1- Англис алфавити
1. A a — айтылышы: эй — /eɪ/ — A тамгасы «эй» деп айтылат. Ал «эй» деген тыбышка жакын угулат.
2. B b — айтылышы: би — /b/ — B тамгасы «би» деп айтылат, ал эми анын тыбышы /b/, мисалы: book.
3. C c — айтылышы: си — /k/, /s/ — C тамгасы «си» деп айтылат. Анын тыбышы /k/ болушу мүмкүн, мисалы: cat, же /s/, мисалы: city.
4. D d — айтылышы: ди — /d/ — D тамгасы «ди» деп айтылат, анын тыбышы /d/, мисалы: dog.
5. E e — айтылышы: и — /iː/ — E тамгасы «и» деп айтылат. Анын тыбышы see сөзүндөгүдөй.
6. F f — айтылышы: эф — /f/ — F тамгасы «эф» деп айтылат, анын тыбышы /f/, мисалы: fish.
7. G g — айтылышы: джи — /ɡ/, /dʒ/ — G тамгасы «джи» деп айтылат. Анын тыбышы /ɡ/ болушу мүмкүн, мисалы: go, же /dʒ/, мисалы: giant.
8. H h — айтылышы: эйч — /h/ — H тамгасы «эйч» деп айтылат, анын тыбышы /h/, мисалы: house.
9. I i — айтылышы: ай — /aɪ/ — I тамгасы «ай» деп айтылат, eye сөзүндөгүдөй.
10. J j — айтылышы: джей — /dʒ/ — J тамгасы «джей» деп айтылат, анын тыбышы /dʒ/, мисалы: job.
11. K k — айтылышы: кей — /k/ — K тамгасы «кей» деп айтылат, анын тыбышы /k/, мисалы: key.
12. L l — айтылышы: эл — /l/ — L тамгасы «эл» деп айтылат, анын тыбышы /l/, мисалы: love.
13. M m — айтылышы: эм — /m/ — M тамгасы «эм» деп айтылат, анын тыбышы /m/, мисалы: man.
14. N n — айтылышы: эн — /n/ — N тамгасы «эн» деп айтылат, анын тыбышы /n/, мисалы: name.
15. O o — айтылышы: оу — /oʊ/ — O тамгасы «оу» деп айтылат, анын тыбышы /oʊ/, мисалы: go.
16. P p — айтылышы: пи — /p/ — P тамгасы «пи» деп айтылат, анын тыбышы /p/, мисалы: pen.
17. Q q — айтылышы: кью — /k/ — Q тамгасы «кью» деп айтылат жана көбүнчө U тамгасы менен бирге колдонулат, мисалы: queen.
18. R r — айтылышы: ар — /r/ — R тамгасы «ар» деп айтылат, анын тыбышы /r/, мисалы: red.
19. S s — айтылышы: эс — /s/, /z/ — S тамгасы «эс» деп айтылат. Анын тыбышы /s/ болушу мүмкүн, мисалы: sun, же /z/, мисалы: rose.
20. T t — айтылышы: ти — /t/ — T тамгасы «ти» деп айтылат, анын тыбышы /t/, мисалы: ten.
21. U u — айтылышы: ю — /juː/, /ʌ/ — U тамгасы «ю» /juː/ деп айтылат. Ал cup сөзүндөгүдөй /ʌ/ тыбышын да бере алат.
22. V v — айтылышы: ви — /v/ — V тамгасы «ви» деп айтылат, анын тыбышы /v/, мисалы: very.
23. W w — айтылышы: дабл-ю — /w/ — W тамгасы «дабл-ю» деп айтылат, анын тыбышы /w/, мисалы: water.
24. X x — айтылышы: экс — /ks/ — X тамгасы «экс» деп айтылат, анын кеңири тараган тыбышы /ks/, мисалы: box.
25. Y y — айтылышы: уай — /j/, /ɪ/, /aɪ/ — Y тамгасы «уай» деп айтылат. Анын тыбышы /j/ болушу мүмкүн, мисалы: yes; /ɪ/, мисалы: happy; же /aɪ/, мисалы: my.
26. Z z — айтылышы: зи* — /z/ — Америкалык англис тилинде Z тамгасы «зи» деп айтылат. Британдык англис тилинде ал көбүнчө «зед» деп айтылат. Анын тыбышы /z/, мисалы: zoo.
2- Сөздөрдүн тартиби (WORD ORDER)
1. Негизги сүйлөм — Ээ + этиш — Сабджект + Вёрб — I sleep. — Ай слип — Мен уктайм.
2. Түз толуктооч — Ээ + этиш + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект — I read a book. — Ай рид э бук — Мен китеп окуйм.
3. Кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + кыйыр толуктооч + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Индайрект Обджект + Дайрект Обджект — I give him a book. — Ай гив хим э бук — Мен ага китеп берем.
4. Пайда алуучу — Ээ + этиш + түз толуктооч + for + адам — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Фор + Пёрсэн — I buy a book for him. — Ай бай э бук фор хим — Мен ага китеп сатып алам.
5. Кыйыр толуктоочтун ат атоочу — Ээ + этиш + кыйыр толуктоочтун ат атоочу + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Индайрект Обджект Проунаун + Дайрект Обджект — I give her a book. — Ай гив хёр э бук — Мен ага китеп берем.
6. Сын атооч — Ээ + be этиши + сын атооч — Сабджект + Би + Эджектив — The book is big. — Зэ бук из биг — Китеп чоң.
7. Тактооч — Ээ + этиш + тактооч — Сабджект + Вёрб + Эдверб — He reads quickly. — Хи ридз квикли — Ал тез окуйт.
8. Түз толуктооч + тактооч — Ээ + этиш + түз толуктооч + тактооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Эдверб — I read a book quickly. — Ай рид э бук квикли — Мен китепти тез окуйм.
9. Убакыт тактоочу — Ээ + этиш + убакыт тактоочу — Сабджект + Вёрб + Тайм Эдверб — I work today. — Ай уёрк тудэй — Мен бүгүн иштейм.
10. Орун тактоочу — Ээ + этиш + орун тактоочу — Сабджект + Вёрб + Плейс Эдверб — She lives there. — Ши ливз зээр — Ал ошол жерде жашайт.
11. Предлогдук сөз айкашы — Ээ + be этиши + предлогдук сөз айкашы — Сабджект + Би + Препэзишэнэл Фрейз — The book is on the table. — Зэ бук из он зэ тэйбл — Китеп столдун үстүндө.
12. Түз толуктооч + орун — Ээ + этиш + түз толуктооч + орун — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Плейс Фрейз — I put a book on the table. — Ай пут э бук он зэ тэйбл — Мен китепти столдун үстүнө койдум.
13. Аныктагыч + зат атооч — Дитёрминэр + Наун — This book is new. — Зис бук из нью — Бул китеп жаңы.
14. Аныктагыч + сын атооч + зат атооч — Дитёрминэр + Эджектив + Наун — This big book is new. — Зис биг бук из нью — Бул чоң китеп жаңы.
15. Сан атооч + зат атооч — Ньюмэрэл + Наун — Two books are new. — Ту букс ар нью — Эки китеп жаңы.
16. Байланыштыруу — Ээ + этиш + and + ээ + этиш — Сабджект + Вёрб + Энд + Сабджект + Вёрб — I read and he writes. — Ай рид энд хи райтс — Мен окуйм, ал жазат.
17. Толуктоочтор менен байланыштуу сүйлөм — Ээ + этиш + түз толуктооч + and + ээ + этиш + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Энд + Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект — I read a book and he writes a letter. — Ай рид э бук энд хи райтс э летэр — Мен китеп окуйм, ал кат жазат.
18. Туюк мамиле — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы — Сабджект + Би + Ви Сри — The book is read. — Зэ бук из ред — Китеп окулат.
19. Туюк мамиле + аракетти аткаруучу — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + by + аракетти аткаруучу — Сабджект + Би + Ви Сри + Бай + Эйджент — The book is read by the teacher. — Зэ бук из ред бай зэ тичэр — Китеп мугалим тарабынан окулат.
20. Туюк мамиле + кыйыр толуктооч — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + to + кыйыр толуктооч — Сабджект + Би + Ви Сри + Ту + Индайрект Обджект — The book is given to him. — Зэ бук из гивэн ту хим — Китеп ага берилет.
21. Туюк мамиле + кыйыр толуктооч + аракетти аткаруучу — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + to + кыйыр толуктооч + by + аракетти аткаруучу — Сабджект + Би + Ви Сри + Ту + Индайрект Обджект + Бай + Эйджент — The book is given to him by the teacher. — Зэ бук из гивэн ту хим бай зэ тичэр — Китеп ага мугалим тарабынан берилет.
22. Туюк мамиле + тактооч — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + тактооч — Сабджект + Би + Ви Сри + Эдверб — The book is read now. — Зэ бук из ред нау — Китеп азыр окулат.
23. Туюк мамиле + орун — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + орун — Сабджект + Би + Ви Сри + Локейшэн — The book is put on the table. — Зэ бук из пут он зэ тэйбл — Китеп столдун үстүнө коюлат.
24. Туюк мамиле + аракетти аткаруучу + убакыт тактоочу — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + by + аракетти аткаруучу + убакыт тактоочу — Сабджект + Би + Ви Сри + Бай + Эйджент + Тайм Эдверб — The book is read by the teacher today. — Зэ бук из ред бай зэ тичэр тудэй — Китеп бүгүн мугалим тарабынан окулат.
25. Туюк мамиле + кыйыр толуктооч + аракетти аткаруучу + убакыт тактоочу — Ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы + to + кыйыр толуктооч + by + аракетти аткаруучу + убакыт тактоочу — Сабджект + Би + Ви Сри + Ту + Индайрект Обджект + Бай + Эйджент + Тайм Эдверб — The book is given to the student by the teacher today. — Зэ бук из гивэн ту зэ стьюдэнт бай зэ тичэр тудэй — Китеп бүгүн окуучуга мугалим тарабынан берилет.
26. Азыркы бүткөн чактагы туюк мамиле — Ээ + has/have been + этиштин үчүнчү формасы — Сабджект + Хэз/Хэв Бин + Ви Сри — The book has been read. — Зэ бук хэз бин ред — Китеп окулуп бүттү.
27. Бүткөн чактагы туюк мамиле + аракетти аткаруучу — Ээ + has/have been + этиштин үчүнчү формасы + by + аракетти аткаруучу — Сабджект + Хэз/Хэв Бин + Ви Сри + Бай + Эйджент — The book has been read by the teacher. — Зэ бук хэз бин ред бай зэ тичэр — Китеп мугалим тарабынан окулуп бүттү.
28. Келер чактагы туюк мамиле — Ээ + will be + этиштин үчүнчү формасы + убакыт — Сабджект + Уил Би + Ви Сри + Тайм — The book will be read tomorrow. — Зэ бук уил би ред тумороу — Китеп эртең окулат.
29. Келер чактагы туюк мамиле + аракетти аткаруучу — Ээ + will be + этиштин үчүнчү формасы + by + аракетти аткаруучу + убакыт — Сабджект + Уил Би + Ви Сри + Бай + Эйджент + Тайм — The book will be read by the teacher tomorrow. — Зэ бук уил би ред бай зэ тичэр тумороу — Китеп эртең мугалим тарабынан окулат.
30. Модалдык этиш менен туюк мамиле — Ээ + модалдык этиш + be + этиштин үчүнчү формасы — Сабджект + Моудэл Вёрб + Би + Ви Сри — The book must be read. — Зэ бук маст би ред — Китеп окулушу керек.
31. Тангыч форма — Ээ + жардамчы этиш + not + этиш — Сабджект + Оксилиэри Вёрб + Нот + Вёрб — I do not read a book. — Ай ду нот рид э бук — Мен китеп окубайм.
32. Туюк мамиленин тангыч формасы — Ээ + be этиши + not + этиштин үчүнчү формасы + by + аракетти аткаруучу — Сабджект + Би + Нот + Ви Сри + Бай + Эйджент — The book is not read by the teacher. — Зэ бук из нот ред бай зэ тичэр — Китеп мугалим тарабынан окулбайт.
33. Ооба/жок суроосу — Жардамчы этиш + ээ + этиш? — Оксилиэри Вёрб + Сабджект + Вёрб? — Do you read a book? — Ду ю рид э бук? — Сен китеп окуйсуңбу?
34. Туюк мамиледеги суроо — Be этиши + ээ + этиштин формасы? — Би + Сабджект + Ви Сри? — Is the book being read? — Из зэ бук биинг ред? — Китеп окулуп жатабы?
35. Ээ жөнүндө суроо — who + этиш + түз толуктооч? — Ху + Вёрб + Дайрект Обджект? — Who reads the book? — Ху ридз зэ бук? — Китепти ким окуйт?
36. Кыйыр толуктооч жөнүндө суроо — who/whom + жардамчы этиш + ээ + этиш + түз толуктооч + to? — Ху/Хум + Оксилиэри Вёрб + Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Ту? — Who do you give the book to? — Ху ду ю гив зэ бук ту? — Китепти кимге бересиң?
37. Буйрук формасы — Этиш + ...! — Вёрб + ...! — Read! — Рид! — Оку!
38. Буйрук + кыйыр толуктооч — Этиш + түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч! — Вёрб + Дайрект Обджект + Ту + Индайрект Обджект! — Give the book to him! — Гив зэ бук ту хим! — Китепти ага бер!
39. Туюк мамиледеги буйрук — let + түз толуктооч + be + этиштин үчүнчү формасы! — Лет + Дайрект Обджект + Би + Ви Сри! — Let the book be read! — Лет зэ бук би ред! — Китеп окулсун!
40. Инфинитив — to + этиш — Ту + Вёрб — to read — Ту рид — окуу.
41. Инфинитив + түз толуктооч — to + этиш + түз толуктооч — Ту + Вёрб + Дайрект Обджект — to read a book — Ту рид э бук — китеп окуу.
42. Инфинитив + белгилүү түз толуктооч — to + этиш + анык түз толуктооч — Ту + Вёрб + Спэсифик Дайрект Обджект — to read the book — Ту рид зэ бук — ошол китепти окуу.
43. Максат — Ээ + этиш + to + этиш — Сабджект + Вёрб + Ту + Вёрб — I eat to play. — Ай ит ту плэй — Мен ойнош үчүн тамак жейм.
44. Аныктооч багыныңкы сүйлөм — Зат атооч + байланыштыруучу сөз + сүйлөм — Наун + Релэтив Уёрд + Клоз — The book that I read is interesting. — Зэ бук зэт ай рид из интрэстинг — Мен окуган китеп кызыктуу.
45. Туюк мамиледеги аныктооч багыныңкы сүйлөм — Зат атооч + байланыштыруучу сөз + туюк мамиле — Наун + Релэтив Уёрд + Войс — The book that is being read by the teacher is interesting. — Зэ бук зэт из биинг ред бай зэ тичэр из интрэстинг — Мугалим окуп жаткан китеп кызыктуу.
46. Шарт — if + сүйлөм, ээ + этиш — Иф + Клоз, Сабджект + Вёрб — If I have time, I read. — Иф ай хэв тайм, ай рид — Эгер убактым болсо, окуйм.
47. Шарт + туюк мамиле — if + ээ + be этиши + этиштин үчүнчү формасы, ээ + этиш — Иф + Сабджект + Би + Ви Сри, Сабджект + Вёрб — If the book is read, he learns. — Иф зэ бук из ред, хи лёрнз — Эгер китеп окулса, ал үйрөнөт.
48. Кыйыр кеп — Ээ + этиш + that + ээ + этиш — Сабджект + Вёрб + Зэт + Сабджект + Вёрб — He said that he was reading. — Хи сэд зэт хи уоз ридинг — Ал окуп жатканын айтты.
49. Кыйыр суроо — Ээ + этиш + if/whether + ээ + этиш — Сабджект + Вёрб + Иф/Уэзэр + Сабджект + Вёрб — He asked if I was reading. — Хи аскт иф ай уоз ридинг — Ал мен окуп жаттымбы деп сурады.
50. Кыйыр буйрук же өтүнүч — Ээ + этиш + толуктооч + to + этиш — Сабджект + Вёрб + Обджект + Ту + Вёрб — He asked me to read. — Хи аскт ми ту рид — Ал менден окууну өтүндү.
Тактоочтор (ADVERBS)
1. Ыкма (Manner): Ыкма тактоочу этиштен же толуктоочтон кийин келет. Түзүлүшү: Ээ + этиш + толуктооч + тактооч. I read the book quickly. — Ай рид зэ бук квикли. — Мен китепти тез окуйм.
2. Орун (Place): Орун тактоочу адатта этиштен же толуктоочтон кийин келет. Түзүлүшү: Ээ + этиш + толуктооч + орун. I read the book at home. — Ай рид зэ бук эт хоум. — Мен китепти үйдө окуйм.
3. Убакыт (Time): Убакыт тактоочу адатта сүйлөмдүн аягында же башында келет. Түзүлүшү: Ээ + этиш + толуктооч + убакыт. I read the book yesterday. — Ай рид зэ бук йестэрдэй. — Мен кечээ китеп окудум.
4. Кайталоо жыштыгы (Frequency): Жыштык тактоочу адатта негизги этиштин алдында келет. Түзүлүшү: Ээ + жыштык тактоочу + этиш. I often read books. — Ай офэн рид букс. — Мен көп учурда китеп окуйм.
5. Жыштык + be (Frequency + be): Жыштык тактоочу be этишинен кийин келет. Түзүлүшү: Ээ + be этиши + жыштык тактоочу. He is always happy. — Хи из олвэйз хэпи. — Ал дайыма бактылуу.
6. Жыштык + жардамчы этиш (Frequency + auxiliary): Жыштык тактоочу биринчи жардамчы этиштен кийин келет. Түзүлүшү: Ээ + жардамчы этиш + жыштык тактоочу + этиш. I have never seen it. — Ай хэв невэр син ит. — Мен аны эч качан көргөн эмесмин.
7. Даража (Degree): Даража тактоочу өзү сүрөттөгөн сын атоочтун же башка тактоочтун алдында келет. Түзүлүшү: Ээ + даража тактоочу + сын атооч / тактооч. It is very good. — Ит из вэри гуд. — Бул абдан жакшы.
8. Даража + этиш (Degree + verb): Даража тактоочунун орду колдонулган тактоочко жараша этиштин алдында же артында болушу мүмкүн. Түзүлүшү: Ээ + этиш + тактооч. I really like it. — Ай риэли лайк ит. — Бул мага чындап жагат.
9. Сүйлөм тактоочу (Sentence adverb): Ал сүйлөмдүн башында, ортосунда же аягында келип, бүтүндөй сүйлөмгө карата сүйлөөчүнүн мамилесин билдирет. Түзүлүшү: Тактооч + сүйлөм. Fortunately, I won. — Форчунэтли, ай уан. — Бактыга жараша, мен жеңдим.
10. Комментарий тактоочу (Comment adverb): Ал адатта сүйлөмдүн башында келип, сүйлөөчүнүн пикирин же комментарийин билдирет. Түзүлүшү: Тактооч + сүйлөм. Honestly, I don't know. — Анэстли, ай доунт ноу. — Чынын айтсам, билбейм.
11. Байланыштыруучу тактооч (Linking adverb): Ал адатта сүйлөмдүн башында же ортосунда келип, эки ойду же сүйлөмдү байланыштырат. Түзүлүшү: Сүйлөм + байланыштыруучу тактооч + сүйлөм. I was tired; however, I worked. — Ай уоз тайэрд; хауэвэр, ай уоркт. — Мен чарчагам, бирок иштедим.
КЫЙЫР ТОЛУКТООЧ (INDIRECT OBJECT)
# — Түрү — Кыргызча түзүлүшү — Англисче түзүлүштүн кыргызча айтылышы — Мисал — Мисалдын айтылышы — Котормосу
1. Кыйыр толуктооч биринчи келет — Ээ + этиш + кыйыр толуктооч + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Индайрект Обджект + Дайрект Обджект — I gave him a book. — Ай гейв хим э бук — Мен ага китеп бердим.
2. Түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Ту + Индайрект Обджект — I gave a book to him. — Ай гейв э бук ту хим — Мен ага китеп бердим.
3. Кыйыр толуктооч биринчи келет — Ээ + этиш + кыйыр толуктооч + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Индайрект Обджект + Дайрект Обджект — She sent me a letter. — Ши сент ми э летэр — Ал мага кат жөнөттү.
4. Түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Ту + Индайрект Обджект — She sent a letter to me. — Ши сент э летэр ту ми — Ал мага кат жөнөттү.
5. For менен кыйыр толуктооч биринчи келет — Ээ + этиш + кыйыр толуктооч + түз толуктооч — Сабджект + Вёрб + Индайрект Обджект + Дайрект Обджект — I bought her a gift. — Ай бот хёр э гифт — Мен ага белек сатып алдым.
6. Түз толуктооч + for + кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + түз толуктооч + for + кыйыр толуктооч — Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Фор + Индайрект Обджект — I bought a gift for her. — Ай бот э гифт фор хёр — Мен ага белек сатып алдым.
7. Кыйыр толуктоочтун туюк мамилеси — Кыйыр толуктооч + be + этиштин үчүнчү формасы + түз толуктооч — Индайрект Обджект + Би + Ви Сри + Дайрект Обджект — He was given a book. — Хи уоз гивэн э бук — Ага китеп берилди.
8. Түз толуктоочтун туюк мамилеси + to + кыйыр толуктооч — Түз толуктооч + be + этиштин үчүнчү формасы + to + кыйыр толуктооч — Дайрект Обджект + Би + Ви Сри + Ту + Индайрект Обджект — A book was given to him. — Э бук уоз гивэн ту хим — Ага китеп берилди.
9. Кыйыр толуктооч жөнүндө суроо — Суроо сөзү + жардамчы этиш + ээ + этиш + түз толуктооч + to? — Ху + Ду/Даз/Дид + Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект + Ту? — Who did you give it to? — Ху дид ю гив ит ту? — Сен аны кимге бердиң?
10. Кыйыр толуктооч жөнүндө расмий суроо — To whom + жардамчы этиш + ээ + этиш + түз толуктооч? — Ту Хум + Оксилиэри + Сабджект + Вёрб + Дайрект Обджект? — To whom did you give it? — Ту хум дид ю гив ит? — Сен аны кимге бердиң?
GENITIVE: Таандыктык / менчик
# — Түрү — Кыргызча түзүлүшү — Англисче түзүлүштүн кыргызча айтылышы — Мисал — Мисалдын айтылышы — Котормосу
1. Жекелик таандыктык — Зат атооч + 's + зат атооч — Наун + Из + Наун — John's car — Джонз кар — Джондун унаасы.
2. Of аркылуу таандыктык — Зат атооч + of + зат атооч — Наун + Ов + Наун — the car of John — Зэ кар ов Джон — Джондун унаасы.
3. Туура көптүк сандагы таандыктык — Көптүк сандагы зат атооч + ' + зат атооч — Плюрэл Наун + Апострофи + Наун — students' books — Стюдэнтс букс — Окуучулардын китептери.
4. Туура эмес көптүк сандагы таандыктык — Зат атооч + 's + зат атооч — Наун + Из + Наун — children's toys — Чилдрэнз тойз — Балдардын оюнчуктары.
5. Of колдонулган таандыктык — Зат атооч + of + зат атооч — Наун + Ов + Наун — the roof of the house — Зэ руф ов зэ хаус — Үйдүн чатыры.
6. Таандык аныктагыч — Таандык аныктагыч + зат атооч — Позэсив Дитёрминэр + Наун — my car — Май кар — Менин унаам.
7. Өз алдынча таандык ат атооч — Өз алдынча таандык ат атооч — Позэсив Проунаун — The car is mine. — Зэ кар из майн — Унаа меники.
8. Of + өз алдынча таандык ат атооч — Зат атооч + of + өз алдынча таандык ат атооч — Наун + Ов + Позэсив Проунаун — a friend of mine — Э фрэнд ов майн — Менин досторумдун бири.
9. Убакытты билдирген таандыктык — Убакытты билдирген зат атооч + 's + зат атооч — Тайм Наун + Из + Наун — today's news — Тудэйз ньюз — Бүгүнкү жаңылыктар.
10. Көптүк убакыт бирдигинин таандык формасы — Сан + өлчөм бирдиги + ' + зат атооч — Ньюмэрэл + Юнит + Апострофи + Наун — two weeks' vacation — Ту уикс вэкейшэн — Эки жумалык эс алуу.
11. Таандыктык жөнүндө суроо — whose + зат атооч? — Хуз + Наун? — Whose book? — Хуз бук? — Бул кимдин китеби?
12. Аныктооч багыныңкы сүйлөмдөгү таандыктык — whose + зат атооч + сүйлөм — Хуз + Наун + Клоз — the man whose car... — Зэ мэн хуз кар... — Унаасы ... болгон адам.
13. Биргелешкен таандыктык — Биринчи зат атооч + and + экинчи зат атооч + 's + зат атооч — Наун + Энд + Наун + Из + Наун — John and Mary's house — Джон энд Мэриз хаус — Джон менен Мэринин орток үйү.
14. Өз-өзүнчө таандыктык — Биринчи зат атооч + 's + and + экинчи зат атооч + 's + зат атооч — Наун + Из + Энд + Наун + Из + Наун — John's and Mary's houses — Джонз энд Мэриз хаузиз — Джон менен Мэринин өз-өзүнчө үйлөрү.
INDEPENDENT: Өз алдынча таандык ат атоочтор
Жак — Таандык аныктагыч — Таандык аныктагычтын айтылышы — Өз алдынча таандык ат атооч — Ат атоочтун айтылышы — Толук мисал — Мисалдын айтылышы — Котормосу
I = мен — my — май — mine — майн — This book is mine. — Зис бук из майн — Бул китеп меники.
you = сен/сиз — your — ёр — yours — ёрз — This book is yours. — Зис бук из ёрз — Бул китеп сеники.
he = ал (эркек) — his — хиз — his — хиз — This book is his. — Зис бук из хиз — Бул китеп аныкы.
she = ал (аял) — her — хёр — hers — хёрз — This book is hers. — Зис бук из хёрз — Бул китеп аныкы.
it = ал (жаныбар же буюм) — its — итс — Өз алдынча колдонулуучу кадимки таандык ат атооч формасы жок — — The dog hurt its leg. — Зэ дог хёрт итс лег — Ит бутун оорутуп алды.
we = биз — our — ауэр — ours — ауэрз — This book is ours. — Зис бук из ауэрз — Бул китеп биздики.
they = алар — their — зээр — theirs — зээрз — This book is theirs. — Зис бук из зээрз — Бул китеп алардыкы.
The book is the boy's. = Китеп баланыкы.
The book is for the boy. = Китеп бала үчүн.
WAS GOING TO: Жасамакчы болгон / жасоону пландаган
Ат атооч — Кыргызча түзүлүшү — Англисче түзүлүштүн кыргызча айтылышы — Мисал — Мисалдын айтылышы — Мааниси
I = мен — I + was going to + этиш — Ай + Уоз Гоуинг Ту + Вёрб — I was going to eat. — Ай уоз гоуинг ту ит — Мен тамак жегени жаткам.
you = сен/сиз — You + were going to + этиш — Ю + Уёр Гоуинг Ту + Вёрб — You were going to eat. — Ю уёр гоуинг ту ит — Сен тамак жегени жаткансың.
he = ал (эркек) — He + was going to + этиш — Хи + Уоз Гоуинг Ту + Вёрб — He was going to eat. — Хи уоз гоуинг ту ит — Ал тамак жегени жаткан.
she = ал (аял) — She + was going to + этиш — Ши + Уоз Гоуинг Ту + Вёрб — She was going to eat. — Ши уоз гоуинг ту ит — Ал тамак жегени жаткан.
it = ал (жаныбар же буюм) — It + was going to + этиш — Ит + Уоз Гоуинг Ту + Вёрб — It was going to rain. — Ит уоз гоуинг ту рэйн — Жамгыр жаамакчы болгон.
we = биз — We + were going to + этиш — Уи + Уёр Гоуинг Ту + Вёрб — We were going to eat. — Уи уёр гоуинг ту ит — Биз тамак жегени жатканбыз.
they = алар — They + were going to + этиш — Зэй + Уёр Гоуинг Ту + Вёрб — They were going to eat. — Зэй уёр гоуинг ту ит — Алар тамак жегени жатышкан.
Was about to / Were about to — Бир нерсе болоюн деп жаткан.
Was supposed to — Бир нерсени жасашы керек болчу, бирок ага бир нерсе тоскоол болгон же башкача жагдай болгон.
I was supposed to clean up today, but due to the bad weather, I am not. = Мен бүгүн тазалашым керек болчу, бирок аба ырайынын начардыгынан тазалай албайм.
2- Зат атоочтор (NOUNS)
Кыргызча түшүнүк — Түзүлүшү — Мисал — Кыргызча айтылышы — Кыргызча котормосу
Көптүк сан — Зат атооч + s — books — букс — китептер
Көптүк сан — Зат атооч + es — boxes — боксиз — кутулар
Белгилүү жекелик сан — the + зат атооч — the book — зэ бук — китеп
Белгилүү көптүк сан — the + көптүк сандагы зат атооч — the books — зэ букс — китептер
Белгисиз жекелик сан — a + зат атооч — a book — э бук — бир китеп
Белгисиз жекелик сан (кийинки сөз үндүү тыбыш менен башталса) — an + зат атооч — an apple — эн эпл — алма
Кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + кыйыр толуктооч + түз толуктооч — I give him the book. — Ай гив хим зэ бук — Мен ага китепти берем.
To менен кыйыр толуктооч — Ээ + этиш + түз толуктооч + to + кыйыр толуктооч — I give the book to him. — Ай гив зэ бук ту хим — Мен китепти ага берем.
Таандыктык — Ээсинин зат атоочу + 's + таандык буюм — John's car — Джонз кар — Джондун унаасы
Көптүк сандагы таандыктык — Ээсин билдирген көптүк зат атооч + s' + таандык буюм — the boys' books — зэ бойз букс — балдардын китептери
Of аркылуу таандыктык — Таандык буюм + of + ээси — the door of the house — зэ дор ов зэ хаус — үйдүн эшиги
Сөздүн аягы — Эмне кошулат? — Мисал — Кыргызча айтылышы
Көпчүлүк сөздөр — -s — book → books — бук → букс
s менен аяктаса — -es — bus → buses — бас → басиз
ss менен аяктаса — -es — class → classes — клас → класиз
sh менен аяктаса — -es — dish → dishes — диш → дишиз
ch менен аяктаса — -es — watch → watches — уотч → уотчиз
x менен аяктаса — -es — box → boxes — бокс → боксиз
z менен аяктаса — -es — quiz → quizzes — квиз → квизиз
Үнсүз тыбыш + y — -ies — baby → babies — бэйби → бэйбиз
Үндүү тыбыш + y — -s — boy → boys — бой → бойз
Айрым f/fe менен аяктаган сөздөр — -ves — knife → knives — найф → найвз
Айрым f/fe менен аяктаган сөздөр — -s — roof → roofs — руф → руфс
Саналбаган зат атоочтор адатта көптүк -s формасын албайт. Эгер зат атооч саналса, жекелик жана көптүк формалары колдонулушу мүмкүн.
КЫЙЫР ТОЛУКТООЧ (INDIRECT OBJECT)
Англис тилинде кыйыр толуктоочту колдонуунун үч негизги жолу бар:
1- Subject + Verb + Indirect Object + Direct Object
I give a boy a book. = Мен балага китеп берем.
2- Subject + Verb + Direct Object + to + Indirect Object
I give a book to a boy. = Мен китепти балага берем.
3- Subject + Verb + to + Indirect Object + Direct Object
I give to a boy a book. = Мен балага китеп берем.
Бул түзүлүш азыркы англис тилинде табигый эмес угулат; биринчи жана экинчи түзүлүштөр көбүрөөк колдонулат.
GENITIVE: Таандыктык
Англис тилинде таандыктыкты билдирүүнүн эки негизги жолу бар:
1- Owner's + Possession
The boy's book = Баланын китеби.
2- Possession + of + Owner
The book of the boy = Баланын китеби.
3- Сын атоочтор (ADJECTIVES)
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн англисче айтылышы Мисал Айтылышы Мааниси
Сыпаттоочу сын атооч Сын атооч + зат атооч Эджектив + Наун a beautiful house Э Бьютифул Хаус Кооз үй
Сан-өлчөмдү билдирген сын атооч Өлчөм сөзү + зат атооч Куонти́ти + Наун many books Мэни Букс Көп китеп
Сан атоочтук аныктооч Сан + зат атооч Намбер + Наун three books Сри Букс Үч китеп
Шилтеме сын атооч this/that/these/those + зат атооч Зис/Зэт/Зиз/Зоуз + Наун this book Зис Бук Бул китеп
Таандык сын атооч my/your/his/her/its/our/their + зат атооч Май/Юр/Хиз/Хёр/Итс/Ауэр/Зэр + Наун my car Май Кар Менин машинам
Суроолуу аныктооч which/what/whose + зат атооч Уич/Уот/Хуз + Наун which book? Уич Бук? Кайсы китеп?
Белгисиз аныктооч Белгисиз сөз + зат атооч Индефинит Уёрд + Наун some books Сам Букс Кээ бир китептер
Бөлүштүрүүчү аныктооч each/every/either/neither + зат атооч Ич/Эври/Айзэр/Найзэр + Наун each student Ич Студент Ар бир окуучу
Жалкы аттан жасалган сын атооч Жалкы ат → сын атооч Пропэр Наун → Эджектив English language Инглиш Лэнгвидж Англис тили
Татаал сын атооч Сөз + сөз Уёрд + Уёрд a well-known actor Э Уэл-Ноун Эктэр Белгилүү актёр
Учурдагы же өткөн чактагы атоочтук формадан жасалган сын атооч V-ing / V-ed Ви-Инг / Ви-Эд a boring movie Э Боринг Муви Зериктирген кино
Салыштырма даража Сын атооч + er / more + сын атооч Эджектив + Эр / Мор + Эджектив bigger house Бигэр Хаус Чоңураак үй
Жогорку даража Сын атооч + est / most + сын атооч Эджектив + Ист / Моуст + Эджектив the biggest house Зэ Биггист Хаус Эң чоң үй
Бирдей деңгээлдеги сын атоочтор Сын атооч + үтүр + сын атооч + зат атооч Эджектив + Кома + Эджектив + Наун a long, difficult journey Э Лонг, Ди́фикэлт Жёрни Узак жана оор сапар
Зат атоочтун алдындагы сын атооч Сын атооч + зат атооч Эджектив + Наун a red car Э Рэд Кар Кызыл машина
Баяндоочтук сын атооч Ээ + be + сын атооч Сабджект + Би + Эджектив The car is red. Зэ Кар Из Рэд Машина кызыл.
Зат атоочтон кийин келген сын атооч Зат атооч + сын атооч Наун + Эджектив something interesting Самсинг Интрэстинг Кызыктуу бир нерсе
Өз алдынча колдонулган сын атооч Сын атооч Эджектив perfect Пёрфект Мыкты / кемчиликсиз
Басым берүүчү аныктооч Сын атооч + зат атооч Эджектив + Наун my own car Май Оун Кар Өзүмдүн машинам
Илептүү аныктооч what + сын атооч + зат атооч Уот + Эджектив + Наун What a beautiful day! Уот Э Бьютифул Дэй! Кандай сонун күн!
1. Жөнөкөй учур чак — Present Simple
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Эм/Из/Ар + Комплимэнт
Ат атооч Түзүлүшү Мисал Айтылышы Мааниси
I I am I am happy. Ай Эм Хэпи Мен бактылуумун.
You You are You are happy. Ю Ар Хэпи Сен бактылуусуң.
He He is He is happy. Хи Из Хэпи Ал бактылуу.
She She is She is happy. Ши Из Хэпи Ал бактылуу.
It It is It is cold. Ит Из Коулд Суук.
We We are We are happy. Уи Ар Хэпи Биз бактылуубуз.
You You are You are happy. Ю Ар Хэпи Силер бактылуусуңар.
They They are They are happy. Зэй Ар Хэпи Алар бактылуу.
2. Жөнөкөй өткөн чак — Past Simple
Түзүлүшү: Ээ + was/were + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уоз/Уёр + Комплимэнт
Ат атооч Түзүлүшү Мисал Айтылышы Мааниси
I I was I was happy. Ай Уоз Хэпи Мен бактылуу болчумун.
You You were You were happy. Ю Уёр Хэпи Сен бактылуу элең.
He He was He was happy. Хи Уоз Хэпи Ал бактылуу болчу.
She She was She was happy. Ши Уоз Хэпи Ал бактылуу болчу.
It It was It was cold. Ит Уоз Коулд Суук болчу.
We We were We were happy. Уи Уёр Хэпи Биз бактылуу болчубуз.
You You were You were happy. Ю Уёр Хэпи Силер бактылуу элеңер.
They They were They were happy. Зэй Уёр Хэпи Алар бактылуу болушкан.
3. Жөнөкөй келер чак — Future Simple
Түзүлүшү: Ээ + will be + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уил Би + Комплимэнт
Ат атооч Түзүлүшү Мисал Айтылышы Мааниси
I I will be I will be happy. Ай Уил Би Хэпи Мен бактылуу болом.
You You will be You will be happy. Ю Уил Би Хэпи Сен бактылуу болосуң.
He He will be He will be happy. Хи Уил Би Хэпи Ал бактылуу болот.
She She will be She will be happy. Ши Уил Би Хэпи Ал бактылуу болот.
It It will be It will be cold. Ит Уил Би Коулд Суук болот.
We We will be We will be happy. Уи Уил Би Хэпи Биз бактылуу болобуз.
You You will be You will be happy. Ю Уил Би Хэпи Силер бактылуу болосуңар.
They They will be They will be happy. Зэй Уил Би Хэпи Алар бактылуу болушат.
4. Учурда болуп жаткан чак — Present Continuous
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Эм/Из/Ар Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Түзүлүшү Мисал Айтылышы Мааниси
I I am being I am being careful. Ай Эм Биинг Кэрфул Мен азыр этият болуп жатам.
You You are being You are being careful. Ю Ар Биинг Кэрфул Сен азыр этият болуп жатасың.
He He is being He is being careful. Хи Из Биинг Кэрфул Ал азыр этият болуп жатат.
She She is being She is being careful. Ши Из Биинг Кэрфул Ал азыр этият болуп жатат.
It It is being It is being repaired. Ит Из Биинг Рипэрд Ал оңдолуп жатат.
We We are being We are being careful. Уи Ар Биинг Кэрфул Биз азыр этият болуп жатабыз.
You You are being You are being careful. Ю Ар Биинг Кэрфул Силер азыр этият болуп жатасыңар.
They They are being They are being careful. Зэй Ар Биинг Кэрфул Алар азыр этият болуп жатышат.
5. Өткөн учурда болуп жаткан чак — Past Continuous
Түзүлүшү: Ээ + was/were being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уоз/Уёр Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Түзүлүшү Мисал Айтылышы Мааниси
I I was being I was being careful. Ай Уоз Биинг Кэрфул Мен этият болуп жаткан элем.
You You were being You were being careful. Ю Уёр Биинг Кэрфул Сен этият болуп жаткан элең.
He He was being He was being careful. Хи Уоз Биинг Кэрфул Ал этият болуп жаткан эле.
She She was being She was being careful. Ши Уоз Биинг Кэрфул Ал этият болуп жаткан эле.
It It was being It was being repaired. Ит Уоз Биинг Рипэрд Ал оңдолуп жаткан.
We We were being We were being careful. Уи Уёр Биинг Кэрфул Биз этият болуп жаткан элек.
You You were being You were being careful. Ю Уёр Биинг Кэрфул Силер этият болуп жаткан элеңер.
They They were being They were being careful. Зэй Уёр Биинг Кэрфул Алар этият болуп жатышкан.
6. Келер чакта болуп жаткан аракет — Future Continuous
Түзүлүшү: Ээ + will be being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уил Би Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I will be being careful. Ай Уил Би Биинг Кэрфул Мен ошол учурда этият болуп жаткан болом.
You You will be being careful. Ю Уил Би Биинг Кэрфул Сен ошол учурда этият болуп жаткан болосуң.
He He will be being careful. Хи Уил Би Биинг Кэрфул Ал ошол учурда этият болуп жаткан болот.
She She will be being careful. Ши Уил Би Биинг Кэрфул Ал ошол учурда этият болуп жаткан болот.
It It will be being repaired. Ит Уил Би Биинг Рипэрд Ал ошол учурда оңдолуп жаткан болот.
We We will be being careful. Уи Уил Би Биинг Кэрфул Биз ошол учурда этият болуп жаткан болобуз.
You You will be being careful. Ю Уил Би Биинг Кэрфул Силер ошол учурда этият болуп жаткан болосуңар.
They They will be being careful. Зэй Уил Би Биинг Кэрфул Алар ошол учурда этият болуп жаткан болушат.
Бул чак грамматикалык жактан түзүлүшү мүмкүн, бирок кадимки англис тилинде өтө сейрек колдонулат.
7. Учурга чейинки натыйжалуу чак — Present Perfect
Түзүлүшү: Ээ + have/has been + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Хэв/Хэз Бин + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I have been happy. Ай Хэв Бин Хэпи Мен бактылуу болуп келдим.
You You have been happy. Ю Хэв Бин Хэпи Сен бактылуу болуп келдиң.
He He has been happy. Хи Хэз Бин Хэпи Ал бактылуу болуп келди.
She She has been happy. Ши Хэз Бин Хэпи Ал бактылуу болуп келди.
It It has been cold. Ит Хэз Бин Коулд Күн суук болуп келди.
We We have been happy. Уи Хэв Бин Хэпи Биз бактылуу болуп келдик.
You You have been happy. Ю Хэв Бин Хэпи Силер бактылуу болуп келдиңер.
They They have been happy. Зэй Хэв Бин Хэпи Алар бактылуу болуп келишти.
8. Өткөн чактагы мурунку аракет — Past Perfect
Түзүлүшү: Ээ + had been + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Хэд Бин + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I had been happy. Ай Хэд Бин Хэпи Мен буга чейин бактылуу болчумун.
You You had been happy. Ю Хэд Бин Хэпи Сен буга чейин бактылуу элең.
He He had been happy. Хи Хэд Бин Хэпи Ал буга чейин бактылуу болчу.
She She had been happy. Ши Хэд Бин Хэпи Ал буга чейин бактылуу болчу.
It It had been cold. Ит Хэд Бин Коулд Буга чейин суук болгон.
We We had been happy. Уи Хэд Бин Хэпи Биз буга чейин бактылуу болчубуз.
You You had been happy. Ю Хэд Бин Хэпи Силер буга чейин бактылуу элеңер.
They They had been happy. Зэй Хэд Бин Хэпи Алар буга чейин бактылуу болушкан.
9. Келер чактагы белгилүү мөөнөткө чейинки абал — Future Perfect
Түзүлүшү: Ээ + will have been + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уил Хэв Бин + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I will have been happy. Ай Уил Хэв Бин Хэпи Мен ошол убакка чейин бактылуу болгон болом.
You You will have been happy. Ю Уил Хэв Бин Хэпи Сен ошол убакка чейин бактылуу болгон болосуң.
He He will have been happy. Хи Уил Хэв Бин Хэпи Ал ошол убакка чейин бактылуу болгон болот.
She She will have been happy. Ши Уил Хэв Бин Хэпи Ал ошол убакка чейин бактылуу болгон болот.
It It will have been cold. Ит Уил Хэв Бин Коулд Ошол убакка чейин суук болгон болот.
We We will have been happy. Уи Уил Хэв Бин Хэпи Биз ошол убакка чейин бактылуу болгон болобуз.
You You will have been happy. Ю Уил Хэв Бин Хэпи Силер ошол убакка чейин бактылуу болгон болосуңар.
They They will have been happy. Зэй Уил Хэв Бин Хэпи Алар ошол убакка чейин бактылуу болгон болушат.
10. Учурга чейинки созулма чак — Present Perfect Continuous
Түзүлүшү: Ээ + have/has been being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Хэв/Хэз Бин Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I have been being careful. Ай Хэв Бин Биинг Кэрфул Мен бир канча убакыттан бери этият болуп келем.
You You have been being careful. Ю Хэв Бин Биинг Кэрфул Сен бир канча убакыттан бери этият болуп келесиң.
He He has been being careful. Хи Хэз Бин Биинг Кэрфул Ал бир канча убакыттан бери этият болуп келет.
She She has been being careful. Ши Хэз Бин Биинг Кэрфул Ал бир канча убакыттан бери этият болуп келет.
It It has been being repaired. Ит Хэз Бин Биинг Рипэрд Ал бир канча убакыттан бери оңдолуп жатат.
We We have been being careful. Уи Хэв Бин Биинг Кэрфул Биз бир канча убакыттан бери этият болуп келебиз.
You You have been being careful. Ю Хэв Бин Биинг Кэрфул Силер бир канча убакыттан бери этият болуп келесиңер.
They They have been being careful. Зэй Хэв Бин Биинг Кэрфул Алар бир канча убакыттан бери этият болуп келишет.
11. Өткөн чактагы созулма мурунку аракет — Past Perfect Continuous
Түзүлүшү: Ээ + had been being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Хэд Бин Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I had been being careful. Ай Хэд Бин Биинг Кэрфул Мен буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөм.
You You had been being careful. Ю Хэд Бин Биинг Кэрфул Сен буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөнсүң.
He He had been being careful. Хи Хэд Бин Биинг Кэрфул Ал буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн.
She She had been being careful. Ши Хэд Бин Биинг Кэрфул Ал буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн.
It It had been being repaired. Ит Хэд Бин Биинг Рипэрд Ал буга чейин бир канча убакыттан бери оңдолуп жаткан.
We We had been being careful. Уи Хэд Бин Биинг Кэрфул Биз буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөнбүз.
You You had been being careful. Ю Хэд Бин Биинг Кэрфул Силер буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөнсүңөр.
They They had been being careful. Зэй Хэд Бин Биинг Кэрфул Алар буга чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүрүшкөн.
12. Келер чактагы созулма мурунку аракет — Future Perfect Continuous
Түзүлүшү: Ээ + will have been being + толуктооч
Түзүлүшүнүн айтылышы: Сабджект + Уил Хэв Бин Биинг + Комплимэнт
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I will have been being careful. Ай Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Мен ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болом.
You You will have been being careful. Ю Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Сен ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болосуң.
He He will have been being careful. Хи Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Ал ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болот.
She She will have been being careful. Ши Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Ал ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болот.
It It will have been being repaired. Ит Уил Хэв Бин Биинг Рипэрд Ал ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери оңдолуп жаткан болот.
We We will have been being careful. Уи Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Биз ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болобуз.
You You will have been being careful. Ю Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Силер ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болосуңар.
They They will have been being careful. Зэй Уил Хэв Бин Биинг Кэрфул Алар ошол убакка чейин бир канча убакыттан бери этият болуп жүргөн болушат.
4- Ат атоочтор (PRONOUNS)
1. Жактама ат атоочтор — негизги түрлөрү
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Ээлик ат атооч I + Subject сабжект пронаун I ай Мен
Ээлик ат атооч You + Subject сабжект пронаун you ю Сен / силер
Ээлик ат атооч He + Subject сабжект пронаун he хи Ал (эркек)
Ээлик ат атооч She + Subject сабжект пронаун she ши Ал (аял)
Ээлик ат атооч It + Subject сабжект пронаун it ит Ал / бул (нерселер жана жаныбарлар)
Ээлик ат атооч We + Subject сабжект пронаун we уи Биз
Ээлик ат атооч They + Subject сабжект пронаун they зей Алар
Мисалдар
Ат атооч Мисал Айтылышы Мааниси
I I read. ай рид Мен окуйм.
you You work. ю уөрк Сен иштейсиң.
he He sleeps. хи слипс Ал уктайт.
she She cooks. ши кукс Ал тамак жасайт.
it It works. ит уөркс Ал иштейт.
we We study. уи стади Биз окуйбуз.
they They live here. зей лив хир Алар бул жерде жашашат.
2. Толуктооч ат атоочтор (Object Pronouns)
Булар түз жана кыйыр толуктооч катары колдонулат.
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Толуктооч me обжект пронаун me ми Мени / мага
Толуктооч you обжект пронаун you ю Сени / сага; силерди / силерге
Толуктооч him обжект пронаун him хим Аны / ага (эркек)
Толуктооч her обжект пронаун her хөр Аны / ага (аял)
Толуктооч it обжект пронаун it ит Аны / ага (нерселер жана жаныбарлар)
Толуктооч us обжект пронаун us ас Бизди / бизге
Толуктооч them обжект пронаун them зем Аларды / аларга
Мисалдар
Мисал Айтылышы Мааниси
She called me. ши колд ми Ал мага чалды.
I saw you. ай соу ю Мен сени көрдүм.
We helped him. уи хелпт хим Биз ага жардам бердик.
I know her. ай ноу хөр Мен аны тааныйм.
I bought it. ай бот ит Мен аны сатып алдым.
He invited us. хи инвайтид ас Ал бизди чакырды.
She called them. ши колд зем Ал аларга чалды.
3. Зат атоочтун алдындагы таандык сөздөр
Бул сөздөр заттын кимге таандык экенин көрсөтүп, зат атоочтун алдында колдонулат.
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Таандыктык my + noun май + наун my май Менин
Таандыктык your + noun йор + наун your йор Сенин / силердин
Таандыктык his + noun хиз + наун his хиз Анын (эркек)
Таандыктык her + noun хөр + наун her хөр Анын (аял)
Таандыктык its + noun итс + наун its итс Анын (нерсе же жаныбар)
Таандыктык our + noun ауэр + наун our ауэр Биздин
Таандыктык their + noun зеэр + наун their зеэр Алардын
Мисалдар
Мисал Айтылышы Мааниси
My book is new. май бук из ню Менин китебим жаңы.
Your car is fast. йор кар из фаст Сенин унааң ылдам.
His house is big. хиз хаус из биг Анын үйү чоң.
Her phone is new. хөр фоун из ню Анын телефону жаңы.
Its color is beautiful. итс калэр из бьютифул Анын түсү кооз.
Our teacher is nice. ауэр тичэр из найс Биздин мугалим жакшы.
Their house is large. зеэр хаус из лардж Алардын үйү чоң.
4. Өз алдынча колдонулган таандык ат атоочтор
Бул ат атоочтор зат атоочсуз колдонулат.
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Өз алдынча таандык mine майн mine майн Меники
Өз алдынча таандык yours йорз yours йорз Сеники / силердики
Өз алдынча таандык his хиз his хиз Аныкы (эркек)
Өз алдынча таандык hers хөрз hers хөрз Аныкы (аял)
Өз алдынча таандык ours ауэрз ours ауэрз Биздики
Өз алдынча таандык theirs зеэрз theirs зеэрз Алардык
Эскертүү: Англис тилинде it үчүн өз алдынча таандык ат атооч адатта колдонулбайт.
Мисалдар
Мисал Айтылышы Мааниси
This book is mine. зис бук из майн Бул китеп меники.
The car is yours. зе кар из йорз Унаа сеники.
The house is his. зе хаус из хиз Үй аныкы.
The bag is hers. зе баг из хөрз Сумка аныкы.
The room is ours. зе рум из ауэрз Бөлмө биздики.
The books are theirs. зе букс ар зеэрз Китептер алардыкы.
5. Өзүнө шилтеме жасоочу ат атоочтор (Reflexive Pronouns)
Бул ат атоочтор иш-аракеттин ээси кайра өзүнө багытталганын көрсөтөт.
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Өздүк my + self май + селф myself майселф Өзүмдү / өзүм
Өздүк your + self йор + селф yourself йорселф Өзүңдү / өзүң
Өздүк him + self хим + селф himself химселф Өзүн (эркек)
Өздүк her + self хөр + селф herself хөрселф Өзүн (аял)
Өздүк it + self ит + селф itself итселф Өзүн (нерсе же жаныбар)
Өздүк our + selves ауэр + селвз ourselves ауэрселвз Өзүбүздү / өзүбүз
Өздүк your + selves йор + селвз yourselves йорселвз Өзүңөрдү / өзүңөр
Өздүк their + selves зеэр + селвз themselves зеэрселвз Өздөрүн / өздөрү
Мисалдар
Мисал Айтылышы Мааниси
I hurt myself. ай хёрт майселф Мен өзүмдү жарадар кылдым.
You did it yourself. ю дид ит йорселф Сен муну өзүң жасадың.
He introduced himself. хи интрэдьюст химселф Ал өзүн тааныштырды.
She taught herself English. ши тот хөрселф инглиш Ал англис тилин өз алдынча үйрөндү.
The machine turned itself off. зе машийн тёрнд итселф оф Машина өзүнөн өзү өчтү.
We enjoyed ourselves. уи инджойд ауэрселвз Биз көңүл ачтык.
They introduced themselves. зей интрэдьюст зеэрселвз Алар өздөрүн тааныштырышты.
6. Шилтеме ат атоочтор (Demonstrative Pronouns)
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Жекелик, жакын this дис this дис Бул
Жекелик, алыс that зэт that зэт Тиги / ошол
Көптүк, жакын these зииз these зииз Булар
Көптүк, алыс those зоуз those зоуз Тигилер / ошолор
Мисалдар
This is my book.
зис из май бук.
Бул менин китебим.
That is your car.
зэт из йор кар.
Тиги сенин унааң.
These are my shoes.
зииз ар май шуз.
Булар менин бут кийимдерим.
Those are their houses.
зоуз ар зеэр хаузиз.
Тигилер алардын үйлөрү.
7. Суроолуу ат атоочтор (Interrogative Pronouns)
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Адам жөнүндө суроо who ху who ху Ким?
Толуктооч болгон адам жөнүндө суроо whom хум whom хум Кимди? / Кимге?
Таандыктык жөнүндө суроо whose хуз whose хуз Кимдин?
Нерсе жөнүндө суроо what уот what уот Эмне?
Тандоо жөнүндө суроо which уич which уич Кайсы?
Мисалдар
Who called you?
ху колд ю?
Сага ким чалды?
Whom did you see?
хум дид ю сии?
Сен кимди көрдүң?
Whose is this?
хуз из зис?
Бул кимдики?
What happened?
уот хэпэнд?
Эмне болду?
Which is yours?
уич из йорз?
Кайсынысы сеники?
8. Байланыштыргыч ат атоочтор (Relative Pronouns)
Түрү / түшүнүк Түзүлүшү Англисче айтылышынын транскрипциясы Ат атооч Айтылышы Мааниси
Адам үчүн who ху who ху Ким / ...ган адам
Адам үчүн, толуктооч whom хум whom хум Кимди / кимге
Таандыктык үчүн whose хуз whose хуз Кимдин
Нерселер үчүн which уич which уич Кайсы / ...ган нерсе
Адамдар жана нерселер үчүн that зэт that зэт Ким / кайсы / ...ган
Мисалдар
The man who works here is my brother.
зе мэн ху уөркс хир из май бразэр.
Бул жерде иштеген адам — менин агам.
The book which I bought is interesting.
зе бук уич ай бот из интрэстинг.
Мен сатып алган китеп кызыктуу.
The girl whose car was stolen called the police.
зе гёрл хуз кар уоз стоулэн колд зе пэлис.
Унаасын уурдатып алган кыз полицияга чалды.
9. Белгисиз ат атоочтор (Indefinite Pronouns)
Булар белгилүү бир адамды же нерсени так көрсөтпөйт.
Түрү Ат атооч Айтылышы Мааниси
Белгисиз адам someone самуан Кимдир бирөө
Белгисиз адам somebody самбади Кимдир бирөө
Суроодо жана терс сүйлөмдө колдонулат anyone эниуан Кимдир бирөө / эч ким
Суроодо жана терс сүйлөмдө колдонулат anybody энибади Кимдир бирөө / эч ким
Эч ким no one ноу уан Эч ким
Эч ким nobody ноубади Эч ким
Бардык адамдар everyone эвриуан Баары
Бардык адамдар everybody эврибади Баары
Белгисиз нерсе something самсинг Бир нерсе
Каалаган нерсе anything энисинг Бир нерсе / эч нерсе
Эч нерсе nothing насинг Эч нерсе
Бардык нерсе everything эврисинг Бардык нерсе
5- Англис тилиндеги чактар (TENSES)
1. Жөнөкөй учур чак (Present Simple)
Колдонулушу: адаттар, фактылар жана кайталанып турган аракеттер.
Түзүлүшү: Ээ + V1 + ...
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I work. ай уөрк Мен иштейм.
you You work. ю уөрк Сен иштейсиң.
he He works. хи уөркс Ал иштейт.
she She works. ши уөркс Ал иштейт.
it It works. ит уөркс Ал иштейт.
we We work. уи уөрк Биз иштейбиз.
you You work. ю уөрк Силер иштейсиңер.
they They work. зей уөрк Алар иштешет.
He / She / It менен этишке адатта -s кошулат.
2. Жөнөкөй өткөн чак (Past Simple)
Колдонулушу: өткөн убакта болгон жана аяктаган аракеттер.
Түзүлүшү: Ээ + V2 + ...
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I worked. ай уөркт Мен иштедим.
you You worked. ю уөркт Сен иштедиң.
he He worked. хи уөркт Ал иштеди.
she She worked. ши уөркт Ал иштеди.
it It worked. ит уөркт Ал иштеди.
we We worked. уи уөркт Биз иштедик.
you You worked. ю уөркт Силер иштедиңер.
they They worked. зей уөркт Алар иштешти.
3. Жөнөкөй келер чак (Future Simple)
Колдонулушу: келечекте боло турган аракеттер.
Түзүлүшү: Ээ + will + V1
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will work. ай уил уөрк Мен иштейм.
you You will work. ю уил уөрк Сен иштейсиң.
he He will work. хи уил уөрк Ал иштейт.
she She will work. ши уил уөрк Ал иштейт.
it It will work. ит уил уөрк Ал иштейт.
we We will work. уи уил уөрк Биз иштейбиз.
you You will work. ю уил уөрк Силер иштейсиңер.
they They will work. зей уил уөрк Алар иштешет.
4. Учур чактын уланып жаткан түрү (Present Continuous)
Колдонулушу: сүйлөп жаткан учурда болуп жаткан аракеттер.
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + эм/из/ар + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I am working. ай эм уөркинг Мен азыр иштеп жатам.
you You are working. ю ар уөркинг Сен азыр иштеп жатасың.
he He is working. хи из уөркинг Ал азыр иштеп жатат.
she She is working. ши из уөркинг Ал азыр иштеп жатат.
it It is working. ит из уөркинг Ал азыр иштеп жатат.
we We are working. уи ар уөркинг Биз азыр иштеп жатабыз.
you You are working. ю ар уөркинг Силер азыр иштеп жатасыңар.
they They are working. зей ар уөркинг Алар азыр иштеп жатышат.
5. Өткөн чактын уланып жаткан түрү (Past Continuous)
Колдонулушу: өткөн убактагы белгилүү бир учурда уланып жаткан аракет.
Түзүлүшү: Ээ + was/were + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уоз/уөр + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I was working. ай уоз уөркинг Мен иштеп жаткан элем.
you You were working. ю уөр уөркинг Сен иштеп жаткан элең.
he He was working. хи уоз уөркинг Ал иштеп жаткан эле.
she She was working. ши уоз уөркинг Ал иштеп жаткан эле.
it It was working. ит уоз уөркинг Ал иштеп жаткан эле.
we We were working. уи уөр уөркинг Биз иштеп жаткан элек.
you You were working. ю уөр уөркинг Силер иштеп жаткан элеңер.
they They were working. зей уөр уөркинг Алар иштеп жатышкан.
6. Келер чактын уланып жаткан түрү (Future Continuous)
Колдонулушу: келечектеги белгилүү бир убакта уланып жаткан аракет.
Түзүлүшү: Ээ + will be + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил би + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will be working. ай уил би уөркинг Мен иштеп жаткан болом.
you You will be working. ю уил би уөркинг Сен иштеп жаткан болосуң.
he He will be working. хи уил би уөркинг Ал иштеп жаткан болот.
she She will be working. ши уил би уөркинг Ал иштеп жаткан болот.
it It will be working. ит уил би уөркинг Ал иштеп жаткан болот.
we We will be working. уи уил би уөркинг Биз иштеп жаткан болобуз.
you You will be working. ю уил би уөркинг Силер иштеп жаткан болосуңар.
they They will be working. зей уил би уөркинг Алар иштеп жаткан болушат.
7. Учур чактын бүткөн түрү (Present Perfect)
Колдонулушу: өткөндө болуп, азыркы учурга байланышы бар аракеттер же так убактысы айтылбаган аракеттер.
Түзүлүшү: Ээ + have/has + V3
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I have worked. ай хэв уөркт Мен иштедим / иштеп бүттүм.
you You have worked. ю хэв уөркт Сен иштедиң / иштеп бүттүң.
he He has worked. хи хэз уөркт Ал иштеди / иштеп бүттү.
she She has worked. ши хэз уөркт Ал иштеди / иштеп бүттү.
it It has worked. ит хэз уөркт Ал иштеди / иштеп бүттү.
we We have worked. уи хэв уөркт Биз иштедик / иштеп бүттүк.
you You have worked. ю хэв уөркт Силер иштедиңер / иштеп бүттүңөр.
they They have worked. зей хэв уөркт Алар иштешти / иштеп бүтүштү.
8. Өткөн чактын мурда бүткөн түрү (Past Perfect)
Колдонулушу: өткөндөгү башка бир аракеттен мурда бүткөн аракет.
Түзүлүшү: Ээ + had + V3
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I had worked. ай хэд уөркт Мен иштеп бүткөн элем.
you You had worked. ю хэд уөркт Сен иштеп бүткөн элең.
he He had worked. хи хэд уөркт Ал иштеп бүткөн эле.
she She had worked. ши хэд уөркт Ал иштеп бүткөн эле.
it It had worked. ит хэд уөркт Ал иштеп бүткөн эле.
we We had worked. уи хэд уөркт Биз иштеп бүткөн элек.
you You had worked. ю хэд уөркт Силер иштеп бүткөн элеңер.
they They had worked. зей хэд уөркт Алар иштеп бүтүшкөн эле.
9. Келер чактын бүткөн түрү (Future Perfect)
Колдонулушу: келечектеги белгилүү бир убакка чейин бүтө турган аракет.
Түзүлүшү: Ээ + will have + V3
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил хэв + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will have worked. ай уил хэв уөркт Мен иштеп бүткөн болом.
you You will have worked. ю уил хэв уөркт Сен иштеп бүткөн болосуң.
he He will have worked. хи уил хэв уөркт Ал иштеп бүткөн болот.
she She will have worked. ши уил хэв уөркт Ал иштеп бүткөн болот.
it It will have worked. ит уил хэв уөркт Ал иштеп бүткөн болот.
we We will have worked. уи уил хэв уөркт Биз иштеп бүткөн болобуз.
you You will have worked. ю уил хэв уөркт Силер иштеп бүткөн болосуңар.
they They will have worked. зей уил хэв уөркт Алар иштеп бүткөн болушат.
10. Учур чактын бүткөн уланып жаткан түрү (Present Perfect Continuous)
Колдонулушу: өткөндө башталып, белгилүү убакыт бою уланып, азыркы учурга чейин жеткен аракет.
Түзүлүшү: Ээ + have/has been + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз бин + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I have been working. ай хэв бин уөркинг Мен бир топ убакыттан бери иштеп жатам.
you You have been working. ю хэв бин уөркинг Сен бир топ убакыттан бери иштеп жатасың.
he He has been working. хи хэз бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жатат.
she She has been working. ши хэз бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жатат.
it It has been working. ит хэз бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жатат.
we We have been working. уи хэв бин уөркинг Биз бир топ убакыттан бери иштеп жатабыз.
you You have been working. ю хэв бин уөркинг Силер бир топ убакыттан бери иштеп жатасыңар.
they They have been working. зей хэв бин уөркинг Алар бир топ убакыттан бери иштеп жатышат.
11. Өткөн чактын бүткөн уланып жаткан түрү (Past Perfect Continuous)
Колдонулушу: өткөндөгү белгилүү бир учурга чейин бир канча убакыт уланып келген аракет.
Түзүлүшү: Ээ + had been + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд бин + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I had been working. ай хэд бин уөркинг Мен бир топ убакыттан бери иштеп жаткан элем.
you You had been working. ю хэд бин уөркинг Сен бир топ убакыттан бери иштеп жаткан элең.
he He had been working. хи хэд бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жаткан эле.
she She had been working. ши хэд бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жаткан эле.
it It had been working. ит хэд бин уөркинг Ал бир топ убакыттан бери иштеп жаткан эле.
we We had been working. уи хэд бин уөркинг Биз бир топ убакыттан бери иштеп жаткан элек.
you You had been working. ю хэд бин уөркинг Силер бир топ убакыттан бери иштеп жаткан элеңер.
they They had been working. зей хэд бин уөркинг Алар бир топ убакыттан бери иштеп жатышкан.
12. Келер чактын бүткөн уланып жаткан түрү (Future Perfect Continuous)
Колдонулушу: келечектеги белгилүү бир убакка чейин аракеттин канча убакыттан бери уланып келерин көрсөтөт.
Түзүлүшү: Ээ + will have been + V-ing
Англисче түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил хэв бин + ви инг
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will have been working. ай уил хэв бин уөркинг Мен белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болом.
you You will have been working. ю уил хэв бин уөркинг Сен белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болосуң.
he He will have been working. хи уил хэв бин уөркинг Ал белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болот.
she She will have been working. ши уил хэв бин уөркинг Ал белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болот.
it It will have been working. ит уил хэв бин уөркинг Ал белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болот.
we We will have been working. уи уил хэв бин уөркинг Биз белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болобуз.
you You will have been working. ю уил хэв бин уөркинг Силер белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болосуңар.
they They will have been working. зей уил хэв бин уөркинг Алар белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болушат.
6- Пассивдүү мамиле (PASSIVE VOICE)
1. Жөнөкөй учур чактагы пассивдүү мамиле
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + эм/из/ар + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I am written about. ай эм ритэн эбаут Мен жөнүндө жазылат.
you You are written about. ю ар ритэн эбаут Сен жөнүндө жазылат.
he He is written about. хи из ритэн эбаут Ал жөнүндө жазылат.
she She is written about. ши из ритэн эбаут Ал жөнүндө жазылат.
it It is written about. ит из ритэн эбаут Ал жөнүндө жазылат.
we We are written about. уи ар ритэн эбаут Биз жөнүндө жазылат.
you You are written about. ю ар ритэн эбаут Силер жөнүндө жазылат.
they They are written about. зей ар ритэн эбаут Алар жөнүндө жазылат.
Көбүрөөк табигый мисал:
The book is written in English.
зе бук из ритэн ин инглиш.
Китеп англис тилинде жазылган.
2. Жөнөкөй өткөн чактагы пассивдүү мамиле
Түзүлүшү: Ээ + was/were + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уоз/уөр + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I was invited. ай уоз инвайтид Мен чакырылдым.
you You were invited. ю уөр инвайтид Сен чакырылдың.
he He was invited. хи уоз инвайтид Ал чакырылды.
she She was invited. ши уоз инвайтид Ал чакырылды.
it It was invited. ит уоз инвайтид Ал чакырылды.
we We were invited. уи уөр инвайтид Биз чакырылдык.
you You were invited. ю уөр инвайтид Силер чакырылдыңар.
they They were invited. зей уөр инвайтид Алар чакырылышты.
3. Жөнөкөй келер чактагы пассивдүү мамиле
Түзүлүшү: Ээ + will be + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил би + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will be invited. ай уил би инвайтид Мен чакырылмакчымын.
you You will be invited. ю уил би инвайтид Сен чакырылмакчысың.
he He will be invited. хи уил би инвайтид Ал чакырылмакчы.
she She will be invited. ши уил би инвайтид Ал чакырылмакчы.
it It will be invited. ит уил би инвайтид Ал чакырылмакчы.
we We will be invited. уи уил би инвайтид Биз чакырылмакчыбыз.
you You will be invited. ю уил би инвайтид Силер чакырылмакчысыңар.
they They will be invited. зей уил би инвайтид Алар чакырылмакчы.
4. Учур чактын уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + эм/из/ар бииң + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I am being watched. ай эм бииң уочт Мени азыр байкап жатышат.
you You are being watched. ю ар бииң уочт Сени азыр байкап жатышат.
he He is being watched. хи из бииң уочт Аны азыр байкап жатышат.
she She is being watched. ши из бииң уочт Аны азыр байкап жатышат.
it It is being watched. ит из бииң уочт Аны азыр байкап жатышат.
we We are being watched. уи ар бииң уочт Бизди азыр байкап жатышат.
you You are being watched. ю ар бииң уочт Силерди азыр байкап жатышат.
they They are being watched. зей ар бииң уочт Аларды азыр байкап жатышат.
5. Өткөн чактын уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + was/were being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уоз/уөр бииң + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I was being watched. ай уоз бииң уочт Мени байкап жатышкан.
you You were being watched. ю уөр бииң уочт Сени байкап жатышкан.
he He was being watched. хи уоз бииң уочт Аны байкап жатышкан.
she She was being watched. ши уоз бииң уочт Аны байкап жатышкан.
it It was being watched. ит уоз бииң уочт Аны байкап жатышкан.
we We were being watched. уи уөр бииң уочт Бизди байкап жатышкан.
you You were being watched. ю уөр бииң уочт Силерди байкап жатышкан.
they They were being watched. зей уөр бииң уочт Аларды байкап жатышкан.
6. Келер чактын уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + will be being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил би бииң + ви сри
Бул түзүлүш англис тилинде өтө сейрек колдонулат.
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will be being watched. ай уил би бииң уочт Мени байкап жатышкан болот.
you You will be being watched. ю уил би бииң уочт Сени байкап жатышкан болот.
he He will be being watched. хи уил би бииң уочт Аны байкап жатышкан болот.
she She will be being watched. ши уил би бииң уочт Аны байкап жатышкан болот.
it It will be being watched. ит уил би бииң уочт Аны байкап жатышкан болот.
we We will be being watched. уи уил би бииң уочт Бизди байкап жатышкан болот.
you You will be being watched. ю уил би бииң уочт Силерди байкап жатышкан болот.
they They will be being watched. зей уил би бииң уочт Аларды байкап жатышкан болот.
7. Учур чактын бүткөн пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + have/has been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз бин + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I have been invited. ай хэв бин инвайтид Мен чакырылдым.
you You have been invited. ю хэв бин инвайтид Сен чакырылдың.
he He has been invited. хи хэз бин инвайтид Ал чакырылды.
she She has been invited. ши хэз бин инвайтид Ал чакырылды.
it It has been invited. ит хэз бин инвайтид Ал чакырылды.
we We have been invited. уи хэв бин инвайтид Биз чакырылдык.
you You have been invited. ю хэв бин инвайтид Силер чакырылдыңар.
they They have been invited. зей хэв бин инвайтид Алар чакырылышты.
8. Өткөн чактын бүткөн пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + had been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд бин + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I had been invited. ай хэд бин инвайтид Мен мурда чакырылган элем.
you You had been invited. ю хэд бин инвайтид Сен мурда чакырылган элең.
he He had been invited. хи хэд бин инвайтид Ал мурда чакырылган эле.
she She had been invited. ши хэд бин инвайтид Ал мурда чакырылган эле.
it It had been invited. ит хэд бин инвайтид Ал мурда чакырылган эле.
we We had been invited. уи хэд бин инвайтид Биз мурда чакырылган элек.
you You had been invited. ю хэд бин инвайтид Силер мурда чакырылган элеңер.
they They had been invited. зей хэд бин инвайтид Алар мурда чакырылган болушкан.
9. Келер чактын бүткөн пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + will have been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил хэв бин + ви сри
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will have been invited. ай уил хэв бин инвайтид Мен чакырылган болом.
you You will have been invited. ю уил хэв бин инвайтид Сен чакырылган болосуң.
he He will have been invited. хи уил хэв бин инвайтид Ал чакырылган болот.
she She will have been invited. ши уил хэв бин инвайтид Ал чакырылган болот.
it It will have been invited. ит уил хэв бин инвайтид Ал чакырылган болот.
we We will have been invited. уи уил хэв бин инвайтид Биз чакырылган болобуз.
you You will have been invited. ю уил хэв бин инвайтид Силер чакырылган болосуңар.
they They will have been invited. зей уил хэв бин инвайтид Алар чакырылган болушат.
10. Учур чактын бүткөн уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + have/has been being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз бин бииң + ви сри
Бул түзүлүш грамматикалык жактан мүмкүн, бирок өтө сейрек жана табигый эмес угулат.
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I have been being watched. ай хэв бин бииң уочт Мени үзгүлтүксүз байкап келишет.
you You have been being watched. ю хэв бин бииң уочт Сени үзгүлтүксүз байкап келишет.
he He has been being watched. хи хэз бин бииң уочт Аны үзгүлтүксүз байкап келишет.
she She has been being watched. ши хэз бин бииң уочт Аны үзгүлтүксүз байкап келишет.
it It has been being watched. ит хэз бин бииң уочт Аны үзгүлтүксүз байкап келишет.
we We have been being watched. уи хэв бин бииң уочт Бизди үзгүлтүксүз байкап келишет.
you You have been being watched. ю хэв бин бииң уочт Силерди үзгүлтүксүз байкап келишет.
they They have been being watched. зей хэв бин бииң уочт Аларды үзгүлтүксүз байкап келишет.
11. Өткөн чактын бүткөн уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + had been being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд бин бииң + ви сри
Бул түзүлүш өтө сейрек колдонулат.
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I had been being watched. ай хэд бин бииң уочт Мени ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
you You had been being watched. ю хэд бин бииң уочт Сени ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
he He had been being watched. хи хэд бин бииң уочт Аны ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
she She had been being watched. ши хэд бин бииң уочт Аны ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
it It had been being watched. ит хэд бин бииң уочт Аны ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
we We had been being watched. уи хэд бин бииң уочт Бизди ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
you You had been being watched. ю хэд бин бииң уочт Силерди ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
they They had been being watched. зей хэд бин бииң уочт Аларды ошол учурга чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен.
12. Келер чактын бүткөн уланып жаткан пассивдүү түрү
Түзүлүшү: Ээ + will have been being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил хэв бин бииң + ви сри
Бул түзүлүш өтө сейрек колдонулат.
Ат атооч Сүйлөм Айтылышы Мааниси
I I will have been being watched. ай уил хэв бин бииң уочт Мени ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
you You will have been being watched. ю уил хэв бин бииң уочт Сени ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
he He will have been being watched. хи уил хэв бин бииң уочт Аны ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
she She will have been being watched. ши уил хэв бин бииң уочт Аны ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
it It will have been being watched. ит уил хэв бин бииң уочт Аны ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
we We will have been being watched. уи уил хэв бин бииң уочт Бизди ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
you You will have been being watched. ю уил хэв бин бииң уочт Силерди ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
they They will have been being watched. зей уил хэв бин бииң уочт Аларды ошол убакка чейин үзгүлтүксүз байкап келишкен болот.
7- Тануу (NEGATION)
1. Жөнөкөй учур чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + do/does + not + V1
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I do not work. — Ай ду нот уорк — Мен иштебейм.
You — You do not work. — Ю ду нот уорк — Сен иштебейсиң.
He — He does not work. — Хи даз нот уорк — Ал иштебейт.
She — She does not work. — Ши даз нот уорк — Ал иштебейт.
It — It does not work. — Ит даз нот уорк — Ал иштебейт.
We — We do not work. — Уи ду нот уорк — Биз иштебейбиз.
They — They do not work. — Зей ду нот уорк — Алар иштешпейт.
Кыскартылган формалар:
do not → don't — дуоунт
does not → doesn't — дазнт
⚠️ doesn't сөзүнөн кийин V1 колдонулат:
He doesn't work. ✅
He doesn't works. ❌
2. Жөнөкөй өткөн чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + did + not + V1
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I did not work. — Ай дид нот уорк — Мен иштеген жокмун.
You — You did not work. — Ю дид нот уорк — Сен иштеген жоксуң.
He — He did not work. — Хи дид нот уорк — Ал иштеген жок.
She — She did not work. — Ши дид нот уорк — Ал иштеген жок.
It — It did not work. — Ит дид нот уорк — Ал иштеген жок.
We — We did not work. — Уи дид нот уорк — Биз иштеген жокпуз.
They — They did not work. — Зей дид нот уорк — Алар иштеген жок.
did not → didn't — диднт
⚠️ didn't сөзүнөн кийин V1 колдонулат:
I didn't work. ✅
I didn't worked. ❌
3. Жөнөкөй келер чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + will + not + V1
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not work. — Ай уил нот уорк — Мен иштебейм / иштебей калам.
You — You will not work. — Ю уил нот уорк — Сен иштебейсиң.
He — He will not work. — Хи уил нот уорк — Ал иштебейт.
She — She will not work. — Ши уил нот уорк — Ал иштебейт.
It — It will not work. — Ит уил нот уорк — Ал иштебейт.
We — We will not work. — Уи уил нот уорк — Биз иштебейбиз.
They — They will not work. — Зей уил нот уорк — Алар иштешпейт.
will not → won't — уоунт
Кыскартылган форма: won’t
4. Учурда уланып жаткан чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + am/is/are + not + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I am not working. — Ай эм нот уоркинг — Мен азыр иштеп жаткан жокмун.
You — You are not working. — Ю ар нот уоркинг — Сен азыр иштеп жаткан жоксуң.
He — He is not working. — Хи из нот уоркинг — Ал азыр иштеп жаткан жок.
She — She is not working. — Ши из нот уоркинг — Ал азыр иштеп жаткан жок.
It — It is not working. — Ит из нот уоркинг — Ал азыр иштебей жатат.
We — We are not working. — Уи ар нот уоркинг — Биз азыр иштеп жаткан жокпуз.
They — They are not working. — Зей ар нот уоркинг — Алар азыр иштеп жаткан жок.
Кыскартылган формалар:
is not → isn't — изнт
are not → aren't — арнт
am not → I'm not — айм нот
5. Өткөн чакта уланып жаткан аракет — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + was/were + not + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I was not working. — Ай уоз нот уоркинг — Мен иштеп жаткан эмесмин.
You — You were not working. — Ю уор нот уоркинг — Сен иштеп жаткан эмессиң.
He — He was not working. — Хи уоз нот уоркинг — Ал иштеп жаткан эмес.
She — She was not working. — Ши уоз нот уоркинг — Ал иштеп жаткан эмес.
It — It was not working. — Ит уоз нот уоркинг — Ал иштебей жаткан.
We — We were not working. — Уи уор нот уоркинг — Биз иштеп жаткан эмеспиз.
They — They were not working. — Зей уор нот уоркинг — Алар иштеп жаткан эмес.
Кыскартылган формалар:
was not → wasn't — уознт
were not → weren't — уорнт
6. Келер чакта уланып жаткан аракет — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + will + not + be + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not be working. — Ай уил нот би уоркинг — Мен иштеп жатпаган болом.
You — You will not be working. — Ю уил нот би уоркинг — Сен иштеп жатпаган болосуң.
He — He will not be working. — Хи уил нот би уоркинг — Ал иштеп жатпаган болот.
She — She will not be working. — Ши уил нот би уоркинг — Ал иштеп жатпаган болот.
It — It will not be working. — Ит уил нот би уоркинг — Ал иштебей турган болот.
We — We will not be working. — Уи уил нот би уоркинг — Биз иштеп жатпаган болобуз.
They — They will not be working. — Зей уил нот би уоркинг — Алар иштеп жатпаган болушат.
7. Учур чактагы бүткөн чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + have/has + not + V3
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I have not worked. — Ай хэв нот уоркт — Мен иштеген жокмун.
You — You have not worked. — Ю хэв нот уоркт — Сен иштеген жоксуң.
He — He has not worked. — Хи хэз нот уоркт — Ал иштеген жок.
She — She has not worked. — Ши хэз нот уоркт — Ал иштеген жок.
It — It has not worked. — Ит хэз нот уоркт — Ал иштеген жок.
We — We have not worked. — Уи хэв нот уоркт — Биз иштеген жокпуз.
They — They have not worked. — Зей хэв нот уоркт — Алар иштеген жок.
Кыскартылган формалар:
have not → haven't — хэвнт
has not → hasn't — хэзнт
8. Өткөн чактагы бүткөн чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + had + not + V3
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I had not worked. — Ай хэд нот уоркт — Мен иштеген эмес элем.
You — You had not worked. — Ю хэд нот уоркт — Сен иштеген эмес элең.
He — He had not worked. — Хи хэд нот уоркт — Ал иштеген эмес эле.
She — She had not worked. — Ши хэд нот уоркт — Ал иштеген эмес эле.
It — It had not worked. — Ит хэд нот уоркт — Ал иштеген эмес эле.
We — We had not worked. — Уи хэд нот уоркт — Биз иштеген эмес элек.
They — They had not worked. — Зей хэд нот уоркт — Алар иштеген эмес эле.
had not → hadn't — хэднт
9. Келер чактагы бүткөн чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + will + not + have + V3
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not have worked. — Ай уил нот хэв уоркт — Мен иштеп бүтпөгөн болом.
You — You will not have worked. — Ю уил нот хэв уоркт — Сен иштеп бүтпөгөн болосуң.
He — He will not have worked. — Хи уил нот хэв уоркт — Ал иштеп бүтпөгөн болот.
She — She will not have worked. — Ши уил нот хэв уоркт — Ал иштеп бүтпөгөн болот.
It — It will not have worked. — Ит уил нот хэв уоркт — Ал иштеп бүтпөгөн болот.
We — We will not have worked. — Уи уил нот хэв уоркт — Биз иштеп бүтпөгөн болобуз.
They — They will not have worked. — Зей уил нот хэв уоркт — Алар иштеп бүтпөгөн болушат.
10. Учур чактагы бүткөн уланып жаткан чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + have/has + not + been + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I have not been working. — Ай хэв нот бин уоркинг — Мен бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жокмун.
You — You have not been working. — Ю хэв нот бин уоркинг — Сен бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жоксуң.
He — He has not been working. — Хи хэз нот бин уоркинг — Ал бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жок.
She — She has not been working. — Ши хэз нот бин уоркинг — Ал бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жок.
It — It has not been working. — Ит хэз нот бин уоркинг — Ал бир нече убакыттан бери иштебей жатат.
We — We have not been working. — Уи хэв нот бин уоркинг — Биз бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жокпуз.
They — They have not been working. — Зей хэв нот бин уоркинг — Алар бир нече убакыттан бери иштеп жаткан жок.
11. Өткөн чактагы бүткөн уланып жаткан чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + had + not + been + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I had not been working. — Ай хэд нот бин уоркинг — Мен ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмесмин.
You — You had not been working. — Ю хэд нот бин уоркинг — Сен ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмессиң.
He — He had not been working. — Хи хэд нот бин уоркинг — Ал ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмес.
She — She had not been working. — Ши хэд нот бин уоркинг — Ал ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмес.
It — It had not been working. — Ит хэд нот бин уоркинг — Ал ага чейин бир канча убакыт иштебей жаткан.
We — We had not been working. — Уи хэд нот бин уоркинг — Биз ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмеспиз.
They — They had not been working. — Зей хэд нот бин уоркинг — Алар ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан эмес.
12. Келер чактагы бүткөн уланып жаткан чак — терс форма
Түзүлүшү: Ээ + will + not + have + been + V-ing
Ат атооч — Сүйлөм — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not have been working. — Ай уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин мен иштеп жатканыма белгилүү убакыт боло элек болот.
You — You will not have been working. — Ю уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин сен иштеп жатканыңа белгилүү убакыт боло элек болот.
He — He will not have been working. — Хи уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин ал иштеп жатканына белгилүү убакыт боло элек болот.
She — She will not have been working. — Ши уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин ал иштеп жатканына белгилүү убакыт боло элек болот.
It — It will not have been working. — Ит уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин ал иштеп жатканына белгилүү убакыт боло элек болот.
We — We will not have been working. — Уи уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин биз иштеп жатканыбызга белгилүү убакыт боло элек болот.
They — They will not have been working. — Зей уил нот хэв бин уоркинг — Ошол убакка чейин алар иштеп жатканына белгилүү убакыт боло элек болот.
1. Жөнөкөй учур чактагы туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + am/is/are + not + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + эм/из/ар + нот + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I am not invited. — Ай эм нот инвайтид — Мени чакырышпайт.
You — You are not invited. — Ю ар нот инвайтид — Сени чакырышпайт.
He — He is not invited. — Хи из нот инвайтид — Ал чакырылбайт.
She — She is not invited. — Ши из нот инвайтид — Ал чакырылбайт.
It — It is not used. — Ит из нот юзд — Ал колдонулбайт.
We — We are not invited. — Уи ар нот инвайтид — Биз чакырылбайбыз.
They — They are not invited. — Зей ар нот инвайтид — Алар чакырылбайт.
is not → isn't — изнт
are not → aren't — арнт
2. Жөнөкөй өткөн чактагы туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + was/were + not + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уоз/уор + нот + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I was not invited. — Ай уоз нот инвайтид — Мени чакырышкан жок.
You — You were not invited. — Ю уор нот инвайтид — Сени чакырышкан жок.
He — He was not invited. — Хи уоз нот инвайтид — Ал чакырылган жок.
She — She was not invited. — Ши уоз нот инвайтид — Ал чакырылган жок.
It — It was not used. — Ит уоз нот юзд — Ал колдонулган жок.
We — We were not invited. — Уи уор нот инвайтид — Биз чакырылган жокпуз.
They — They were not invited. — Зей уор нот инвайтид — Алар чакырылган жок.
was not → wasn't — уознт
were not → weren't — уорнт
3. Жөнөкөй келер чактагы туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + will + not + be + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил + нот + би + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not be invited. — Ай уил нот би инвайтид — Мени чакырышпайт.
You — You will not be invited. — Ю уил нот би инвайтид — Сени чакырышпайт.
He — He will not be invited. — Хи уил нот би инвайтид — Ал чакырылбайт.
She — She will not be invited. — Ши уил нот би инвайтид — Ал чакырылбайт.
It — It will not be used. — Ит уил нот би юзд — Ал колдонулбайт.
We — We will not be invited. — Уи уил нот би инвайтид — Биз чакырылбайбыз.
They — They will not be invited. — Зей уил нот би инвайтид — Алар чакырылбайт.
will not → won't — уоунт
4. Учурда уланып жаткан чактагы туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + am/is/are + not + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + эм/из/ар + нот + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I am not being invited. — Ай эм нот биинг инвайтид — Мени азыр чакырып жатышкан жок.
You — You are not being invited. — Ю ар нот биинг инвайтид — Сени азыр чакырып жатышкан жок.
He — He is not being invited. — Хи из нот биинг инвайтид — Аны азыр чакырып жатышкан жок.
She — She is not being invited. — Ши из нот биинг инвайтид — Аны азыр чакырып жатышкан жок.
It — It is not being used. — Ит из нот биинг юзд — Ал азыр колдонулбай жатат.
We — We are not being invited. — Уи ар нот биинг инвайтид — Бизди азыр чакырып жатышкан жок.
They — They are not being invited. — Зей ар нот биинг инвайтид — Аларды азыр чакырып жатышкан жок.
5. Өткөн чакта уланып жаткан туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + was/were + not + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уоз/уор + нот + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I was not being invited. — Ай уоз нот биинг инвайтид — Мени ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
You — You were not being invited. — Ю уор нот биинг инвайтид — Сени ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
He — He was not being invited. — Хи уоз нот биинг инвайтид — Аны ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
She — She was not being invited. — Ши уоз нот биинг инвайтид — Аны ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
It — It was not being used. — Ит уоз нот биинг юзд — Ал ошол учурда колдонулуп жаткан эмес.
We — We were not being invited. — Уи уор нот биинг инвайтид — Бизди ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
They — They were not being invited. — Зей уор нот биинг инвайтид — Аларды ошол учурда чакырып жатышкан эмес.
6. Келер чакта уланып жаткан туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + will + not + be + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил + нот + би + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not be being invited. — Ай уил нот би биинг инвайтид
You — You will not be being invited. — Ю уил нот би биинг инвайтид
He — He will not be being invited. — Хи уил нот би биинг инвайтид
She — She will not be being invited. — Ши уил нот би биинг инвайтид
We — We will not be being invited. — Уи уил нот би биинг инвайтид
They — They will not be being invited. — Зей уил нот би биинг инвайтид
⚠️ Бул форма грамматикалык жактан мүмкүн болгону менен, өтө сейрек колдонулат. Анын ордуна көбүнчө жөнөкөйүрөөк түзүлүштөр колдонулат.
7. Учур чактагы бүткөн чактын туюк мамилеси — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + have/has + not + been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз + нот + бин + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I have not been invited. — Ай хэв нот бин инвайтид — Мени чакырышкан эмес.
You — You have not been invited. — Ю хэв нот бин инвайтид — Сени чакырышкан эмес.
He — He has not been invited. — Хи хэз нот бин инвайтид — Ал чакырылган эмес.
She — She has not been invited. — Ши хэз нот бин инвайтид — Ал чакырылган эмес.
It — It has not been used. — Ит хэз нот бин юзд — Ал колдонулган эмес.
We — We have not been invited. — Уи хэв нот бин инвайтид — Биз чакырылган эмеспиз.
They — They have not been invited. — Зей хэв нот бин инвайтид — Алар чакырылган эмес.
have not → haven't — хэвнт
has not → hasn't — хэзнт
8. Өткөн чактагы бүткөн чактын туюк мамилеси — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + had + not + been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд + нот + бин + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I had not been invited. — Ай хэд нот бин инвайтид — Мени ага чейин чакырышкан эмес.
You — You had not been invited. — Ю хэд нот бин инвайтид — Сени ага чейин чакырышкан эмес.
He — He had not been invited. — Хи хэд нот бин инвайтид — Аны ага чейин чакырышкан эмес.
She — She had not been invited. — Ши хэд нот бин инвайтид — Аны ага чейин чакырышкан эмес.
We — We had not been invited. — Уи хэд нот бин инвайтид — Бизди ага чейин чакырышкан эмес.
They — They had not been invited. — Зей хэд нот бин инвайтид — Аларды ага чейин чакырышкан эмес.
had not → hadn't — хэднт
9. Келер чактагы бүткөн чактын туюк мамилеси — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + will + not + have + been + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил + нот + хэв + бин + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not have been invited. — Ай уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин мени чакырышкан болбойт.
You — You will not have been invited. — Ю уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин сени чакырышкан болбойт.
He — He will not have been invited. — Хи уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин аны чакырышкан болбойт.
She — She will not have been invited. — Ши уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин аны чакырышкан болбойт.
We — We will not have been invited. — Уи уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин бизди чакырышкан болбойт.
They — They will not have been invited. — Зей уил нот хэв бин инвайтид — Ошол убакка чейин аларды чакырышкан болбойт.
10. Учур чактагы бүткөн уланып жаткан туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + have/has + not + been + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэв/хэз + нот + бин + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I have not been being invited. — Ай хэв нот бин биинг инвайтид
You — You have not been being invited. — Ю хэв нот бин биинг инвайтид
He — He has not been being invited. — Хи хэз нот бин биинг инвайтид
She — She has not been being invited. — Ши хэз нот бин биинг инвайтид
We — We have not been being invited. — Уи хэв нот бин биинг инвайтид
They — They have not been being invited. — Зей хэв нот бин биинг инвайтид
⚠️ Бул түзүлүш өтө сейрек кездешет жана күнүмдүк англис тилинде дээрлик колдонулбайт.
11. Өткөн чактагы бүткөн уланып жаткан туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + had + not + been + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + хэд + нот + бин + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I had not been being invited. — Ай хэд нот бин биинг инвайтид
You — You had not been being invited. — Ю хэд нот бин биинг инвайтид
He — He had not been being invited. — Хи хэд нот бин биинг инвайтид
She — She had not been being invited. — Ши хэд нот бин биинг инвайтид
We — We had not been being invited. — Уи хэд нот бин биинг инвайтид
They — They had not been being invited. — Зей хэд нот бин биинг инвайтид
⚠️ Бул форма өтө сейрек колдонулат.
12. Келер чактагы бүткөн уланып жаткан туюк мамиле — терс форма
Түзүлүшү
Кыргызча: Ээ + will + not + have + been + being + V3
Түзүлүшүнүн айтылышы: сабжект + уил + нот + хэв + бин + биинг + ви сри
Ат атооч — Мисал — Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы — Мааниси
I — I will not have been being invited. — Ай уил нот хэв бин биинг инвайтид
You — You will not have been being invited. — Ю уил нот хэв бин биинг инвайтид
He — He will not have been being invited. — Хи уил нот хэв бин биинг инвайтид
She — She will not have been being invited. — Ши уил нот хэв бин биинг инвайтид
We — We will not have been being invited. — Уи уил нот хэв бин биинг инвайтид
They — They will not have been being invited. — Зей уил нот хэв бин биинг инвайтид
⚠️ Бул түзүлүш өтө сейрек колдонулат. Адатта жөнөкөйүрөөк сүйлөмдөрдү колдонуу табигый угулат.
no + зат атооч
Мааниси — Түзүлүшү — Түзүлүшүнүн айтылышы — Мисал — Айтылышы — Мааниси
Жекелик түрдөгү саналма зат атооч — no + зат атоочтун жекелик түрү — ноу + наун — no book — ноу бук — Китеп жок.
Көптүк түрдөгү саналма зат атооч — no + зат атоочтун көптүк түрү — ноу + плурал наун — no books — ноу букс — Китептер жок.
Саналбаган зат атооч — no + саналбаган зат атооч — ноу + анкаунтабл наун — no water — ноу уотэр — Суу жок.
Бир нерсенин бар экенин билдирүү — there is + no + жекелик/саналбаган зат атооч — зээр из + ноу + наун — There is no book. — Зээр из ноу бук — Китеп жок.
Бир нече нерсенин бар экенин билдирүү — there are + no + көптүк зат атооч — зээр ар + ноу + плурал наун — There are no books. — Зээр ар ноу букс — Китептер жок.
Ээликти билдирүү — have/has + no + зат атооч — хэв/хэз + ноу + наун — I have no books. — Ай хэв ноу букс — Менде китептер жок.
8- Суроолор (QUESTIONS)
1 — Жөнөкөй учур чак — Do/Does + ээ + V1...? — Ду/Даз + сабжект + ви уан? — Do you work? — Ду ю уорк? — Сен иштейсиңби?
2 — Жөнөкөй өткөн чак — Did + ээ + V1...? — Дид + сабжект + ви уан? — Did you work? — Дид ю уорк? — Сен иштедиңби?
3 — Жөнөкөй келер чак — Will + ээ + V1...? — Уил + сабжект + ви уан? — Will you work? — Уил ю уорк? — Сен иштейсиңби?
4 — Учурда уланып жаткан чак — Am/Is/Are + ээ + V-ing...? — Эм/Из/Ар + сабжект + ви-инг? — Are you working? — Ар ю уоркинг? — Сен азыр иштеп жатасыңбы?
5 — Өткөн чакта уланып жаткан аракет — Was/Were + ээ + V-ing...? — Уоз/Уор + сабжект + ви-инг? — Were you working? — Уор ю уоркинг? — Сен иштеп жаткан белең?
6 — Келер чакта уланып жаткан аракет — Will + ээ + be + V-ing...? — Уил + сабжект + би + ви-инг? — Will you be working? — Уил ю би уоркинг? — Сен иштеп жаткан болосуңбу?
7 — Учур чактагы бүткөн чак — Have/Has + ээ + V3...? — Хэв/Хэз + сабжект + ви сри? — Have you worked? — Хэв ю уоркт? — Сен иштедиңби?
8 — Өткөн чактагы бүткөн чак — Had + ээ + V3...? — Хэд + сабжект + ви сри? — Had you worked? — Хэд ю уоркт? — Сен ага чейин иштеген белең?
9 — Келер чактагы бүткөн чак — Will + ээ + have + V3...? — Уил + сабжект + хэв + ви сри? — Will you have worked? — Уил ю хэв уоркт? — Ошол убакка чейин иштеп бүтөсүңбү?
10 — Учур чактагы бүткөн уланып жаткан чак — Have/Has + ээ + been + V-ing...? — Хэв/Хэз + сабжект + бин + ви-инг? — Have you been working? — Хэв ю бин уоркинг? — Сен бир канча убакыттан бери иштеп жатасыңбы?
11 — Өткөн чактагы бүткөн уланып жаткан чак — Had + ээ + been + V-ing...? — Хэд + сабжект + бин + ви-инг? — Had you been working? — Хэд ю бин уоркинг? — Сен ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан белең?
12 — Келер чактагы бүткөн уланып жаткан чак — Will + ээ + have + been + V-ing...? — Уил + сабжект + хэв + бин + ви-инг? — Will you have been working? — Уил ю хэв бин уоркинг? — Ошол убакка чейин белгилүү убакыттан бери иштеп жаткан болосуңбу?
Суроо сөздөрүнүн түзүлүшү
Мааниси — Түзүлүшү — Англисче түзүлүшүнүн кыргызча транскрипциясы
Зат же нерсе жөнүндө суроо — What + жардамчы этиш + ээ + негизги этиш? — Уот + оксилиэри + сабжект + мейн ворб?
Адам жөнүндө, ал сүйлөмдүн ээси болгондо — Who + этиш? — Ху + ворб?
Адам жөнүндө, ал толуктооч болгондо — Who/Whom + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Ху/Хум + оксилиэри + сабжект + ворб?
Орун жөнүндө суроо — Where + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Уээр + оксилиэри + сабжект + ворб?
Убакыт жөнүндө суроо — When + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Уэн + оксилиэри + сабжект + ворб?
Себеп жөнүндө суроо — Why + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Уай + оксилиэри + сабжект + ворб?
Тандоо жөнүндө суроо — Which + зат атооч + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Уич + наун + оксилиэри + сабжект + ворб?
Ээлик жөнүндө суроо — Whose + зат атооч...? — Хуз + наун...?
Ыкма же жол жөнүндө суроо — How + жардамчы этиш + ээ + этиш? — Хау + оксилиэри + сабжект + ворб?
Саналма нерселердин саны жөнүндө суроо — How many + көптүк зат атооч...? — Хау мэни + плурал наун...?
Саналбаган нерсенин өлчөмү жөнүндө суроо — How much + саналбаган зат атооч...? — Хау мач + анкаунтабл наун...?
Узактыгы жөнүндө суроо — How long...? — Хау лонг...?
Канчалык көп кайталанары жөнүндө суроо — How often...? — Хау офэн...?
Аралык жөнүндө суроо — How far...? — Хау фар...?
Негизги эреже
Көпчүлүк WH-суроолор төмөнкү түзүлүшкө ылайык келет:
WH-word + auxiliary + subject + main verb?
Дабл-ю-эйч уорд + оксилиэри + сабжект + мейн ворб?
Мисал:
Where + do + you + live?
Уээр + ду + ю + лив?
= Сен кайда жашайсың?
Бирок WH-сөз сүйлөмдүн ээси болсо, адатта do/does/did колдонулбайт:
Who + works here?
Ху уоркс хиэр?
= Бул жерде ким иштейт?
Эки суроонун негизги айырмасы:
Who did you see? → Ху дид ю си? → Сен кимди көрдүң?
Who saw you? → Ху соу ю? → Сени ким көрдү?
8- Тактоочтор
1. Кайталоону билдирген тактоочтор
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Тактооч Айтылышы Мааниси
Дайыма кайталануу Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс always олвейз ар дайым
Көпчүлүк учурда Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс usually йужуэли адатта
Адатта Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс normally нормэли адатта / кадимкидей
Жалпысынан Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс generally дженрэли жалпысынан
Көп-көптөн Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс frequently фриквэнтли көп учурда
Кээде Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс often офэн көп учурда
Кээде Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс sometimes самтаймз кээде
Сейрек учурларда Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс occasionally окейжэнэли кээде
Сейрек Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс rarely рэрли сейрек
Өтө сейрек Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс seldom селдэм сейрек
Такыр эч качан Кайталоо тактоочу + сүйлөм Эдверб ов фриквенси + сентенс never нэвер эч качан
Мисал:
I always study English.
Ай олвейз стади инглиш.
Мен англис тилин дайыма окуйм.
2. Убакытты билдирген тактоочтор
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Тактооч Айтылышы Мааниси
Учурдагы убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб now нау азыр
Учурдагы убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб currently карэнтли учурда
Учурдагы убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб presently презэнтли азыркы учурда
Жакынкы өткөн убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб recently рисэнтли жакында
Өткөн убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб yesterday йестэрдей кечээ
Өткөн убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб before бифор мурда
Өткөн убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб previously привиэсли мурда
Өткөн убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб formerly формэрли мурун
Улануучу убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб still стил дагы эле
Келечектеги убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб soon сун жакында
Келечектеги убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб later лейтэр кийин
Келечектеги убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб eventually ивенчуэли акыры
Эрте убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб early ёрли эрте
Кеч убакыт Убакыт тактоочу Тайм эдверб late лейт кеч
Башталыш Убакыт тактоочу Тайм эдверб first фёрст биринчи
Аяктоо Убакыт тактоочу Тайм эдверб finally файнэли акыры
Ошол эле учурда Убакыт тактоочу Тайм эдверб meanwhile минвайл ошол эле учурда
Кезектүүлүк Убакыт тактоочу Тайм эдверб then зэн андан кийин
Кезектүүлүк Убакыт тактоочу Тайм эдверб afterward эфтерворд андан кийин
Кезектүүлүк Убакыт тактоочу Тайм эдверб afterwards эфтервордз андан кийин
Кезектүүлүк Убакыт тактоочу Тайм эдверб subsequently сабсиквэнтли кийинчерээк
3. Буга чейин, азыркыга чейин жана кайталанууну билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
already олрэди эбак эле
yet йет азырынча / али
still стил дагы эле
just джаст жаңы эле / жөн гана
ever эвер качандыр бир кезде
never нэвер эч качан
once ванс бир жолу
twice твайс эки жолу
again эген кайра
again and again эген энд эген кайра-кайра
forever форэвер түбөлүккө
temporarily темпэрэрили убактылуу
permanently пёрмэнэнтли биротоло
Мисал:
She has already finished.
Ши хэз олрэди финишт.
Ал ишин эбак эле бүтүрдү.
4. Орунду билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
here хир бул жерде
there зэр ал жерде
everywhere эвривэр бардык жерде
somewhere самвэр кайсы бир жерде
anywhere энивэр каалаган жерде
nowhere ноувэр эч жерде
abroad эброд чет өлкөдө
overseas оувэрсиз чет өлкөдө / океандын ары жагында
nearby нирбай жакын жерде
close клоус жакын
far фар алыс
away эвей алыста
back бэк артка
forward форвард алдыга
backward бэкворд артка карай
indoors индорз үйдүн ичинде
outdoors аутдорз сыртта
upstairs апстэрз жогорку кабатта
downstairs даунстэрз төмөнкү кабатта
inside инсайд ичинде
outside аутсайд сыртында
5. Даражаны билдирген тактоочтор
Бул тактоочтор сын атоочторду, этиштерди жана башка тактоочторду күчөтүп же алардын даражасын көрсөтүп турат.
Тактооч Айтылышы Мааниси
very вери абдан
really риэли чындап / абдан
extremely икстримли өтө
highly хайли өтө жогору деңгээлде
absolutely эбсэлутли толугу менен
completely кэмплитли толук
totally тоутэли толугу менен
entirely интайэрли толугу менен
fully фули толук
quite квайт бир кыйла / абдан
rather разэр бир аз / кыйла
fairly фэрли жетишерлик / кыйла
pretty прити бир кыйла
somewhat самват бир аз
slightly слайтли бир аз
a little э литл бир аз
too ту өтө эле / ашыкча
enough инаф жетиштүү
almost олмоуст дээрлик
nearly нирли дээрлик
barely бэрли араң
hardly хардли дээрлик жок
scarcely скэрсли араң / дээрлик жок
deeply дипли терең / абдан
greatly грейтли абдан / кыйла
so соу ушунчалык
such сач ушундай
a lot э лот көп
a bit э бит бир аз
a little bit э литл бит бир аз гана
Мисал:
The movie is extremely interesting.
Зэ муви из икстримли интрэстинг.
Бул кино абдан кызыктуу.
6. Ыктымалдуулукту жана мүмкүнчүлүктү билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
certainly сёртэнли сөзсүз
definitely дэфинитли анык / сөзсүз
surely шурли албетте
probably пробэбли сыягы / балким
possibly посибли мүмкүн
perhaps пэрхэпс балким
maybe мейби балким
apparently эпэрэнтли сыягы / көрүнүп тургандай
evidently эвидэнтли далилдерге караганда
clearly клирли ачык эле
obviously обвиэсли айкын түрдө
presumably призумэбли болжол менен
supposedly сэпоузидли айтылышынча / болжолдуу түрдө
undoubtedly андаутэдли шексиз
arguably аргьюэбли талашсыз деп айтууга болот
likely лайкли ыктымал
unlikely анлайкли ыктымалдыгы аз
7. Сүйлөөчүнүн көз карашын билдирген тактоочтор
Бул топтогу тактоочтор сүйлөмдүн мазмунуна карата сүйлөөчүнүн көз карашын же мамилесин билдирет.
Тактооч Айтылышы Мааниси
fortunately форчэнэтли бактыга жараша
unfortunately анфорчэнэтли тилекке каршы
luckily лакили бактыга жараша
sadly сэдли өкүнүчтүүсү
honestly онэстли чынчылдык менен айтканда
frankly фрэнкли ачыгын айтканда
personally пёрсэнэли жеке менимче
seriously сириэсли олуттуу түрдө
technically текникэли техникалык жактан
basically бейсикэли негизинен
generally дженрэли жалпысынан
normally нормэли адатта
naturally нэчрэли табигый түрдө
ideally айдиэли идеалдуу учурда
theoretically сиэретикэли теориялык жактан
practically прэктикэли иш жүзүндө
politically политикэли саясий жактан
economically икэномикэли экономикалык жактан
personally пёрсэнэли жеке менимче
surprisingly сэрпрайзингли таң калыштуусу
strangely стрейнджли кызык түрдө
interestingly интрэстингли кызыгы
importantly импортэнтли эң маанилүүсү
especially испешэли айрыкча
particularly пэртикьюлэрли өзгөчө
8. Чектөөнү жана өзгөчөлүктү билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
only оунли гана
just джаст гана / жөн гана
even ивэн ал тургай
also олсоу ошондой эле
too ту дагы / ошондой эле
as well эз уэл ошондой эле
mainly мейнли негизинен
mostly моустли көбүнчө
merely миэрли жөн гана
simply симпли жөн гана / жөнөкөй түрдө
particularly пэртикьюлэрли өзгөчө
especially испешэли айрыкча
exactly игзэктли так
precisely присайсли тактап айтканда
specifically списификэли тактап айтканда
solely соулли гана / жалаң
largely ларджли негизинен / көпчүлүк бөлүгү
even ивэн ал тургай
indeed инди́д чындыгында
Мисал:
Only John knows the answer.
Оунли Джон ноуз зи энсэр.
Жоопту Жон гана билет.
9. Танууну билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
not нот эмес / жок
never нэвер эч качан
nowhere ноувэр эч жерде
hardly хардли дээрлик жок
scarcely скэрсли араң / дээрлик жок
barely бэрли араң
rarely рэрли сейрек
seldom селдэм сейрек
Эскертүү:
not — негизги тануу сөзү.
I do not work.
Ай ду нот уорк.
Мен иштебейм.
10. Натыйжаны жана корутундуну билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
therefore зэрфор ошондуктан
thus зас ошентип
consequently консиквэнтли натыйжада
accordingly экордингли ошого жараша
hence хенс демек / ошондуктан
otherwise азэрвайз болбосо / башкача
Мисал:
He was sick; therefore, he stayed home.
Хи уоз сик; зэрфор, хи стейд хоум.
Ал ооруп жаткан, ошондуктан үйдө калды.
11. Кошумчалоону жана байланышты билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
also олсоу ошондой эле
too ту дагы / ошондой эле
additionally эддишэнэли кошумча түрдө
moreover мороувер андан тышкары
furthermore фёрзэрмор мындан тышкары
besides бисайдз андан тышкары
likewise лайквайз ошондой эле
similarly симилэрли ошол сыяктуу
12. Салыштырууну жана окшоштукту билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
similarly симилэрли ошол сыяктуу
likewise лайквайз ошондой эле
equally иквэли бирдей деңгээлде
similarly симилэрли окшош түрдө
comparatively кэмпэрэтивли салыштырмалуу
relatively рэлэтивли салыштырмалуу
correspondingly кориспондингли ылайыктуу түрдө
13. Иретти жана уюштурууну билдирген тактоочтор
Бул тактоочтор ойлорду иреттөөгө жана сүйлөмдөрдү уюштурууга жардам берет.
Тактооч Айтылышы Мааниси
however хауэвер бирок
therefore зэрфор ошондуктан
moreover мороувер андан тышкары
furthermore фёрзэрмор мындан тышкары
nevertheless нэверзэлэс ошого карабастан
nonetheless нанзэлэс ошентсе да
meanwhile минвайл ошол эле учурда
instead инстед анын ордуна
otherwise азэрвайз болбосо
consequently консиквэнтли натыйжада
subsequently сабсиквэнтли андан кийин
alternatively олтёрнэтэвли башка вариант катары
finally файнэли акыры
firstly фёрстли биринчиден
secondly секэндли экинчиден
thirdly сёрдли үчүнчүдөн
next нэкст кийинкиде
then зэн андан кийин
afterward эфтерворд андан кийин
14. Суроолуу тактоочтор
Бул сөздөр HOW, WHEN, WHERE жана WHY сыяктуу суроолордо ыкманы, даражаны, убакытты жана орунду билүү үчүн колдонулат.
Сөз Айтылышы Мааниси
how хау кантип
when уэн качан
where уэр кайда
why уай эмне үчүн
how much хау мач канча / канчалык
how many хау мэни канча даана
how often хау офэн канчалык көп / канча жолу
how long хау лонг канча убакыт
how far хау фар канчалык алыс
how soon хау сун канча убакыттан кийин
how well хау уэл канчалык жакшы
how quickly хау квикли канчалык тез
Мисал:
How often do you exercise?
Хау офэн ду ю эксэрсайз?
Сен канчалык көп машыгасың?
15. Ыкманы билдирген тактоочтор
Бул тактоочтор кыймыл-аракеттин кандайча аткарыларын көрсөтөт.
Тактооч Айтылышы Мааниси
quickly квикли тез
slowly слоули жай
carefully кэрфули этияттык менен
easily изили оңой
badly бэдли начар
well уэл жакшы
clearly клирли ачык
quietly квайэтли тынч
loudly лаудли катуу үн менен
secretly сикритли жашыруун
openly оупэнли ачык түрдө
together тэгэзэр бирге
apart э파트 өзүнчө
directly дирэктли түздөн-түз
indirectly индайрэктли кыйыр түрдө
deliberately дилибэрэтли атайылап
accidentally эксидэнтэли кокустан
carefully кэрфули кылдаттык менен
successfully сэксэсфули ийгиликтүү түрдө
differently дифрэнтли башкача
16. Күтүүнү жана болжолду билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
hopefully хоупфули үмүттөнөбүз
presumably призумэбли болжол менен
supposedly сэпоузидли болжолдонгондой
predictably придиктэбли күтүлгөндөй
unexpectedly аникспэктидли күтүүсүздөн
inevitably инэвитэбли сөзсүз түрдө
eventually ивенчуэли акыры
17. Иретти билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
first фёрст биринчи
firstly фёрстли биринчиден
second секэнд экинчи
secondly секэндли экинчиден
third сёрд үчүнчү
thirdly сёрдли үчүнчүдөн
next нэкст кийинки
then зэн андан кийин
finally файнэли акыры
lastly ластли акырында
18. Басым жасоочу тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
certainly сёртэнли сөзсүз
definitely дэфинитли анык
indeed индид чындыгында
really риэли чындап
truly трули чын эле
absolutely эбсэлутли толугу менен
actually экчуэли чындыгында
literally литэрэли сөзмө-сөз
genuinely дженуинли чын жүрөктөн / чындап
clearly клирли ачык-айкын
obviously обвиэсли айкын түрдө
surely шурли албетте
right райт так / туура
19. Тактоо жана түшүндүрүүчү тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
actually экчуэли чындыгында
really риэли чындап
rather разэр тагыраагы / бир кыйла
instead инстед анын ордуна
specifically списификэли тактап айтканда
precisely присайсли так
exactly игзэктли так
namely неймли тактап айтканда
simply симпли жөн гана
basically бейсикэли негизинен
20. Болжолдуу өлчөмдү билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
almost олмоуст дээрлик
nearly нирли дээрлик
approximately эпраксимэтли болжол менен
roughly рафли болжол менен
about эбаут чамасында
around эраунд чамасында
virtually вёрчуэли дээрлик / иш жүзүндө
practically прэктикэли дээрлик / иш жүзүндө
roughly рафли болжолдуу түрдө
21. Чектөөнү билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
only оунли гана
merely миэрли жөн гана
solely соулли гана / жалаң
exclusively иксклусивли өзгөчө / гана
otherwise азэрвайз болбосо
apart эпарат өзүнчө / тышкары
22. Толук камтууну билдирген тактоочтор
Тактооч Айтылышы Мааниси
altogether олтэгэзэр жалпысынан / толугу менен
entirely интайэрли толугу менен
completely кэмплитли толук
fully фули толугу менен
wholly хоулли толугу менен
universally юниверсэли жалпыга бирдей / бүткүл дүйнө боюнча
23. Сүйлөмдүн маанайын жана мамилесин билдирген тактоочтор
Булар сүйлөмдүн маанайын же сүйлөөчүнүн мамилесин билдирген тактоочтор.
Тактооч Айтылышы Мааниси
actually экчуэли чындыгында
apparently эпэрэнтли сыягы
certainly сёртэнли сөзсүз
clearly клирли ачык-айкын
definitely дэфинитли анык
evidently эвидэнтли далилдерге караганда
fortunately форчэнэтли бактыга жараша
frankly фрэнкли ачыгын айтканда
generally дженрэли жалпысынан
honestly онэстли чынчылдык менен айтканда
ideally айдиэли идеалдуу учурда
indeed индид чындыгында
naturally нэчрэли табигый түрдө
obviously обвиэсли айкын түрдө
personally пёрсэнэли жеке менимче
perhaps пэрхэпс балким
probably пробэбли сыягы
seriously сириэсли олуттуу түрдө
surely шурли албетте
surprisingly сэрпрайзингли таң калыштуусу
theoretically сиэретикэли теориялык жактан
unfortunately анфорчэнэтли тилекке каршы
Тактоочтордун жасалышы
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Мисал Айтылышы Мааниси
Сын атоочтон тактооч жасоо Сын атооч + -ly Эджектив + -ли quick → quickly квик → квикли тез → тез
-y менен аяктаган сын атоочтор y тамгасын алып салып + -ily hэппи → хэпили happy → happily хэпи → хэпили бактылуу → бактылуу түрдө
-le менен аяктаган сын атоочтор e тамгасын алып салып + -y эджектив − и + у gentle → gently джентл → джентли жумшак → жумшак түрдө
-ic менен аяктаган сын атоочтор Сын атооч + -ally Эджектив + -эли basic → basically бейсик → бейсикэли негизги → негизинен
Кээ бир -ic менен аяктаган сын атоочтор Сын атооч + -ally Эджектив + -эли dramatic → dramatically драмэтик → драмэтикэли драмалык → драмалык түрдө
-ue менен аяктаган айрым сын атоочтор Сын атооч + -ly Эджектив + -ли true → truly тру → трули чын → чындап
-ll менен аяктаган сын атоочтор Сын атооч + -y Эджектив + -и full → fully фул → фули толук → толугу менен
Формасы өзгөрбөгөн тактоочтор Сөздүн өзү Бирдей сөз fast → fast фаст → фаст тез → тез
Формасы өзгөрбөгөн тактоочтор Сөздүн өзү Бирдей сөз hard → hard хард → хард катуу → катуу
Формасы өзгөрбөгөн тактоочтор Сөздүн өзү Бирдей сөз late → late лейт → лейт кеч → кеч
Формасы өзгөрбөгөн тактоочтор Сөздүн өзү Бирдей сөз early → early ёрли → ёрли эрте → эрте
Өзгөчө формадагы тактооч Өзгөчө форма Эррегьюлэр форм good → well гуд → уэл жакшы → жакшы
Зат атоочтон жасалган тактооч Зат атооч + -ward/-wards Наун + -ворд/-вордз home → homeward хоум → хоумворд үй → үйдү көздөй
Зат атоочтон жасалган тактооч Зат атооч + -wise Наун + -вайз clock → clockwise клок → клоквайз саат жебесинин багыты боюнча
Курама тактооч Сөз + сөз Уорд + уорд somehow самхау кандайдыр бир жол менен
Курама тактооч Сөз + сөз Уорд + уорд everywhere эвривэр бардык жерде
Тактоочтук сөз айкашы Сөз айкашы + зат атооч же предлог Эдвербиэл фрейз in the morning ин зэ морнинг эртең менен
9- Байламталар (CONJUNCTIONS)
. Ыңгайлаштыруучу байламталар — Coordinating Conjunctions
Бул байламталар грамматикалык жактан тең укуктуу элементтерди байланыштырат.
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
and энд жана
but бат бирок
or ор же
nor нор да эмес
for фор анткени / себеби
yet йет бирок / ошентсе да
so соу ошондуктан / демек
FANBOYS
For — фор
And — энд
Nor — нор
But — бат
Or — ор
Yet — йет
So — соу
I was tired, but I worked.
Ай уоз тайэрд, бат ай уөркт.
Мен чарчагам, бирок иштедим.
2. Багыныңкы байламталар — Subordinating Conjunctions
Бул байламталар багыныңкы сүйлөмдү башкы сүйлөм менен байланыштырат.
Себеп
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
because бикоз / коз анткени
since синс анткени / бери
as эз анткени / катары
seeing that сиң дэт эске алганда
seeing as сиң эз анткени
now that нау дэт эми ... болгондуктан
given that гивэн дэт эске алганда
considering that кэнсидэрин дэт эске алсак
inasmuch as инэз мач эз анткени / ошол деңгээлде
insofar as инсоу фар эз ошол деңгээлде / канчалык
insomuch as инсомач эз ошончолук деңгээлде
in that ин дэт анткени
I stayed home because I was tired.
Ай стэйд хоум бикоз ай уоз тайэрд.
Мен чарчаганым үчүн үйдө калдым.
3. Шарт байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
if иф эгер
unless анлес эгер ... болбосо
provided провайдид шарт менен
provided that провайдид дэт шарт менен
providing провайдин шарт менен
providing that провайдин дэт шарт менен
as long as эз лоң эз эгер ... болсо / шартында
so long as соу лоң эз шартында
on condition that он кэндишэн дэт шарт менен
in case ин кэйс эгер ... болуп калса / үчүн
in the event that ин зи ивент дэт эгер ... болуп калса
assuming that эсумин дэт деп болжолдосок
supposing that сэпоуzin дэт деп болжолдосок
suppose that сэпоуz дэт деп элестетели
given that гивэн дэт эске алганда
granted that грантид дэт моюнга алсак да
granting that грантин дэт моюнга алсак да
If you study, you will learn.
Иф ю стади, ю уил лөрн.
Эгер окусаң, үйрөнөсүң.
4. Каршылык жана моюнга алуу байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
although олзоу ... болсо да
though зоу ... болсо да
even though ивэн зоу ... болсо да
even if ивэн иф эгер ... болсо да
whereas уэрэз ал эми / ... болсо
while уайл ал эми / ошол учурда
whilst уайлст ошол учурда
albeit олбиит ... болсо да
much as мач эз ... болсо да
however much хауэвэр мач канчалык ... болбосун
no matter how ноу мэтэр хау кандай гана ... болбосун
no matter what ноу мэтэр уот эмне болсо да
no matter who ноу мэтэр ху ким болсо да
no matter where ноу мэтэр уэр кайда болсо да
no matter when ноу мэтэр уэн качан болсо да
no matter which ноу мэтэр уич кайсынысы болсо да
Even though he was tired, he continued.
Ивэн зоу хи уоз тайэрд, хи кэнтиньюд.
Ал чарчаганына карабастан, улантты.
5. Убакыт байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
when уэн качан / ... кезде
whenever уэнэвэр качан болбосун / ар бир жолу
while уайл ... учурунда
whilst уайлст ... учурунда
before бифор ... чейин / мурда
after афтэр ... кийин
until / till / 'til / 'till антил / тил / тил / тил ... чейин
since синс ... бери
once уанс ... замат / бир жолу
as soon as эз сун эз ... замат
as long as эз лоң эз ... бою
so long as соу лоң эз ... бою
by the time бай зэ тайм ... убакытка чейин
every time эври тайм ар бир жолу
each time ич тайм ар бир жолу
the moment зэ моумэнт ... замат
the minute зэ минит ... замат
the instant зи инстэнт ... замат
directly дайрэктли ... замат
immediately имидиэтли дароо / ... замат
hardly... when хардли... уэн ... боло электе эле ...
scarcely... when скэрсли... уэн ... боло электе эле ...
no sooner... than ноу сунэр... зэн ... замат ...
Call me when you arrive.
Кол ми уэн ю эрайв.
Келгенде мага чал.
6. Максат байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
so that соу дэт ... үчүн / ... болушу үчүн
in order that ин ордэр дэт ... үчүн
lest лест ... болуп калбасын деп
for fear that фор фиэр дэт ... болуп калат деп коркуп
in case ин кэйс ... үчүн / кокус ... болсо деп
I studied hard so that I could pass.
Ай стадид хард соу дэт ай куд пас.
Өтүп кетишим үчүн катуу окудум.
7. Натыйжа байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
so... that соу... дэт ушунчалык ... болгондуктан
such... that сач... дэт ушундай ... болгондуктан
so that соу дэт ошондуктан / натыйжада
such that сач дэт ушундай болгондуктан
He was so tired that he slept immediately.
Хи уоз соу тайэрд дэт хи слепт имидиэтли.
Ал ушунчалык чарчагандыктан, дароо уктап калды.
8. Салыштыруу байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
than зэн ... караганда
as... as эз... эз ... сыяктуу / ...дай
not as... as нот эз... эз ... сыяктуу эмес
as if эз иф ... сыяктуу / ... дегендей
as though эз зоу ... сыяктуу / ... дегендей
just as жаст эз так ... сыяктуу
the more... the more зэ мор... зэ мор канчалык көп ... ошончолук көп
the more... the less зэ мор... зэ лес канчалык көп ... ошончолук аз
the less... the more зэ лес... зэ мор канчалык аз ... ошончолук көп
the less... the less зэ лес... зэ лес канчалык аз ... ошончолук аз
She is taller than I am.
Ши из толэр зэн ай эм.
Ал менден узунураак.
9. Ыкма жана окшоштук байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
as эз сыяктуу / катары
as if эз иф ... сыяктуу / ... дегендей
as though эз зоу ... сыяктуу / ... дегендей
just as жаст эз так ... сыяктуу
the way зэ уэй ... ыкмасы / кандай болсо, ошондой
in the way that ин зэ уэй дэт ... ыкмасы менен
however хауэвэр кандай болсо да / кандай жол менен
however you хауэвэр ю кандай кылсаң да
He talks as if he knows everything.
Хи токс эз иф хи ноуз эвритин.
Ал баарын билгендей сүйлөйт.
10. Тандоо байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
or ор же
either... or айзэр... ор же ... же
whether... or уэзэр... ор ... же ... экенин
whether... or not уэзэр... ор нот ... же ... эместигин
Either you come or I leave.
Айзэр ю кам ор ай лив.
Же сен келесиң, же мен кетем.
11. Жуп байламталар — Correlative Conjunctions
Түзүлүшү Кыргызча айтылышы Мааниси
both... and боус... энд экөө тең ... жана
either... or айзэр... ор же ... же
neither... nor найзэр... нор да ... эмес, да ... эмес
not only... but also нот оунли... бат олсоу гана эмес ... ошондой эле
whether... or уэзэр... ор ... же ... экенин
whether... or not уэзэр... ор нот ... же ... эместигин
rather... than разэр... зэн ... ордуна / ... караганда
no sooner... than ноу сунэр... зэн ... замат ...
hardly... when хардли... уэн ... боло электе эле ...
scarcely... when скэрсли... уэн ... боло электе эле ...
barely... when бэрли... уэн ... боло электе эле ...
the more... the more зэ мор... зэ мор канчалык көп ... ошончолук көп
the more... the less зэ мор... зэ лес канчалык көп ... ошончолук аз
the less... the more зэ лес... зэ мор канчалык аз ... ошончолук көп
the less... the less зэ лес... зэ лес канчалык аз ... ошончолук аз
12. Кошумчалоочу байламталар жана сөз айкаштары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
and энд жана
as well as эз уэл эз ошондой эле
not to mention нот ту мэншэн айтпай эле коёлу
besides бисайдз мындан тышкары
let alone лет элоун тургай / айтпай эле коёлу
much less мач лес андан да азыраак / тургай
to say nothing of ту сэй насин ов айтпай эле коёлу
apart from э파트 фром мындан тышкары / ... тышкары
aside from эсайд фром мындан тышкары / ... тышкары
Бул сөз айкаштарынын айрымдары колдонулушуна жараша предлогдук сөз айкаштары же байланыштыруучу түзүлүштөр болушу мүмкүн; ошондуктан алардын баары эле чыныгы байламта болуп эсептелбейт.
13. Чектөө жана өзгөчөлүктү билдирүүчү байламталар
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
except that иксепт дэт ... экенин эске албаганда
except when иксепт уэн ... болгон учурдан тышкары
except if иксепт иф эгер ... болбосо
save that сэйв дэт ... кошпогондо
but that бат дэт ... болбогондо / ... эместигин эске албаганда
unless анлес эгер ... болбосо
14. Божомол байламталары
Байламта Кыргызча айтылышы Мааниси
assuming that эсумин дэт ... деп болжолдосок
supposing that сэпоуzin дэт ... деп болжолдосок
suppose that сэпоуz дэт ... деп элестетели
presuming that призумин дэт ... деп болжолдосок
provided that провайдид дэт ... шарты менен
providing that провайдин дэт ... шарты менен
given that гивэн дэт ... экенин эске алганда
granting that грантин дэт ... деп моюнга алсак да
granted that грантид дэт ... деп моюнга алсак да
15. Эркин тандоону билдирген сөздөр
Сөз Кыргызча айтылышы Мааниси
whoever хуэвэр ким болсо да
whomever хумэвэр кимди болсо да
whatever уотэвэр эмне болсо да
whichever уичэвэр кайсынысы болсо да
wherever уэрэвэр кайда болсо да
whenever уэнэвэр качан болсо да
however хауэвэр кандай болсо да / кандай жол менен
Whoever comes can enter.
Хуэвэр камз кэн энтэр.
Ким келсе да, кире алат.
Whatever you choose is fine.
Уотэвэр ю чуз из файн.
Эмнени тандасаң да, жарайт.
16. Эскирген жана расмий байламталар
Бул сөздөр англис тилинде кездешет, бирок азыркы күнүмдүк сүйлөшүүдө анча көп колдонулбайт:
Сөз айкашы Кыргызча айтылышы Мааниси
albeit олбиит ... болсо да
albeit that олбиит дэт ... болсо да
albeit when олбиит уэн ... болгон учурда да
albeit with олбиит уиз ... менен болсо да
insofar as инсоу фар эз канчалык деңгээлде
inasmuch as инэз мач эз анткени / эске алганда
insomuch as инсомач эз ушунчалык деңгээлде
notwithstanding that нотуизстэндин дэт ... болгонуна карабастан
whereas уэрэз ал эми
whilst уайлст ... учурунда
lest лест ... болуп калбасын деп
save that сэйв дэт ... кошпогондо
provided that провайдид дэт ... шарты менен
supposing that сэпоуzin дэт ... деп болжолдосок
17. Байламтадай көрүнгөн, бирок көбүнчө башкача кызмат аткарган сөздөр
Бул сөздөрдүн маанилери бири-бирине жакын болушу мүмкүн, бирок алар чыныгы байламталар эмес, көбүнчө байланыштыруучу тактоочтор:
Сөз Айтылышы Кеңири тараган түрү Мааниси
however хауэвэр conjunctive adverb ошентсе да
therefore зээрфор conjunctive adverb ошондуктан
moreover мороувэр conjunctive adverb мындан тышкары
furthermore фөрзэрмор conjunctive adverb андан тышкары
nevertheless невэрзэлес conjunctive adverb ошого карабастан
nonetheless нанзэлес conjunctive adverb ошого карабастан
consequently консиквэнтли conjunctive adverb натыйжада
otherwise азэрвайз conjunctive adverb болбосо
instead инстэд conjunctive adverb анын ордуна
meanwhile минуаайл conjunctive adverb ошол эле учурда
thus зас conjunctive adverb ошентип / демек
hence хэнс conjunctive adverb ошондуктан / демек
Мисал:
I was tired; however, I worked.
Ай уоз тайэрд; хауэвэр, ай уөркт.
Мен чарчагам; ошентсе да иштедим.
Бирок however сөзү but сөзүнө окшош эмес, ошондуктан алардын тыныш белгилери да айырмаланат.
Төмөнкүдөй жазууга болбойт:
❌ I was tired, however I worked.
Туура жазылышы:
✅ I was tired, but I worked.
Же:
✅ I was tired; however, I worked.
If only -> кана эми / гана болсо экен
If only I played — Кана эми мен ойносом!
Anyway/Anyways -> кандай болгон күндө да / айтор
10- Жандоочтор (PREPOSITIONS)
Негизги жандоочтор
Жандооч Кыргызча айтылышы Кыргызча мааниси Толук мисал Кыргызча айтылышы Котормосу
about эбаут жөнүндө / тууралуу We talked about the problem. Уи токт эбаут зэ проблем. Биз көйгөй жөнүндө сүйлөштүк.
above эбав үстүндө / жогору The lamp is above the table. Зэ лэмп из эбав зэ тэйбл. Чырак столдун үстүндө.
across экрос аркылуу / аркы бетине We walked across the street. Уи уокт экрос зэ стрит. Биз көчөдөн өттүк.
after афтэр кийин We met after lunch. Уи мэт афтэр ланч. Биз түшкү тамактан кийин жолуктук.
against эгэйнст каршы / жөлөнүп The ladder is against the wall. Зэ лэдэр из эгейнст зэ уол. Шаты дубалга жөлөнүп турат.
along элоң боюнча We walked along the river. Уи уокт элоң зэ ривэр. Биз дарыянын жээгин бойлой бастык.
amid эмид ортосунда He stood amid the crowd. Хи студ эмид зэ крауд. Ал элдин ортосунда турду.
among эмоң арасында She was among friends. Ши уоз эмоң френдз. Ал досторунун арасында болчу.
around эраунд айланасында We sat around the table. Уи сэт эраунд зэ тэйбл. Биз столдун айланасына отурдук.
at эт ...да / ...де I am at school. Ай эм эт скул. Мен мектептемин.
before бифор чейин / мурда Come before noon. Кам бифор нун. Түшкө чейин кел.
behind бихайнд артында The car is behind the house. Зэ кар из бихайнд зэ хаус. Унаа үйдүн артында.
below билоу төмөндө / төмөн The temperature is below zero. Зэ тэмпрэчэр из билоу зиро. Температура нөлдөн төмөн.
beneath биниис астында The keys are beneath the book. Зэ киз ар биниис зэ бук. Ачкычтар китептин астында.
beside бисайд жанында Sit beside me. Сит бисайд ми. Менин жаныма отур.
besides бисайдз мындан тышкары Besides English, she speaks Arabic. Бисайдз инглиш, ши спикс эрабик. Ал англис тилинен тышкары арабча да сүйлөйт.
between битуин эки нерсенин ортосунда The shop is between two buildings. Зэ шоп из битуин ту билдинз. Дүкөн эки имараттын ортосунда.
beyond бийонд ары жагында / андан ары The village is beyond the mountain. Зэ вилидж из бийонд зэ маунтин. Айыл тоонун ары жагында.
by бай тарабынан / жанында / ... чейин The book was written by her. Зэ бук уоз ритэн бай хёр. Китепти ал жазган.
concerning кэнсөрнин жөнүндө / тууралуу We talked concerning the project. Уи токт кэнсөрнин зэ проджект. Биз долбоор жөнүндө сүйлөштүк.
despite диспайт карабастан Despite the rain, we went out. Диспайт зэ рэйн, уи уэнт аут. Жамгырга карабастан, сыртка чыктык.
down даун ылдый He walked down the hill. Хи уокт даун зэ хил. Ал дөңсөөдөн ылдый басты.
during дьюрин учурунда I slept during the flight. Ай слепт дьюрин зэ флайт. Мен учуу учурунда уктадым.
except иксепт ... тышкары Everyone came except John. Эвриуан кэйм иксепт Джон. Жондун тышкары баары келишти.
for фор үчүн / убакыт бою This gift is for you. Зис гифт из фор ю. Бул белек сен үчүн.
from фром ...дан / ...ден I came from Kuwait. Ай кэйм фром Кувейт. Мен Кувейттен келдим.
in ин ичинде / ...да She is in the room. Ши из ин зэ рум. Ал бөлмөдө.
inside инсайд ичинде The keys are inside the bag. Зэ киз ар инсайд зэ бэг. Ачкычтар баштыктын ичинде.
into инту ичине карай He went into the room. Хи уэнт инту зэ рум. Ал бөлмөгө кирди.
like лайк сыяктуу He runs like a professional. Хи ранз лайк э профешэнэл. Ал кесипкөйдөй чуркайт.
near ниэр жакын I live near the school. Ай лив ниэр зэ скул. Мен мектепке жакын жашайм.
of ов ...нын / ...дин The door of the house is open. Зэ дор ов зэ хаус из оупэн. Үйдүн эшиги ачык.
off оф үстүнөн / ...дан алыстатып Take your shoes off the table. Тэйк ёр шуз оф зэ тэйбл. Бут кийимиңди столдун үстүнөн ал.
on он үстүндө The book is on the table. Зэ бук из он зэ тэйбл. Китеп столдун үстүндө.
onto онту үстүнө карай The cat jumped onto the table. Зэ кэт джампт онту зэ тэйбл. Мышык столдун үстүнө секирди.
opposite опэзит маңдайында / каршы бетинде The bank is opposite the hotel. Зэ бэнк из опэзит зэ хоутэл. Банк мейманкананын маңдайында.
out аут сыртка / сыртында He went out the door. Хи уэнт аут зэ дор. Ал эшиктен сыртка чыкты.
outside аутсайд сыртында They are outside the house. Зэй ар аутсайд зэ хаус. Алар үйдүн сыртында.
over оувэр үстүндө / үстүнөн The plane flew over the city. Зэ плэйн флу оувэр зэ сити. Учак шаардын үстүнөн учту.
past пэст жанынан өтүп / ары We walked past the school. Уи уокт пэст зэ скул. Биз мектептин жанынан өттүк.
regarding ригардын жөнүндө / тууралуу I have a question regarding the plan. Ай хэв э куэсчэн ригардын зэ плэн. Менин план жөнүндө суроом бар.
round раунд айланасында We walked round the park. Уи уокт раунд зэ парк. Биз паркты айланып бастык.
since синс ...дан бери I have lived here since 2020. Ай хэв ливд хир синс ту таузэнд туэнти. Мен бул жерде 2020-жылдан бери жашайм.
through сру аркылуу / ичинен өтүп We walked through the tunnel. Уи уокт сру зэ танэл. Биз туннель аркылуу өттүк.
throughout сруаут бою / бүтүндөй It rained throughout the day. Ит рэйнд сруаут зэ дэй. Күн бою жамгыр жаады.
till тил ... чейин Wait till tomorrow. Уэйт тил тумороу. Эртеңге чейин күт.
to ту ...га / ...ге I went to school. Ай уэнт ту скул. Мен мектепке бардым.
toward товорд ... тарапка He walked toward me. Хи уокт товорд ми. Ал мен тарапка басты.
towards товордз ... тарапка She ran towards the door. Ши рэн товордз зэ дор. Ал эшикти көздөй чуркады.
under андэр астында The cat is under the table. Зэ кэт из андэр зэ тэйбл. Мышык столдун астында.
underneath андэрниис астында The bag is underneath the chair. Зэ бэг из андэрниис зэ чээр. Баштык отургучтун астында.
unlike анлайк ...дан айырмаланып Unlike him, I am quiet. Анлайк хим, ай эм куайэт. Андан айырмаланып, мен унчукпайм.
until антил ... чейин Stay here until Friday. Стэй хир антил фрайдэй. Жумага чейин бул жерде кал.
up ап өйдө He walked up the stairs. Хи уокт ап зэ стээрз. Ал тепкич менен өйдө чыкты.
upon эпон ...да / ...ден кийин Upon arrival, call me. Эпон эрайвэл, кол ми. Келгенде мага чал.
via вайэ / виэ аркылуу We traveled via Dubai. Уи трэвэлд вайэ Дубай. Биз Дубай аркылуу саякаттадык.
with уиз менен I went with my brother. Ай уэнт уиз май бразэр. Мен агам менен бардым.
within уизин ичинде / ... ичинде Finish it within an hour. Финиш ит уизин эн ауэр. Муну бир сааттын ичинде бүтүр.
without уизаут ...сыз / ...сиз He left without his phone. Хи лефт уизаут хиз фоун. Ал телефонун албай кетти.
2. Курама жандоочтор
Бул бөлүмдө бир нече сөздөн турган жандоочтук сөз айкаштары берилет.
Сөз айкашы Кыргызча айтылышы Мааниси Мисал Кыргызча айтылышы Котормосу
according to экордин ту ... боюнча According to the report, sales increased. Экордин ту зэ рипорт, сэйлз инкрист. Отчет боюнча сатуулар көбөйдү.
ahead of эхэд ов алдыда / мурда She arrived ahead of us. Ши эрайвд эхэд ов ас. Ал бизден мурда келди.
along with элоң уиз менен бирге He came along with his brother. Хи кэйм элоң уиз хиз бразэр. Ал агасы менен бирге келди.
apart from э파트 фром ... тышкары / ...дан башка Apart from John, everyone agreed. Эпарт фром Джон, эвриуан эгрид. Жондун тышкары, баары макул болушту.
as for эз фор ...га келсек As for me, I agree. Эз фор ми, ай эгри. Мага келсек, мен макулмун.
as of эз ов ...дан тартып As of Monday, the rule applies. Эз ов Мандэй, зэ рул эплайз. Дүйшөмбүдөн тартып бул эреже колдонулат.
as to эз ту жөнүндө / тууралуу There is uncertainty as to the cause. Зээр из ансөртэнти эз ту зэ коз. Себеби тууралуу белгисиздик бар.
because of бикоз ов ... үчүн / себебинен We stayed home because of the rain. Уи стэйд хоум бикоз ов зэ рэйн. Жамгырдан улам үйдө калдык.
by means of бай минз ов аркылуу / жардамы менен We solved it by means of a computer. Уи солвд ит бай минз ов э компьютэр. Биз аны компьютердин жардамы менен чечтик.
by way of бай уэй ов аркылуу We went by way of London. Уи уэнт бай уэй ов Ландэн. Биз Лондон аркылуу бардык.
close to клоус ту жакын The school is close to my house. Зэ скул из клоус ту май хаус. Мектеп үйүмө жакын.
due to дью ту ...дан улам The flight was delayed due to fog. Зэ флайт уоз дилэйд дью ту фог. Туманга байланыштуу учуу кечикти.
except for иксепт фор ...ны кошпогондо Everyone came except for Mary. Эвриуан кэйм иксепт фор Мэри. Мэриден башкасынын баары келишти.
far from фар фром ...дан алыс / такыр ... эмес The answer is far from simple. Зи ансэр из фар фром симпл. Жооп жөнөкөйдөн алыс.
in addition to ин эдишэн ту ...дан тышкары In addition to English, he studies Arabic. Ин эдишэн ту инглиш, хи стадиз эрабик. Ал англис тилинен тышкары араб тилин да окуйт.
in case of ин кэйс ов ... болгон учурда Call me in case of emergency. Кол ми ин кэйс ов имөрджэнси. Өзгөчө кырдаал болсо, мага чал.
in front of ин франт ов алдында The car is in front of the house. Зэ кар из ин франт ов зэ хаус. Унаа үйдүн алдында.
in place of ин плэйс ов ...нын ордуна Use this in place of sugar. Юз зис ин плэйс ов шугэр. Муну канттын ордуна колдон.
in spite of ин спайт ов ...га карабастан In spite of the rain, we left. Ин спайт ов зэ рэйн, уи лефт. Жамгырга карабастан, биз кеттик.
in terms of ин тёрмз ов ... жагынан / ... боюнча In terms of price, it is cheap. Ин тёрмз ов прайс, ит из чип. Баасы жагынан ал арзан.
instead of инстэд ов ...нын ордуна I drank tea instead of coffee. Ай дрэнк ти инстэд ов кофи. Мен кофенин ордуна чай ичтим.
next to нэкст ту жанында Sit next to me. Сит нэкст ту ми. Менин жаныма отур.
on account of он экаунт ов ...дан улам The match was canceled on account of rain. Зэ мэч уоз кэнсэлд он экаунт ов рэйн. Жамгырдан улам оюн токтотулду.
on behalf of он бихаф ов ...нын атынан I spoke on behalf of the team. Ай споук он бихаф ов зэ тим. Мен команданын атынан сүйлөдүм.
on top of он топ ов үстүндө / мындан тышкары The keys are on top of the box. Зэ киз ар он топ ов зэ бокс. Ачкычтар кутунун үстүндө.
out of аут ов ичинен сыртка / ...дан He walked out of the room. Хи уокт аут ов зэ рум. Ал бөлмөдөн чыгып кетти.
owing to оуин ту ...дан улам The event was canceled owing to rain. Зи ивент уоз кэнсэлд оуин ту рэйн. Жамгырдан улам иш-чара токтотулду.
prior to прайэр ту ...дан мурда Prior to the meeting, we prepared. Прайэр ту зэ митин, уи припээрд. Жолугушууга чейин даярдандык.
regardless of ригардлэс ов ...га карабастан We will continue regardless of the cost. Уи уил кэнтинью ригардлэс ов зэ кост. Чыгымга карабастан, улантабыз.
thanks to сэнкс ту ...нын аркасында Thanks to you, we succeeded. Сэнкс ту ю, уи сэксидид. Сенин аркаңда ийгиликке жеттик.
together with тэгэзэр уиз менен бирге She came together with her friends. Ши кэйм тэгэзэр уиз хёр френдз. Ал достору менен бирге келди.
up to ап ту ...га чейин / эң көп дегенде Up to ten people can enter. Ап ту тэн пипл кэн энтэр. Он адамга чейин кире алат.
with regard to уиз ригард ту ...га байланыштуу / жөнүндө With regard to your question, I agree. Уиз ригард ту ёр куэсчэн, ай эгри. Сурооң боюнча мен макулмун.
with respect to уиз риспект ту ...га карата / жөнүндө With respect to this issue, we disagree. Уиз риспект ту зис ишу, уи дисэгри. Бул маселе боюнча биздин пикирибиз ар башка.
3. Башка жандоочтук сөз айкаштары
Сөз айкашы Кыргызча айтылышы Мааниси
by virtue of бай вөрчуу ов ...нын негизинде / аркасында
by dint of бай динт ов ...нын аркасында / күчү менен
by reason of бай ризэн ов ...дан улам
by courtesy of бай кёртэси ов ...нын жардамы менен
by order of бай ордэр ов ...нын буйругу менен
by reference to бай рэфэрэнс ту ...га таянып
by means of бай минз ов аркылуу
by way of бай уэй ов аркылуу
in accordance with ин экордэнс уиз ...га ылайык
in comparison with ин кэмпэрисэн уиз ... менен салыштырганда
in connection with ин кэнэкшэн уиз ...га байланыштуу
in contrast to ин контраст ту ...дан айырмаланып
in exchange for ин иксчейндж фор ...нын ордуна / алмаштырып
in favor of ин фэйвэр ов ...ны колдоп
in lieu of ин лу ов ...нын ордуна
in relation to ин рилейшэн ту ...га карата / байланыштуу
in response to ин риспонс ту ...га жооп катары
in search of ин сөрч ов ...ны издеп
in view of ин вью ов ...ны эске алып
on the basis of он зэ бэйсис ов ...нын негизинде
on the grounds of он зэ граундз ов ...нын негизинде / ...дан улам
with a view to уиз э вью ту ... максатында
with the exception of уиз зи иксепшэн ов ...ны кошпогондо
with the help of уиз зэ хэлп ов ...нын жардамы менен
with reference to уиз рэфэрэнс ту ...га шилтеме кылып / жөнүндө
4. Эскирген, сейрек жана расмий жандоочтор
Төмөнкү сөздөр англис тилинин эски, укуктук, адабий же расмий түрлөрүндө көбүрөөк кездешет:
Сөз Кыргызча айтылышы Мааниси
abaft эбафт артында / арткы бөлүгүндө
alongside элоңсайд жанында
amidst эмидст ортосунда
amongst эмоңст арасында
astride эстрайд үстүндө / эки жагын басып
athwart эсуорт туурасынан / кайчылаш
atop этоп үстүндө
barring барин ...ны кошпогондо / эгер ... болбосо
circa сөркэ болжол менен
cum кам менен / катары
ere иэр ...дан мурда
notwithstanding нотуизстэндин ...га карабастан
per пөр ар бир / аркылуу
save сэйв ...ны кошпогондо
vis-à-vis ви-за-ви каршы / ...га карата
worth уөрс баалуу / ...га татыктуу
Мисал:
Notwithstanding the difficulties, we continued.
Нотуизстэндин зэ дификэлтиз, уи кэнтиньюд.
Кыйынчылыктарга карабастан, биз уланттык.
5. Орунду билдирген жандоочтор
Бул ыкма төмөнкүдөй уюштурулушу мүмкүн:
Мааниси Жандоочтор
Ичинде in, inside, within
Ичине карай into
Сыртта out, outside
Үстүндө on
Үстүнө карай onto
Жогору жагында above, over, atop, on top of
Астында under, below, beneath, underneath
Алдында in front of, before
Артында behind
Жанында beside, by, next to, alongside
Эки нерсенин ортосунда between
Көп нерсенин арасында among, amongst
Жакын near, close to
Каршы бетинде opposite, across from
Айланасында around, round
Аркы бетине / аркылуу across, through
Боюнча along
... тарапка toward, towards
...дан алыстап away from, off
Ары жагына past, beyond
6. Убакытты билдирген жандоочтор
Убакыттык байланыш Жандооч Мисал
Так убакыт at at 5 o'clock
Күн / дата on on Monday
Ай / жыл / узак мезгил in in 2026
Мурда before, prior to, ahead of before lunch
Кийин after, following after work
Учурунда during during the meeting
...дан бери since since Monday
Узактыгы for for two hours
...га чейин until, till until Friday
...дан ...га чейин from … to from Monday to Friday
Боюнча / бүтүндөй throughout throughout the year
Белгиленген убакытка чейин by by Friday
Так мөөнөткө чейин by by 6 p.m.
Белгилүү убакыттын ичинде within within two hours
Болжол менен around, about around noon
Түн ортосуна жакын near near midnight
7. Себепти жана максатты билдирген жандоочтор
Жандооч / сөз айкашы Айтылышы Мааниси
because of бикоз ов ...дан улам
due to дью ту ...дан улам
owing to оуин ту ...дан улам
on account of он экаунт ов ...дан улам
as a result of эз э ризалт ов ...нын натыйжасында
thanks to сэнкс ту ...нын аркасында
for фор ...үчүн
for the sake of фор зэ сэйк ов ...үчүн / ...нын урматына
with a view to уиз э вью ту ... максатында
in order to ин ордэр ту ... үчүн*
* in order to адатта этиштин негизги формасы менен колдонулат; ошондуктан аны кадимки жандооч катары кароо туура эмес.
8. Маанилүү эреже: Жандооч + эмне?
Негизги эреже:
Preposition + noun / pronoun / V-ing
Жандооч + зат атооч / ат атооч / -ing формасындагы этиш
Мисалдар:
Зат атооч менен
I am in the house.
Ай эм ин зэ хаус.
Мен үйдүн ичиндемин.
Ат атооч менен
This gift is for him.
Зис гифт из фор хим.
Бул белек ал үчүн.
Эскертүү:
for him ✅
for he ❌
Анткени жандоочтон кийин ат атоочтун объекттик формасы колдонулат.
V-ing формасы менен
She is good at cooking.
Ши из гуд эт кукин.
Ал тамак жасоону жакшы билет.
He left without saying goodbye.
Хи лефт уизаут сэйин гудбай.
Ал коштошпой кетти.
9. Көп учурда чаташтырылган жандоочтордун айырмасы
Сөз Негизги мааниси Мисал
in ичинде in the room
into ичине карай кыймыл go into the room
on үстүндө on the table
onto үстүнө карай кыймыл jump onto the table
at белгилүү жер / чекит at the station
to багыт go to school
by жанында / аркылуу / мөөнөткө чейин by the door / by car / by Friday
with менен / колдонуп with him / with a knife
from ...дан from London
of таандыктык / байланыш the door of the house
for ...үчүн / убакыт бою for you / for two hours
since башталган убакыттан бери since Monday
during белгилүү мезгилдин ичинде during the meeting
until аяктоочу убакытка чейин until Friday
between эки нерсенин ортосунда between John and Mary
among көп нерсенин арасында among friends
above жогору жагында above the table
over үстүндө / үстүнөн over the bridge
below төмөн жагында below the line
under астында under the table
beside жанында beside me
besides мындан тышкары besides English
because of/cause of ...дан улам because of rain
despite ...га карабастан despite the rain
in spite of ...га карабастан in spite of the rain
aboard -> транспорттун бортунда / ичинде
11- Аныктагычтар (DETERMINERS)
1. Негизги аныктагычтар
Аныктагыч | Кыргызча айтылышы | Кыргызча мааниси | Толук мисал | Мисалдын айтылышы | Котормосу
a | э | бир (белгисиз зат атоочтун алдында) | I saw a dog. | Ай со э дог | Мен бир итти көрдүм.
an | эн | бир (үндүү тыбыштан башталган сөздүн алдында) | She ate an apple. | Ши эйт эн эпл | Ал бир алма жеди.
the | зэ / зи | белгилүү нерсени билдирген анык артикль | I saw the dog. | Ай со зэ дог | Мен ошол итти көрдүм.
this | зис | бул | This book is useful. | Зис бук из юсфул | Бул китеп пайдалуу.
that | зэт | тигил / ошол | That car is expensive. | Зэт кар из икспенсив | Тигил унаа кымбат.
these | зииз | булар | These books are new. | Зииз букс ар нью | Бул китептер жаңы.
those | зоуз | тигилер / ошолор | Those houses are old. | Зоуз хаузиз ар оулд | Тигил үйлөр эски.
2. Таандык аныктагычтар
Булар зат атоочтун алдында келип, нерсенин кимге таандык экенин көрсөтөт.
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
my | май | менин | My book is here.
your | йор | сенин / сиздин | Your car is outside.
his | хиз | анын (эркек адамдын) | His house is big.
her | хёр | анын (аял адамдын) | Her bag is black.
its | итс | анын (жаныбарга же нерсеге карата) | The dog moved its tail.
our | ауэр | биздин | Our teacher is kind.
their | зээр | алардын | Their house is beautiful.
Мисалдар
my book = менин китебим
your car = сенин унааң
his phone = анын телефону
her bag = анын сумкасы
our house = биздин үйүбүз
their children = алардын балдары
Бирок:
mine, yours, his, hers, ours, theirs — зат атоочтун ордуна колдонулган таандык ат атоочтор. Алардан кийин зат атоочту кайталоонун кереги жок.
This book is mine.
Зис бук из майн.
Бул китеп меники.
3. Шилтеме аныктагычтар
Аныктагыч | Айтылышы | Сан | Аралык | Мисал
this | зис | жекелик | жакын | this book
that | зэт | жекелик | алыс | that book
these | зииз | көптүк | жакын | these books
those | зоуз | көптүк | алыс | those books
Эреже
this + жекелик сандагы зат атооч
this book
Зис бук
Бул китеп
these + көптүк сандагы зат атооч
these books
Зииз букс
Бул китептер
that + жекелик сандагы зат атооч
that car
Зэт кар
Тигил унаа
those + көптүк сандагы зат атооч
those cars
Зоуз карз
Тигил унаалар
4. Санды жана өлчөмдү билдирген аныктагычтар
Бул аныктагычтар заттын санын же өлчөмүн көрсөтөт.
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
some | сам | бир аз / бир нече | I bought some books.
any | эни | кандайдыр бир / эч кандай (контекстке жараша) | Do you have any questions?
no | ноу | эч кандай / жок | I have no money.
much | мач | көп (саналбаган заттар менен) | I don't have much time.
many | мени | көп (саналуучу заттар менен) | She has many books.
little | литл | аз | I have little time.
a little | э литл | бир аз | I have a little time.
few | фью | аз, саналуу гана | Few people came.
a few | э фью | бир нече | I have a few questions.
enough | инаф | жетиштүү | We have enough food.
more | мор | көбүрөөк | I need more water.
less | лес | азыраак (саналбаган заттар менен) | I need less sugar.
fewer | фьюэр | азыраак (саналуучу заттар менен) | We need fewer chairs.
all | ол | бардык / баары | All students passed.
both | боус | экөө тең | Both students passed.
half | хаф | жарымы | Half the class left.
most | моуст | көпчүлүк | Most people agreed.
enough | инаф | жетиштүү | We have enough money.
5. Сан атоочтор
Сан атоочтор зат атоочтун алдында келип, анын санын көрсөтө алат.
Негизги сандар
Сан | Айтылышы | Мисал
one | уан | one book
two | ту | two books
three | сри | three books
four | фор | four books
five | файв | five books
six | сикс | six books
seven | севэн | seven books
eight | эйт | eight books
nine | найн | nine books
ten | тен | ten books
hundred | хандрид | a hundred books
thousand | саузэнд | a thousand books
million | миллион | a million people
billion | билион | a billion dollars
Сандар зат атоочтун алдында келип, анын так санын билдире алат.
6. Бөлүштүрүүчү аныктагычтар
Булар адамдарды же нерселерди өз-өзүнчө же жалпы топ катары карайт.
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
each | ич | ар бири | Each student has a book.
every | эври | ар бир | Every student passed.
either | изэр / айзэр | экөөнүн бири | Either answer is acceptable.
neither | найзэр / низэр | экөөнүн бири да эмес | Neither answer is correct.
Айырмасы
each
Each student received a book.
Ич студент рисивд э бук.
Ар бир окуучу бир китеп алды.
Бул жерде адамдардын ар бири өзүнчө каралат.
every
Every student received a book.
Эври студент рисивд э бук.
Ар бир окуучу бир китеп алды.
Бул жерде бүтүндөй топко көңүл бурулат.
7. Суроолуу аныктагычтар
Булар зат атооч жөнүндө суроо берүү үчүн колдонулат.
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
what | уот | кандай / эмне | What book do you want?
which | уич | кайсы | Which book do you want?
whose | хуз | кимдин | Whose book is this?
what kind of | уот кайнд ов | кандай түрдөгү | What kind of car do you want?
which kind of | уич кайнд ов | кайсы түрдөгү | Which kind of food do you prefer?
Мисалдар
Which book do you want?
Уич бук ду ю уонт?
Кайсы китепти каалайсың?
Whose car is this?
Хуз кар из зис?
Бул кимдин унаасы?
8. Белгисиз жана жалпы аныктагычтар
Булар адамдарды же нерселерди так көрсөтпөй билдирет.
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси
a | э | бир, белгисиз нерсе
an | эн | бир, белгисиз нерсе
some | сам | бир аз / бир нече
any | эни | кандайдыр бир / эч кандай
no | ноу | эч кандай / жок
another | эназэр | дагы бир / башка бирөө
other | азэр | башка / башка нерселер
such | сач | ушундай / ошондой
9. another жана other
Бул сөздөрдүн колдонулушу ар башка.
another
another + жекелик сандагы саналма зат атооч
I need another book.
Ай нид эназэр бук.
Мага дагы бир китеп керек.
other
other + көптүк сандагы зат атооч
I need other books.
Ай нид азэр букс.
Мага башка китептер керек.
the other
The other book is mine.
Зи азэр бук из майн.
Экинчи китеп меники.
the other + көптүк сан
The other books are mine.
Зи азэр букс ар майн.
Калган китептер меники.
10. Басым жана окшоштук билдирген аныктагыч
such
such + a/an + сын атооч + жекелик сандагы зат атооч
She is such a nice person.
Ши из сач э найс пёрсэн.
Ал абдан жакшы адам.
Көптүк сандагы зат атооч менен:
such people
Сач пипл
Ушундай адамдар
Саналбаган зат атооч менен:
such good advice
Сач гуд эдвайс
Ушундай жакшы кеңеш
11. Көп өлчөмдү же жалпы топту билдирген аныктагычтар
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
all | ол | бардык / баары | all students
both | боус | экөө тең | both books
each | ич | ар бири | each student
every | эври | ар бир | every student
either | изэр | экөөнүн бири | either book
neither | низэр | экөөнүн бири да эмес | neither book
enough | инаф | жетиштүү | enough food
much | мач | көп (саналбаган заттар) | much water
many | мени | көп (саналуучу заттар) | many books
most | моуст | көпчүлүк | most people
more | мор | көбүрөөк | more time
less | лес | азыраак (саналбаган заттар) | less water
fewer | фьюэр | азыраак (саналуучу заттар) | fewer people
half | хаф | жарымы | half the money
plenty of | пленти ов | мол / көп | plenty of food
a lot of | э лот ов | көп | a lot of people
lots of | лотс ов | көп | lots of books
12. Көп санды билдирген сөз айкаштары
Бул сөз айкаштары заттын же адамдардын көп экенин билдирет.
Сөз айкашы | Айтылышы | Мааниси
a lot of | э лот ов | көп
lots of | лотс ов | көп
plenty of | пленти ов | мол / жетиштүү көп
a number of | э намбэр ов | бир катар / бир нече
a great number of | э грейт намбэр ов | абдан көп сандагы
a large number of | э лардж намбэр ов | көп сандагы
a small number of | э смол намбэр ов | аз сандагы
a great deal of | э грейт дил ов | абдан көп (саналбаган заттар)
a large amount of | э лардж эмаунт ов | чоң өлчөмдөгү
a small amount of | э смол эмаунт ов | аз өлчөмдөгү
a majority of | э мэжорити ов | көпчүлүгү
a minority of | э майнорити ов | азчылыгы
a pair of | э пээр ов | бир жуп
a couple of | э капл ов | эки / бир-эки
a range of | э рейндж ов | бир катар / түрдүү
a variety of | э вайэрэти ов | ар түрдүү
a series of | э сири́з ов | бир катар / серия
a set of | э сет ов | топтом
a group of | э груп ов | топ
a number of | э намбэр ов | бир нече
Мисал:
A lot of students study English.
Э лот ов студентс стади инглиш.
Көп окуучу англис тилин үйрөнөт.
13. Бөлчөктөрдү жана бөлүктөрдү билдирген сөздөр
Сөз айкашы | Айтылышы | Мааниси
half | хаф | жарымы
a half | э хаф | жарым
quarter | куортер | төрттөн бир
a quarter | э куортер | төрттөн бир бөлүк
third | сёрд | үчтөн бир
a third | э сёрд | үчтөн бир бөлүк
two-thirds | ту сёрдз | үчтөн эки
three-quarters | сри куортерз | төрттөн үч
part of | парт ов | бир бөлүгү
most of | моуст ов | көпчүлүгү
some of | сам ов | айрымдары / бир бөлүгү
all of | ол ов | баары
none of | нан ов | эч бири / эч кимиси
Мисалдар:
Half the students left.
Хаф зэ студентс лефт.
Окуучулардын жарымы кетти.
Most of the students passed.
Моуст ов зэ студентс паст.
Окуучулардын көпчүлүгү өттү.
14. none жана neither
none
Көбүнчө үч же андан көп адамдын же нерсенин ичинен бирөө да жок экенин билдирет.
None of the students came.
Нан ов зэ студентс кейм.
Окуучулардын эч бири келген жок.
neither
Эки адамдын же нерсенин экөө тең эмес экенин билдирет.
Neither student came.
Низэр студент кейм.
Эки окуучунун бири да келген жок.
either
Эки адамдын же нерсенин бирин билдирет.
Either student can help you.
Изэр студент кэн хэлп ю.
Эки окуучунун бири сага жардам бере алат.
15. Терс маанидеги аныктагычтар
Аныктагыч | Айтылышы | Мааниси | Мисал
no | ноу | жок / эч кандай | no money
neither | низэр | экөөнүн бири да эмес | neither student
no other | ноу азэр | башка эч ким / эч нерсе | no other option
not a | нот э | бир да эмес | not a single person
not any | нот эни | эч кандай эмес | not any books
Мисал:
No student was absent.
Ноу студент уоз эбсэнт.
Бир да окуучу сабакка келбей калган жок.
16. Ар дайым аныктагыч болбогон, бирок аныктоочу мааниде колдонулган сөздөр
Айрым сөздөр контекстке жана колдонулушуна жараша аныктагыч катары кызмат кылат.
Сөз | Айтылышы | Мисал жана мааниси
certain | сёртэн | certain people = белгилүү бир адамдар
certain | сёртэн | a certain person = белгилүү бир адам
particular | пэртикьюлэр | a particular reason = белгилүү бир себеп
specific | спесифик | a specific case = белгилүү бир учур
given | гивэн | given circumstances = берилген жагдайлар
same | сейм | the same person = ошол эле адам
next | некст | next week = кийинки жума
last | ласт | last year = былтыр / өткөн жыл
previous | привиэс | previous examples = мурунку мисалдар
following | фолоуинг | the following day = кийинки күнү
certain | сёртэн | certain circumstances = белгилүү бир жагдайлар
various | вэриэс | various reasons = ар кандай себептер
numerous | ньюмэрэс | numerous examples = көптөгөн мисалдар
countless | каунтлэс | countless possibilities = сансыз мүмкүнчүлүктөр
different | дифрэнт | different ideas = ар кандай ойлор
same | сейм | the same answer = ошол эле жооп
17. next жана last сыяктуу сөздөр
Бул сөздөрдүн мааниси алардын алдында the колдонулганына жараша өзгөрүшү мүмкүн.
next week
I will travel next week.
Ай уил трэвэл некст уик.
Мен кийинки жумада саякатка чыгам.
the next week
Бул айкаш белгилүү бир окуядан кийинки жуманы билдире алат.
The next week was very busy.
Зэ некст уик уоз вэри бизи.
Кийинки жума абдан түйшүктүү болду.
Ушундай эле айырма:
last year = өткөн жылы
the last year = акыркы жыл / белгилүү бир мезгилдин акыркы жылы
18. Курама жана басым берүүчү аныктагычтар
Сөз айкашы | Айтылышы | Мааниси
each and every | ич энд эври | ар биринин баары
every single | эври сингл | ар бир, бирден калтырбай
each individual | ич индивиджуэл | ар бир өзүнчө адам
any given | эни гивэн | каалаган белгилүү бир
a certain | э сёртэн | белгилүү бир
one particular | уан пэртикьюлэр | бир конкреттүү
the whole | зэ хоул | бүтүндөй
the entire | зи энтайэр | толугу менен / бүтүндөй
the total | зэ тоутл | жалпы / толук сумма
Мисалдар:
Every single student passed.
Эври сингл студент паст.
Ар бир окуучу сынактан өттү.
The entire class left.
Зи энтайэр клас лефт.
Бүт класс кетти.
19. whole жана entire
Бул эки сөз тең «бүтүндөй» деген маанини билдирет.
the whole + зат атооч
I read the whole book.
Ай рэд зэ хоул бук.
Мен китепти толугу менен окудум.
the entire + зат атооч
I read the entire book.
Ай рэд зи энтайэр бук.
Мен китепти толугу менен окудум.
20. Таандыктыкты жана ээликти билдирген формалар
Мисал | Айтылышы | Мааниси
John's | Жонз | Жондун
Mary's | Мэриз | Мэридин
the man's | зэ мэнз | эркектин
the students' | зэ студентс | окуучулардын
Мисал:
John's car is new.
Жонз кар из нью.
Жондун унаасы жаңы.
John's формасы ээликти билдирет.
21. Аныктагычтардын тартиби
Адатта аныктагычтар белгилүү бир тартипте колдонулат.
Мисал:
the three old books
Зэ сри оулд букс
Үч эски китеп
Туура эмес:
❌ three the books
Туура тартип:
Негизги аныктагыч + сан же өлчөм + сын атооч + зат атооч
Мисал:
the two beautiful houses
Зэ ту бьютифул хаузиз
Эки кооз үй
22. Эки аныктагычты бирге колдонсо болобу?
Кээде болот, бирок бардык аныктагычтарды бирге колдонууга болбойт.
❌ a the book
Мындай деп айтпайбыз:
❌ a the book
❌ this my book
Англис тилинин эрежеси боюнча мындай деп айтылбайт:
❌ this my book
Анын ордуна:
this book of mine
Зис бук ов майн
Менин бул китебим
Бирок төмөнкүдөй айкаштар туура:
all my books
Ол май букс
Менин бардык китептерим
Түзүлүшү:
all + my + books
Ошондой эле:
both my parents
Боус май пэрэнтс
Ата-энемдин экөө тең
Жана:
half the money
Хаф зэ мани
Акчанын жарымы
23. Саналуучу жана саналбаган зат атоочтор менен колдонулуучу аныктагычтар
Жекелик сандагы саналма зат атооч
Төмөнкүлөрдү колдонсо болот:
a/an, the, this, that, my, each, every, either, neither, another
Мисалдар:
a book
Э бук
Бир китеп
this book
Зис бук
Бул китеп
every book
Эври бук
Ар бир китеп
Көптүк сандагы саналма зат атооч
Төмөнкүлөрдү колдонсо болот:
the, these, those, my, some, any, many, few, several, both, all, most, more, fewer
Мисал:
many books
Мени букс
Көп китептер
Саналбаган зат атооч
Төмөнкүлөрдү колдонсо болот:
the, this, that, my, some, any, much, little, a little, enough, more, less, all, most
Мисал:
much water
Мач уотэр
Көп суу
24. several
several бир нече деген маанини билдирет.
Several students came.
Севэрэл студентс кейм.
Бир нече окуучу келди.
Мааниси болжол менен:
Экиден көп, бирок абдан көп эмес.
25. certain / various / numerous
Сөз | Айтылышы | Мааниси | Мисал
certain | сёртэн | белгилүү бир / айрым | certain people
various | вэриэс | ар кандай | various reasons
numerous | ньюмэрэс | көп сандаган | numerous examples
countless | каунтлэс | сансыз | countless opportunities
several | севэрэл | бир нече | several books
different | дифрэнт | ар кандай / айырмалуу | different ideas
12- Шарттуу сүйлөмдөр (IF CONDITIONAL)
Түрү | Түзүлүшү | Түзүлүшүнүн айтылышы | Убакыт / Мааниси
Нөлүнчү шарттуу сүйлөм | If + Present Simple, Present Simple | Иф + презэнт симпл, презэнт симпл | Жалпы чындык / адат
Биринчи шарттуу сүйлөм | If + Present Simple, will + V1 | Иф + презэнт симпл, уил + ви уан | Келечекте болушу мүмкүн болгон жагдай
Экинчи шарттуу сүйлөм | If + Past Simple, would + V1 | Иф + паст симпл, вуд + ви уан | Азыркы же келечектеги элестетилген жагдай
Үчүнчү шарттуу сүйлөм | If + Past Perfect, would have + V3 | Иф + паст пёрфект, вуд хэв + ви сри | Өткөндө болбой калган жагдай
Биринчи аралаш шарттуу сүйлөм | If + Past Perfect, would + V1 | Иф + паст пёрфект, вуд + ви уан | Өткөн шарт → азыркы натыйжа
Экинчи аралаш шарттуу сүйлөм | If + Past Simple, would have + V3 | Иф + паст симпл, вуд хэв + ви сри | Азыркы шарт → өткөн натыйжа
Түрү | Түзүлүшү | Түзүлүшүнүн айтылышы | Мисал | Мисалдын айтылышы | Мааниси
Would Simple | would + V1 | вуд + ви уан | I would eat. | Ай вуд ит | Мен тамак жемекмин.
Would Continuous | would be + V-ing | вуд би + ви-инг | I would be eating. | Ай вуд би итинг | Мен тамак жеп жаткан болмокмун.
Would Perfect | would have + V3 | вуд хэв + ви сри | I would have eaten. | Ай вуд хэв итэн | Мен тамак жеген болмокмун.
Would Perfect Continuous | would have been + V-ing | вуд хэв бин + ви-инг | I would have been eating. | Ай вуд хэв бин итинг | Мен тамак жеп жаткан болмокмун.
Бардык ат атоочтор менен
Ат атооч | Would + V1 | Would be + V-ing | Would have + V3 | Would have been + V-ing
I | I would eat. | I would be eating. | I would have eaten. | I would have been eating.
You | You would eat. | You would be eating. | You would have eaten. | You would have been eating.
He | He would eat. | He would be eating. | He would have eaten. | He would have been eating.
She | She would eat. | She would be eating. | She would have eaten. | She would have been eating.
It | It would eat. | It would be eating. | It would have eaten. | It would have been eating.
We | We would eat. | We would be eating. | We would have eaten. | We would have been eating.
They | They would eat. | They would be eating. | They would have eaten. | They would have been eating.
Бардык жактарда Would Negative — активдүү түзүлүш
Түрү | Түзүлүшү | Түзүлүшүнүн айтылышы | Мисал | Мисалдын айтылышы | Мааниси
Жөнөкөй шарттуу форма | would not + V1 | вуд нот + ви уан | I would not eat. | Ай вуд нот ит | Мен тамак жебейт элем.
Узак шарттуу форма | would not be + V-ing | вуд нот би + ви-инг | I would not be eating. | Ай вуд нот би итинг | Мен тамак жеп жатмак эмесмин.
Аяктаган шарттуу форма | would not have + V3 | вуд нот хэв + ви сри | I would not have eaten. | Ай вуд нот хэв итэн | Мен тамак жеген болмок эмесмин.
Аяктаган узак шарттуу форма | would not have been + V-ing | вуд нот хэв бин + ви-инг | I would not have been eating. | Ай вуд нот хэв бин итинг | Мен тамак жеп жаткан болмок эмесмин.
Бардык ат атоочтор
Ат атооч | Would not + V1 | Would not be + V-ing | Would not have + V3 | Would not have been + V-ing
I | I would not eat. | I would not be eating. | I would not have eaten. | I would not have been eating.
You | You would not eat. | You would not be eating. | You would not have eaten. | You would not have been eating.
He | He would not eat. | He would not be eating. | He would not have eaten. | He would not have been eating.
She | She would not eat. | She would not be eating. | She would not have eaten. | She would not have been eating.
It | It would not eat. | It would not be eating. | It would not have eaten. | It would not have been eating.
We | We would not eat. | We would not be eating. | We would not have eaten. | We would not have been eating.
They | They would not eat. | They would not be eating. | They would not have eaten. | They would not have been eating.
Кыскартылган формалар
Толук форма | Кыскартылган форма | Айтылышы
would not + V1 | wouldn't + V1 | вуднт + ви уан
would not be + V-ing | wouldn't be + V-ing | вуднт би + ви-инг
would not have + V3 | wouldn't have + V3 | вуднт хэв + ви сри
would not have been + V-ing | wouldn't have been + V-ing | вуднт хэв бин + ви-инг
Бардык жактарда Would Passive
Түрү | Түзүлүшү | Түзүлүшүнүн айтылышы | Мисал | Мисалдын айтылышы | Мааниси
Жөнөкөй пассив | would be + V3 | вуд би + ви сри | The book would be read. | Зэ бук вуд би рэд | Китеп окулмак.
Узак пассив | would be being + V3 | вуд би биинг + ви сри | The book would be being read. | Зэ бук вуд би биинг рэд | Китеп окулуп жаткан болмок.
Аяктаган пассив | would have been + V3 | вуд хэв бин + ви сри | The book would have been read. | Зэ бук вуд хэв бин рэд | Китеп окулган болмок.
Аяктаган узак пассив | would have been being + V3 | вуд хэв бин биинг + ви сри | The book would have been being read. | Зэ бук вуд хэв бин биинг рэд | Китеп окулуп жаткан болмок эле.
Бардык ат атоочтор менен
Ат атооч | Would Passive Simple | Would Passive Continuous | Would Passive Perfect | Would Passive Perfect Continuous
I | I would be seen. | I would be being seen. | I would have been seen. | I would have been being seen.
You | You would be seen. | You would be being seen. | You would have been seen. | You would have been being seen.
He | He would be seen. | He would be being seen. | He would have been seen. | He would have been being seen.
She | She would be seen. | She would be being seen. | She would have been seen. | She would have been being seen.
It | It would be seen. | It would be being seen. | It would have been seen. | It would have been being seen.
We | We would be seen. | We would be being seen. | We would have been seen. | We would have been being seen.
They | They would be seen. | They would be being seen. | They would have been seen. | They would have been being seen.
Терс форма — Would Passive Negative
Түрү | Түзүлүшү | Мисал | Мисалдын айтылышы | Мааниси
Жөнөкөй пассив | would not be + V3 | The book would not be read. | Зэ бук вуд нот би рэд | Китеп окулмак эмес.
Узак пассив | would not be being + V3 | The book would not be being read. | Зэ бук вуд нот би биинг рэд | Китеп окулуп жаткан болмок эмес.
Аяктаган пассив | would not have been + V3 | The book would not have been read. | Зэ бук вуд нот хэв бин рэд | Китеп окулган болмок эмес.
Аяктаган узак пассив | would not have been being + V3 | The book would not have been being read. | Зэ бук вуд нот хэв бин биинг рэд | Китеп окулуп жаткан болмок эмес эле.
Шарттуу сүйлөмдөрдө колдонулуучу негизги сөздөр
Сөз / сөз айкашы | Англисче айтылышы | Кыргызча мааниси | Колдонулушу
if | иф | эгер | Негизги шарт белгиси
if not | иф нот | эгер андай болбосо | Терс шарт
unless | анлес | эгер ... болбосо | Көбүнчө if ... not маанисинде
when | уэн | качан / кезде | Күтүлгөн же кайталанган шарт
whenever | уэнэвэр | качан болбосун / ар бир жолу | Кайталанган шарт
even if | ивэн иф | ... болсо да | Натыйжа өзгөрбөгөн шарт
only if | оунли иф | бир гана ... болсо | Зарыл шарт
if and only if | иф энд оунли иф | эгер жана эгерде гана | Зарыл жана жетиштүү шарт
as long as | эз лонг эз | ... шартында / ... болсо эле | Шартты билдирет
so long as | соу лонг эз | ... шартында | as long as менен окшош
provided that | провайди́д зэт | ... шарты менен | Расмий шарт
providing that | провайдинг зэт | ... шарты менен | Шартты билдирет
on condition that | он кэндишэн зэт | ... деген шарт менен | Расмий шарт
in case | ин кейс | ... болуп калса деп / ... учурга карата | Сактык чарасын билдирет; дайыма эле if менен бирдей эмес
in the event that | ин зи ивэнт зэт | ... болгон учурда | Расмий шарт
assuming that | эсууминг зэт | ... деп болжолдосок | Божомол
supposing that | сэпоуzing зэт | ... деп элестетсек | Божомол
suppose | сэпоуz | элестетсең / эгер ... болсочу | Божомолдуу суроо же шарт
what if | уот иф | ... болсо эмне болот? | Мүмкүн болгон жагдай жөнүндө суроо
if only | иф оунли | гана ... болсо кана / аттиң, ... болсо | Каалоо же өкүнүү
even though | ивэн зоу | ... болгонуна карабастан | Карама-каршылыкты билдирет; шарттуу if менен бирдей эмес
whether | уэзэр | ... же жокпу | Эки мүмкүнчүлүктүн бирин билдирет
when | уэн | качан / кезде
only when | оунли уэн | бир гана ... болгондо
13- Салыштырма жана эң жогорку даража (COMPARATIVE AND SUPERLATIVE)
Кыска сын атоочтун салыштырма даражасы сын атооч + -er + than сын атооч + -эр + зэн taller than толэр зэн
Кыска сын атоочтун эң жогорку даражасы the + сын атооч + -est зэ + сын атооч + -эст the tallest зэ толэст
Узун сын атоочтун салыштырма даражасы more + сын атооч + than мор + сын атооч + зэн more beautiful than мор бьютифул зэн
Узун сын атоочтун эң жогорку даражасы the most + сын атооч зэ моуст + сын атооч the most beautiful зэ моуст бьютифул
Кемдик салыштырма даража less + сын атооч + than лэс + сын атооч + зэн less expensive than лэс икспэнсив зэн
Эң аз даража the least + сын атооч зэ лист + сын атооч the least expensive зэ лист икспэнсив
Тең салыштыруу as + сын атооч + as эз + сын атооч + эз as tall as эз тол эз
Тең эмес салыштыруу not as + сын атооч + as нот эз + сын атооч + эз not as tall as нот эз тол эз
Кыскартылган тең салыштыруу сын атооч + as сын атооч + эз tall as тол эз
Терс кыскартылган салыштыруу not + сын атооч + as нот + сын атооч + эз not tall as нот тол эз
Күчөтүлгөн салыштыруу much/far/a lot + салыштырма даража мач/фар/э лот + салыштырма даража much better мач бэтэр
Бир аз күчөтүлгөн салыштыруу a little/slightly + салыштырма даража э литл/слайтли + салыштырма даража slightly better слайтли бэтэр
Бара-бара күчөшү салыштырма даража + and + салыштырма даража салыштырма даража + энд + салыштырма даража bigger and bigger бигэр энд бигэр
Канчалык..., ошончолук... the + салыштырма даража, the + салыштырма даража зэ + салыштырма даража, зэ + салыштырма даража the more, the better зэ мор, зэ бэтэр
Белгилүү топтогу эң жогорку даража the + эң жогорку даража + in/of зэ + эң жогорку даража + ин/ов the best in the class зэ бэст ин зэ клас
Эң жакшылардын бири one of the + эң жогорку даража + көптүк сандагы зат атооч уан ов зэ + эң жогорку даража + көптүк зат атооч one of the best students уан ов зэ бэст стьюдэнтс
Айрыкча эң жогорку даража by far + the + эң жогорку даража бай фар + зэ + эң жогорку даража by far the best бай фар зэ бэст
Этиш менен салыштыруу этиш + more/less этиш + мор/лэс work more уорк мор
Санала турган зат атоочтор менен салыштыруу more/fewer + көптүк сандагы зат атооч мор/фьюэр + көптүк зат атооч more books / fewer books мор букс / фьюэр букс
Саналбай турган зат атоочтор менен салыштыруу more/less + саналбай турган зат атооч мор/лэс + саналбай турган зат атооч more water / less water мор уотэр / лэс уотэр
Акча сыяктуу зат атоочтор менен салыштыруу more/less + зат атооч мор/лэс + зат атооч more money мор мани
Адамдардын санын салыштыруу more/fewer + көптүк сандагы зат атооч мор/фьюэр + көптүк зат атооч more people мор пипл
Акчанын эки эсе көп болушу twice as much as твайс эз мач эз twice as much money твайс эз мач мани
Сандын эки эсе көп болушу twice as many as твайс эз мэни эз twice as many books твайс эз мэни букс
I am as tall as him — Мен анын боюна теңмин.
-er менен more качан колдонулат?
Бул негизги эрежелер абдан пайдалуу.
Эреже Колдонуу Мисал Айтылышы Мааниси
Кыска сын атооч, адатта бир муундуу -er taller толэр узунураак
Кыска сын атооч, адатта бир муундуу -er smaller смолэр кичинээк
-y менен аяктаган сын атооч -er, y тамгасы i болуп өзгөрөт happier хэпиэр бактылуураак
-e менен аяктаган сын атооч -r larger ларджэр чоңураак
Узун сын атооч, адатта эки же андан көп муундуу more more beautiful мор бьютифул сулуураак
Узун сын атооч more more expensive мор икспэнсив кымбатыраак
Узун сын атооч more more interesting мор интрэстинг кызыктуураак
15- Аныктоочу багыныңкы сүйлөмдөр (RELATIVE CLAUSES)
Түрү Куралдар / байланыштыргыч сөздөр Түзүлүшүнүн айтылышы Мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
Чектөөчү аныктоочу сүйлөм who / whom / whose / which / that / where / when / why ху / хум / хуз / уич / зэт / уэр / уэн / уай The man who lives here is my teacher. зэ мэн ху ливз хир из май тичэр Бул жерде жашаган адам — менин мугалимим.
Чектөөчү эмес аныктоочу сүйлөм who / whom / whose / which / where / when ху / хум / хуз / уич / уэр / уэн My brother, who lives in London, is a doctor. май бразэр, ху ливз ин ландэн, из э доктэр Лондондо жашаган агам (иним) — дарыгер.
Ээни аныктаган багыныңкы сүйлөм who/which/that + этиш ху / уич / зэт + этиш The woman who works here is friendly. зэ уумэн ху уоркс хир из фрэндли Бул жерде иштеген аял ачык көңүл.
Толуктоочту аныктаган багыныңкы сүйлөм who/whom/which/that + ээ + этиш ху / хум / уич / зэт + ээ + этиш The man whom I met was kind. зэ мэн хум ай мэт уоз кайнд Мен жолуккан адам боорукер болчу.
Байланыштыргычы түшүрүлгөн сүйлөм зат атооч + ээ + этиш зат атооч + ээ + этиш The book I bought is interesting. зэ бук ай бот из интрэстинг Мен сатып алган китеп кызыктуу.
Ээликти билдирген багыныңкы сүйлөм whose + зат атооч хуз + зат атооч The girl whose father is a doctor is my friend. зэ гёрл хуз фазэр из э доктэр из май фрэнд Атасы дарыгер болгон кыз — менин досум.
Жерди билдирген багыныңкы сүйлөм where + сүйлөм уэр + сүйлөм This is the house where I grew up. зис из зэ хаус уэр ай гру ап Бул — мен чоңойгон үй.
Убакытты билдирген багыныңкы сүйлөм when + сүйлөм уэн + сүйлөм I remember the day when we met. ай римэмбэр зэ дэй уэн уи мэт Биз жолуккан күн эсимде.
Себепти билдирген багыныңкы сүйлөм why + сүйлөм уай + сүйлөм I know the reason why he left. ай ноу зэ ризэн уай хи лэфт Анын эмне үчүн кеткенин билем.
Предлог менен колдонулган багыныңкы сүйлөм предлог + whom/which предлог + хум/уич The person to whom I spoke was helpful. зэ пёрсэн ту хум ай споук уоз хэлпфул Мен сүйлөшкөн адам жардам берүүгө даяр болчу.
V-ing формасындагы кыскартылган аныктоочу сүйлөм зат атооч + V-ing зат атооч + ви-инг The man standing there is my brother. зэ мэн стэндинг зэр из май бразэр Ал жерде турган адам — менин агам (иним).
V3 формасындагы кыскартылган аныктоочу сүйлөм зат атооч + V3 зат атооч + ви-сри The documents signed yesterday are important. зэ докьюмэнтс сайнд йэстэрдэй ар импортэнт Кечээ кол коюлган документтер маанилүү.
Инфинитивдүү аныктоочу сүйлөм зат атооч + to + V1 зат атооч + ту + ви-уан She was the first person to arrive. ши уоз зэ фёрст пёрсэн ту эрайв Ал биринчи болуп келген адам эле.
Жалпылоочу аныктоочу сөздөр whoever / whatever / whichever / wherever / whenever / however ху-эвер / уот-эвер / уич-эвер / уэр-эвер / уэн-эвер / хау-эвер Take whatever you want. тэйк уот-эвер ю уонт Каалаганыңды ал.
Мурунку бүтүндөй сүйлөмгө шилтеме кылуу , which + сүйлөм уич + сүйлөм He missed the bus, which made him late. хи мист зэ бас, уич мэйд хим лэйт Ал автобуска жетишпей калды, ошондуктан кечикти.
Зат атоочтун ордуна колдонулган аныктоочу сөздөр what / whatever / whoever / whichever уот / уот-эвер / ху-эвер / уич-эвер I know what you mean. ай ноу уот ю мин Сенин эмнени айткың келгенин билем.
Ичине башка аныктоочу сүйлөм камтылган сүйлөм аныктоочу сүйлөм + анын ичиндеги аныктоочу сүйлөм аныктоочу сүйлөмдүн ичиндеги аныктоочу сүйлөм The man who lives in the house that I bought is my neighbor. зэ мэн ху ливз ин зэ хаус зэт ай бот из май нейбэр Мен сатып алган үйдө жашаган адам — менин кошунам.
16- Кыйыр жана түз кеп (REPORTED SPEECH AND DIRECT SPEECH)
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Түз кептин мисалы Кыйыр кеп Кыргызча котормосу
Ырастоочу билдирүү said (that) + сүйлөм сэд (зэт) + сүйлөм He said, “I am tired.” He said (that) he was tired. Ал чарчаганын айтты.
Терс билдирүү said (that) + ээ + not + этиш сэд (зэт) + ээ + нот + этиш He said, “I am not tired.” He said that he was not tired. Ал чарчабаганын айтты.
Ооба/жок суроосу asked if/whether + сүйлөм аскт иф/уэзэр + сүйлөм He asked, “Are you ready?” He asked if I was ready. Ал менин даяр экенимди сурады.
Суроо сөзү менен берилген суроо asked + суроо сөзү + сүйлөм аскт + суроо сөзү + сүйлөм He asked, “Where do you live?” He asked where I lived. Ал менин кайда жашаарымды сурады.
Буйрук told + толуктооч + to + V1 тоулд + толуктооч + ту + ви-уан He said, “Open the door.” He told me to open the door. Ал мага эшикти ачууну айтты.
Терс буйрук told + толуктооч + not to + V1 тоулд + толуктооч + нот ту + ви-уан He said, “Do not open the door.” He told me not to open the door. Ал мага эшикти ачпоону айтты.
Өтүнүч asked + толуктооч + to + V1 аскт + толуктооч + ту + ви-уан She said, “Please help me.” She asked me to help her. Ал менден жардам берүүнү өтүндү.
Терс өтүнүч asked + толуктооч + not to + V1 аскт + толуктооч + нот ту + ви-уан She said, “Please don't leave.” She asked me not to leave. Ал менден кетпөөнү өтүндү.
Кеңеш advised + толуктооч + to + V1 эдвайзд + толуктооч + ту + ви-уан He said, “Study harder.” He advised me to study harder. Ал мага көбүрөөк окууну кеңеш берди.
Терс кеңеш advised + толуктооч + not to + V1 эдвайзд + толуктооч + нот ту + ви-уан He said, “Don't drive fast.” He advised me not to drive fast. Ал мага ылдам айдабоону кеңеш берди.
Сунуш suggested + V-ing сэджестид + ви-инг He said, “Let's go.” He suggested going. Ал барууну сунуштады.
That менен берилген сунуш suggested that + ээ + should + V1 сэджестид зэт + ээ + шуд + ви-уан He said, “Let's go.” He suggested that we should go. Ал биздин барышыбызды сунуштады.
Убада promised + to + V1 промист + ту + ви-уан He said, “I will help you.” He promised to help me. Ал мага жардам берүүгө убада берди.
Баш тартуу refused + to + V1 рифьюзд + ту + ви-уан He said, “I won't go.” He refused to go. Ал баруудан баш тартты.
Жардам сунуштоо offered + to + V1 офэрд + ту + ви-уан He said, “I will help you.” He offered to help me. Ал мага жардам берүүнү сунуштады.
Эскертүү warned + толуктооч + to + V1 уорнд + толуктооч + ту + ви-уан He said, “Be careful.” He warned me to be careful. Ал мага этият болууну эскертти.
Терс эскертүү warned + толуктооч + not to + V1 уорнд + толуктооч + нот ту + ви-уан He said, “Don't touch it.” He warned me not to touch it. Ал мага ага тийбөөнү эскертти.
Кечирим суроо apologized for + V-ing эполоджайзд фор + ви-инг He said, “I'm sorry I lied.” He apologized for lying. Ал калп айтканы үчүн кечирим сурады.
Моюнга алуу admitted + V-ing эдмитид + ви-инг He said, “I broke it.” He admitted breaking it. Ал аны сындырганын мойнуна алды.
Тануу denied + V-ing динайд + ви-инг He said, “I didn't break it.” He denied breaking it. Ал аны сындырганын четке какты.
Айыптоо accused + толуктооч + of + V-ing экьюзд + толуктооч + ов + ви-инг He said, “You stole it.” He accused me of stealing it. Ал мени аны уурдады деп айыптады.
Күнөөлөө blamed + толуктооч + for + V-ing блэймд + толуктооч + фор + ви-инг He said, “You caused the problem.” He blamed me for causing the problem. Ал көйгөйдү мен жараттым деп мени күнөөлөдү.
Куттуктоо congratulated + толуктооч + on + V-ing/зат атооч конгрэтчулэйтид + толуктооч + он + ви-инг/зат атооч He said, “Congratulations!” He congratulated me on winning. Ал мени жеңишим менен куттуктады.
Кыйыр кепте чактардын өзгөрүшү (Reported Speech)
Түз кеп кыйыр кепке айланганда, адатта, чак бир кадам өткөнгө жылат. Бул көрүнүш Backshift деп аталат.
Түз кеп Кыйыр кеп Чактын айтылышы
Present Simple Past Simple пэст симпл
Present Continuous Past Continuous пэст континьюэс
Present Perfect Past Perfect пэст пёрфект
Present Perfect Continuous Past Perfect Continuous пэст пёрфект континьюэс
Past Simple Past Perfect пэст пёрфект
Past Continuous Past Perfect Continuous пэст пёрфект континьюэс
Past Perfect Past Perfect пэст пёрфект
will + V1 would + V1 вуд + ви-уан
will be + V-ing would be + V-ing вуд би + ви-инг
will have + V3 would have + V3 вуд хэв + ви-сри
can + V1 could + V1 куд + ви-уан
may + V1 might + V1 майт + ви-уан
must + V1 had to + V1 хэд ту + ви-уан
3. Backshift эрежесине мисалдар
Түз кеп Кыйыр кеп Котормосу
He said, “I work here.” He said that he worked there. Ал ошол жерде иштей турганын айтты.
He said, “I am working.” He said that he was working. Ал иштеп жатканын айтты.
He said, “I have finished.” He said that he had finished. Ал ишин бүтүргөнүн айтты.
He said, “I finished.” He said that he had finished. Ал ишин бүтүргөнүн айтты.
He said, “I was sleeping.” He said that he had been sleeping. Ал уктап жатканын айтты.
He said, “I will come.” He said that he would come. Ал келерин айтты.
He said, “I can swim.” He said that he could swim. Ал сүзө аларын айтты.
He said, “I may come.” He said that he might come. Ал келиши мүмкүн экенин айтты.
4. Ат атоочтордун өзгөрүшү
Түз кеп Кыйыр кеп
I he / she
me him / her
my his / her
mine his / hers
we they
us them
our their
ours theirs
you I / we / he / she / they — контекстке жараша
your my / our / his / her / their — контекстке жараша
Мисал:
Direct: She said, “I love my house.”
Reported: She said that she loved her house.
Айтылышы: ши сэд зэт ши лавд хёр хаус.
Котормосу: Ал үйүн жакшы көрөрүн айтты.
5. Убакытты жана жерди билдирген сөздөрдүн өзгөрүшү
Түз кеп Кыйыр кеп
now then
today that day
tonight that night
yesterday the day before / the previous day
tomorrow the next day / the following day
last week the previous week
next week the following week
ago before
here there
this that
these those
17- Инфинитивдер жана кыймыл атоочтор (INFINITIVES AND VERBAL NOUNS)
Түрү Англисче термин Айтылышы Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Мааниси / колдонулушу
to менен инфинитив to-infinitive ту-инфинитив to + V1 ту + ви-уан бир нерсени кылуу
to жок инфинитив bare infinitive бэр инфинитив V1 негизги этиштин to жок формасы
-ing формасындагы кыймыл атооч gerund джерэнд V-ing кыймыл-аракетти зат атооч катары билдирүү
Бүткөн инфинитив perfect infinitive пёрфект инфинитив to have + V3 ту хэв + ви-сри мурда аткарылган аракетти билдирүү
Созулма инфинитив continuous infinitive континьюэс инфинитив to be + V-ing ту би + ви-инг уланып жаткан аракетти билдирүү
Бүткөн созулма инфинитив perfect continuous infinitive пёрфект континьюэс инфинитив to have been + V-ing ту хэв бин + ви-инг бир убакытка чейин уланып келген аракетти билдирүү
Туюк мамиледеги инфинитив passive infinitive пэссив инфинитив to be + V3 ту би + ви-сри аракеттин аткарылышын билдирүү
Бүткөн туюк мамиледеги инфинитив perfect passive infinitive пёрфект пэссив инфинитив to have been + V3 ту хэв бин + ви-сри мурда аткарылган аракеттин туюк формасы
# Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
1 Adjective + V-ing ээ + be + сын атооч + V-ing зэ сабджект + би + эджектив + ви-инг I am happy seeing you. ай эм хэпи сииң ю Сени көргөнүмө кубанычтамын.
2 Adjective + to-infinitive ээ + be + сын атооч + to + V1 зэ сабджект + би + эджектив + ту + ви-уан I am happy to see you. ай эм хэпи ту си ю Сени көргөнүмө кубанычтамын.
3 Verb + to-infinitive ээ + plan + to + V1 зэ сабджект + плэн + ту + ви-уан I plan to eat. ай плэн ту ит Мен тамактанууну пландап жатам.
4 Verb + V-ing ээ + plan + V-ing зэ сабджект + плэн + ви-инг I plan eating. ай плэн итинг Мен тамактанууну пландап жатам, бирок бул түзүлүш адатта табигый угулбайт.
5 Perception verb + object + V1 ээ + see + толуктооч + V1 зэ сабджект + си + обджект + ви-уан I see him run. ай си хим ран Мен анын чуркаганын көрөм.
6 Perception verb + object + V-ing ээ + see + толуктооч + V-ing зэ сабджект + си + обджект + ви-инг I see him running. ай си хим ранинг Мен анын чуркап жатканын көрөм.
7 Максат + to-инфинитив ээ + этиш + to + V1 зэ сабджект + зэ вёрб + ту + ви-уан I eat to play. ай ит ту плэй Мен ойнош үчүн тамактанам.
8 Максат + in order to ээ + этиш + in order to + V1 зэ сабджект + зэ вёрб + ин ордэр ту + ви-уан I eat in order to play. ай ит ин ордэр ту плэй Мен ойнош үчүн тамактанам.
18- Субъюнктив (SUBJUNCTIVE)
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Мисал Мисалдын айтылышы Котормосу
1 Present Subjunctive ээ + that + этиштин V1 формасы зэ сабджект + зэт + ви-уан I suggest that he go. ай сэджест зэт хи гоу Мен анын барышын сунуштайм.
2 Negative Present Subjunctive ээ + that + not + этиштин V1 формасы зэ сабджект + зэт + нот + ви-уан I suggest that he not go. ай сэджест зэт хи нот гоу Мен анын барбашын сунуштайм.
3 Be Subjunctive ээ + that + be + сын атооч/зат атооч зэ сабджект + зэт + би + эджектив/наун It is important that he be ready. ит из импортэнт зэт хи би рэди Анын даяр болушу маанилүү.
4 Талаптан же сунуштан кийин ээ + that + ээ + V1 зэ сабджект + зэт + зэ сабджект + ви-уан They demanded that she leave. зэй димандид зэт ши лив Алар анын кетишин талап кылышты.
5 Insist этишинен кийин ээ + that + ээ + V1 зэ сабджект + зэт + зэ сабджект + ви-уан I insist that he stay. ай инсист зэт хи стэй Мен анын калышын талап кылам.
6 Require этишинен кийин ээ + that + ээ + V1 зэ сабджект + зэт + зэ сабджект + ви-уан The law requires that everyone be present. зэ ло риквайэрз зэт эвриуан би прэзэнт Мыйзам баарынын катышуусун талап кылат.
7 Were Subjunctive If + ээ + were + ... иф + зэ сабджект + уёр + ... If I were you, I would wait. иф ай уёр ю, ай вуд уэйт Эгер мен сенин ордуңда болсом, күтмөкмүн.
8 Wish + were ээ + wish + ээ + were + ... зэ сабджект + уиш + зэ сабджект + уёр + ... I wish I were taller. ай уиш ай уёр толэр Кана, боюм узунураак болсо.
9 Расмий шарттуу инверсия Were + ээ + ... уёр + зэ сабджект + ... Were I you, I would wait. уёр ай ю, ай вуд уэйт Эгер мен сенин ордуңда болсом, күтмөкмүн.
10 Туруктуу / расмий туюнтма God/Heaven + V1 год/хэвэн + ви-уан God save the King. год сэйв зэ кинг Кудай падышаны сактасын.
19- Суроо-тегдер (TAG QUESTIONS)
Түрү Түзүлүшү Түзүлүшүнүн айтылышы Толук мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
Tag Question — ырастоочу ырастоочу сүйлөм + терс жардамчы этиш + ээ? сүйлөм + терс жардамчы этиш + ээ? You are ready, aren't you? ю ар рэди, арэнт ю? Сен даярсың, туурабы?
Tag Question — терс терс сүйлөм + ырастоочу жардамчы этиш + ээ? сүйлөм + ырастоочу жардамчы этиш + ээ? You aren't ready, are you? ю арэнт рэди, ар ю? Сен даяр эмессиң, туурабы?
Present Simple сүйлөм + don't/doesn't + ээ? сүйлөм + доунт/дазэнт + ээ? She works here, doesn't she? ши уоркс хир, дазэнт ши? Ал бул жерде иштейт, туурабы?
Past Simple сүйлөм + didn't/did + ээ? сүйлөм + дидэнт/дид + ээ? You saw him, didn't you? ю со хим, дидэнт ю? Сен аны көрдүң, туурабы?
Be этиши сүйлөм + isn't/aren't/wasn't/weren't + ээ? сүйлөм + изэнт/арэнт/уознт/уёрэнт + ээ? He is here, isn't he? хи из хир, изэнт хи? Ал бул жерде, туурабы?
Present Continuous сүйлөм + isn't/aren't + ээ? сүйлөм + изэнт/арэнт + ээ? She is working, isn't she? ши из уоркинг, изэнт ши? Ал иштеп жатат, туурабы?
Present Perfect сүйлөм + hasn't/haven't + ээ? сүйлөм + хэзэнт/хэвэнт + ээ? They have finished, haven't they? зэй хэв финишт, хэвэнт зэй? Алар бүтүрүштү, туурабы?
Past Perfect сүйлөм + hadn't + ээ? сүйлөм + хэдэнт + ээ? He had left, hadn't he? хи хэд лэфт, хэдэнт хи? Ал кетип калган, туурабы?
Келер чак — will сүйлөм + won't + ээ? сүйлөм + уоунт + ээ? You will come, won't you? ю уил кам, уоунт ю? Сен келесиң, туурабы?
Модалдык этиш сүйлөм + модалдык этиштин терс формасы + ээ? сүйлөм + модалдык этиштин терс формасы + ээ? He can swim, can't he? хи кэн суим, кант хи? Ал сүзө алат, туурабы?
Let's Let's + V1, shall we? лэтс + ви-уан, шэл уи? Let's go, shall we? лэтс гоу, шэл уи? Кеттик, макулбу?
Буйрук сүйлөм V1 + will you? ви-уан + уил ю? Open the door, will you? оупэн зэ дор, уил ю? Эшикти ачып койчу, макулбу?
Терс суроо — Present Simple Don't/Doesn't + ээ + V1? доунт/дазэнт + ээ + ви-уан? Don't you like coffee? доунт ю лайк кофи? Сен кофени жактырбайсыңбы?
Терс суроо — Past Simple Didn't + ээ + V1? дидэнт + ээ + ви-уан? Didn't you see him? дидэнт ю си хим? Сен аны көргөн жок белең?
Терс суроо — Be Isn't/Aren't/Wasn't/Weren't + ээ...? изэнт/арэнт/уознт/уёрэнт + ээ? Isn't he ready? изэнт хи рэди? Ал даяр эмеспи?
Терс суроо — Continuous Isn't/Aren't + ээ + V-ing? изэнт/арэнт + ээ + ви-инг? Isn't she working? изэнт ши уоркинг? Ал иштеп жаткан жокпу?
Терс суроо — Perfect Haven't/Hasn't + ээ + V3? хэвэнт/хэзэнт + ээ + ви-сри? Haven't you finished? хэвэнт ю финишт? Сен бүтүрө элексиңби?
Терс суроо — Future Won't + ээ + V1? уоунт + ээ + ви-уан? Won't you come with us? уоунт ю кам уиз ас? Биз менен келбейсиңби?
Терс суроо — Modal модалдык этиштин терс формасы + ээ + V1? модалдык этиштин терс формасы + ээ + ви-уан? Can't you help me? кант ю хэлп ми? Мага жардам бере албайсыңбы?
Толук терс суроо жардамчы этиш + ээ + not + V1...? жардамчы этиш + ээ + нот + ви-уан? Do you not know? ду ю нот ноу? Сен билбейсиңби?
I am — Tag I am + ..., aren't I? ай эм + ..., арэнт ай? I am right, aren't I? ай эм райт, арэнт ай? Мен туура айтып жатам, туурабы?
Негизги эрежелер
Эреже Мисал
Ырастоочу сүйлөм → терс Tag You like it, don't you?
Терс сүйлөм → ырастоочу Tag You don't like it, do you?
Negative Question = терс суроо Don't you like it?
Tag Question = сүйлөм + кыска суроо You like it, don't you?
Эгер сүйлөмдө жардамчы этиш бар болсо, Tag'де ошол этиш колдонулат She is working, isn't she?
Present/Past Simple чактарында жардамчы этиш жок болсо, do/does/did колдонулат He works, doesn't he?
Терс суроодо негизги этиш V1 формасында калат: do/does/did колдонулат Didn't you go? Туура эмес: Didn't you went?
Yes/No суроолоруна жооп бергенде чыныгы мааниге көңүл буруңуз Don't you like coffee? → Yes, I do. / No, I don't.
20- Модалдык сөздөр (MODAL WORDS)
Модалдык сөз Англисче айтылышынын кыргызча транскрипциясы Негизги мааниси Мисал Мисалдын айтылышы Котормосу
can кэн кыла алат / жөндөмдүүлүк I can swim. Ай кэн свим. Мен сүзө алам.
could куд алмак / мурда кыла алчу I could swim when I was five. Ай куд свим уэн ай уоз файв. Мен беш жашымда сүзө алчумун.
may мэй мүмкүн / уруксат It may rain. Ит мэй рэйн. Жамгыр жаашы мүмкүн.
might майт балким / мүмкүн It might rain. Ит майт рэйн. Балким, жамгыр жаайт.
must маст сөзсүз керек / милдеттүү You must leave. Ю маст лив. Сен сөзсүз кетишиң керек.
shall шэл келечек чак / сунуш Shall we go? Шэл уи гоу? Кетелиби?
should шуд керек / тийиш You should rest. Ю шуд рэст. Сен эс алышың керек.
will уил келечек чак / ниет I will help you. Ай уил хэлп ю. Мен сага жардам берем.
would уд шарттуу аракет / сылык өтүнүч I would help you. Ай уд хэлп ю. Мен сага жардам бермекмин.
ought to от ту керек / тийиш You ought to study. Ю от ту стади. Сен окушуң керек.
Эреже
Негизги модалдык этиштерден кийин адатта V1 колдонулат:
modal + V1
Мисал:
She can speak English.
Ши кэн спик инглиш.
Ал англисче сүйлөй алат.
Туура эмес:
❌ She can speaks.
2. Модалдык сөздөрдүн кызматтары жана маанилери
Кызматы Модалдык сөздөр / сөз айкаштары Мааниси
Жөндөмдүүлүк can, could, be able to кыла алуу
Мүмкүнчүлүк can, could, may, might, might possibly мүмкүн / балким
Уруксат can, could, may, might уруксат / мүмкүнбү
Өтүнүч can, could, will, would, may кыла аласызбы / сураныч
Кеңеш should, ought to, had better керек / жакшы болмок
Милдеттүүлүк must, have to, have got to, need to сөзсүз керек
Зарылдык must, have to, need to зарыл / керек
Тыюу салуу must not, cannot/can't, may not болбойт / уруксат жок
Күтүлгөн нерсе should, ought to, be supposed to болушу күтүлөт / тийиш
Божомол will, shall, should, ought to болот / болушу күтүлөт
Каалоо will, would каалоо / даяр болуу
Баш тартуу will not, won't, would not, wouldn't баш тартуу / кылбайт
Адат would, will мурда кылчу / адатта кылат
Шарттуу жагдай would, could, might кылмак / мүмкүн болмок
Жыйынтык чыгаруу must, can't, couldn't, may, might сөзсүз / мүмкүн эмес / балким
Өкүнүү should have, ought to have, could have, would have кылыш керек эле / кылса болмок
Өткөндөгү мүмкүнчүлүк may have, might have, could have балким болгон
Өткөндөгү жыйынтык must have, can't have, couldn't have болсо керек / болушу мүмкүн эмес
3. Жарым модалдык түзүлүштөр (Semi-Modals)
Булар негизги модалдык этиштер эмес, бирок модалдык этиштерге окшош кызмат аткарышат.
Модалдык сөз айкашы Айтылышы Мааниси Мисал Мисалдын айтылышы Котормосу
have to хэв ту милдеттүү болуу I have to go. Ай хэв ту гоу. Мен кетишим керек.
has to хэз ту милдеттүү болуу She has to work. Ши хэз ту уорк. Ал иштеши керек.
had to хэд ту милдеттүү болчу I had to leave. Ай хэд ту лив. Мен кетишим керек болчу.
have got to хэв гат ту сөзсүз керек I have got to go. Ай хэв гат ту гоу. Мен сөзсүз кетишим керек.
has got to хэз гат ту сөзсүз керек He has got to leave. Хи хэз гат ту лив. Ал сөзсүз кетиши керек.
had better хэд бэтэр жакшысы You had better go. Ю хэд бэтэр гоу. Сен барганың жакшы.
be able to би эйбл ту кыла алуу She is able to swim. Ши из эйбл ту свим. Ал сүзө алат.
be unable to би анэйбл ту кыла албоо He is unable to walk. Хи из анэйбл ту уок. Ал баса албайт.
be allowed to би элауд ту уруксат берилүү We are allowed to leave. Уи ар элауд ту лив. Бизге кетүүгө уруксат берилген.
be permitted to би пэрмитид ту уруксат берилүү You are permitted to enter. Ю ар пэрмитид ту энтэр. Сага кирүүгө уруксат берилген.
be supposed to би сэпоуст ту тийиш болуу You are supposed to wait. Ю ар сэпоуст ту уэйт. Сен күтүшүң керек.
be required to би риквайэрд ту милдеттүү болуу You are required to sign. Ю ар риквайэрд ту сайн. Сен кол коюуга милдеттүүсүң.
be expected to би икспэктид ту күтүлүү They are expected to arrive. Зэй ар икспэктид ту эрайв. Алардын келиши күтүлүүдө.
be willing to би уилинг ту даяр болуу I am willing to help. Ай эм уилинг ту хэлп. Мен жардам берүүгө даярмын.
be unwilling to би ануилинг ту каалабоо He is unwilling to cooperate. Хи из ануилинг ту коуопэрэйт. Ал кызматташкысы келбейт.
be likely to би лайкли ту ыктымал болуу She is likely to win. Ши из лайкли ту уин. Анын жеңиши ыктымал.
be unlikely to би анлайкли ту ыктымалдыгы аз болуу He is unlikely to come. Хи из анлайкли ту кам. Анын келиши күмөн.
4. Need — модалдык этишке окшош колдонулуш
Need модалдык этиш катары да, негизги этиш катары да колдонулат.
Модалдык need
Need I go?
Нид ай гоу?
Мен барышым керекпи?
You needn't worry.
Ю нидэнт уори.
Сен тынчсызданбасаң болот.
Негизги этиш need
I need to go.
Ай нид ту гоу.
Мен барышым керек.
Форма Айтылышы Мааниси
need нид керек болуу
needn't нидэнт кереги жок
need to нид ту керек болуу
don't need to доунт нид ту кереги жок
didn't need to дидэнт нид ту керек болгон эмес
5. Dare — модалдык этишке окшош колдонулуш
Dare «батынуу» дегенди билдирет жана негизги этиш же модалдык этишке окшош колдонулушу мүмкүн.
Dare I ask?
Дэр ай аск?
Сураганга батына аламбы?
How dare you!
Хау дэр ю!
Кантип батынасың!
Форма Айтылышы Мааниси
dare дэр батыл болуу / батынуу
daren't дэрэнт батынбоо
dare not дэр нот батынбоо
don't dare доунт дэр батынба
6. Used to — өткөндөгү адат
Used to негизги модалдык этиш эмес, бирок модалдык түзүлүшкө окшош.
I used to live there.
Ай юст ту лив зэр.
Мен мурда ошол жерде жашачумун.
Мааниси:
used to + V1
= өткөндө үзгүлтүксүз болгон адатты же мурдагы абалды билдирет.
7. Be going to
Келечектеги ниетти же жакын арада болушу күтүлгөн окуяны билдирет.
I am going to study.
Ай эм гоуинг ту стади.
Мен окуганы жатам.
It is going to rain.
Ит из гоуинг ту рэйн.
Жамгыр жааганы жатат.
8. Мүмкүнчүлүктү билдирген сөз айкаштары (Modal expressions)
Булар модалдык этиштер эмес, бирок мүмкүнчүлүктү же ыктымалдыкты билдирет.
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
perhaps пэрхэпс балким
maybe мэйби балким
possibly посибли мүмкүн
probably пробэбли сыягы / ыктымал
likely лайкли ыктымал
unlikely анлайкли ыктымалдыгы аз
certainly сёртэнли албетте
definitely дэфинитли сөзсүз
surely шурли сөзсүз / албетте
apparently эпэрэнтли көрүнүп тургандай
presumably призюмэбли болжол менен / сыягы
conceivably кэнсивэбли теориялык жактан мүмкүн
arguably аргьюэбли деп айтууга болот
necessarily нэсэсэрили сөзсүз / зарыл түрдө
not necessarily нот нэсэсэрили сөзсүз эмес
Мисал:
She will probably come.
Ши уил пробэбли кам.
Ал келиши мүмкүн.
9. Зарылдыкты билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
must маст сөзсүз керек
have to хэв ту керек / милдеттүү
have got to хэв гат ту сөзсүз керек
need to нид ту керек / зарыл
be required to би риквайэрд ту милдеттүү болуу
be obliged to би эблайджд ту милдеттүү болуу
be compelled to би кэмпэлд ту аргасыз болуу
be forced to би форст ту мажбур болуу
be necessary to би нэсэсэри ту зарыл болуу
be essential to би исэншл ту өтө зарыл болуу
10. Кеңешти билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
should шуд керек / тийиш
ought to от ту керек / тийиш
had better хэд бэтэр жакшысы
might want to майт уонт ту балким каалайт / кылганы жакшы болмок
could куд кылса болот / мүмкүн
be advised to би эдвайзд ту кеңеш берилүү
it would be wise to ит уд би уайз ту кылганы акылдуулук болот
it would be better to ит уд би бэтэр ту кылганы жакшыраак болмок
Мисал:
You might want to check again.
Ю майт уонт ту чек эгэн.
Кайра текшерип койгонуң жакшы болмок.
11. Уруксатты билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
can кэн мүмкүн / уруксат
could куд мүмкүнбү / уруксат сурап айтуу
may мэй уруксат / мүмкүн
might майт уруксат суроонун өтө сылык формасы
be allowed to би элауд ту уруксат берилүү
be permitted to би пэрмитид ту уруксат берилүү
be authorized to би осэрайзд ту ыйгарым укукка ээ болуу
be entitled to би энтайтлд ту укугу болуу
12. Жөндөмдүүлүктү билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
can кэн кыла алуу
could куд кыла алчу / кыла алмак
be able to би эйбл ту кыла алуу
be capable of би кэйпэбл ов жөндөмдүү болуу
manage to мэнидж ту араң болсо да кыла алуу
succeed in сэксид ин ийгиликке жетүү
Мисал:
She was able to solve the problem.
Ши уоз эйбл ту солв зэ проблем.
Ал маселени чече алды.
13. Күтүүнү билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
should шуд болушу күтүлөт
ought to от ту болушу керек
be supposed to би сэпоуст ту болушу керек деп эсептелет
be expected to би икспэктид ту болушу күтүлөт
be due to би дью ту белгиленген убакта болушу керек
be scheduled to би скэджулд ту график боюнча белгиленген
Мисал:
The train is due to arrive at six.
Зэ трэйн из дью ту эрайв эт сикс.
Поезд саат алтыда келиши керек.
14. Каалоону билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
will уил кылат / даяр болуу
would уд кылмак / сылык өтүнүч
be willing to би уилинг ту кылууга даяр болуу
be happy to би хэпи ту кубаныч менен кылуу
be prepared to би припэрд ту кылууга даяр болуу
be ready to би рэди ту даяр болуу
15. Баш тартууну билдирген сөз айкаштары
Сөз айкашы Айтылышы Мааниси
will not / won't уил нот / уоунт кылбайт / баш тартат
would not / wouldn't уд нот / удэнт кылмак эмес / баш тартмак
refuse to рифьюз ту кылуудан баш тартуу
decline to диклайн ту сылык баш тартуу
be unwilling to би ануилинг ту кылгысы келбөө
16. Өткөн чактагы модалдык түзүлүштөр (Past Modal Constructions)
Бул түзүлүштөр өткөндө болушу мүмкүн болгон же болушу керек болгон аракеттерди билдирет.
Түзүлүш Айтылышы Мааниси
could have + V3 куд хэв + ви сри кылса болмок / кыла алмак
may have + V3 мэй хэв + ви сри балким кылган
might have + V3 майт хэв + ви сри балким кылган
must have + V3 маст хэв + ви сри кылган болушу керек
can't have + V3 кэнт хэв + ви сри кылган болушу мүмкүн эмес
couldn't have + V3 кудэнт хэв + ви сри кыла алмак эмес
should have + V3 шуд хэв + ви сри кылыш керек эле
ought to have + V3 от ту хэв + ви сри кылыш керек эле
would have + V3 уд хэв + ви сри кылмак
needn't have + V3 нидэнт хэв + ви сри кылуунун кереги жок болчу, бирок кылган
Мисал:
You should have called me.
Ю шуд хэв колд ми.
Сен мага чалышың керек эле.
17. Модалдык этиш + Уланма чак (Modal + Progressive)
Модалдык этиштен кийин be + этиштин -ing формасы колдонулат:
modal + be + verb-ing
Түзүлүш Мисал Айтылышы Мааниси
can be + verb-ing He can be working. Хи кэн би уоркинг. Ал иштеп жаткан болушу мүмкүн.
could be + verb-ing He could be working. Хи куд би уоркинг. Ал иштеп жаткан болушу мүмкүн.
may be + verb-ing He may be working. Хи мэй би уоркинг. Ал иштеп жаткан болушу мүмкүн.
might be + verb-ing He might be working. Хи майт би уоркинг. Балким, ал иштеп жаткандыр.
must be + verb-ing He must be working. Хи маст би уоркинг. Ал сөзсүз иштеп жаткан болушу керек.
should be + verb-ing He should be working. Хи шуд би уоркинг. Ал иштеп жатышы керек.
will be + verb-ing He will be working. Хи уил би уоркинг. Ал иштеп жаткан болот.
would be + verb-ing He would be working. Хи уд би уоркинг. Ал иштеп жаткан болмок.
18. Модалдык этиш + Perfect Progressive
modal + have been + verb-ing
Мисал:
She may have been working.
Ши мэй хэв бин уоркинг.
Балким, ал иштеп жаткандыр.
Түзүлүш Мааниси
could have been + verb-ing иштеп жаткан болушу мүмкүн эле
may have been + verb-ing балким, иштеп жаткан
might have been + verb-ing балким, иштеп жаткан
must have been + verb-ing иштеп жаткан болушу керек
should have been + verb-ing иштеп жатышы керек эле
would have been + verb-ing иштеп жаткан болмок
19. Модалдык этиш + Ырыксыз мамиле (Modal + Passive)
modal + be + V3
Мисал:
The work must be finished.
Зэ уорк маст би финишт.
Иш сөзсүз бүткөрүлүшү керек.
Түзүлүш Мисал
can be + V3 It can be done.
could be + V3 It could be done.
may be + V3 It may be done.
might be + V3 It might be done.
must be + V3 It must be done.
should be + V3 It should be done.
will be + V3 It will be done.
would be + V3 It would be done.
20. Модалдык этиш + Perfect Passive
modal + have been + V3
Мисал:
It should have been done.
Ит шуд хэв бин дан.
Бул аткарылышы керек эле.
Түзүлүш Мааниси
could have been + V3 аткарылса болмок
may have been + V3 балким, аткарылган
might have been + V3 балким, аткарылган
must have been + V3 аткарылган болушу керек
should have been + V3 аткарылышы керек эле
would have been + V3 аткарылмак
21- THERE IS / HAVE / BE
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Толук мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
Жекелик — ырастоо There is + жекелик зат атооч зэр из + зат атооч There is a book on the table. Зэр из э бук он зэ тэйбл. Столдун үстүндө бир китеп бар.
Көптүк — ырастоо There are + көптүк зат атооч зэр ар + зат атооч There are two books on the table. Зэр ар ту букс он зэ тэйбл. Столдун үстүндө эки китеп бар.
Саналбаган зат атооч There is + саналбаган зат атооч зэр из + саналбаган зат атооч There is some water in the bottle. Зэр из сам уотэр ин зэ ботл. Бөтөлкөдө бир аз суу бар.
Жекелик — тануу There isn't + жекелик зат атооч зэр изэнт + зат атооч There isn't a book here. Зэр изэнт э бук хир. Бул жерде китеп жок.
Көптүк — тануу There aren't + көптүк зат атооч зэр арэнт + зат атооч There aren't any books here. Зэр арэнт эни букс хир. Бул жерде эч кандай китеп жок.
Суроо — жекелик Is there + жекелик зат атооч...? из зэр + зат атооч? Is there a problem? Из зэр э проблем? Көйгөй барбы?
Суроо — көптүк Are there + көптүк зат атооч...? ар зэр + зат атооч? Are there any problems? Ар зэр эни проблемз? Кандайдыр бир көйгөйлөр барбы?
Терс суроо — жекелик Isn't there + жекелик зат атооч...? изэнт зэр + зат атооч? Isn't there a problem? Изэнт зэр э проблем? Көйгөй жокпу?
Терс суроо — көптүк Aren't there + көптүк зат атооч...? арэнт зэр + зат атооч? Aren't there any problems? Арэнт зэр эни проблемз? Эч кандай көйгөй жокпу?
Өткөн чак — жекелик There was + жекелик зат атооч зэр уоз + зат атооч There was a problem. Зэр уоз э проблем. Көйгөй бар болчу.
Өткөн чак — көптүк There were + көптүк зат атооч зэр уэр + зат атооч There were many people. Зэр уэр мэни пипл. Ал жерде көп адам бар болчу.
Өткөн чак — жекелик тануу There wasn't + жекелик зат атооч зэр уозэнт + зат атооч There wasn't a problem. Зэр уозэнт э проблем. Көйгөй жок болчу.
Өткөн чак — көптүк тануу There weren't + көптүк зат атооч зэр уэрэнт + зат атооч There weren't many people. Зэр уэрэнт мэни пипл. Ал жерде көп адам жок болчу.
Өткөн чактагы суроо Was there + жекелик зат атооч...? уоз зэр + зат атооч? Was there a problem? Уоз зэр э проблем? Көйгөй бар беле?
Өткөн чактагы көптүк суроо Were there + көптүк зат атооч...? уэр зэр + зат атооч? Were there many people? Уэр зэр мэни пипл? Ал жерде көп адам бар беле?
Келер чак There will be + зат атооч зэр уил би + зат атооч There will be a meeting tomorrow. Зэр уил би э митинг тумороу. Эртең жыйын болот.
Келер чак — тануу There won't be + зат атооч зэр уоунт би + зат атооч There won't be a meeting tomorrow. Зэр уоунт би э митинг тумороу. Эртең жыйын болбойт.
Келер чактагы суроо Will there be + зат атооч...? уил зэр би + зат атооч? Will there be a meeting tomorrow? Уил зэр би э митинг тумороу? Эртең жыйын болобу?
Present Perfect There has/have been + зат атооч зэр хэз/хэв бин + зат атооч There has been a mistake. Зэр хэз бин э мистэйк. Ката кетти.
Past Perfect There had been + зат атооч зэр хэд бин + зат атооч There had been a problem. Зэр хэд бин э проблем. Көйгөй болгон эле.
Модалдык форма There can/may/might/must/should be + зат атооч зэр кэн/мэй/майт/маст/шуд би + зат атооч There may be a problem. Зэр мэй би э проблем. Көйгөй болушу мүмкүн.
1. Have = ээ болуу
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Толук мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
I / you / we / they менен Ээ + have + зат атооч зэ сабджект + хэв + зэ наун I have a car. Ай хэв э кар. Менин унаам бар.
he / she / it менен Ээ + has + зат атооч зэ сабджект + хэз + зэ наун She has a car. Ши хэз э кар. Анын унаасы бар.
Have I, you, we, they менен колдонулат.
Has he, she, it менен колдонулат.
2. Have менен терс форма
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Толук мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
I/you/we/they үчүн терс форма Ээ + do not + have + зат атооч зэ сабджект + ду нот + хэв + зэ наун I do not have a car. Ай ду нот хэв э кар. Менин унаам жок.
he/she/it үчүн терс форма Ээ + does not + have + зат атооч зэ сабджект + даз нот + хэв + зэ наун She does not have a car. Ши даз нот хэв э кар. Анын унаасы жок.
Does колдонулгандан кийин have колдонулат, has эмес:
She doesn't have a car. ✅
She doesn't has a car. ❌
3. Have менен суроо түзүү
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Толук мисал Мисалдын айтылышы Кыргызча котормосу
I/you/we/they үчүн суроо Do + ээ + have + зат атооч? ду + зэ сабджект + хэв + зэ наун? Do you have a car? Ду ю хэв э кар? Сенин унааң барбы?
he/she/it үчүн суроо Does + ээ + have + зат атооч? даз + зэ сабджект + хэв + зэ наун? Does she have a car? Даз ши хэв э кар? Анын унаасы барбы?
4. Have жардамчы этиш катары
Have дайыма «ээ болуу» дегенди билдирбейт; ал Perfect чактарын түзүүгө да жардам берет.
Чак Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Мисал Котормосу
Present Perfect Ээ + have/has + V3 зэ сабджект + хэв/хэз + ви сри I have finished. Мен бүтүрдүм.
Present Perfect Continuous Ээ + have/has + been + verb-ing зэ сабджект + хэв/хэз + бин + verb-ing I have been working. Мен бир канча убакыттан бери иштеп жатам.
Past Perfect Ээ + had + V3 зэ сабджект + хэд + ви сри I had finished. Мен бүтүрүп койгон элем.
Past Perfect Continuous Ээ + had + been + verb-ing зэ сабджект + хэд + бин + verb-ing I had been working. Мен ага чейин бир канча убакыт иштеп жаткан элем.
Айырмасы
I have a car.
→ have = ээ болуу
I have finished.
→ have = Present Perfect чакты түзүүчү жардамчы этиш.
5. Have to = милдеттүү болуу / керек болуу
Have to зарылдыкты жана милдетти билдирет.
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Толук мисал Кыргызча котормосу
I/you/we/they Ээ + have to + V1 зэ сабджект + хэв ту + ви уан I have to work. Мен иштешим керек.
he/she/it Ээ + has to + V1 зэ сабджект + хэз ту + ви уан She has to work. Ал иштеши керек.
Өткөн чак Ээ + had to + V1 зэ сабджект + хэд ту + ви уан I had to work. Мен иштешим керек болчу.
Келер чак Ээ + will have to + V1 зэ сабджект + уил хэв ту + ви уан I will have to work. Мен иштешим керек болот.
6. Have got = ээ болуу
Британдык англис тилинде төмөнкү формалар ээликти билдирүү үчүн колдонулат:
have got / has got
Түзүлүшү Мисал Котормосу
Ээ + have got + зат атооч I have got a car. Менин унаам бар.
Ээ + has got + зат атооч She has got a car. Анын унаасы бар.
Терс форма:
I haven't got a car.
= Менин унаам жок.
Суроо:
Have you got a car?
= Сенин унааң барбы?
Буйрук формалары (Imperatives)
Түрү Түзүлүшү Түзүлүштүн айтылышы Мисал Мисалдын айтылышы Мааниси
Ырастоочу буйрук Этиштин негизги формасы V1 Come here. Кам хир. Бул жакка кел.
Толуктооч менен буйрук Этиш + толуктооч V1 + object Read the book. Рид зэ бук. Китепти оку.
Терс буйрук Don't + этиш доунт + ви уан Don't run. Доунт ран. Чуркаба.
Расмий терс буйрук Do not + этиш ду нот + ви уан Do not enter. Ду нот энтэр. Кирбе.
Be менен буйрук Be + сын атооч би + adjective Be careful. Би кэрфул. Этият бол.
Терс Be Don't be + сын атооч доунт би + adjective Don't be late. Доунт би лэйт. Кечикпе.
Let me Let + me + этиш лет + ми + ви уан Let me help you. Лет ми хэлп ю. Сага жардам берейин.
Let him/her/them Let + толуктооч + этиш лет + object + ви уан Let him go. Лет хим гоу. Аны коё бер.
Let's Let's + этиш летс + ви уан Let's go. Летс гоу. Кеттик.
Let's терс формасы Let's not + этиш летс нот + ви уан Let's not wait. Летс нот уэйт. Күтпөй эле коёлу.
Сылык буйрук Please + этиш плиз + ви уан Please sit down. Плиз сит даун. Сураныч, отуруңуз.
Басым жасаган буйрук Do + этиш ду + ви уан Do sit down. Ду сит даун. Отуруңуз, суранам.
Катуу эскертүү Never + этиш нэвэр + ви уан Never give up. Нэвэр гив ап. Эч качан багынба.
Адат / кеңеш Always + этиш олуэйз + ви уан Always be careful. Олуэйз би кэрфул. Ар дайым этият бол.
Даярдыкты билдирген форма Be + V3 би + ви сри Be prepared. Би припэрд. Даяр бол.
Буйрук + натыйжа Этиш + and + сүйлөм ви уан + энд + clause Study hard, and you will pass. Стади хард, энд ю уил пас. Жакшы оку, ошондо сынактан өтөсүң.
Буйрук + эскертүү Этиш + or + сүйлөм ви уан + ор + clause Hurry up, or you'll be late. Хари ап, ор юл би лэйт. Шашыл, болбосо кечигесиң.
Буйрук + кошумча суроо Этиш, will you? ви уан, уил ю? Wait here, will you? Уэйт хир, уил ю? Бул жерде күтүп турчу, макулбу?
Let's + кошумча суроо Let's + этиш, shall we? летс + ви уан, шэл уи? Let's go, shall we? Летс гоу, шэл уи? Кеттик, макулбу?
22- Мүчөлөр (PREFIXES)
Prefix Кыргызча айтылышы Кыргызча мааниси Мисал Мааниси
a- а- эмес / жок atypical адаттан тыш
ab- аб- алыс / бөлүнүү abduct ала качуу
ad- ад- карай / көздөй adjoin жанаша болуу
ambi- амби- эки тараптуу ambiguous эки маанилүү
ante- анте- мурун / мурда antecedent мурунку нерсе
anti- анти- каршы antiwar согушка каршы
arch- арх- башкы / эң жогорку archbishop башкы епископ
auto- авто- өзү automatic автоматтык
bi- бай- эки bilingual эки тилдүү
circum- сиркум- айлана circumference айлананын узундугу
co- ко- бирге cooperate кызматташуу
contra- контра- каршы contradict каршы чыгуу
counter- каунтер- каршы / жооп катары counterattack каршы чабуул
de- ди- алып салуу / тескери аракет deactivate иштен чыгаруу
deca- дека- он decade он жылдык
deci- деци- ондон бир decimeter дециметр
demi- деми- жарым demigod жарым кудай
dis- дис- жокко чыгаруу / тескери disagree макул болбоо
dys- дис- жаман / бузук dysfunction функциянын бузулушу
eco- эко- экологиялык ecosystem экосистема
ecto- экто- сырткы ectoderm сырткы катмар
endo- эндо- ички endoskeleton ички скелет
epi- эпи- үстүндө / үстүнө epidermis эпидермис
eu- ю- жакшы euphemism жумшак сөз
ex- экс- мурдагы / сырттагы ex-president мурдагы президент
extra- экстра- тышкы / кошумча extraordinary өзгөчө
fore- фор- алдын ала / мурун forecast болжолдоо
geo- гео- жер geography география
hemi- хеми- жарым hemisphere жарым шар
hetero- хетеро- ар түрдүү heterogeneous бир тектүү эмес
homo- хомо- бирдей / окшош homogeneous бир тектүү
hyper- хайпер- өтө / ашыкча hyperactive өтө активдүү
hypo- хайпо- төмөн / жетишсиз hypothermia дене температурасынын төмөндөшү
in- ин- эмес / ичинде inactive активдүү эмес
im- им- эмес impossible мүмкүн эмес
il- ил- эмес illegal мыйзамсыз
ir- ир- эмес irregular тартипсиз
infra- инфра- төмөн infrared инфракызыл
inter- интер- аралык / ортосунда international эл аралык
intra- интра- ичинде intranet ички тармак
intro- интро- ичкери / ичине introduce тааныштыруу
iso- айсо- бирдей isotope изотоп
macro- макро- чоң macroeconomics макроэкономика
mal- мал- жаман / туура эмес malfunction бузулуу
mega- мега- абдан чоң megastore чоң дүкөн
meta- мета- кийинки / өзгөртүү metadata метамаалымат
micro- майкро- кичине microscope микроскоп
mid- мид- ортосу midnight түн ортосу
mini- мини- кичине minibus кичи автобус
mono- моно- бир monolingual бир тилдүү
multi- мулти- көп multilingual көп тилдүү
neo- нео- жаңы neologism жаңы сөз
non- нон- эмес / жок nonstandard стандарттуу эмес
omni- омни- бардык omniscient баарын билген
out- аут- ашып өтүү / сыртка outperform башкалардан жакшыраак иштөө
over- овер- ашыкча / үстүнөн overcook өтө көп бышыруу
paleo- палео- байыркы paleolithic палеолиттик
pan- пан- бардык pan-European жалпы европалык
para- пара- жанында / окшош paranormal табияттан тыш
peri- пери- айлана perimeter периметр
poly- поли- көп polyglot көп тил билген адам
post- пост- кийин postwar согуштан кийинки
pre- при- чейин / мурда prehistory тарыхка чейинки мезгил
pro- про- жактоо / колдоо pro-democracy демократияны жактаган
proto- прото- алгачкы / түпкү prototype алгачкы үлгү
pseudo- псевдо- жалган / жасалма pseudonym жасалма ат
re- ри- кайра rewrite кайра жазуу
retro- ретро- артка / өткөнгө карай retroactive артка карай күчүнө кирген
semi- сэми- жарым semicircle жарым тегерек
sub- саб- астында / төмөн submarine суу астындагы кеме
super- супер- үстүндө / өтө superhuman адамдан жогору
supra- супра- жогору supranational улуттук деңгээлден жогору
syn- син- бирге / чогуу synchronize синхрондоштуруу
tele- теле- алыстан telephone телефон
trans- транс- аркылуу / ары жагына transport ташуу
tri- трай- үч triangle үч бурчтук
ultra- ультра- өтө / чектен ашкан ultramodern өтө заманбап
un- ан- эмес / карама-каршы unhappy бактысыз
under- андер- төмөн / жетишсиз underpaid аз айлык алган
uni- юни- бир unilateral бир тараптуу
vice- вайс- орун басар vice-president вице-президент
with- уиз- артка / алып кетүү withdraw чыгарып алуу
Suffixes — Суффикстер
Suffix Кыргызча айтылышы Кызматы Мисал Мааниси
-er -эр иш-аракетти аткарган адам teacher мугалим
-or -ор иш-аракетти аткарган адам actor актёр
-ar -ар иш-аракетке байланыштуу адам beggar кайырчы
-ist -ист кесиптин же багыттын өкүлү artist сүрөтчү
-ian -иэн кесипке же тармакка байланыштуу адам musician музыкант
-ant -ант адамды же аткаруучуну билдирет assistant жардамчы
-ent -энт адамды билдирет student студент
-ee -и аракеттин катышуучусу employee кызматкер
-ess -эс аял жынысындагы адамды билдирет actress актриса
-ness -нэс абал же сапат happiness бакыт
-ity -ити абал же сапат activity ишмердүүлүк
-ty -ти абал же сапат safety коопсуздук
-ship -шип абал / мамиле friendship достук
-hood -худ абал / жашоо баскычы childhood балалык
-dom -дом абал / аймак kingdom падышалык
-th -т абал / сапат warmth жылуулук
-ment -мент натыйжа / процесс development өнүгүү
-tion -шн процесс / натыйжа education билим берүү
-sion -жн / -шн процесс / натыйжа decision чечим
-ion -ион / -шн процесс / натыйжа action аракет
-ation -эйшн процесс organization уюмдаштыруу
-al -ал процесс / натыйжа arrival келүү
-ance -анс абал / процесс appearance көрүнүш
-ence -энс абал existence бар болуу
-ancy -анси абал expectancy күтүү
-ency -энси абал efficiency натыйжалуулук
-age -идж натыйжа / процесс marriage нике
-ure -юр натыйжа / абал failure ийгиликсиздик
-ing -иң этиштен зат атооч жасоо swimming сүзүү
-ism -изм идеология / көз караш capitalism капитализм
-cracy -крәси башкаруу системасы democracy демократия
-crat -крат башкаруу системасынын өкүлү democrat демократ
-archy -арки башкаруу системасы monarchy монархия
-arch -арх башкаруучу / жетекчи monarch монарх
-logy -ложи илим / изилдөө biology биология
-graphy -графи жазуу / сүрөттөө geography география
-graph -граф жазуучу же белгилөөчү курал autograph кол тамга
-meter -метер өлчөөчү курал thermometer термометр
-metry -метри өлчөө процесси geometry геометрия
-scope -скоуп көрүүчү курал telescope телескоп
-scopy -скопи аспап менен текшерүү microscopy микроскопия
-nomy -номи система / мыйзам astronomy астрономия
-phobia -фобия коркуу arachnophobia жөргөмүштөн коркуу
-phile -файл сүйүүчү / кызыгуучу bibliophile китеп сүйүүчү
-philia -филия сүйүү / жактыруу audiophilia үнгө кызыгуу
-phone -фоун үн / үн чыгаргыч telephone телефон
-phony -фони үнгө байланыштуу symphony симфония
-path -пат ооруга же адамдын абалына байланыштуу psychopath психопат
-pathy -патия абал / оору neuropathy нейропатия
-itis -айтис сезгенүү arthritis артрит
-osis -оусис абал / оору diagnosis диагноз
-emia -имия канга байланыштуу абал anemia аз кандуулук
-oma -ома шишик carcinoma карцинома
-ectomy -эктоми хирургиялык алып салуу appendectomy сокур ичегини алып салуу
-otomy -отомия хирургиялык кесүү tracheotomy трахеотомия
-plasty -пластика хирургиялык оңдоо rhinoplasty ринопластика
-let -лет кичинекей нерсе booklet чакан китепче
-ling -лиң кичинекей / жаш duckling өрдөктүн балапаны
-ette -эт кичинекей нерсе kitchenette чакан ашкана
-kin -кин кичинекей нерсе manikin кичинекей адамдын макети
-oid -оид окшош humanoid адамга окшош
-esque -эск стилине окшош picturesque көркөм / кооз
-like -лайк окшош childlike балага окшош
-ish -иш окшош / болжолдуу greenish жашыл түстүү
-ster -стэр адамды билдирет youngster жаш адам
-eer -иэр ишмердүүлүккө байланыштуу адам auctioneer аукцион алып баруучу
-ard -ард адамдын мүнөзүн билдирет coward коркок
-some -сом белгилүү бир касиетке ээ troublesome көйгөй жараткан
-worthy -уөрди татыктуу / ишенимдүү trustworthy ишенимдүү
-proof -пруф корголгон / чыдамдуу waterproof суу өткөрбөс
-free -фри бир нерсеси жок sugar-free кантсыз
-wide -уайд бүтүндөй аймак боюнча worldwide дүйнө жүзү боюнча
-ward -уорд багыт backward артка
-wise -уайз ыкма / багыт боюнча clockwise саат жебеси боюнча
-fold -фоулд эсе / өлчөм threefold үч эсе
23- Фразалык этиштер (PHRASAL VERBS)
Phrasal verb = фразалык этиш. Ал көбүнчө этиштен жана up, out, off, on, away, back, in, over сыяктуу бөлүкчөлөрдөн турат.
Мисал:
give + up → give up = баш тартуу / токтотуу
Эскертүү: этиш + предлог же тактооч менен түзүлгөн бардык айкаштар бирдей эмес. Алар фразалык этиштер, предлогдуу этиштер же фразалык-предлогдуу этиштер болушу мүмкүн.
1. Кеңири колдонулган фразалык этиштер
Phrasal verb Кыргызча айтылышы Кыргызча мааниси Толук мисал Мисалдын айтылышы
add up эд ап кошулуп туура сумма болуу The numbers add up. Зэ намберз эд ап.
ask for аск фор суроо / өтүнүү She asked for help. Ши аскт фор хелп.
back up бэк ап камдык көчүрмө жасоо / колдоо Please back up your files. Плиз бэк ап йор файлз.
break down брейк даун бузулуу My car broke down. Май кар броук даун.
break in брейк ин күч менен кирүү Someone broke in last night. Самуан броук ин ласт найт.
break out брейк аут башталуу / тутануу A fire broke out. Э файр броук аут.
break up брейк ап ажырашуу / бөлүнүү They broke up last year. Зэй броук ап ласт йир.
bring back бринг бэк кайтарып келүү Please bring back my book. Плиз бринг бэк май бук.
bring in бринг ин алып келүү / ишке алуу They brought in a new manager. Зэй брот ин э нью мэниджер.
bring up бринг ап маселе көтөрүү / тарбиялоо She brought up an important issue. Ши брот ап эн импортант ишью.
call back кол бэк кайра чалуу I'll call you back later. Айл кол ю бэк лэйтер.
call off кол оф жокко чыгаруу They called off the meeting. Зэй колд оф зэ митинг.
carry on кэри он улантуу Please carry on working. Плиз кэри он уөркинг.
carry out кэри аут аткаруу They carried out the plan. Зэй кэрид аут зэ плэн.
catch up кэч ап жетишүү / артта калганын толуктоо I need to catch up with you. Ай нид ту кэч ап уиз ю.
check in чек ин катталуу We checked in at the hotel. Уи чект ин эт зэ хоутэл.
check out чек аут мейманканадан чыгуу / текшерүү We checked out at noon. Уи чект аут эт нун.
clean up клин ап тазалоо Clean up your room. Клин ап йор рум.
come back кам бэк кайтып келүү He came back yesterday. Хи кэйм бэк йестэрдей.
come in кам ин кирүү Come in, please. Кам ин, плиз.
come out кам аут чыгуу / жарык көрүү The new book came out yesterday. Зэ нью бук кэйм аут йестэрдей.
come over кам оувер конокко келүү Come over tonight. Кам оувер тунайт.
cut down кат даун азайтуу I'm trying to cut down on sugar. Айм трайинг ту кат даун он шугэр.
cut off кат оф кесүү / үзүү They cut off the electricity. Зэй кат оф зи электрисити.
deal with дил уиз иш алып баруу / чечүү We need to deal with this problem. Уи нид ту дил уиз зис проблем.
do without ду уизаут бир нерсесиз жашоо We can do without a car. Уи кэн ду уизаут э кар.
drop off дроп оф түшүрүп коюу I'll drop you off at school. Айл дроп ю оф эт скул.
end up энд ап акыры бир абалда калуу We ended up staying home. Уи эндид ап стэйинг хоум.
fall apart фол эпарт талкалануу / бөлүнүп кетүү The old chair fell apart. Зи оулд чеэр фел эпарт.
fall behind фол бихайнд артта калуу He fell behind in class. Хи фел бихайнд ин клэс.
figure out фигьюр аут түшүнүү / чечимин табуу I can't figure it out. Ай кэнт фигьюр ит аут.
fill in фил ин бош жерлерди толтуруу Please fill in this form. Плиз фил ин зис форм.
fill out фил аут анкета толтуруу Fill out the application. Фил аут зи эпликэйшн.
find out файнд аут билип алуу / аныктоо I found out the truth. Ай фаунд аут зэ трус.
get back гет бэк кайтып келүү I'll get back home soon. Айл гет бэк хоум сун.
get in гет ин ичине кирүү Get in the car. Гет ин зэ кар.
get off гет оф унаадан түшүү Get off the bus. Гет оф зэ бас.
get on гет он унаага түшүү / минүү Get on the bus. Гет он зэ бас.
get out гет аут чыгуу Get out of the room. Гет аут ов зэ рум.
get over гет оувер жеңип чыгуу / айыгуу She got over her fear. Ши гот оувер хёр фир.
get up гет ап ордунан туруу I get up at seven. Ай гет ап эт сэвэн.
give back гив бэк кайтарып берүү Give me back my phone. Гив ми бэк май фоун.
give in гив ин моюн сунуу He finally gave in. Хи файнэли гейв ин.
give up гив ап баш тартуу / токтотуу Don't give up. Доунт гив ап.
go ahead гоу эхед улантуу / баштоо Go ahead and start. Гоу эхед энд старт.
go back гоу бэк кайтып баруу We went back home. Уи уэнт бэк хоум.
go on гоу он улантуу Please go on. Плиз гоу он.
go out гоу аут сыртка чыгуу We went out last night. Уи уэнт аут ласт найт.
grow up гроу ап чоңоюу I grew up in Kuwait. Ай гру ап ин Кувейт.
hand in хэнд ин тапшыруу Hand in your homework. Хэнд ин йор хоумуорк.
hang on хэнг он күтүү / карманып туруу Hang on a minute. Хэнг он э минит.
hang out хэнг аут чогуу убакыт өткөрүү We hang out together. Уи хэнг аут тугезер.
hold on хоулд он күтүү / кармап туруу Hold on, please. Хоулд он, плиз.
keep on кип он улантуу Keep on trying. Кип он трайинг.
keep up кип ап деңгээлди сактоо Keep up the good work. Кип ап зэ гуд уөрк.
kick out кик аут кууп чыгуу They kicked him out. Зэй кикт хим аут.
look after лук афтер кам көрүү She looks after her children. Ши лукс афтер хёр чилдрэн.
look for лук фор издөө I'm looking for my keys. Айм лукиң фор май киз.
look into лук инту изилдөө / текшерүү We'll look into the problem. Уил лук инту зэ проблем.
look out лук аут сак болуу Look out! Лук аут!
look up лук ап маалымат издөө Look up the word. Лук ап зэ уөрд.
make up мейк ап элдешүү / ойлоп табуу They made up after the argument. Зэй мейд ап афтер зи аргьюмент.
move on мув он алдыга жылуу / улантуу It's time to move on. Итс тайм ту мув он.
pick up пик ап көтөрүү / алып кетүү Pick up the phone. Пик ап зэ фоун.
point out пойнт аут көрсөтүп берүү She pointed out a mistake. Ши пойнтид аут э мистейк.
put away пут эуэй ордуна коюу Put your clothes away. Пут йор клоуз эуэй.
put down пут даун коюу / жерге түшүрүү Put the book down. Пут зэ бук даун.
put off пут оф кийинкиге калтыруу Don't put it off. Доунт пут ит оф.
put on пут он кийүү Put on your jacket. Пут он йор джэкет.
put out пут аут өчүрүү / сыртка чыгаруу Put out the fire. Пут аут зэ файр.
put up пут ап илиүү / тургузуу Put up the picture. Пут ап зэ пикчер.
run into ран инту кокустан жолугуу I ran into an old friend. Ай рэн инту эн оулд френд.
run out ран аут түгөнүү We ran out of milk. Уи рэн аут ов милк.
set up сет ап түзүү / уюштуруу They set up a new company. Зэй сет ап э нью кампэни.
show up шоу ап келүү / көрүнүү He didn't show up. Хи диднт шоу ап.
shut down шат даун жабуу / ишин токтотуу The factory shut down. Зэ фэктори шат даун.
sit down сит даун отуруу Please sit down. Плиз сит даун.
stand up стэнд ап туруу Please stand up. Плиз стэнд ап.
take back тейк бэк сөзүнөн кайтуу I take back what I said. Ай тейк бэк уот ай сэд.
take off тейк оф чечүү / учуп кетүү The plane took off. Зэ плейн тук оф.
take on тейк он милдетти алуу / жумушка алуу She took on a new job. Ши тук он э нью джоб.
take out тейк аут алып чыгуу Take out the trash. Тейк аут зэ трэш.
take over тейк оувер башкарууну колго алуу She took over the company. Ши тук оувер зэ кампэни.
take up тейк ап жаңы ишти баштоо He took up swimming. Хи тук ап свиминг.
throw away сроу эуэй ыргытып жиберүү Don't throw it away. Доунт сроу ит эуэй.
try on трай он кийип көрүү Try on this shirt. Трай он зис шёрт.
turn down тёрн даун баш тартуу / азайтуу She turned down the offer. Ши тёрнд даун зи офер.
turn off тёрн оф өчүрүү Turn off the light. Тёрн оф зэ лайт.
turn on тёрн он күйгүзүү Turn on the TV. Тёрн он зэ тиви.
turn up тёрн ап үнүн көтөрүү / пайда болуу Turn up the volume. Тёрн ап зэ волюм.
wake up уэйк ап ойгонуу I woke up early. Ай уоук ап ёрли.
work out уөрк аут машыгуу / чечим табуу I work out every day. Ай уөрк аут эври дей.
write down райт даун жазып алуу Write down the answer. Райт даун зи ансер.
2. Негизги түзүлүштөр
Түрү Түзүлүшү Айтылышы Мисал Мааниси
Бөлүнүүчү фразалык этиш Этиш + тактооч + толуктооч Verb + adverb + object Turn off the light. Жарыкты өчүр.
Ат атооч менен Этиш + ат атооч + тактооч Verb + pronoun + adverb Turn it off. Аны өчүр.
Бөлүнбөй турган этиш Этиш + предлог + толуктооч Verb + preposition + object Look after the child. Балага кам көр.
Бөлүкчөсү менен колдонулган этиш Этиш + тактооч Verb + adverb The plane took off. Учак учуп кетти.
Фразалык-предлогдуу этиш Этиш + тактооч + предлог + толуктооч Verb + adverb + preposition + object I look forward to the trip. Мен сапарды чыдамсыздык менен күтүп жатам.
3. Маанилүү эреже: бөлүнүүчү этиштер кандай колдонулат?
Turn off — бөлүнүүчү фразалык этиш:
Turn off the light.
Turn the light off.
Turn it off. ✅
Turn off it. ❌
Бирок look after — бөлүнбөй турган фразалык этиш:
Look after the child. ✅
Look the child after. ❌
Look after him. ✅
24- Кыскартылган формалар (CONTRACTIONS)
Кыскартылган форма — эки же андан көп сөздүн кыска түрү. Ал англис тилинде, өзгөчө сүйлөөдө жана расмий эмес жазууда көп колдонулат.
Мисалдар:
I am → I'm → айм → менмин
I have → I've → айв → менде бар / мен ... кылып бүттүм
I will → I'll → айл → мен ... кылам / ... болот
I would → I'd → айд → мен ... кылмакмын (контекстке жараша)
1- BE этишинин кыскартылган формалары
am → 'm
I am → I'm → айм → менмин
Мисал: I'm happy. → Айм хэпи. → Мен бактылуумун.
are → 're
You are → You're → юр → сенсиң / сизсиз
Мисал: You're right. → Юр райт. → Сен туура айтасың.
We are → We're → уир → бизбиз
Мисал: We're ready. → Уир рэди. → Биз даярбыз.
They are → They're → зэйр → алар
Мисал: They're here. → Зэйр хир. → Алар бул жерде.
is → 's
He is → He's → хиз → ал (эркек)
Мисал: He's tired. → Хиз тайэрд. → Ал чарчады.
She is → She's → шиз → ал (аял)
Мисал: She's happy. → Шиз хэпи. → Ал бактылуу.
It is → It's → итс → ал / бул (нерселер, жаныбарлар же аба ырайы жөнүндө)
Мисал: It's cold. → Итс коулд. → Күн суук.
2- HAVE этишинин кыскартылган формалары
have → 've
I have → I've → айв → менде бар / мен ... кылып бүттүм
Мисал: I've finished. → Айв финишт. → Мен бүтүрдүм.
You have → You've → юв → сенде бар / сен ... кылып бүттүң
Мисал: You've changed. → Юв чейнджд. → Сен өзгөрдүң.
We have → We've → уив → бизде бар / биз ... кылып бүттүк
Мисал: We've arrived. → Уив эрайвд. → Биз келдик.
They have → They've → зэйв → аларда бар / алар ... кылып бүтүштү
Мисал: They've left. → Зэйв лефт. → Алар кетип калышты.
He has → He's → хиз → ал ... кылып бүттү
Мисал: He's finished. → Хиз финишт. → Ал бүтүрдү.
She has → She's → шиз → ал ... кылып бүттү
Мисал: She's gone. → Шиз гон. → Ал кетип калды.
3- WILL этишинин кыскартылган формалары
will → 'll
I will → I'll → айл → мен ... кылам
Мисал: I'll help you. → Айл хелп ю. → Мен сага жардам берем.
You will → You'll → юл → сен ... кыласың / сиз ... кыласыз
Мисал: You'll understand. → Юл андэрстэнд. → Сен түшүнөсүң.
He will → He'll → хил → ал ... кылат
Мисал: He'll come tomorrow. → Хил кам тумороу. → Ал эртең келет.
She will → She'll → шил → ал ... кылат
Мисал: She'll call you. → Шил кол ю. → Ал сага чалат.
We will → We'll → уил → биз ... кылабыз
Мисал: We'll see. → Уил си. → Көрөбүз.
They will → They'll → зэйл → алар ... кылышат
Мисал: They'll arrive soon. → Зэйл эрайв сун. → Алар жакында келишет.
4- WOULD этишинин кыскартылган формалары
would → 'd
I would → I'd → айд → мен ... кылмакмын
Мисал: I'd help you. → Айд хелп ю. → Мен сага жардам бермекмин.
You would → You'd → юд → сен ... кылмаксың
Мисал: You'd like it. → Юд лайк ит. → Бул сага жагат эле.
He would → He'd → хид → ал ... кылмак
Мисал: He'd come. → Хид кам. → Ал келмек.
She would → She'd → шид → ал ... кылмак
Мисал: She'd help us. → Шид хелп ас. → Ал бизге жардам бермек.
We would → We'd → уид → биз ... кылмакпыз
Мисал: We'd go. → Уид гоу. → Биз бармакпыз.
They would → They'd → зэйд → алар ... кылышмак
Мисал: They'd agree. → Зэйд эгри. → Алар макул болушмак.
5- HAD этишинин кыскартылган формалары
had → 'd
I had → I'd → айд → мен ... кылып койгом
Мисал: I'd finished before he arrived. → Айд финишт бифор хи эрайвд. → Ал келгенге чейин мен бүтүрүп койгом.
You had → You'd → юд → сен ... кылып койгонсуң
Мисал: You'd already left. → Юд олрэди лефт. → Сен буга чейин эле кетип калгансың.
He had → He'd → хид → ал ... кылып койгон
Мисал: He'd eaten. → Хид итэн. → Ал тамактанып койгон.
She had → She'd → шид → ал ... кылып койгон
Мисал: She'd finished. → Шид финишт. → Ал бүтүрүп койгон.
6- Маанилүү айырма: 'd эки маанини билдириши мүмкүн
I'd = I would же I had
I'd go. → Айд гоу. → Мен бармакмын.
I'd gone. → Айд гон. → Мен кетип калгам.
Көбүнчө кийинки сөздөр жана сүйлөмдүн контексти туура маанини аныктоого жардам берет.
7- NOT сөзүнүн кыскартылган формалары
not → n't
is not → isn't → изэнт → эмес
Мисал: He isn't here. → Хи изэнт хир. → Ал бул жерде эмес.
are not → aren't → арэнт → эмес / жок
Мисал: They aren't ready. → Зэй арэнт рэди. → Алар даяр эмес.
was not → wasn't → уозэнт → болгон эмес / жок эле
Мисал: He wasn't there. → Хи уозэнт зээр. → Ал ал жерде болгон эмес.
were not → weren't → уөрэнт → болгон эмес / жок эле
Мисал: We weren't late. → Уи уөрэнт лэйт. → Биз кечиккен жокпуз.
have not → haven't → хэвэнт → жасай элек / жок
Мисал: I haven't finished. → Ай хэвэнт финишт. → Мен бүтүрө элекмин.
has not → hasn't → хэзэнт → жасай элек / жок
Мисал: She hasn't arrived. → Ши хэзэнт эрайвд. → Ал келе элек.
had not → hadn't → хэдэнт → жасай элек болчу
Мисал: He hadn't eaten. → Хи хэдэнт итэн. → Ал тамактана элек болчу.
do not → don't → доунт → кылбайм / кылба
Мисал: I don't know. → Ай доунт ноу. → Мен билбейм.
does not → doesn't → дазэнт → кылбайт
Мисал: He doesn't know. → Хи дазэнт ноу. → Ал билбейт.
did not → didn't → дидэнт → кылган жок
Мисал: I didn't see him. → Ай дидэнт си хим. → Мен аны көргөн жокмун.
8- Башка кыскартылган формалар
cannot → can't → кэнт → кыла албайт / мүмкүн эмес
could not → couldn't → кудэнт → кыла алган жок
should not → shouldn't → шудэнт → кылбашы керек
would not → wouldn't → уудэнт → кылмак эмес
must not → mustn't → масэнт → кылууга болбойт
will not → won't → уоунт → кылбайт / кылбайм
Мисал: I won't go. → Ай уоунт гоу. → Мен барбайм.
9- Маанилүү эскертүү
Бул кыскартылган формалар сөздүн аягына кошулган кадимки суффикстер эмес. Алар эки сөздү бир формага бириктирип, түшүп калган тамгалардын ордуна апостроф колдонуу аркылуу жасалат.
Мисалдар:
I + will → I'll
You + have → You've
He + is → He's
They + are → They're
Do + not → Don't
Can + not → Can't
Эсиңде болсун: Contractions = кыскартылган формалар, ал эми Suffixes = суффикстер.