschillende oplossingen

18. Tel / telle / tels / telles

Deze betekenen ongeveer zo'n / zulke.

Frans Nederlands

tel zo'n

telle zo'n

tels zulke

telles zulke

Voorbeelden:

un tel problème

— zo'n probleem

une telle situation

— zo'n situatie

de tels problèmes

— zulke problemen

de telles choses

— zulke dingen

19. Bepalende woorden voor hoeveelheden

Het Frans heeft veel uitdrukkingen voor hoeveelheden die een zelfstandig naamwoord kunnen bepalen.

Frans Nederlands

beaucoup de veel / een groot aantal

peu de weinig

assez de genoeg

trop de te veel

tant de zoveel

tellement de zoveel

combien de hoeveel

davantage de meer

plus de meer

moins de minder

autant de evenveel

plein de een heleboel

une quantité de een hoeveelheid

une foule de een menigte / heel veel

un grand nombre de een groot aantal

un certain nombre de een bepaald aantal

une multitude de een veelheid

une partie de een deel van

la plupart des de meeste

la majorité des de meerderheid van

la moitié de de helft van

un peu de een beetje

une grande quantité de een grote hoeveelheid

une petite quantité de een kleine hoeveelheid

Voorbeelden

beaucoup de livres

— veel boeken

peu de temps

— weinig tijd

trop de travail

— te veel werk

plusieurs livres

— meerdere boeken

20. Ontkennende bepalende woorden

Het Frans gebruikt aucun / aucune als ontkennend bepalend woord.

Frans Nederlands

aucun geen / niet één

aucune geen / niet één

Voorbeelden:

Je n'ai aucun livre.

— Ik heb geen boeken.

Je n'ai aucune idée.

— Ik heb geen idee.

Meervoud

aucun/aucune wordt normaal gesproken gebruikt met een zelfstandig naamwoord in het enkelvoud:

aucun livre

aucune maison

21. Nul / nulle

Een formeler/literair ontkennend bepalend woord:

Frans Nederlands

nul geen / niet één

nulle geen / niet één

Voorbeeld:

Nulle personne ne peut entrer.

— Niemand mag naar binnen.

In het dagelijks Frans worden vaker aucun/aucune gebruikt.

22. Pas de

Na een ontkenning vervangt de vaak een onbepaald of partitief bepalend woord.

J'ai un livre.

— Ik heb een boek.

Je n'ai pas de livre.

— Ik heb geen boek.

Je bois du café.

— Ik drink koffie.

Je ne bois pas de café.

— Ik drink geen koffie.

Dus:

pas de + zelfstandig naamwoord

is een uiterst belangrijk patroon voor bepalende woorden.

23. De na hoeveelheidsuitdrukkingen

Veel woorden die een hoeveelheid aangeven, worden gevolgd door de:

Vorming Voorbeeld

beaucoup de + zelfstandig naamwoord beaucoup de livres

peu de + zelfstandig naamwoord peu de livres

trop de + zelfstandig naamwoord trop de livres

assez de + zelfstandig naamwoord assez de livres

plus de + zelfstandig naamwoord plus de livres

moins de + zelfstandig naamwoord moins de livres

autant de + zelfstandig naamwoord autant de livres

combien de + zelfstandig naamwoord combien de livres

tant de + zelfstandig naamwoord tant de livres

tellement de + zelfstandig naamwoord tellement de livres

24. Fractionele / partitieve bepalende woorden

Frans Nederlands

la moitié de de helft van

le tiers de een derde van

le quart de een kwart van

les deux tiers de twee derde van

les trois quarts de drie kwart van

une partie de een deel van

une portion de een portie van

une fraction de een fractie van

une part de een aandeel/deel van

Voorbeelden:

la moitié du gâteau

— de helft van de taart

un tiers de la population

— een derde van de bevolking

25. Collectieve hoeveelheidsbepalende woorden

Frans Nederlands

un groupe de een groep van

une foule de een menigte van / heel veel

un ensemble de een verzameling van

un grand nombre de een groot aantal

un petit nombre de een klein aantal

une multitude de een veelheid van

une série de een reeks van

une quantité de een hoeveelheid van

une masse de een massa/heleboel

une infinité de een oneindig aantal / ontelbaar veel

une dizaine de ongeveer tien

une douzaine de een dozijn

une centaine de ongeveer honderd

un millier de ongeveer duizend

un million de een miljoen

un milliard de een miljard

26. Telwoordelijke bepalende woorden

Hoofdtelwoorden kunnen zelfstandige naamwoorden bepalen.

Frans Nederlands

un één

deux twee

trois drie

quatre vier

cinq vijf

six zes

sept zeven

huit acht

neuf negen

dix tien

onze elf

douze twaalf

treize dertien

quatorze veertien

quinze vijftien

seize zestien

dix-sept zeventien

dix-huit achttien

dix-neuf negentien

vingt twintig

trente dertig

quarante veertig

cinquante vijftig

soixante zestig

cent honderd

mille duizend

million miljoen

milliard miljard

Voorbeelden:

trois livres — drie boeken

vingt étudiants — twintig studenten

un million de personnes — een miljoen mensen

27. Rangtelwoordelijke bepalende woorden

Rangtelwoorden kunnen ook vóór zelfstandige naamwoorden staan.

Frans Nederlands

premier / première eerste

deuxième tweede

second / seconde tweede

troisième derde

quatrième vierde

cinquième vijfde

sixième zesde

septième zevende

huitième achtste

neuvième negende

dixième tiende

onzième elfde

douzième twaalfde

centième honderdste

millième duizendste

Voorbeeld:

le premier jour

— de eerste dag

la deuxième maison

— het tweede huis

28. Distributieve uitdrukkingen

Frans Nederlands

chaque elke/ieder

chacun des ieder van de

chacune des ieder van de

tous les alle / elke

toutes les alle / elke

tous deux beiden

toutes deux beiden

chaque fois elke keer

tous les deux elke twee / allebei

tous les trois alle drie

Strikt genomen zijn chacun/chacune voornaamwoorden en geen bepalende woorden wanneer ze zelfstandig worden gebruikt.

29. Beide

Het Frans drukt beide normaal gesproken uit met:

les deux

les deux livres

— beide boeken

les deux étudiants

— beide studenten

Andere patronen:

tous les deux — allebei

toutes les deux — allebei, vrouwelijk

tous deux — allebei

toutes deux — allebei

30. Geen van beide

Het Frans heeft geen gewoon bepalend woord dat precies overeenkomt met het Nederlandse geen van beide.

Veelgebruikte constructies:

ni + zelfstandig naamwoord + ni + zelfstandig naamwoord

ni le livre ni le journal

noch het boek, noch de krant

Of:

aucun / aucune

aucun des deux livres

geen van de twee boeken

31. Elke / om het even welke

Afhankelijk van de betekenis:

Frans Nederlands

n'importe quel om het even welke / welke dan ook

n'importe quelle om het even welke / welke dan ook

n'importe quels welke dan ook

n'importe quelles welke dan ook

quelconque willekeurige / om het even welke

quelconques willekeurige / welke dan ook

quel que soit wat dan ook / welke dan ook

quel que soit le wat de ... ook is

quelle que soit la wat de ... ook is

Voorbeelden:

Choisis n'importe quel livre.

— Kies om het even welk boek.

N'importe quelle personne peut participer.

— Iedereen kan deelnemen.

32. N'importe quel

Geslacht/getal Frans

Mannelijk enkelvoud n'importe quel

Vrouwelijk enkelvoud n'importe quelle

Mannelijk meervoud n'importe quels

Vrouwelijk meervoud n'importe quelles

33. Zulke

Het belangrijkste bepalende woord is:

tel / telle / tels / telles

Maar het Frans gebruikt ook:

un tel / une telle / de tels / de telles

Voorbeelden:

un tel problème

— zo'n probleem

une telle personne

— zo'n persoon

de tels événements

— zulke gebeurtenissen

34. Wat voor soort

Het Frans gebruikt:

Frans Nederlands

quel wat / welke

quelle sorte de wat voor soort

quel genre de wat voor soort

quel type de wat voor type

quelle espèce de wat voor soort / welke soort

Voorbeelden:

Quel genre de livre lis-tu ?

— Wat voor soort boek lees je?

Quel type de voiture veux-tu ?

— Wat voor type auto wil je?

35. Beperkende bepalende woorden / uitdrukkingen die als bepalende woorden functioneren

Deze worden soms ingedeeld als bijwoorden of partikels in plaats van als bepalende woorden.

Frans Nederlands

seulement alleen

uniquement uitsluitend / alleen

juste alleen / slechts

simplement eenvoudig / alleen

seul / seule alleen / enige

seuls / seules alleen / enige

Voorbeeld:

seulement trois livres

— slechts drie boeken

les seuls livres

— de enige boeken

la seule solution

— de enige oplossing

Strikt genomen is seulement een bijwoord, terwijl seul als bijvoeglijk naamwoord kan functioneren.

36. Totaliteit

Frans Nederlands

tout alles / ieder

toute alles / iedere

tous alle

toutes alle

l'ensemble des het geheel van / alle

la totalité des de volledige hoeveelheid van

la totalité de de volledige hoeveelheid van

l'intégralité de de volledige hoeveelheid van

la totalité du het geheel van de

Voorbeelden:

tous les étudiants

— alle studenten

toute la journée

— de hele dag

la totalité du groupe

— de hele groep

37. De meeste

Het Frans gebruikt vaak:

Frans Nederlands

la plupart des de meeste

la majorité des de meerderheid van

la majeure partie des het grootste deel van

une grande partie des een groot deel van

la plupart de de meeste van

Voorbeeld:

La plupart des étudiants sont présents.

— De meeste studenten zijn aanwezig.

38. Minder / meer

Frans Nederlands

plus de meer

moins de minder

davantage de meer

autant de evenveel

plusieurs meerdere

beaucoup de veel / een heleboel

peu de weinig

Voorbeelden:

plus de livres

— meer boeken

moins de problèmes

— minder problemen

autant de personnes

— evenveel mensen

39. Geschatte hoeveelheid

Frans Nederlands

environ + getal ongeveer

quelque + getal ongeveer

une dizaine de ongeveer tien

une douzaine de ongeveer twaalf

une centaine de ongeveer honderd

un millier de ongeveer duizend

des dizaines de tientallen

des centaines de honderden

des milliers de duizenden

Voorbeelden:

environ dix personnes

— ongeveer tien mensen

quelque vingt personnes

— ongeveer twintig mensen

41. De basisvorming van Franse bepalende woorden

De nuttigste patronen om uit het hoofd te leren zijn:

Vorming Voorbeeld Nederlands

le + zelfstandig naamwoord le livre het boek

la + zelfstandig naamwoord la maison het huis

l' + zelfstandig naamwoord l'homme de man

les + zelfstandig naamwoord les livres de boeken

un + zelfstandig naamwoord un livre een boek

une + zelfstandig naamwoord une maison een huis

des + zelfstandig naamwoord des livres enkele boeken

du + zelfstandig naamwoord du pain wat brood

de la + zelfstandig naamwoord de la viande wat vlees

de l' + zelfstandig naamwoord de l'eau wat water

ce + zelfstandig naamwoord ce livre dit boek

cet + zelfstandig naamwoord cet homme deze man

cette + zelfstandig naamwoord cette maison dit huis

ces + zelfstandig naamwoord ces livres deze boeken

mon/ma/mes + zelfstandig naamwoord mon livre mijn boek

quel(le)(s) + zelfstandig naamwoord quel livre ? welk boek?

chaque + zelfstandig naamwoord enkelvoud chaque jour elke dag

plusieurs + zelfstandig naamwoord meervoud plusieurs livres meerdere boeken

aucun(e) + zelfstandig naamwoord enkelvoud aucun livre geen boek

tout(e) + zelfstandig naamwoord toute la journée de hele dag

n'importe quel(le) + zelfstandig naamwoord n'importe quel livre om het even welk boek

beaucoup de + zelfstandig naamwoord beaucoup de livres veel boeken

peu de + zelfstandig naamwoord peu de livres weinig boeken

trop de + zelfstandig naamwoord trop de livres te veel boeken

plus de + zelfstandig naamwoord plus de livres meer boeken

moins de + zelfstandig naamwoord moins de livres minder boeken

combien de + zelfstandig naamwoord combien de livres ? hoeveel boeken?

16- VOORWAARDELIJKE ZINNEN MET SI

Nulde Si + présent → présent Als + tegenwoordige tijd → tegenwoordige tijd Si je mange trop, je me sens malade. Als ik te veel eet, voel ik me ziek.

Eerste Si + présent → futur simple Als + tegenwoordige tijd → zullen + werkwoord Si tu étudies, tu réussiras. Als je studeert, zul je slagen.

Tweede Si + imparfait → conditionnel présent Als + verleden tijd → zou + werkwoord Si j'avais de l'argent, j'achèterais une voiture. Als ik geld had, zou ik een auto kopen.

Derde Si + plus-que-parfait → conditionnel passé Als + voltooid verleden tijd → zou hebben + voltooid deelwoord Si j'avais étudié, j'aurais réussi. Als ik had gestudeerd, zou ik geslaagd zijn.

Gemengd (verleden → heden) Si + plus-que-parfait → conditionnel présent Als + voltooid verleden tijd → zou + werkwoord Si j'avais étudié la médecine, je serais médecin. Als ik geneeskunde had gestudeerd, zou ik arts zijn.

Gemengd (heden → verleden) Si + imparfait → conditionnel passé Als + verleden tijd → zou hebben + voltooid deelwoord Si j'étais plus prudent, je n'aurais pas eu cet accident. Als ik voorzichtiger was, zou ik dat ongeluk niet hebben gehad.

Ik — Je parlerais — Ik zou spreken

Jij (enkelvoud) — Tu parlerais — Jij zou spreken

Hij — Il parlerait — Hij zou spreken

Zij — Elle parlerait — Zij zou spreken

Wij — Nous parlerions — Wij zouden spreken

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous parleriez — Jullie/u zouden spreken

Zij (mannelijk) — Ils parleraient — Zij zouden spreken

Zij (vrouwelijk) — Elles parleraient — Zij zouden spreken

Ik — J'aurais parlé — Ik zou gesproken hebben

Jij (enkelvoud) — Tu aurais parlé — Jij zou gesproken hebben

Hij — Il aurait parlé — Hij zou gesproken hebben

Zij — Elle aurait parlé — Zij zou gesproken hebben

Wij — Nous aurions parlé — Wij zouden gesproken hebben

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous auriez parlé — Jullie/u zouden gesproken hebben

Zij (mannelijk) — Ils auraient parlé — Zij zouden gesproken hebben

Zij (vrouwelijk) — Elles auraient parlé — Zij zouden gesproken hebben

Ik — Je ne parlerais pas — Ik zou niet spreken

Jij (enkelvoud) — Tu ne parlerais pas — Jij zou niet spreken

Hij — Il ne parlerait pas — Hij zou niet spreken

Zij — Elle ne parlerait pas — Zij zou niet spreken

Wij — Nous ne parlerions pas — Wij zouden niet spreken

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous ne parleriez pas — Jullie/u zouden niet spreken

Zij (mannelijk) — Ils ne parleraient pas — Zij zouden niet spreken

Zij (vrouwelijk) — Elles ne parleraient pas — Zij zouden niet spreken

Ik — Je n'aurais pas parlé — Ik zou niet gesproken hebben

Jij (enkelvoud) — Tu n'aurais pas parlé — Jij zou niet gesproken hebben

Hij — Il n'aurait pas parlé — Hij zou niet gesproken hebben

Zij — Elle n'aurait pas parlé — Zij zou niet gesproken hebben

Wij — Nous n'aurions pas parlé — Wij zouden niet gesproken hebben

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous n'auriez pas parlé — Jullie/u zouden niet gesproken hebben

Zij (mannelijk) — Ils n'auraient pas parlé — Zij zouden niet gesproken hebben

Zij (vrouwelijk) — Elles n'auraient pas parlé — Zij zouden niet gesproken hebben

Ik — Je serais aimé(e) — Ik zou geliefd zijn

Jij (enkelvoud) — Tu serais aimé(e) — Jij zou geliefd zijn

Hij — Il serait aimé — Hij zou geliefd zijn

Zij — Elle serait aimée — Zij zou geliefd zijn

Wij — Nous serions aimé(e)s — Wij zouden geliefd zijn

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous seriez aimé(e)(s) — Jullie/u zouden geliefd zijn

Zij (mannelijk) — Ils seraient aimés — Zij zouden geliefd zijn

Zij (vrouwelijk) — Elles seraient aimées — Zij zouden geliefd zijn

Ik — J'aurais été aimé(e) — Ik zou geliefd zijn geweest

Jij (enkelvoud) — Tu aurais été aimé(e) — Jij zou geliefd zijn geweest

Hij — Il aurait été aimé — Hij zou geliefd zijn geweest

Zij — Elle aurait été aimée — Zij zou geliefd zijn geweest

Wij — Nous aurions été aimé(e)s — Wij zouden geliefd zijn geweest

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous auriez été aimé(e)(s) — Jullie/u zouden geliefd zijn geweest

Zij (mannelijk) — Ils auraient été aimés — Zij zouden geliefd zijn geweest

Zij (vrouwelijk) — Elles auraient été aimées — Zij zouden geliefd zijn geweest

Ik — Je ne serais pas aimé(e) — Ik zou niet geliefd zijn

Jij (enkelvoud) — Tu ne serais pas aimé(e) — Jij zou niet geliefd zijn

Hij — Il ne serait pas aimé — Hij zou niet geliefd zijn

Zij — Elle ne serait pas aimée — Zij zou niet geliefd zijn

Wij — Nous ne serions pas aimé(e)s — Wij zouden niet geliefd zijn

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous ne seriez pas aimé(e)(s) — Jullie/u zouden niet geliefd zijn

Zij (mannelijk) — Ils ne seraient pas aimés — Zij zouden niet geliefd zijn

Zij (vrouwelijk) — Elles ne seraient pas aimées — Zij zouden niet geliefd zijn

Ik — Je n'aurais pas été aimé(e) — Ik zou niet geliefd zijn geweest

Jij (enkelvoud) — Tu n'aurais pas été aimé(e) — Jij zou niet geliefd zijn geweest

Hij — Il n'aurait pas été aimé — Hij zou niet geliefd zijn geweest

Zij — Elle n'aurait pas été aimée — Zij zou niet geliefd zijn geweest

Wij — Nous n'aurions pas été aimé(e)s — Wij zouden niet geliefd zijn geweest

Jullie/u (meervoud/formeel) — Vous n'auriez pas été aimé(e)(s) — Jullie/u zouden niet geliefd zijn geweest

Zij (mannelijk) — Ils n'auraient pas été aimés — Zij zouden niet geliefd zijn geweest

Zij (vrouwelijk) — Elles n'auraient pas été aimées — Zij zouden niet geliefd zijn geweest

si — als, of — Indicatif

quand — wanneer — Indicatif

lorsque — wanneer — Indicatif

dès que — zodra — Indicatif

aussitôt que — zodra — Indicatif

une fois que — zodra / nadat — Indicatif

chaque fois que — telkens wanneer — Indicatif

pendant que — terwijl — Indicatif

tandis que — terwijl / daarentegen — Indicatif

alors que — terwijl / daarentegen — Indicatif

depuis que — sinds — Indicatif

après que — nadat — Indicatif

avant que — voordat — Subjonctif

jusqu'à ce que — totdat — Subjonctif

en attendant que — in afwachting van / totdat — Subjonctif

tant que — zolang als — Indicatif

pourvu que — mits / op voorwaarde dat — Subjonctif

à condition que — op voorwaarde dat — Subjonctif

à moins que — tenzij — Subjonctif

pour peu que — mits / zolang als — Subjonctif

au cas où — voor het geval dat — Conditionnel (meestal)

dans le cas où — in het geval dat — Conditionnel (meestal)

même si — zelfs als — Indicatif

quand bien même — zelfs als — Conditionnel / literair

bien que — hoewel — Subjonctif

quoique — hoewel — Subjonctif

parce que — omdat — Indicatif

puisque — aangezien, omdat — Indicatif

comme — aangezien, omdat, wanneer — Indicatif

afin que — zodat — Subjonctif

pour que — zodat — Subjonctif

de peur que — uit angst dat — Subjonctif

de crainte que — uit vrees dat — Subjonctif

17- VERGROTENDE EN OVERTREFFENDE TRAP

Vergrotende trap

Categorie Meer Minder Evenveel Voorbeeld

Bijvoeglijk naamwoord plus + BN + que moins + BN + que aussi + BN + que Paul est plus grand que Jean. — Paul is langer dan Jean.

Bijwoord plus + BW + que moins + BW + que aussi + BW + que Paul court plus vite que Jean. — Paul rent sneller dan Jean.

Zelfstandig naamwoord plus de + ZN + que moins de + ZN + que autant de + ZN + que Paul a plus de livres que Jean. — Paul heeft meer boeken dan Jean.

Werkwoord werkwoord + plus que werkwoord + moins que werkwoord + autant que Paul travaille plus que Jean. — Paul werkt meer dan Jean.

Overtreffende trap

Categorie Meest Minst Voorbeeld

Bijvoeglijk naamwoord le/la/les plus + BN le/la/les moins + BN Paul est le plus grand. — Paul is de langste.

Bijwoord le plus + BW le moins + BW Paul court le plus vite. — Paul rent het snelst.

Zelfstandig naamwoord le plus de + ZN le moins de + ZN Paul a le plus de livres. — Paul heeft de meeste boeken.

Werkwoord werkwoord + le plus werkwoord + le moins Paul travaille le plus. — Paul werkt het meest.

18- BETREKKELIJKE BIJZINNEN

L'homme qui parle De man die spreekt

Le livre que je lis Het boek dat ik lees

La femme dont le fils est médecin De vrouw wier zoon arts is

La ville où je vis De stad waar ik woon

La chaise sur laquelle je suis assis De stoel waarop ik zit

La personne avec qui je travaille De persoon met wie ik werk

Gewone actieve vorm zelfstandig naamwoord + qui + werkwoord les hommes qui parlent de mannen die spreken

Verkorte actieve vorm zelfstandig naamwoord + tegenwoordig deelwoord les hommes parlant de sprekende mannen

Gewone passieve vorm zelfstandig naamwoord + qui est/sont + voltooid deelwoord les lettres qui sont écrites de brieven die geschreven zijn

Verkorte passieve vorm zelfstandig naamwoord + voltooid deelwoord les lettres écrites de geschreven brieven

Gewone bijvoeglijke vorm zelfstandig naamwoord + qui est + bijvoeglijk naamwoord les personnes qui sont heureuses de mensen die gelukkig zijn

Verkorte bijvoeglijke vorm zelfstandig naamwoord + bijvoeglijk naamwoord les personnes heureuses de gelukkige mensen / de mensen die gelukkig zijn

19- INDIRECTE REDE EN DIRECTE REDE

Directe rede: onderwerp + zegwerkwoord + ":" + citaat

Indirecte rede:

Mededeling que + bijzin Il dit qu'il est fatigué. Hij zegt dat hij moe is.

Ja/nee-vraag si + bijzin Il demande si je suis prêt. Hij vraagt of ik klaar ben.

Vraag met een vraagwoord vraagwoord + bijzin Il demande où j'habite. Hij vraagt waar ik woon.

Bevel de + infinitief Il ordonne de fermer la porte. Hij beveelt mij/ons om de deur te sluiten.

Negatief bevel de ne pas + infinitief Il ordonne de ne pas parler. Hij beveelt mij/ons om niet te spreken.

Advies de + infinitief Elle conseille de travailler davantage. Zij adviseert mij/ons om meer te werken.

Suggestie de + infinitief Il suggère de partir tôt. Hij stelt voor om vroeg te vertrekken.

Verzoek de + infinitief Elle demande de venir demain. Zij vraagt mij/ons om morgen te komen.

Belofte que + bijzin Il promet qu'il viendra demain. Hij belooft dat hij morgen zal komen.

Uitleg que + bijzin Il explique qu'il est malade. Hij legt uit dat hij ziek is.

20- INFINITIEVEN EN VERBALE ZELFSTANDIGE NAAMWOORDEN

Infinitief parler De basisvorm van een werkwoord; gebruikt na veel werkwoorden, voorzetsels en bijvoeglijke naamwoorden, en als onderwerp

Voltooide infinitief avoir/être + voltooid deelwoord Verwijst naar een handeling die vóór een andere handeling is voltooid ("nadat men iets heeft gedaan")

Tegenwoordig deelwoord parlant Een bijvoeglijk naamwoordachtige of formele bepaling ("sprekend", "hebbend...")

Gerundium en + tegenwoordig deelwoord (Drukt uit dat iets tijdens het doen, door het doen, bij het doen of als gevolg van het doen gebeurt)

Ik ben blij je te zien. Je suis heureux de te voir. bijvoeglijk naamwoord + de + infinitief

Ik ben blij om je te zien. Je suis heureux de te voir. bijvoeglijk naamwoord + de + infinitief

Ik ben van plan te eten. Je prévois de manger. werkwoord + de + infinitief

Ik ben van plan etend te zijn. Je prévois de manger. werkwoord + de + infinitief (het Frans gebruikt hier geen gerundium)

Ik zie hem rennen. Je le vois courir. lijdend voorwerp + infinitief

Ik zie hem aan het rennen. Je le vois courir. (of Je le vois en train de courir om de voortdurende handeling te benadrukken) lijdend voorwerp + infinitief / en train de + infinitief

Ik eet om te spelen. Je mange pour jouer. pour + infinitief

21- AANVOEGENDE WIJS

Wens Je veux que tu viennes.

Noodzaak Il faut que tu partes.

Emotie Je suis heureux que tu sois là.

Twijfel Je doute qu'il vienne.

Mogelijkheid Il est possible qu'il pleuve.

Ontkennende mening Je ne pense pas qu'il ait raison.

Doel Pour que tu comprennes...

Bepaalde voegwoorden Bien qu'il soit fatigué...

22- VRAGENDE AANHANGSELS

Je bent moe, nietwaar? Tu es fatigué, n'est-ce pas ?

Hij komt eraan, nietwaar? Il vient, n'est-ce pas ?

Ze zullen helpen, nietwaar? Ils aideront, n'est-ce pas ?

Je houdt van pizza, toch? Tu aimes la pizza, non ?

Mooi weer, hè? Il fait beau, hein ?

We spreken om zes uur af, goed? On se retrouve à six heures, d'accord ?

Ben je niet klaar? Tu n'es pas prêt ?

Weet zij het niet? Elle ne sait pas ?

Is hij niet gekomen? Il n'est pas venu ?

Waarom vertrek je niet? Pourquoi ne pars-tu pas ?

Waarom niet vertrekken? Pourquoi ne pas partir ?

Ken je niemand? Tu ne connais personne ?

Ben je nog niet klaar? Tu n'as pas fini ?

Kunnen zij niet helpen? Ils ne peuvent pas aider ?

23- MODALE WOORDEN

Frans Transliteratie Nederlands Voorbeeld

pouvoir pouvoir kunnen, mogen, in staat zijn om Je peux venir. — Ik kan komen.

devoir devoir moeten, behoren te Je dois partir. — Ik moet vertrekken.

vouloir vouloir willen Je veux partir. — Ik wil vertrekken.

falloir falloir moeten, noodzakelijk zijn Il faut partir. — We moeten vertrekken.

savoir savoir weten hoe je iets moet doen, kunnen Je sais nager. — Ik kan zwemmen.

oser oser durven J'ose parler. — Ik durf te spreken.

préférer préférer de voorkeur geven aan Je préfère rester. — Ik blijf liever.

espérer espérer hopen J'espère réussir. — Ik hoop te slagen.

souhaiter souhaiter wensen Je souhaite partir. — Ik wens te vertrekken.

aimer aimer houden van, graag willen J'aimerais venir. — Ik zou graag willen komen.

compter compter van plan zijn Je compte partir. — Ik ben van plan te vertrekken.

prévoir prévoir plannen, van plan zijn Je prévois de partir. — Ik ben van plan te vertrekken.

envisager envisager overwegen J'envisage de partir. — Ik overweeg te vertrekken.

tenter tenter proberen Je tente de réussir. — Ik probeer te slagen.

essayer essayer proberen J'essaie de comprendre. — Ik probeer te begrijpen.

sembler sembler lijken Il semble comprendre. — Hij lijkt het te begrijpen.

paraître paraître schijnen Il paraît comprendre. — Hij schijnt het te begrijpen.

2. Vermogen — "kunnen / in staat zijn om"

pouvoir

Frans Nederlands

pouvoir kunnen / in staat zijn om

pouvoir + infinitief iets kunnen doen

pouvoir in de conditionnel zou kunnen / in staat zouden zijn

pouvoir in de imparfait konden / waren in staat

pouvoir in de futur zullen kunnen

Voorbeelden:

Je peux venir.

— Ik kan komen.

Je pouvais venir.

— Ik kon komen / Ik was in staat om te komen.

Je pourrai venir.

— Ik zal kunnen komen.

Je pourrais venir.

— Ik zou kunnen komen / Misschien kan ik komen.

3. Vermogen — alternatieve uitdrukkingen

Frans Nederlands

être capable de in staat zijn om

être en mesure de in de positie zijn om

être à même de in staat zijn om; formeel

avoir la capacité de het vermogen hebben om

avoir la possibilité de de mogelijkheid hebben om

avoir les moyens de de middelen hebben om

être en état de in staat zijn om

savoir + infinitief weten hoe je iets moet doen

Voorbeelden:

Je suis capable de le faire.

— Ik ben in staat om het te doen.

Il est en mesure de répondre.

— Hij is in staat om te antwoorden.

Elle sait nager.

— Zij kan zwemmen.

4. Toestemming — "mogen / toestemming hebben om"

Frans Nederlands

pouvoir mogen / kunnen

être autorisé à toestemming hebben om

être permis de toegestaan zijn om

avoir le droit de het recht hebben om

avoir la permission de toestemming hebben om

être libre de vrij zijn om

être habilité à bevoegd zijn om

être admis à toegelaten zijn om

Voorbeelden:

Vous pouvez entrer.

— U mag binnenkomen.

Vous êtes autorisé à entrer.

— U heeft toestemming om binnen te komen.

Vous avez le droit de partir.

— U heeft het recht om te vertrekken.

5. Verbod — "niet mogen / verboden zijn om"

Frans Nederlands

ne pas pouvoir niet kunnen / niet mogen

ne pas devoir niet mogen / niet behoren te

ne pas avoir le droit de het recht niet hebben om

être interdit de verboden zijn om

être interdit de + infinitief verboden zijn om

il est interdit de het is verboden om

il ne faut pas men mag niet / men moet niet

défendre de verbieden

interdire de verbieden

Voorbeelden:

Vous ne devez pas entrer.

— U mag niet naar binnen gaan.

Il ne faut pas fumer ici.

— Men mag hier niet roken.

Il est interdit de fumer.

— Roken is verboden.

6. Verplichting — "moeten"

devoir

Frans Nederlands

devoir moeten

devoir + infinitief iets moeten doen

dois moet

doit moet

devons moeten

devez moeten

doivent moeten

Voorbeeld:

Je dois travailler.

— Ik moet werken.

7. Andere uitdrukkingen voor verplichting

Frans Nederlands

il faut het is noodzakelijk / men moet

il fallait het was noodzakelijk / men moest

il faudra het zal noodzakelijk zijn / men zal moeten

il faudrait het zou noodzakelijk zijn / men zou moeten

il a fallu het was noodzakelijk / men moest

il aurait fallu het zou noodzakelijk zijn geweest / men had moeten

être obligé de moeten / gedwongen zijn om

être contraint de gedwongen zijn om

être forcé de gedwongen zijn om

être tenu de verplicht zijn om

être dans l'obligation de verplicht zijn om

être censé verondersteld worden

avoir à moeten

avoir besoin de nodig hebben om

nécessiter vereisen

Voorbeelden:

Il faut partir.

— We moeten vertrekken / Men moet vertrekken.

Je suis obligé de partir.

— Ik moet vertrekken.

Vous êtes tenu de respecter les règles.

— U bent verplicht de regels te respecteren.

8. Noodzaak

Frans Nederlands

il faut het is noodzakelijk

il est nécessaire de het is noodzakelijk om

il est indispensable de het is onmisbaar om

il est essentiel de het is essentieel om

il est obligatoire de het is verplicht om

il est impératif de het is noodzakelijk om

il est requis de het is vereist om

il est besoin de het is noodzakelijk om; zeldzaam/formeler

avoir besoin de nodig hebben

devoir moeten

nécessiter vereisen

exiger vereisen / eisen

9. "Zouden moeten"

Het Frans heeft geen enkel exact equivalent voor het Engelse "should".

De meest voorkomende vormen zijn:

Frans Nederlands

devoir zouden moeten / behoren te

il faudrait men zou moeten / het zou noodzakelijk zijn

tu devrais jij zou moeten

vous devriez u zou moeten

il serait préférable de het zou beter zijn om

il vaudrait mieux het zou beter zijn

mieux vaut het is beter om

il serait souhaitable de het zou wenselijk zijn om

il est recommandé de het wordt aanbevolen om

il est conseillé de het is raadzaam om

Voorbeelden:

Tu devrais dormir.

— Je zou moeten slapen.

Il faudrait partir maintenant.

— We zouden nu moeten vertrekken / Men zou nu moeten vertrekken.

Il vaut mieux attendre.

— Het is beter om te wachten.

10. "Behoren te"

Frans Nederlands

devoir behoren te

être censé verondersteld worden

être supposé verondersteld worden

être supposé devoir verondersteld worden te moeten

il conviendrait de het zou passend zijn om; formeel

il serait souhaitable de het zou wenselijk zijn om

11. Mogelijkheid

Frans Nederlands

pouvoir kunnen / mogen

il est possible de het is mogelijk om

il est possible que het is mogelijk dat

il se peut que het zou kunnen dat

il se pourrait que het zou kunnen dat

avoir la possibilité de de mogelijkheid hebben om

être susceptible de waarschijnlijk in staat zijn om

être en mesure de in staat zijn om

éventuellement mogelijk

peut-être misschien

Voorbeelden:

Il peut venir.

— Hij mag/kan komen.

Il est possible qu'il vienne.

— Het is mogelijk dat hij komt.

Il se peut qu'il soit malade.

— Misschien is hij ziek.

12. Waarschijnlijkheid

Frans Nederlands

peut-être misschien

probablement waarschijnlijk

vraisemblablement waarschijnlijk / vermoedelijk

sans doute waarschijnlijk / zonder twijfel

apparemment blijkbaar

selon toute vraisemblance naar alle waarschijnlijkheid

selon toute probabilité naar alle waarschijnlijkheid

il est probable que het is waarschijnlijk dat

il est vraisemblable que het is aannemelijk dat

il semble que het lijkt erop dat

il semblerait que het lijkt erop dat

il paraît que blijkbaar / het lijkt erop dat

il se pourrait que het zou kunnen dat

il y a des chances que er is een kans dat

il est possible que het is mogelijk dat

il est peu probable que het is onwaarschijnlijk dat

13. Zekerheid

Frans Nederlands

certainement zeker

sûrement zeker / beslist

assurément ongetwijfeld

évidemment uiteraard

manifestement kennelijk

incontestablement onbetwistbaar

indéniablement onmiskenbaar

indubitablement ongetwijfeld

certainement zeker

effectivement inderdaad

vraiment echt

réellement werkelijk

absolument absoluut

sans aucun doute zonder enige twijfel

sans doute aucun zonder enige twijfel; formeel

à coup sûr zeker en vast

bien sûr natuurlijk

à l'évidence kennelijk

de toute évidence overduidelijk

à n'en pas douter ongetwijfeld

indiscutablement onbetwistbaar

14. Onzekerheid

Frans Nederlands

peut-être misschien

probablement waarschijnlijk

apparemment blijkbaar

vraisemblablement vermoedelijk

sans doute waarschijnlijk

éventuellement mogelijk

possiblement mogelijk; ongebruikelijk

vraisemblablement waarschijnlijk

à ce qu'il semble blijkbaar

semble-t-il naar het schijnt

il semble que het lijkt erop dat

il semblerait que het lijkt erop dat

il paraît que blijkbaar

il se pourrait que het zou kunnen dat

on dirait que het lijkt erop dat

à première vue op het eerste gezicht

15. Verlangen / wil

Frans Nederlands

vouloir willen

souhaiter wensen

désirer verlangen

aimer houden van / graag willen

préférer de voorkeur geven aan

espérer hopen

rêver de dromen van

avoir envie de zin hebben in / willen

avoir le désir de het verlangen hebben om

avoir l'intention de van plan zijn om

tenir à erop gesteld zijn / aandringen op

aspirer à streven naar

ambitionner de ambiëren

brûler de verlangen om; literair

Voorbeelden:

Je veux partir.

— Ik wil vertrekken.

J'aimerais partir.

— Ik zou graag willen vertrekken.

J'ai envie de partir.

— Ik heb zin om te vertrekken / Ik wil vertrekken.

16. Intentie

Frans Nederlands

vouloir van plan zijn / willen

compter van plan zijn

avoir l'intention de van plan zijn om

prévoir de plannen om

envisager de overwegen om

projeter de van plan zijn om

se proposer de van plan zijn om

être décidé à besloten zijn om

être déterminé à vastbesloten zijn om

avoir pour projet de het plan hebben om

être sur le point de op het punt staan om

Voorbeeld:

Je compte partir demain.

— Ik ben van plan morgen te vertrekken.

17. Bereidheid

Frans Nederlands

vouloir bereid zijn om / willen

accepter de akkoord gaan met

consentir à instemmen met

être disposé à bereid zijn om

être prêt à klaar zijn om / bereid zijn om

être volontaire pour zich vrijwillig aanbieden om

se montrer disposé à bereidheid tonen om

être d'accord pour akkoord gaan met

Voorbeeld:

Je suis prêt à vous aider.

— Ik ben bereid u te helpen.

18. Onwil / weigering

Frans Nederlands

refuser de weigeren om

ne pas vouloir niet willen

ne pas accepter de weigeren om / niet akkoord gaan met

répugner à er tegenop zien om

hésiter à a aarzelen om

être réticent à terughoudend zijn om

être peu disposé à niet bereid zijn om

19. Advies

Frans Nederlands

devoir zouden moeten

il faudrait men zou moeten

il vaut mieux het is beter om

mieux vaut het is beter om

il serait préférable de het zou beter zijn om

il est conseillé de het is raadzaam om

il est recommandé de het wordt aanbevolen om

il serait souhaitable de het zou wenselijk zijn om

je vous conseille de ik raad u aan om

je vous recommande de ik beveel u aan om

20. Verplichting tegenover aanbeveling

Dit onderscheid is nuttig:

Frans Sterkte / betekenis

il faut moeten / noodzakelijk

il est obligatoire de verplicht

vous devez u moet

vous êtes obligé de u bent verplicht om

il faudrait zouden moeten

vous devriez u zou moeten

il vaut mieux het is beter om

il est conseillé de het is raadzaam om

il est recommandé de het wordt aanbevolen om

21. Toestemming tegenover verbod

Frans Nederlands

vous pouvez partir u mag / kunt vertrekken

vous êtes autorisé à partir u heeft toestemming om te vertrekken

vous avez le droit de partir u heeft het recht om te vertrekken

vous ne pouvez pas partir u kunt / mag niet vertrekken

vous ne devez pas partir u mag niet vertrekken

vous n'avez pas le droit de partir u mag niet vertrekken

il est interdit de partir het is verboden om te vertrekken

il ne faut pas partir men mag niet vertrekken

22. Noodzaak tegenover mogelijkheid

Deze twee zijn fundamenteel:

devoir

Il doit partir.

— Hij moet vertrekken.

pouvoir

Il peut partir.

— Hij kan / mag vertrekken.

Ontkenning

Il ne doit pas partir.

— Hij mag niet vertrekken.

Il ne peut pas partir.

— Hij kan niet vertrekken.

23. "Moeten" als logische gevolgtrekking

Het Franse werkwoord devoir kan ook een gevolgtrekking uitdrukken.

Il doit être chez lui.

— Hij moet thuis zijn.

Hier betekent doit geen verplichting. Het betekent:

"Ik leid af dat hij thuis is."

Verleden tijd:

Il a dû être chez lui.

— Hij moet thuis zijn geweest.

24. "Mogen / misschien"

Het Frans gebruikt normaal gesproken pouvoir en modale bijwoorden/uitdrukkingen.

Frans Nederlands

il peut venir hij mag / kan komen

il pourrait venir hij zou kunnen komen / misschien komt hij

il se peut qu'il vienne misschien komt hij

il se pourrait qu'il vienne misschien zou hij kunnen komen

peut-être viendra-t-il misschien zal hij komen

il est possible qu'il vienne het is mogelijk dat hij komt

25. Conditionele vormen als modaliteit

De Franse conditionnel is uiterst belangrijk voor modaliteit.

Frans Nederlands

je pourrais ik zou kunnen / misschien zou ik

je devrais ik zou moeten

je voudrais ik zou willen

j'aimerais ik zou graag willen

je pourrais ik zou kunnen

je souhaiterais ik zou wensen / graag willen

il faudrait het zou noodzakelijk zijn

il serait het zou zijn

il semblerait het zou lijken

il pourrait hij zou kunnen / misschien zou hij

il devrait hij zou moeten

Voorbeelden:

Je pourrais venir.

— Ik zou kunnen komen / Misschien zou ik kunnen komen.

Je voudrais un café.

— Ik zou graag een koffie willen.

Vous devriez partir.

— U zou moeten vertrekken.

Il faudrait travailler davantage.

— We zouden meer moeten werken.

26. "Zouden"

Het Frans heeft niet één enkel woord dat overeenkomt met elk gebruik van het Nederlandse "zouden".

Nederlands Frans

Ik zou gaan j'irais

Ik zou graag willen j'aimerais / je voudrais

Ik zou in staat zijn je pourrais

Ik zou moeten je devrais

het zou noodzakelijk zijn il faudrait

het zou lijken il semblerait

Ik zou willen je voudrais

27. Veronderstelling

Frans Nederlands

supposer que veronderstellen dat

admettre que aannemen / toegeven dat

imaginer que zich voorstellen dat

en supposant que ervan uitgaande dat

à supposer que stel dat

dans l'hypothèse où in het geval dat

dans le cas où in het geval dat

si als

pour peu que op voorwaarde dat

à condition que op voorwaarde dat

28. Voorwaarde / hypothetische modaliteit

Frans Nederlands

si als

à condition de op voorwaarde dat

à condition que op voorwaarde dat

pourvu que mits / op voorwaarde dat

pour peu que op voorwaarde dat

dans le cas où in het geval dat

dans l'hypothèse où in het geval dat

à supposer que ervan uitgaande dat

en supposant que ervan uitgaande dat

sous réserve de onder voorbehoud van

sous réserve que op voorwaarde dat

moyennant op voorwaarde van / in ruil voor

29. Waarschijnlijkheidsschaal

Een nuttige benaderende schaal is:

Frans Nederlands

certainement zeker

sûrement zeker

sans doute waarschijnlijk

probablement waarschijnlijk

vraisemblablement waarschijnlijk

apparemment blijkbaar

peut-être misschien

éventuellement mogelijk

il est possible que het is mogelijk dat

il se peut que het zou kunnen dat

il se pourrait que het zou kunnen dat

il est peu probable que het is onwaarschijnlijk dat

peu probable onwaarschijnlijk

improbable onwaarschijnlijk

30. Bewijsmodaliteit

Deze uitdrukkingen geven aan hoe de spreker iets weet of afleidt.

Frans Nederlands

apparemment blijkbaar

visiblement zichtbaar / blijkbaar

manifestement kennelijk

évidemment uiteraard

selon lui volgens hem

d'après lui volgens hem

à ce qu'il paraît naar het schijnt

il paraît que blijkbaar

il semble que het lijkt erop dat

semble-t-il naar het schijnt

on dirait que het lijkt erop dat

à en croire... als we ... mogen geloven

à première vue op het eerste gezicht

31. Houding / beoordeling van de spreker

Frans Nederlands

heureusement gelukkig

malheureusement helaas

heureusement que gelukkig maar dat

malheureusement helaas

heureusement pour... gelukkig voor...

franchement eerlijk gezegd

honnêtement eerlijk gezegd

sincèrement oprecht

personnellement persoonlijk

à mon avis naar mijn mening

selon moi volgens mij

à mon sens naar mijn mening

à vrai dire eerlijk gezegd

en réalité in werkelijkheid

en fait eigenlijk

Dit zijn modale/attitude-uitdrukkingen, hoewel veel ervan grammaticaal gezien bijwoorden of voorzetseluitdrukkingen zijn en geen modale werkwoorden.

32. Partikels voor zekerheid en nadruk

Frans Nederlands

bien inderdaad / zeker

vraiment echt

donc dus / inderdaad; afhankelijk van de context

tout de même desondanks / toch

quand même desondanks / toch

certainement zeker

assurément ongetwijfeld

effectivement inderdaad

justement precies / exact

bel et bien inderdaad / werkelijk

en effet inderdaad / inderdaad zo

33. Noodzakelijkheid uitgedrukt met bijvoeglijke naamwoorden

Frans Nederlands

il est nécessaire de het is noodzakelijk om

il est indispensable de het is onmisbaar om

il est essentiel de het is essentieel om

il est obligatoire de het is verplicht om

il est impératif de het is absoluut noodzakelijk om

il est important de het is belangrijk om

il est urgent de het is dringend noodzakelijk om

il est préférable de het verdient de voorkeur om

il est souhaitable de het is wenselijk om

il est conseillé de het is raadzaam om

il est recommandé de het wordt aanbevolen om

il est possible de het is mogelijk om

il est probable que het is waarschijnlijk dat

il est impossible de het is onmogelijk om

34. Falloir — volledige modale patronen

falloir is bijzonder belangrijk omdat het normaal gesproken onpersoonlijk wordt gebruikt.

Frans Nederlands

il faut het is noodzakelijk / men moet

il fallait het was noodzakelijk / men moest

il faudra het zal noodzakelijk zijn

il faudrait het zou noodzakelijk zijn / men zou moeten

il a fallu het was noodzakelijk / men moest

il avait fallu het was noodzakelijk geweest

il aura fallu het zal noodzakelijk zijn geweest

il aurait fallu het zou noodzakelijk zijn geweest / men had moeten

il faut que + aanvoegende wijs het is noodzakelijk dat

il faudrait que + aanvoegende wijs het zou noodzakelijk zijn dat

Voorbeelden:

Il faut travailler.

— We moeten werken.

Il faut que tu travailles.

— Jij moet werken.

Il faudrait que tu travailles.

— Jij zou moeten werken.

35. Devoir — volledige modale betekenissen

devoir is een van de belangrijkste modale werkwoorden in het Frans.

Constructie Betekenis

devoir + infinitief moeten

devoir + infinitief, conditionnel zouden moeten

devoir + infinitief, imparfait moesten / verondersteld werden

devoir + infinitief, futur zullen moeten

devoir + infinitief, verleden tijd moeten hebben

ne pas devoir + infinitief niet mogen / niet moeten

Voorbeelden:

Je dois partir.

— Ik moet vertrekken.

Je devais partir.

— Ik moest vertrekken / Ik werd verondersteld te vertrekken.

Je devrai partir.

— Ik zal moeten vertrekken.

Je devrais partir.

— Ik zou moeten vertrekken.

J'ai dû partir.

— Ik moest vertrekken / Ik moet vertrokken zijn.

J'aurais dû partir.

— Ik had moeten vertrekken.

36. Pouvoir — volledige modale betekenissen

Constructie Betekenis

pouvoir + infinitief kunnen

pouvais kon / was in staat

pourrai zal kunnen

pourrais zou kunnen / misschien zou kunnen

j'ai pu ik kon / ik was in staat

j'aurais pu ik had kunnen

je pourrais avoir ik zou kunnen hebben

Voorbeelden:

Je peux venir.

— Ik kan komen.

Je pouvais venir.

— Ik kon komen.

Je pourrai venir.

— Ik zal kunnen komen.

Je pourrais venir.

— Ik zou kunnen komen / Misschien zou ik kunnen komen.

J'aurais pu venir.

— Ik had kunnen komen.

37. Verlangen / beleefdheid door middel van de conditionnel

Het Frans gebruikt vaak conditionele vormen om beleefdheid uit te drukken.

Frans Letterlijke/basisbetekenis Natuurlijke Nederlandse betekenis

je voudrais ik zou willen ik zou graag willen

j'aimerais ik zou graag willen ik zou graag willen

je souhaiterais ik zou wensen ik zou graag willen

pourriez-vous...? zou u kunnen...? zou u kunnen...?

voudriez-vous...? zou u willen...? zou u willen...?

aimeriez-vous...? zou u graag willen...? zou u graag willen...?

38. Vaste modale uitdrukkingen

Frans Nederlands

il se peut que het zou kunnen dat

il se pourrait que het zou misschien kunnen dat

il faut que het is noodzakelijk dat

il faudrait que het zou noodzakelijk zijn dat

il est possible que het is mogelijk dat

il est probable que het is waarschijnlijk dat

il est peu probable que het is onwaarschijnlijk dat

il est certain que het is zeker dat

il est évident que het is duidelijk dat

il semble que het lijkt erop dat

il semblerait que het zou erop lijken dat

il paraît que blijkbaar

on dirait que het lijkt erop dat

il vaut mieux het is beter om

mieux vaut het is beter om

il serait préférable de het zou beter zijn om

il est conseillé de het is raadzaam om

il est recommandé de het wordt aanbevolen om

il est interdit de het is verboden om

il est permis de het is toegestaan om

il est autorisé de het is toegestaan om

il est obligatoire de het is verplicht om

24- ER IS / HEBBEN / ZIJN

Er is een boek. Il y a un livre.

Er zijn boeken. Il y a des livres.

Er is geen boek. Il n'y a pas de livre.

Er zijn geen boeken. Il n'y a pas de livres.

Is er een probleem? Y a-t-il un problème ?

Er was een probleem. Il y avait un problème.

Er is een ongeluk gebeurd. Il y a eu un accident.

Er zal een vergadering zijn. Il y aura une réunion.

Het gaat regenen. Il va y avoir de la pluie.

Er zou een oplossing zijn. Il y aurait une solution.

Er kunnen fouten zijn. Il peut y avoir des erreurs.

Er moet een antwoord zijn. Il faut qu'il y ait une réponse.

j' ai ik heb

tu as jij hebt

il/elle/on a hij/zij/men heeft

nous avons wij hebben

vous avez jullie hebben / u heeft

ils/elles ont zij hebben

Je n'ai pas de voiture. Ik heb geen auto.

Tu n'as pas de temps. Jij hebt geen tijd.

Présent j'ai J'ai un livre. tegenwoordige tijd

Imparfait j'avais J'avais un chien. onvoltooid verleden tijd

Passé composé j'ai eu J'ai eu de la chance. voltooide verleden tijd

Plus-que-parfait j'avais eu J'avais eu un problème. voltooid verleden verleden tijd

Futur j'aurai J'aurai une voiture. toekomende tijd

Futur proche je vais avoir Je vais avoir faim. nabije toekomst

Conditionnel j'aurais J'aurais plus de temps. voorwaardelijke wijs

Subjonctif que j'aie Il faut que j'aie confiance. aanvoegende wijs

Infinitif avoir Je veux avoir une maison. infinitief

BEVELENDE WIJS:

tu Parle ! Spreek!

nous Parlons ! Laten we spreken!

vous Parlez ! Spreek! (beleefd of meervoud)

Ne parle pas français. Spreek geen Frans.

Als je iemand formeel aanspreekt:

Ne parlez pas français. Spreek geen Frans.

Wees geduldig! Sois patient ! être + bijvoeglijk naamwoord

Wees voorzichtig! Fais attention ! / Sois prudent ! Meestal een actieve formulering

Wees voorbereid! Sois prêt ! être + bijvoeglijk naamwoord

Wees geïnformeerd! Soyez informés ! Formele passiefachtige vorm

Welkom! Soyez les bienvenus ! Vaste uitdrukking

Wees niet verbaasd! Ne soyez pas surpris ! être + voltooid deelwoord

Laat je niet misleiden! Ne vous laissez pas tromper ! Wederkerende constructie met laisser

Kleed je aan! Habille-toi ! Wederkerend werkwoord, geen passieve vorm