1- İngilis əlifbası
1. A a — tələffüzü: ey — /eɪ/ — A hərfinin adı «ey» kimi tələffüz olunur.
2. B b — tələffüzü: bii — /b/ — B hərfinin adı «bii» kimi tələffüz olunur və /b/ səsini ifadə edir, məsələn: book.
3. C c — tələffüzü: sii — /k/, /s/ — C hərfinin adı «sii» kimi tələffüz olunur. Bu hərf /k/ səsini ifadə edə bilər, məsələn: cat; həmçinin /s/ səsini, məsələn: city.
4. D d — tələffüzü: dii — /d/ — D hərfinin adı «dii» kimi tələffüz olunur və /d/ səsini ifadə edir, məsələn: dog.
5. E e — tələffüzü: ii — /iː/ — E hərfinin adı «ii» kimi tələffüz olunur, məsələn, see sözündəki səs.
6. F f — tələffüzü: ef — /f/ — F hərfinin adı «ef» kimi tələffüz olunur və /f/ səsini ifadə edir, məsələn: fish.
7. G g — tələffüzü: cii — /ɡ/, /dʒ/ — G hərfinin adı «cii» kimi tələffüz olunur. Bu hərf /ɡ/ səsini ifadə edə bilər, məsələn: go; həmçinin /dʒ/ səsini, məsələn: giant.
8. H h — tələffüzü: eyç — /h/ — H hərfinin adı «eyç» kimi tələffüz olunur və /h/ səsini ifadə edir, məsələn: house.
9. I i — tələffüzü: ay — /aɪ/ — I hərfinin adı «ay» kimi tələffüz olunur, məsələn: eye.
10. J j — tələffüzü: cey — /dʒ/ — J hərfinin adı «cey» kimi tələffüz olunur və /dʒ/ səsini ifadə edir, məsələn: job.
11. K k — tələffüzü: key — /k/ — K hərfinin adı «key» kimi tələffüz olunur və /k/ səsini ifadə edir, məsələn: key.
12. L l — tələffüzü: el — /l/ — L hərfinin adı «el» kimi tələffüz olunur və /l/ səsini ifadə edir, məsələn: love.
13. M m — tələffüzü: em — /m/ — M hərfinin adı «em» kimi tələffüz olunur və /m/ səsini ifadə edir, məsələn: man.
14. N n — tələffüzü: en — /n/ — N hərfinin adı «en» kimi tələffüz olunur və /n/ səsini ifadə edir, məsələn: name.
15. O o — tələffüzü: ou — /oʊ/ — O hərfinin adı «ou» kimi tələffüz olunur və /oʊ/ səsini ifadə edir, məsələn: go.
16. P p — tələffüzü: pii — /p/ — P hərfinin adı «pii» kimi tələffüz olunur və /p/ səsini ifadə edir, məsələn: pen.
17. Q q — tələffüzü: kyu — /k/ — Q hərfinin adı «kyu» kimi tələffüz olunur və adətən U hərfi ilə birlikdə işlənir, məsələn: queen.
18. R r — tələffüzü: ar — /r/ — R hərfinin adı «ar» kimi tələffüz olunur və /r/ səsini ifadə edir, məsələn: red.
19. S s — tələffüzü: es — /s/, /z/ — S hərfinin adı «es» kimi tələffüz olunur. Bu hərf /s/ səsini ifadə edə bilər, məsələn: sun; həmçinin /z/ səsini, məsələn: rose.
20. T t — tələffüzü: tii — /t/ — T hərfinin adı «tii» kimi tələffüz olunur və /t/ səsini ifadə edir, məsələn: ten.
21. U u — tələffüzü: yu — /juː/, /ʌ/ — U hərfinin adı «yu» kimi tələffüz olunur. Bu hərf /juː/ səsini, bəzən isə /ʌ/ səsini ifadə edə bilər, məsələn: cup.
22. V v — tələffüzü: vii — /v/ — V hərfinin adı «vii» kimi tələffüz olunur və /v/ səsini ifadə edir, məsələn: very.
23. W w — tələffüzü: dabl-yu — /w/ — W hərfinin adı «dabl-yu» kimi tələffüz olunur və /w/ səsini ifadə edir, məsələn: water.
24. X x — tələffüzü: eks — /ks/ — X hərfinin adı «eks» kimi tələffüz olunur və adətən /ks/ səsini ifadə edir, məsələn: box.
25. Y y — tələffüzü: vay — /j/, /ɪ/, /aɪ/ — Y hərfinin adı «vay» kimi tələffüz olunur. Bu hərf /j/ səsini, məsələn: yes; /ɪ/ səsini, məsələn: happy; və /aɪ/ səsini, məsələn: my, ifadə edə bilər.
26. Z z — tələffüzü: zii* — /z/ — Amerika ingiliscəsində Z hərfinin adı adətən «zii», Britaniya ingiliscəsində isə «zed» (zed) kimi tələffüz olunur. Bu hərf /z/ səsini ifadə edir, məsələn: zoo.
2- Söz sırası (WORD ORDER)
1. Əsas cümlə — Mübtəda + fel — Sabcekt + Vörb — I sleep. — Ay sliip — Mən yatıram.
2. Vasitəsiz tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt — I read a book. — Ay riid ə buk — Mən kitab oxuyuram.
3. Vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt — I give him a book. — Ay giv him ə buk — Mən ona bir kitab verirəm.
4. Fayda görən şəxs — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + for + şəxs — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + For + Börsın — I buy a book for him. — Ay bay ə buk for him — Mən onun üçün bir kitab alıram.
5. Vasitəli tamamlıq əvəzliyi — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq əvəzliyi + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt Pronoun + Dayrekt Obcekt — I give her a book. — Ay giv hör ə buk — Mən ona bir kitab verirəm.
6. Sifət — Mübtəda + be + sifət — Sabcekt + Bi + Ədciktiv — The book is big. — Də buk iz biq — Kitab böyükdür.
7. Zərf — Mübtəda + fel + zərf — Sabcekt + Vörb + Ədvörb — He reads quickly. — Hi riidz kuikli — O, sürətlə oxuyur.
8. Vasitəsiz tamamlıq + zərf — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + zərf — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Ədvörb — I read a book quickly. — Ay riid ə buk kuikli — Mən kitabı sürətlə oxuyuram.
9. Zaman zərfliyi — Mübtəda + fel + zaman zərfliyi — Sabcekt + Vörb + Taym Ədvörb — I work today. — Ay vörk tudey — Mən bu gün işləyirəm.
10. Yer zərfliyi — Mübtəda + fel + yer zərfliyi — Sabcekt + Vörb + Pleys Ədvörb — She lives there. — Şi livz der — O, orada yaşayır.
11. Sözönlü ifadə — Mübtəda + be + sözönlü ifadə — Sabcekt + Bi + Prepəzişənəl Freyz — The book is on the table. — Də buk iz on də teybl — Kitab masanın üstündədir.
12. Vasitəsiz tamamlıq + yer — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + yer — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Pleys Freyz — I put a book on the table. — Ay put ə buk on də teybl — Mən kitabı masanın üstünə qoyuram.
13. Təyinedici + isim — Təyinedici + isim — Ditörminər + Naun — This book is new. — Dis buk iz nyu — Bu kitab yenidir.
14. Təyinedici + sifət + isim — Təyinedici + sifət + isim — Ditörminər + Ədciktiv + Naun — This big book is new. — Dis biq buk iz nyu — Bu böyük kitab yenidir.
15. Say + isim — Say + isim — Nyumerəl + Naun — Two books are new. — Tu buks ar nyu — İki kitab yenidir.
16. Birləşdirmə — Mübtəda + fel + and + mübtəda + fel — Sabcekt + Vörb + Ənd + Sabcekt + Vörb — I read and he writes. — Ay riid ənd hi rayts — Mən oxuyuram və o yazır.
17. Tamamlıqlı birləşdirmə — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + and + mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Ənd + Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt — I read a book and he writes a letter. — Ay riid ə buk ənd hi rayts ə letər — Mən kitab oxuyuram və o məktub yazır.
18. Məchul növ — Mübtəda + be + felin üçüncü forması — Sabcekt + Bi + Vii Srii — The book is read. — Də buk iz red — Kitab oxunur.
19. Məchul növ + hərəkəti icra edən — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + by + hərəkəti icra edən — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Bay + Eycent — The book is read by the teacher. — Də buk iz red bay də tiiçər — Kitab müəllim tərəfindən oxunur.
20. Məchul növ + vasitəli tamamlıq — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + to + vasitəli tamamlıq — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Tu + İndayrekt Obcekt — The book is given to him. — Də buk iz givən tu him — Kitab ona verilir.
21. Məchul növ + vasitəli tamamlıq + hərəkəti icra edən — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + to + vasitəli tamamlıq + by + hərəkəti icra edən — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Tu + İndayrekt Obcekt + Bay + Eycent — The book is given to him by the teacher. — Də buk iz givən tu him bay də tiiçər — Kitab müəllim tərəfindən ona verilir.
22. Məchul növ + zərf — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + zərf — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Ədvörb — The book is read now. — Də buk iz red nau — Kitab indi oxunur.
23. Məchul növ + yer — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + yer — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Loukeyşən — The book is put on the table. — Də buk iz put on də teybl — Kitab masanın üstünə qoyulur.
24. Məchul növ + hərəkəti icra edən + zaman zərfliyi — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + by + hərəkəti icra edən + zaman zərfliyi — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Bay + Eycent + Taym Ədvörb — The book is read by the teacher today. — Də buk iz red bay də tiiçər tudey — Kitab bu gün müəllim tərəfindən oxunur.
25. Məchul növ + vasitəli tamamlıq + hərəkəti icra edən + zaman zərfliyi — Mübtəda + be + felin üçüncü forması + to + vasitəli tamamlıq + by + hərəkəti icra edən + zaman zərfliyi — Sabcekt + Bi + Vii Srii + Tu + İndayrekt Obcekt + Bay + Eycent + Taym Ədvörb — The book is given to the student by the teacher today. — Də buk iz givən tu də styudent bay də tiiçər tudey — Kitab bu gün müəllim tərəfindən şagirdə verilir.
26. İndiki bitmiş zamanın məchul növü — Mübtəda + has/have been + felin üçüncü forması — Sabcekt + Həz/Həv Bin + Vii Srii — The book has been read. — Də buk həz bin red — Kitab oxunub.
27. Bitmiş məchul növ + hərəkəti icra edən — Mübtəda + has/have been + felin üçüncü forması + by + hərəkəti icra edən — Sabcekt + Həz/Həv Bin + Vii Srii + Bay + Eycent — The book has been read by the teacher. — Də buk həz bin red bay də tiiçər — Kitab müəllim tərəfindən oxunub.
28. Gələcək zamanın məchul növü — Mübtəda + will be + felin üçüncü forması + zaman — Sabcekt + Vil + Bi + Vii Srii + Taym — The book will be read tomorrow. — Də buk vil bi red təmarou — Kitab sabah oxunacaq.
29. Gələcək məchul növ + hərəkəti icra edən — Mübtəda + will be + felin üçüncü forması + by + hərəkəti icra edən + zaman — Sabcekt + Vil + Bi + Vii Srii + Bay + Eycent + Taym — The book will be read by the teacher tomorrow. — Də buk vil bi red bay də tiiçər təmarou — Kitab sabah müəllim tərəfindən oxunacaq.
30. Modal fellə məchul növ — Mübtəda + modal fel + be + felin üçüncü forması — Sabcekt + Moudəl Vörb + Bi + Vii Srii — The book must be read. — Də buk mast bi red — Kitab oxunmalıdır.
31. İnkar forması — Mübtəda + köməkçi fel + not + fel — Sabcekt + Oqzilyəri Vörb + Not + Vörb — I do not read a book. — Ay du not riid ə buk — Mən kitab oxumuram.
32. Məchul növün inkar forması — Mübtəda + be + not + felin üçüncü forması + by + hərəkəti icra edən — Sabcekt + Bi + Not + Vii Srii + Bay + Eycent — The book is not read by the teacher. — Də buk iz not red bay də tiiçər — Kitab müəllim tərəfindən oxunmur.
33. Bəli/xeyr sualı — Köməkçi fel + mübtəda + fel? — Oqzilyəri Vörb + Sabcekt + Vörb? — Do you read a book? — Du yu riid ə buk? — Sən kitab oxuyursan?
34. Məchul növdə sual — Be + mübtəda + felin uyğun forması? — Bi + Sabcekt + Vii Dörd? — Is the book being read? — İz də buk biiinq red? — Kitab oxunurmu?
35. Mübtəda haqqında sual — Who + fel + vasitəsiz tamamlıq? — Hu + Vörb + Dayrekt Obcekt? — Who reads the book? — Hu riidz də buk? — Kitabı kim oxuyur?
36. Vasitəli tamamlıq haqqında sual — Who/whom + köməkçi fel + mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to? — Hu/Hum + Oqzilyəri Vörb + Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu? — Who do you give the book to? — Hu du yu giv də buk tu? — Kitabı kimə verirsən?
37. Əmr forması — Fel + ...! — Vörb + ...! — Read! — Riid! — Oxu!
38. Əmr + vasitəli tamamlıq — Fel + vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq! — Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu + İndayrekt Obcekt! — Give the book to him! — Giv də buk tu him! — Kitabı ona ver!
39. Məchul növdə əmr — Let + vasitəsiz tamamlıq + be + felin üçüncü forması! — Let + Dayrekt Obcekt + Bi + Vii Srii! — Let the book be read! — Let də buk bi red! — Qoy kitab oxunsun!
40. Məsdər — to + fel — Tu + Vörb — to read — Tu riid — oxumaq.
41. Məsdər + vasitəsiz tamamlıq — to + fel + vasitəsiz tamamlıq — Tu + Vörb + Dayrekt Obcekt — to read a book — Tu riid ə buk — bir kitab oxumaq.
42. Məsdər + müəyyən vasitəsiz tamamlıq — to + fel + müəyyən vasitəsiz tamamlıq — Tu + Vörb + Spəsifik Dayrekt Obcekt — to read the book — Tu riid də buk — kitabı oxumaq.
43. Məqsəd — Mübtəda + fel + to + fel — Sabcekt + Vörb + Tu + Vörb — I eat to play. — Ay iit tu pley — Mən oynamaq üçün yemək yeyirəm.
44. Təyin budaq cümləsi — İsim + nisbi söz + budaq cümlə — Naun + Relətiv Vörd + Klauz — The book that I read is interesting. — Də buk dət ay riid iz intrəstinq — Oxuduğum kitab maraqlıdır.
45. Məchul növdə təyin budaq cümləsi — İsim + nisbi söz + məchul növ — Naun + Relətiv Vörd + Voys — The book that is being read by the teacher is interesting. — Də buk dət iz biiinq red bay də tiiçər iz intrəstinq — Müəllimin oxuduğu kitab maraqlıdır.
46. Şərt — If + budaq cümlə, mübtəda + fel — İf + Klauz, Sabcekt + Vörb — If I have time, I read. — İf ay həv taym, ay riid — Əgər vaxtım olsa, oxuyaram.
47. Şərt + məchul növ — If + mübtəda + be + felin uyğun forması, mübtəda + fel — İf + Sabcekt + Bi + Vii Dörd, Sabcekt + Vörb — If the book is read, he learns. — İf də buk iz red, hi lörnz — Kitab oxunarsa, o öyrənər.
48. Vasitəli nitq — Mübtəda + fel + that + mübtəda + fel — Sabcekt + Vörb + Dət + Sabcekt + Vörb — He said that he was reading. — Hi sed dət hi vəz riidinq — O dedi ki, oxuyurdu.
49. Vasitəli sual — Mübtəda + fel + if/whether + mübtəda + fel — Sabcekt + Vörb + İf/Vedər + Sabcekt + Vörb — He asked if I was reading. — Hi əskt if ay vəz riidinq — O, mənim oxuyub-oxumadığımı soruşdu.
50. Vasitəli əmr və ya xahiş — Mübtəda + fel + tamamlıq + to + fel — Sabcekt + Vörb + Obcekt + Tu + Vörb — He asked me to read. — Hi əskt mi tu riid — O, məndən oxumağımı istədi.
Zərflər
1. Tərz (Manner): Tərz zərfi adətən feldən və ya tamamlıqdan sonra gəlir. Mübtəda + fel + tamamlıq + zərf. I read the book quickly. — Ay riid də buk kuikli — Mən kitabı tez oxuyuram.
2. Yer (Place): Yer zərfi adətən feldən və ya tamamlıqdan sonra gəlir. Mübtəda + fel + tamamlıq + yer. I read the book at home. — Ay riid də buk ət houm — Mən kitabı evdə oxuyuram.
3. Zaman (Time): Zaman zərfi adətən cümlənin sonunda və ya əvvəlində işlənir. Mübtəda + fel + tamamlıq + zaman. I read the book yesterday. — Ay riid də buk yestərdey — Mən kitabı dünən oxudum.
4. Tezlik (Frequency): Tezlik zərfi adətən əsas feldən əvvəl gəlir. Mübtəda + tezlik zərfi + fel. I often read books. — Ay ofən riid buks — Mən tez-tez kitab oxuyuram.
5. Tezlik + be (Frequency + be): Tezlik zərfi be felindən sonra gəlir. Mübtəda + be feli + tezlik zərfi. He is always happy. — Hi iz olveyz həpi — O, həmişə xoşbəxtdir.
6. Tezlik + köməkçi fel (Frequency + auxiliary): Tezlik zərfi ilk köməkçi feldən sonra gəlir. Mübtəda + köməkçi fel + tezlik zərfi + fel. I have never seen it. — Ay həv nevər siin it — Mən bunu heç vaxt görməmişəm.
7. Dərəcə (Degree): Dərəcə zərfi təsvir etdiyi sifətdən və ya zərfdən əvvəl gəlir. Mübtəda + dərəcə zərfi + sifət/zərf. It is very good. — İt iz veri gud — Bu, çox yaxşıdır.
8. Dərəcə + fel (Degree + verb): Dərəcə zərfinin feldən əvvəl və ya sonra gəlməsi onun növündən asılıdır. Mübtəda + fel + zərf. I really like it. — Ay rili layk it — Mən bunu həqiqətən bəyənirəm.
9. Cümlə zərfi (Sentence adverb): Cümlənin əvvəlində, ortasında və ya sonunda işlənə bilər; danışanın bütün cümləyə münasibətini bildirir. Zərf + cümlə. Fortunately, I won. — Forçənətli, ay van — Xoşbəxtlikdən, mən qalib gəldim.
10. Şərh zərfi (Comment adverb): Adətən cümlənin əvvəlində gəlir və danışanın fikrini və ya şərhini bildirir. Zərf + cümlə. Honestly, I don't know. — Onistli, ay dont nou — Düzünü desəm, bilmirəm.
11. Bağlayıcı zərf (Linking adverb): Adətən cümlənin əvvəlində və ya ortasında gəlir və iki fikri və ya cümləni birləşdirir. Cümlə + bağlayıcı zərf + cümlə. I was tired; however, I worked. — Ay vəz tayərd; hau-ever, ay vörkt — Yorğun idim; buna baxmayaraq, işlədim.
12. İstiqamət (Direction): İstiqamət zərfi adətən feldən və ya tamamlıqdan sonra gəlir. Mübtəda + fel + tamamlıq + istiqamət zərfi. She went outside. — Şi vent autsayd — O, bayıra çıxdı.
13. Müəyyən tezlik (Definite frequency): Müəyyən tezliyi bildirən ifadə cümlənin əvvəlində və ya sonunda işlənə bilər. Tezlik ifadəsi + cümlə. I go there every day. — Ay gou der evri dey — Mən ora hər gün gedirəm.
14. Müddət (Duration): Müddət bildirən ifadə adətən cümlənin sonunda gəlir. Mübtəda + fel + tamamlıq + müddət. I studied for two hours. — Ay stadid for tu auərz — Mən iki saat dərs oxudum.
15. Məqsəd (Purpose): Məqsəd bildirən ifadə adətən cümlənin sonunda gəlir və hərəkətin səbəbini və ya məqsədini göstərir. Cümlə + məqsəd ifadəsi. I went there to study. — Ay vent der tu stadi — Mən dərs oxumaq üçün ora getdim.
VASİTƏLİ TAMAMLIQ (INDIRECT OBJECT)
# — Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
1. Vasitəli tamamlıq əvvəl, vasitəsiz tamamlıq sonra — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt — I gave him a book. — Ay geyv him ə buk — Mən ona bir kitab verdim.
2. Vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu + İndayrekt Obcekt — I gave a book to him. — Ay geyv ə buk tu him — Mən ona bir kitab verdim.
3. Vasitəli tamamlıq əvvəl, vasitəsiz tamamlıq sonra — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt — She sent me a letter. — Şi sent mi ə letər — O, mənə bir məktub göndərdi.
4. Vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu + İndayrekt Obcekt — She sent a letter to me. — Şi sent ə letər tu mi — O, mənə bir məktub göndərdi.
5. For ilə vasitəli tamamlıq əvvəl — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt — I bought her a gift. — Ay bot hər ə gift — Mən onun üçün bir hədiyyə aldım.
6. Vasitəsiz tamamlıq + for + vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + for + vasitəli tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + For + İndayrekt Obcekt — I bought a gift for her. — Ay bot ə gift for hər — Mən onun üçün bir hədiyyə aldım.
7. Vasitəli tamamlığın məchul növü — Vasitəli tamamlıq + be + felin üçüncü forması + vasitəsiz tamamlıq — İndayrekt Obcekt + Bi + Vii Srii + Dayrekt Obcekt — He was given a book. — Hi vəz givən ə buk — Ona bir kitab verildi.
8. Vasitəsiz tamamlığın məchul növü + to + vasitəli tamamlıq — Vasitəsiz tamamlıq + be + felin üçüncü forması + to + vasitəli tamamlıq — Dayrekt Obcekt + Bi + Vii Srii + Tu + İndayrekt Obcekt — A book was given to him. — Ə buk vəz givən tu him — Ona bir kitab verildi.
9. Vasitəli tamamlıq haqqında sual — Sual sözü + köməkçi fel + mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to? — Hu + Du/Daz/Did + Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu? — Who did you give it to? — Hu did yu giv it tu? — Sən bunu kimə verdin?
10. Vasitəli tamamlıq haqqında rəsmi sual — To whom + köməkçi fel + mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq? — Tu Hum + Oqzilyəri + Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt? — To whom did you give it? — Tu hum did yu giv it? — Bunu kimə verdin?
YİYƏLİK (GENITIVE): Sahiblik və münasibət
# — Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
1. Təkdə sahiblik — İsim + 's + isim — Naun + İz + Naun — John's car — Conz kar — Conun maşını.
2. Of vasitəsilə sahiblik — İsim + of + isim — Naun + Ov + Naun — the car of John — Də kar ov Con — Conun maşını.
3. Müntəzəm cəm isimlə sahiblik — Cəm isim + ' + isim — Plurəl Naun + Əpostrofi + Naun — students' books — Styudents buks — Şagirdlərin kitabları.
4. Qeyri-müntəzəm cəm isimlə sahiblik — İsim + 's + isim — Naun + İz + Naun — children's toys — Çildrənz toyz — Uşaqların oyuncaqları.
5. Of vasitəsilə əşyaya sahiblik — İsim + of + isim — Naun + Ov + Naun — the roof of the house — Də ruuf ov də haus — Evin damı.
6. Yiyəlik təyinedicisi — Yiyəlik təyinedicisi + isim — Pəzесiv Ditörminər + Naun — my car — May kar — Mənim maşınım.
7. Müstəqil yiyəlik əvəzliyi — Yiyəlik əvəzliyi — Pəzесiv Pronoun — The car is mine. — Də kar iz mayn — Maşın mənimdir.
8. Müstəqil yiyəlik əvəzliyi ilə ifadə — İsim + of + müstəqil yiyəlik əvəzliyi — Naun + Ov + Pəzесiv Pronoun — a friend of mine — Ə frend ov mayn — Mənim dostlarımdan biri.
9. Zaman bildirən sahiblik — Zaman ismi + 's + isim — Taym Naun + İz + Naun — today's news — Tudeiz nyuz — Bugünkü xəbərlər.
10. Müddət bildirən cəm yiyəlik — Say + ölçü vahidi + ' + isim — Nyumerəl + Yunit + Əpostrofi + Naun — two weeks' vacation — Tu viiks vəkeyşən — İki həftəlik tətil.
11. Sahiblik haqqında sual — Whose + isim? — Huz + Naun? — Whose book? — Huz buk? — Kimin kitabı?
12. Yiyəlik bildirən təyin budaq cümləsi — Whose + isim + budaq cümlə — Huz + Naun + Klauz — the man whose car... — Də mən huz kar... — Maşını olan kişi...
13. Birgə sahiblik — Birinci isim + and + ikinci isim + 's + isim — Naun + Ənd + Naun + İz + Naun — John and Mary's house — Con ənd Meriz haus — Con və Merinin birgə evi.
14. Ayrı-ayrı sahiblik — Birinci isim + 's + and + ikinci isim + 's + isim — Naun + İz + Ənd + Naun + İz + Naun — John's and Mary's houses — Conz ənd Meriz hauziz — Conun evi və Merinin evi.
MÜSTƏQİL YİYƏLİK ƏVƏZLİKLƏRİ (INDEPENDENT POSSESSIVES)
Şəxs — Yiyəlik təyinedicisi — Tələffüzü — Müstəqil yiyəlik əvəzliyi — Tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
I = mən — my — May — mine — Mayn — This book is mine. — Dis buk iz mayn — Bu kitab mənimdir.
you = sən/siz — your — Yor — yours — Yorz — This book is yours. — Dis buk iz yorz — Bu kitab sənindir/sizindir.
he = o (kişi) — his — Hiz — his — Hiz — This book is his. — Dis buk iz hiz — Bu kitab onundur.
she = o (qadın) — her — Hər — hers — Hərz — This book is hers. — Dis buk iz hərz — Bu kitab onundur.
it = cansız əşya və ya heyvan üçün — its — İts — Adətən işlənən müstəqil yiyəlik əvəzliyi yoxdur — — The dog hurt its leg. — Də doq hört its leq — İt ayağını zədələdi.
we = biz — our — Aur — ours — Aurz — This book is ours. — Dis buk iz aurz — Bu kitab bizimdir.
they = onlar — their — Der — theirs — Derz — This book is theirs. — Dis buk iz derz — Bu kitab onlarındır.
The book is the boy's. = Kitab oğlanındır.
The book is for the boy. = Kitab oğlan üçündür.
WAS GOING TO: Etmək üzrə idi / etməyi planlaşdırırdı
Əvəzlik — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
I = mən — I + was going to + fel — Ay + Vəz Qouinq Tu + Vörb — I was going to eat. — Ay vəz qouinq tu iit — Mən yemək yemək üzrə idim.
you = sən/siz — You + were going to + fel — Yu + Vör Qouinq Tu + Vörb — You were going to eat. — Yu vör qouinq tu iit — Sən yemək yemək üzrə idin.
he = o (kişi) — He + was going to + fel — Hi + Vəz Qouinq Tu + Vörb — He was going to eat. — Hi vəz qouinq tu iit — O, yemək yemək üzrə idi.
she = o (qadın) — She + was going to + fel — Şi + Vəz Qouinq Tu + Vörb — She was going to eat. — Şi vəz qouinq tu iit — O, yemək yemək üzrə idi.
it = cansız əşya və ya təbiət hadisəsi üçün — It + was going to + fel — İt + Vəz Qouinq Tu + Vörb — It was going to rain. — İt vəz qouinq tu reyn — Yağış yağmaq üzrə idi.
we = biz — We + were going to + fel — Vi + Vör Qouinq Tu + Vörb — We were going to eat. — Vi vör qouinq tu iit — Biz yemək yemək üzrə idik.
they = onlar — They + were going to + fel — Dey + Vör Qouinq Tu + Vörb — They were going to eat. — Dey vör qouinq tu iit — Onlar yemək yemək üzrə idilər.
Was about to / Were about to — Vəz Əbaut Tu / Vör Əbaut Tu
Was about to = Nəsə baş vermək üzrə idi.
Was supposed to = Nəyisə etməli idi və ya etməsi gözlənilirdi, lakin buna mane olan bir hadisə baş verdi və ya vəziyyət dəyişdi.
I was supposed to clean up today, but due to the bad weather, I am not. = Bu gün təmizlik etməli idim, amma pis hava şəraitinə görə bunu etmirəm.
2- İsimlər (NOUNS)
Qrammatik anlayış — Quruluş — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
Cəm — İsim + s — books — Buks — Kitablar.
Cəm — İsim + es — boxes — Boksiz — Qutular.
Müəyyən tək isim — the + isim — the book — Də buk — Kitab.
Müəyyən cəm isim — the + cəm isim — the books — Də buks — Kitablar.
Qeyri-müəyyən tək isim — a + isim — a book — Ə buk — Bir kitab.
İsim sait səslə başlayan səsə malikdirsə — an + isim — an apple — Ən əpl — Bir alma.
Vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — I give him the book. — Ay giv him də buk — Mən kitabı ona verirəm.
To ilə vasitəli tamamlıq — Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — I give the book to him. — Ay giv də buk tu him — Mən kitabı ona verirəm.
Sahiblik — Sahib olan şəxsin adı + 's + sahib olunan isim — John's car — Conz kar — Conun maşını.
Cəm yiyəlik — Cəm isim + apostrof + sahib olunan isim — the boys' books — Də boyz buks — Oğlanların kitabları.
Of ilə sahiblik — Sahib olunan isim + of + sahib olan isim — the door of the house — Də dor ov də haus — Evin qapısı.
Sözün sonluğu — Nə əlavə olunur? — Nümunə — Tələffüz
Əksər sözlər — -s — book → books — Buk → buks
s ilə bitən sözlər — -es — bus → buses — Bas → basiz
ss ilə bitən sözlər — -es — class → classes — Klas → klasiz
sh ilə bitən sözlər — -es — dish → dishes — Diş → dişiz
ch ilə bitən sözlər — -es — watch → watches — Voç → voçiz
x ilə bitən sözlər — -es — box → boxes — Boks → boksiz
z ilə bitən sözlər — -es — quiz → quizzes — Kviz → kviziz
Samit + y — -ies — baby → babies — Beybi → bey biz
Sait + y — -s — boy → boys — Boy → boyz
Bəzi f/fe ilə bitən sözlər — -ves — knife → knives — Nayf → nayvz
Bəzi f/fe ilə bitən sözlər — -s — roof → roofs — Ruuf → ruufs
Əgər isim sayılan isimdirsə və qeyri-müəyyən formada işlənirsə, təkdə onun qarşısında a/an işlənir; cəm isimlərdə isə a/an işlədilmir.
VASİTƏLİ TAMAMLIQ (INDIRECT OBJECT)
İngilis dilində vasitəli tamamlığın işlədilməsinin üç əsas yolu var:
1- Mübtəda + fel + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt
I give a boy a book. = Mən bir oğlana kitab verirəm.
2- Mübtəda + fel + vasitəsiz tamamlıq + to + vasitəli tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Dayrekt Obcekt + Tu + İndayrekt Obcekt
I give a book to a boy. = Mən bir kitabı oğlana verirəm.
3- Mübtəda + fel + to + vasitəli tamamlıq + vasitəsiz tamamlıq — Sabcekt + Vörb + Tu + İndayrekt Obcekt + Dayrekt Obcekt
I give to a boy a book. = Mən oğlana kitab verirəm.
Bu quruluş müasir ingilis dilində qeyri-təbii səslənir; birinci və ikinci quruluşlardan daha çox istifadə olunur.
YİYƏLİK (GENITIVE): Sahiblik
İngilis dilində sahiblik bildirməyin iki əsas yolu var:
1- Sahib olan şəxs + 's + sahib olunan əşya — Ounərz + Pəzeşən
The boy's book = Oğlanın kitabı.
2- Sahib olunan əşya + of + sahib olan şəxs — Pəzeşən + Ov + Ounər
The book of the boy = Oğlanın kitabı.
3- Sifətlər (ADJECTIVES)
Azərbaycanca növü İngiliscə quruluş İngiliscə quruluşun Azərbaycan latın qrafikası ilə tələffüzü Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
Təsviri sifət Sifət + isim Ədciktiv + Naun a beautiful house Ə byutiful haus gözəl ev
Miqdar bildirən sifət Miqdar sözü + isim Kuantəti vörd + Naun many books meni buks çoxlu kitablar
Say bildirən sifət Say + isim Nambır + Naun three books thri buks üç kitab
İşarə sifəti this/that/these/those + isim Dis/Dət/Diiz/Douz + Naun this book dis buk bu kitab
Mənsubiyyət sifəti my/your/his/her/its/our/their + isim May/Yor/Hiz/Hör/İts/Auər/Der + Naun my car may kar mənim maşınım
Sual sifəti which/what/whose + isim Vıç/Vat/Huz + Naun which book? viç buk? hansı kitab?
Qeyri-müəyyən sifət Qeyri-müəyyən söz + isim İndefinit vörd + Naun some books sam buks bəzi kitablar
Bölüşdürmə sifəti each/every/either/neither + isim İiç/Evri/Ayðır/Nayðır + Naun each student iiç student hər bir şagird
Xüsusi isimdən düzələn sifət Xüsusi isim → sifət Proper Naun → Ədciktiv English language İngliş ləngviç ingilis dili
Mürəkkəb sifət Söz + söz Vörd + Vörd a well-known actor ə vel-noun əktır məşhur aktyor
Feli sifətdən düzələn sifət V-ing / V-ed Vi-ing / Vi-ed a boring movie ə boring muvi darıxdırıcı film
Müqayisə dərəcəli sifət Sifət + er / more + sifət Ədciktiv + ər / Mor + Ədciktiv bigger house bigər haus daha böyük ev
Üstünlük dərəcəli sifət Sifət + est / most + sifət Ədciktiv + ist / Moust + Ədciktiv the biggest house də bigist haus ən böyük ev
Həmcins sifətlər Sifət + vergül + sifət + isim Ədciktiv + Koma + Ədciktiv + Naun a long, difficult journey ə long, difikəlt cörni uzun və çətin səyahət
İsimdən əvvəl gələn sifət Sifət + isim Ədciktiv + Naun a red car ə red kar qırmızı maşın
Xəbər sifəti Mübtəda + be + sifət Sabcekt + Bi + Ədciktiv The car is red. Də kar iz red Maşın qırmızıdır.
İsimdən sonra gələn sifət İsim + sifət Naun + Ədciktiv something interesting samthing intrəstinq maraqlı bir şey
Müstəqil sifət Sifət Ədciktiv perfect pörfikt mükəmməl / ideal
Qüvvətləndirici sifət Sifət + isim Ədciktiv + Naun my own car may oun kar mənim öz maşınım
Nida sifəti what + sifət + isim Vat + Ədciktiv + Naun What a beautiful day! vat ə byutiful dey! Nə gözəl gündür!
1. İndiki sadə zaman — Present Simple
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Əm/İz/Ar + Kəmplimənt
Əvəzlik Quruluş Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I am I am happy. Ay əm həpi Mən xoşbəxtəm.
You You are You are happy. Yu ar həpi Sən xoşbəxtsən.
He He is He is happy. Hi iz həpi O xoşbəxtdir.
She She is She is happy. Şi iz həpi O xoşbəxtdir.
It It is It is cold. İt iz kould Hava soyuqdur.
We We are We are happy. Vii ar həpi Biz xoşbəxtik.
You You are You are happy. Yu ar həpi Siz xoşbəxtsiniz.
They They are They are happy. Dey ar həpi Onlar xoşbəxtdirlər.
2. Keçmiş sadə zaman — Past Simple
Quruluş: Mübtəda + was/were + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Voz/Vör + Kəmplimənt
Əvəzlik Quruluş Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I was I was happy. Ay voz həpi Mən xoşbəxt idim.
You You were You were happy. Yu vör həpi Sən xoşbəxt idin.
He He was He was happy. Hi voz həpi O xoşbəxt idi.
She She was She was happy. Şi voz həpi O xoşbəxt idi.
It It was It was cold. İt voz kould Hava soyuq idi.
We We were We were happy. Vii vör həpi Biz xoşbəxt idik.
You You were You were happy. Yu vör həpi Siz xoşbəxt idiniz.
They They were They were happy. Dey vör həpi Onlar xoşbəxt idilər.
3. Gələcək sadə zaman — Future Simple
Quruluş: Mübtəda + will be + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Bi + Kəmplimənt
Əvəzlik Quruluş Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I will be I will be happy. Ay vil bi həpi Mən xoşbəxt olacağam.
You You will be You will be happy. Yu vil bi həpi Sən xoşbəxt olacaqsan.
He He will be He will be happy. Hi vil bi həpi O xoşbəxt olacaq.
She She will be She will be happy. Şi vil bi həpi O xoşbəxt olacaq.
It It will be It will be cold. İt vil bi kould Hava soyuq olacaq.
We We will be We will be happy. Vii vil bi həpi Biz xoşbəxt olacağıq.
You You will be You will be happy. Yu vil bi həpi Siz xoşbəxt olacaqsınız.
They They will be They will be happy. Dey vil bi həpi Onlar xoşbəxt olacaqlar.
4. İndiki davamedici zaman — Present Continuous
Quruluş: Mübtəda + am/is/are being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Əm/İz/Ar Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Quruluş Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I am being I am being careful. Ay əm biinq kerful Mən diqqətli davranıram.
You You are being You are being careful. Yu ar biinq kerful Sən diqqətli davranırsan.
He He is being He is being careful. Hi iz biinq kerful O diqqətli davranır.
She She is being She is being careful. Şi iz biinq kerful O diqqətli davranır.
It It is being It is being repaired. İt iz biinq riperd O təmir olunur.
We We are being We are being careful. Vii ar biinq kerful Biz diqqətli davranırıq.
You You are being You are being careful. Yu ar biinq kerful Siz diqqətli davranırsınız.
They They are being They are being careful. Dey ar biinq kerful Onlar diqqətli davranırlar.
5. Keçmiş davamedici zaman — Past Continuous
Quruluş: Mübtəda + was/were being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Voz/Vör Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Quruluş Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I was being I was being careful. Ay voz biinq kerful Mən diqqətli davranırdım.
You You were being You were being careful. Yu vör biinq kerful Sən diqqətli davranırdın.
He He was being He was being careful. Hi voz biinq kerful O diqqətli davranırdı.
She She was being She was being careful. Şi voz biinq kerful O diqqətli davranırdı.
It It was being It was being repaired. İt voz biinq riperd O təmir olunurdu.
We We were being We were being careful. Vii vör biinq kerful Biz diqqətli davranırdıq.
You You were being You were being careful. Yu vör biinq kerful Siz diqqətli davranırdınız.
They They were being They were being careful. Dey vör biinq kerful Onlar diqqətli davranırdılar.
6. Gələcək davamedici zaman — Future Continuous
Quruluş: Mübtəda + will be being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Bi Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I will be being careful. Ay vil bi biinq kerful Mən diqqətli davranmaqda olacağam.
You You will be being careful. Yu vil bi biinq kerful Sən diqqətli davranmaqda olacaqsan.
He He will be being careful. Hi vil bi biinq kerful O diqqətli davranmaqda olacaq.
She She will be being careful. Şi vil bi biinq kerful O diqqətli davranmaqda olacaq.
It It will be being repaired. İt vil bi biinq riperd O təmir olunmaqda olacaq.
We We will be being careful. Vii vil bi biinq kerful Biz diqqətli davranmaqda olacağıq.
You You will be being careful. Yu vil bi biinq kerful Siz diqqətli davranmaqda olacaqsınız.
They They will be being careful. Dey vil bi biinq kerful Onlar diqqətli davranmaqda olacaqlar.
Bu zaman qrammatik cəhətdən düzgündür, lakin təbii ingilis dilində çox nadir işlənir.
7. İndiki bitmiş zaman — Present Perfect
Quruluş: Mübtəda + have/has been + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz Bin + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I have been happy. Ay həv bin həpi Mən xoşbəxt olmuşam.
You You have been happy. Yu həv bin həpi Sən xoşbəxt olmusan.
He He has been happy. Hi həz bin həpi O xoşbəxt olub.
She She has been happy. Şi həz bin həpi O xoşbəxt olub.
It It has been cold. İt həz bin kould Hava soyuq olub.
We We have been happy. Vii həv bin həpi Biz xoşbəxt olmuşuq.
You You have been happy. Yu həv bin həpi Siz xoşbəxt olmusunuz.
They They have been happy. Dey həv bin həpi Onlar xoşbəxt olublar.
8. Keçmiş bitmiş zaman — Past Perfect
Quruluş: Mübtəda + had been + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd Bin + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I had been happy. Ay həd bin həpi Mən xoşbəxt olmuşdum.
You You had been happy. Yu həd bin həpi Sən xoşbəxt olmuşdun.
He He had been happy. Hi həd bin həpi O xoşbəxt olmuşdu.
She She had been happy. Şi həd bin həpi O xoşbəxt olmuşdu.
It It had been cold. İt həd bin kould Hava soyuq olmuşdu.
We We had been happy. Vii həd bin həpi Biz xoşbəxt olmuşduq.
You You had been happy. Yu həd bin həpi Siz xoşbəxt olmuşdunuz.
They They had been happy. Dey həd bin həpi Onlar xoşbəxt olmuşdular.
9. Gələcək bitmiş zaman — Future Perfect
Quruluş: Mübtəda + will have been + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv Bin + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I will have been happy. Ay vil həv bin həpi Mən xoşbəxt olmuş olacağam.
You You will have been happy. Yu vil həv bin həpi Sən xoşbəxt olmuş olacaqsan.
He He will have been happy. Hi vil həv bin həpi O xoşbəxt olmuş olacaq.
She She will have been happy. Şi vil həv bin həpi O xoşbəxt olmuş olacaq.
It It will have been cold. İt vil həv bin kould Hava soyuq olmuş olacaq.
We We will have been happy. Vii vil həv bin həpi Biz xoşbəxt olmuş olacağıq.
You You will have been happy. Yu vil həv bin həpi Siz xoşbəxt olmuş olacaqsınız.
They They will have been happy. Dey vil həv bin həpi Onlar xoşbəxt olmuş olacaqlar.
10. İndiki bitmiş davamedici zaman — Present Perfect Continuous
Quruluş: Mübtəda + have/has been being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz Bin Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I have been being careful. Ay həv bin biinq kerful Mən bir müddətdir diqqətli davranıram.
You You have been being careful. Yu həv bin biinq kerful Sən bir müddətdir diqqətli davranırsan.
He He has been being careful. Hi həz bin biinq kerful O bir müddətdir diqqətli davranır.
She She has been being careful. Şi həz bin biinq kerful O bir müddətdir diqqətli davranır.
It It has been being repaired. İt həz bin biinq riperd O bir müddətdir təmir olunur.
We We have been being careful. Vii həv bin biinq kerful Biz bir müddətdir diqqətli davranırıq.
You You have been being careful. Yu həv bin biinq kerful Siz bir müddətdir diqqətli davranırsınız.
They They have been being careful. Dey həv bin biinq kerful Onlar bir müddətdir diqqətli davranırlar.
11. Keçmiş bitmiş davamedici zaman — Past Perfect Continuous
Quruluş: Mübtəda + had been being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd Bin Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I had been being careful. Ay həd bin biinq kerful Mən bir müddət diqqətli davranmışdım.
You You had been being careful. Yu həd bin biinq kerful Sən bir müddət diqqətli davranmışdın.
He He had been being careful. Hi həd bin biinq kerful O bir müddət diqqətli davranmışdı.
She She had been being careful. Şi həd bin biinq kerful O bir müddət diqqətli davranmışdı.
It It had been being repaired. İt həd bin biinq riperd O bir müddət təmir olunmuşdu.
We We had been being careful. Vii həd bin biinq kerful Biz bir müddət diqqətli davranmışdıq.
You You had been being careful. Yu həd bin biinq kerful Siz bir müddət diqqətli davranmışdınız.
They They had been being careful. Dey həd bin biinq kerful Onlar bir müddət diqqətli davranmışdılar.
12. Gələcək bitmiş davamedici zaman — Future Perfect Continuous
Quruluş: Mübtəda + will have been being + xəbər
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv Bin Biinq + Kəmplimənt
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Azərbaycanca mənası
I I will have been being careful. Ay vil həv bin biinq kerful Mən müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacağam.
You You will have been being careful. Yu vil həv bin biinq kerful Sən müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacaqsan.
He He will have been being careful. Hi vil həv bin biinq kerful O müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacaq.
She She will have been being careful. Şi vil həv bin biinq kerful O müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacaq.
It It will have been being repaired. İt vil həv bin biinq riperd O müəyyən müddət ərzində təmir olunmuş olacaq.
We We will have been being careful. Vii vil həv bin biinq kerful Biz müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacağıq.
You You will have been being careful. Yu vil həv bin biinq kerful Siz müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacaqsınız.
They They will have been being careful. Dey vil həv bin biinq kerful Onlar müəyyən müddət ərzində diqqətli davranmış olacaqlar.
4- Əvəzliklər (PRONOUNS)
1. Şəxs əvəzlikləri — bütün əsas formalar
Hal / Azərbaycan dilində anlayış Guruluşun Azərbaycan dilində qarşılığı Quruluşun ingiliscə tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun I Ay Mən
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun you Yu Sən / siz
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun he Hi O (kişi)
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun she Şi O (qadın)
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun it İt O (cansız əşya və ya heyvan)
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun we Vi Biz
Mübtəda halı Mübtəda əvəzliyi Sabcekt Pronoun they Dey Onlar
Nümunələr
Əvəzlik Nümunə Tələffüzü Mənası
I I read. Ay rid Mən oxuyuram.
you You work. Yu vörk Sən işləyirsən. / Siz işləyirsiniz.
he He sleeps. Hi slips O yatır.
she She cooks. Şi kuks O yemək bişirir.
it It works. İt vörks O işləyir.
we We study. Vi stadi Biz oxuyuruq.
they They live here. Dey liv hir Onlar burada yaşayırlar.
2. Tamamlıq əvəzlikləri
Bu əvəzliklər hərəkətin birbaşa və ya dolayı obyektini bildirmək üçün istifadə olunur.
Azərbaycan dilində anlayış Quruluşun qarşılığı Quruluşun ingiliscə tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun me Mi Məni / mənə
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun you Yu Səni / sənə; sizi / sizə
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun him Him Onu / ona (kişi)
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun her Hör Onu / ona (qadın)
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun it İt Onu / ona (cansız əşya və ya heyvan)
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun us As Bizi / bizə
Vasitəsiz tamamlıq Tamamlıq əvəzliyi Obcekt Pronoun them Dem Onları / onlara
Nümunələr
Nümunə Tələffüzü Mənası
She called me. Şi kold mi O mənə zəng etdi.
I saw you. Ay so yu Mən səni gördüm.
We helped him. Vi helpt him Biz ona kömək etdik.
I know her. Ay nou hör Mən onu tanıyıram.
I bought it. Ay bot it Mən onu aldım.
He invited us. Hi invaytid as O bizi dəvət etdi.
She called them. Şi kold dem O onlara zəng etdi.
3. İsimdən əvvəl işlənən yiyəlik bildirən sözlər
Bu sözlər yiyəliyi bildirir və adətən isimdən əvvəl gəlir.
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Yiyəlik my + isim May + Naun my May Mənim
Yiyəlik your + isim Yor + Naun your Yor Sənin / sizin
Yiyəlik his + isim Hiz + Naun his Hiz Onun (kişi)
Yiyəlik her + isim Hör + Naun her Hör Onun (qadın)
Yiyəlik its + isim İts + Naun its İts Onun (cansız əşya və ya heyvan)
Yiyəlik our + isim Auer + Naun our Auer Bizim
Yiyəlik their + isim Deyər + Naun their Deyər Onların
Nümunələr
Nümunə Tələffüzü Mənası
My book is new. May buk iz nyu Mənim kitabım yenidir.
Your car is fast. Yor kar iz fəst Sənin maşının sürətlidir.
His house is big. Hiz haus iz biq Onun evi böyükdür.
Her phone is new. Hör foun iz nyu Onun telefonu yenidir.
Its color is beautiful. İts kalər iz byutifəl Onun rəngi gözəldir.
Our teacher is nice. Auer tiçər iz nays Müəllimimiz mehribandır.
Their house is large. Deyər haus iz larc Onların evi böyükdür.
4. Müstəqil yiyəlik əvəzlikləri
Bu əvəzliklər isim olmadan, müstəqil şəkildə işlənir.
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Müstəqil yiyəlik mine Mayn mine Mayn Mənimki
Müstəqil yiyəlik yours Yorz yours Yorz Səninki / sizinki
Müstəqil yiyəlik his Hiz his Hiz Onunki (kişi)
Müstəqil yiyəlik hers Hörz hers Hörz Onunku (qadın)
Müstəqil yiyəlik ours Auerz ours Auerz Bizimki
Müstəqil yiyəlik theirs Deyərz theirs Deyərz Onlarınkı
Qeyd: “it” üçün müstəqil yiyəlik əvəzliyi müasir ingilis dilində, demək olar ki, işlədilmir.
Nümunələr
Nümunə Tələffüzü Mənası
This book is mine. Dis buk iz mayn Bu kitab mənimkidir.
The car is yours. Də kar iz yorz Maşın səninkidir.
The house is his. Də haus iz hiz Ev onunkudur.
The bag is hers. Də bəq iz hörz Çanta onunkudur.
The room is ours. Də rum iz auerz Otaq bizimkidir.
The books are theirs. Də buks ar deyərz Kitablar onlarındır.
5. Qayıdış əvəzlikləri
Bu əvəzliklər hərəkətin yenidən həmin şəxsin özünə yönəldiyini bildirir.
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Qayıdış my + self May + self myself May self Özüm
Qayıdış your + self Yor + self yourself Yor self Özün / özünüz
Qayıdış him + self Him + self himself Him self Özü (kişi)
Qayıdış her + self Hör + self herself Hör self Özü (qadın)
Qayıdış it + self İt + self itself İt self Özü (cansız əşya və ya heyvan)
Qayıdış our + selves Auer + selvz ourselves Auer selvz Özümüz
Qayıdış your + selves Yor + selvz yourselves Yor selvz Özünüz
Qayıdış them + selves Dem + selvz themselves Dem selvz Özləri
Nümunələr
Nümunə Tələffüzü Mənası
I hurt myself. Ay hört may self Mən özümü incitdim.
You did it yourself. Yu did it yor self Sən bunu özün etdin.
He introduced himself. Hi introdust him self O özünü təqdim etdi.
She taught herself English. Şi tot hör self İnqliş O, ingilis dilini özü öyrəndi.
The machine turned itself off. Də maşin törnd it self of Mexanizm öz-özünə söndü.
We enjoyed ourselves. Vi incoyd auer selvz Biz xoş vaxt keçirdik.
They introduced themselves. Dey introdust dem selvz Onlar özlərini təqdim etdilər.
6. İşarə əvəzlikləri
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Yaxındakı tək əşya və ya şəxs this Dis this Dis Bu
Uzaqdakı tək əşya və ya şəxs that Dət that Dət O / həmin
Yaxındakı cəm əşyalar və ya şəxslər these Diz these Diz Bunlar
Uzaqdakı cəm əşyalar və ya şəxslər those Douz those Douz Onlar / həminlər
Nümunələr
This is my book.
Dis iz may buk.
Bu mənim kitabımdır.
That is your car.
Dət iz yor kar.
O sənin maşınındır.
These are my shoes.
Diz ar may şuz.
Bunlar mənim ayaqqabılarımdır.
Those are their houses.
Douz ar deyər hauziz.
Onlar həmin evlərdir.
7. Sual əvəzlikləri
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Şəxs haqqında sual who Hu who Hu Kim?
Hərəkətin obyektini bildirən sual whom Hum whom Hum Kimi? / Kimə?
Yiyəlik haqqında sual whose Huz whose Huz Kimin?
Əşya və ya seçim haqqında sual what Vat what Vat Nə?
Seçim haqqında sual which Vıç which Vıç Hansı?
Nümunələr
Who called you?
Hu kold yu?
Sənə kim zəng etdi?
Whom did you see?
Hum did yu si?
Sən kimi gördün?
Whose is this?
Huz iz dis?
Bu kimindir?
What happened?
Vat həpənd?
Nə baş verdi?
Which is yours?
Vıç iz yorz?
Hansı səninkidir?
8. Nisbi əvəzliklər
Azərbaycan dilində anlayış Quruluş İngiliscə quruluşun tələffüzü Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Şəxslər üçün who Hu who Hu Ki, hansı ki (şəxs)
Şəxslər üçün tamamlıq forması whom Hum whom Hum Ki, kimi / kimə
Yiyəlik bildirən whose Huz whose Huz Kimin / ki, onun
Əşyalar və heyvanlar üçün which Vıç which Vıç Ki, hansı ki
Şəxslər və əşyalar üçün that Dət that Dət Ki
Nümunələr
The man who works here is my brother.
Də mən hu vörks hir iz may bradır.
Burada işləyən kişi mənim qardaşımdır.
The book which I bought is interesting.
Də buk viç ay bot iz intrəstinq.
Aldığım kitab maraqlıdır.
The girl whose car was stolen called the police.
Də görl huz kar voz stouln kold də pəlis.
Maşını oğurlanan qız polisə zəng etdi.
9. Qeyri-müəyyən əvəzliklər
Bu əvəzliklər müəyyən edilməmiş şəxsləri və ya əşyaları bildirir.
Azərbaycan dilində anlayış Əvəzlik Tələffüzü Mənası
Qeyri-müəyyən şəxs someone Sam van Kimsə
Qeyri-müəyyən şəxs somebody Sam badi Kimsə
Sual və inkar cümlələrində şəxs anyone Eni van Hər hansı biri / kimsə
Sual və inkar cümlələrində şəxs anybody Eni badi Hər hansı biri / kimsə
Heç bir şəxs no one Nou van Heç kim
Heç bir şəxs nobody Nou badi Heç kim
Bütün şəxslər everyone Evri van Hamı
Bütün şəxslər everybody Evri badi Hamı
Qeyri-müəyyən əşya something Samthinq Nəsə
Hər hansı əşya anything Eni thinq Hər hansı bir şey
Heç bir əşya nothing Nathinq Heç nə
Bütün əşyalar everything Evri thinq Hər şey
5- İngilis dilində zamanlar
1. İndiki sadə zaman
İstifadəsi: vərdişlər, faktlar və təkrarlanan hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + V1 + ...
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vi Van + ...
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I work. Ay vörk Mən işləyirəm.
you You work. Yu vörk Sən işləyirsən.
he He works. Hi vörks O işləyir.
she She works. Şi vörks O işləyir.
it It works. İt vörks O işləyir.
we We work. Vi vörk Biz işləyirik.
you You work. Yu vörk Siz işləyirsiniz.
they They work. Dey vörk Onlar işləyirlər.
He / she / it ilə felə adətən -s əlavə olunur.
2. Keçmiş sadə zaman
İstifadəsi: keçmişdə baş vermiş və tamamlanmış hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + V2 + ...
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vi Tu + ...
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I worked. Ay vörkt Mən işlədim.
you You worked. Yu vörkt Sən işlədin.
he He worked. Hi vörkt O işlədi.
she She worked. Şi vörkt O işlədi.
it It worked. İt vörkt O işləyirdi / işlək vəziyyətdə idi.
we We worked. Vi vörkt Biz işlədik.
you You worked. Yu vörkt Siz işlədiniz.
they They worked. Dey vörkt Onlar işlədilər.
3. Gələcək sadə zaman
İstifadəsi: gələcəkdə baş verəcək hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + will + V1
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil + Vi Van
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will work. Ay vil vörk Mən işləyəcəyəm.
you You will work. Yu vil vörk Sən işləyəcəksən.
he He will work. Hi vil vörk O işləyəcək.
she She will work. Şi vil vörk O işləyəcək.
it It will work. İt vil vörk O işləyəcək.
we We will work. Vi vil vörk Biz işləyəcəyik.
you You will work. Yu vil vörk Siz işləyəcəksiniz.
they They will work. Dey vil vörk Onlar işləyəcəklər.
4. İndiki davamedici zaman
İstifadəsi: hazırda baş verən hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Əm/İz/Ar + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I am working. Ay əm vörkinq Mən indi işləyirəm.
you You are working. Yu ar vörkinq Sən indi işləyirsən.
he He is working. Hi iz vörkinq O indi işləyir.
she She is working. Şi iz vörkinq O indi işləyir.
it It is working. İt iz vörkinq O indi işləyir.
we We are working. Vi ar vörkinq Biz indi işləyirik.
you You are working. Yu ar vörkinq Siz indi işləyirsiniz.
they They are working. Dey ar vörkinq Onlar indi işləyirlər.
5. Keçmiş davamedici zaman
İstifadəsi: keçmişdə müəyyən bir anda davam edən hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + was/were + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Voz/Vör + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I was working. Ay voz vörkinq Mən işləyirdim.
you You were working. Yu vör vörkinq Sən işləyirdin.
he He was working. Hi voz vörkinq O işləyirdi.
she She was working. Şi voz vörkinq O işləyirdi.
it It was working. İt voz vörkinq O işləyirdi.
we We were working. Vi vör vörkinq Biz işləyirdik.
you You were working. Yu vör vörkinq Siz işləyirdiniz.
they They were working. Dey vör vörkinq Onlar işləyirdilər.
6. Gələcək davamedici zaman
İstifadəsi: gələcəkdə müəyyən bir anda davam edəcək hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + will be + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Bi + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will be working. Ay vil bi vörkinq Mən işləyir olacağam.
you You will be working. Yu vil bi vörkinq Sən işləyir olacaqsan.
he He will be working. Hi vil bi vörkinq O işləyir olacaq.
she She will be working. Şi vil bi vörkinq O işləyir olacaq.
it It will be working. İt vil bi vörkinq O işləyir olacaq.
we We will be working. Vi vil bi vörkinq Biz işləyir olacağıq.
you You will be working. Yu vil bi vörkinq Siz işləyir olacaqsınız.
they They will be working. Dey vil bi vörkinq Onlar işləyir olacaqlar.
7. İndiki bitmiş zaman
İstifadəsi: keçmişdə baş vermiş, nəticəsi indiki zamanla əlaqəli olan və ya vaxtı dəqiq göstərilməyən hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + have/has + V3
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I have worked. Ay həv vörkt Mən işləmişəm.
you You have worked. Yu həv vörkt Sən işləmisən.
he He has worked. Hi həz vörkt O işləyib.
she She has worked. Şi həz vörkt O işləyib.
it It has worked. İt həz vörkt O işləyib.
we We have worked. Vi həv vörkt Biz işləmişik.
you You have worked. Yu həv vörkt Siz işləmisiniz.
they They have worked. Dey həv vörkt Onlar işləyiblər.
8. Keçmiş bitmiş zaman
İstifadəsi: keçmişdəki başqa bir hadisədən əvvəl tamamlanmış hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + had + V3
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I had worked. Ay həəd vörkt Mən işləmişdim.
you You had worked. Yu həəd vörkt Sən işləmişdin.
he He had worked. Hi həəd vörkt O işləmişdi.
she She had worked. Şi həəd vörkt O işləmişdi.
it It had worked. İt həəd vörkt O işləmişdi.
we We had worked. Vi həəd vörkt Biz işləmişdik.
you You had worked. Yu həəd vörkt Siz işləmişdiniz.
they They had worked. Dey həəd vörkt Onlar işləmişdilər.
9. Gələcək bitmiş zaman
İstifadəsi: gələcəkdə müəyyən bir vaxta qədər tamamlanmış olacaq hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + will have + V3
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will have worked. Ay vil həv vörkt Mən işləmiş olacağam.
you You will have worked. Yu vil həv vörkt Sən işləmiş olacaqsan.
he He will have worked. Hi vil həv vörkt O işləmiş olacaq.
she She will have worked. Şi vil həv vörkt O işləmiş olacaq.
it It will have worked. İt vil həv vörkt O işləmiş olacaq.
we We will have worked. Vi vil həv vörkt Biz işləmiş olacağıq.
you You will have worked. Yu vil həv vörkt Siz işləmiş olacaqsınız.
they They will have worked. Dey vil həv vörkt Onlar işləmiş olacaqlar.
10. İndiki bitmiş davamedici zaman
İstifadəsi: keçmişdə başlayıb indiyə qədər davam edən və ya təsiri indiki zamanda görünən hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + have/has been + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz Bin + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I have been working. Ay həv bin vörkinq Mən bir müddətdir işləyirəm.
you You have been working. Yu həv bin vörkinq Sən bir müddətdir işləyirsən.
he He has been working. Hi həz bin vörkinq O bir müddətdir işləyir.
she She has been working. Şi həz bin vörkinq O bir müddətdir işləyir.
it It has been working. İt həz bin vörkinq O bir müddətdir işləyir.
we We have been working. Vi həv bin vörkinq Biz bir müddətdir işləyirik.
you You have been working. Yu həv bin vörkinq Siz bir müddətdir işləyirsiniz.
they They have been working. Dey həv bin vörkinq Onlar bir müddətdir işləyirlər.
11. Keçmiş bitmiş davamedici zaman
İstifadəsi: keçmişdə müəyyən bir vaxta qədər bir müddət davam etmiş hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + had been + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd Bin + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I had been working. Ay həəd bin vörkinq Mən bir müddətdir işləyirdim.
you You had been working. Yu həəd bin vörkinq Sən bir müddətdir işləyirdin.
he He had been working. Hi həəd bin vörkinq O bir müddətdir işləyirdi.
she She had been working. Şi həəd bin vörkinq O bir müddətdir işləyirdi.
it It had been working. İt həəd bin vörkinq O bir müddətdir işləyirdi.
we We had been working. Vi həəd bin vörkinq Biz bir müddətdir işləyirdik.
you You had been working. Yu həəd bin vörkinq Siz bir müddətdir işləyirdiniz.
they They had been working. Dey həəd bin vörkinq Onlar bir müddətdir işləyirdilər.
12. Gələcək bitmiş davamedici zaman
İstifadəsi: gələcəkdə müəyyən bir vaxta qədər müəyyən müddət davam etmiş olacaq hərəkətlər.
Quruluş: Mübtəda + will have been + V-ing
İngiliscə quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv Bin + Vi İnq
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will have been working. Ay vil həv bin vörkinq Mən müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacağam.
you You will have been working. Yu vil həv bin vörkinq Sən müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaqsan.
he He will have been working. Hi vil həv bin vörkinq O müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaq.
she She will have been working. Şi vil həv bin vörkinq O müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaq.
it It will have been working. İt vil həv bin vörkinq O müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaq.
we We will have been working. Vi vil həv bin vörkinq Biz müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacağıq.
you You will have been working. Yu vil həv bin vörkinq Siz müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaqsınız.
they They will have been working. Dey vil həv bin vörkinq Onlar müəyyən müddətdir işləyir olmuş olacaqlar.
6- İngilis dilində məchul növ (PASSIVE VOICE)
1. İndiki sadə zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Əm/İz/Ar + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I am written about. Ay əm ritən əbaut Mənim haqqımda yazılır.
you You are written about. Yu ar ritən əbaut Sənin haqqında yazılır.
he He is written about. Hi iz ritən əbaut Onun haqqında yazılır.
she She is written about. Şi iz ritən əbaut Onun haqqında yazılır.
it It is written about. İt iz ritən əbaut Onun haqqında yazılır (cansız əşya və ya heyvan).
we We are written about. Vi ar ritən əbaut Bizim haqqımızda yazılır.
you You are written about. Yu ar ritən əbaut Sizin haqqınızda yazılır.
they They are written about. Dey ar ritən əbaut Onların haqqında yazılır.
Daha təbii nümunə:
The book is written in English.
Də buk iz ritən in İnqliş.
Kitab ingilis dilində yazılıb.
2. Keçmiş sadə zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + was/were + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Voz/Vör + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I was invited. Ay voz invaytid Mən dəvət edildim.
you You were invited. Yu vör invaytid Sən dəvət edildin.
he He was invited. Hi voz invaytid O dəvət edildi.
she She was invited. Şi voz invaytid O dəvət edildi.
it It was invited. İt voz invaytid O dəvət edildi (cansız əşya və ya heyvan üçün qeyri-adi ifadədir).
we We were invited. Vi vör invaytid Biz dəvət edildik.
you You were invited. Yu vör invaytid Siz dəvət edildiniz.
they They were invited. Dey vör invaytid Onlar dəvət edildilər.
3. Gələcək sadə zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + will be + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Bi + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will be invited. Ay vil bi invaytid Mən dəvət ediləcəyəm.
you You will be invited. Yu vil bi invaytid Sən dəvət ediləcəksən.
he He will be invited. Hi vil bi invaytid O dəvət ediləcək.
she She will be invited. Şi vil bi invaytid O dəvət ediləcək.
it It will be invited. İt vil bi invaytid O dəvət ediləcək.
we We will be invited. Vi vil bi invaytid Biz dəvət ediləcəyik.
you You will be invited. Yu vil bi invaytid Siz dəvət ediləcəksiniz.
they They will be invited. Dey vil bi invaytid Onlar dəvət ediləcəklər.
4. İndiki davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + am/is/are being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Əm/İz/Ar Bin + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I am being watched. Ay əm biinq voçt Mən hazırda müşahidə olunuram.
you You are being watched. Yu ar biinq voçt Sən hazırda müşahidə olunursan.
he He is being watched. Hi iz biinq voçt O hazırda müşahidə olunur.
she She is being watched. Şi iz biinq voçt O hazırda müşahidə olunur.
it It is being watched. İt iz biinq voçt O hazırda müşahidə olunur.
we We are being watched. Vi ar biinq voçt Biz hazırda müşahidə olunuruq.
you You are being watched. Yu ar biinq voçt Siz hazırda müşahidə olunursunuz.
they They are being watched. Dey ar biinq voçt Onlar hazırda müşahidə olunurlar.
5. Keçmiş davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + was/were being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Voz/Vör Biinq + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I was being watched. Ay voz biinq voçt Mən müşahidə olunurdum.
you You were being watched. Yu vör biinq voçt Sən müşahidə olunurdun.
he He was being watched. Hi voz biinq voçt O müşahidə olunurdu.
she She was being watched. Şi voz biinq voçt O müşahidə olunurdu.
it It was being watched. İt voz biinq voçt O müşahidə olunurdu.
we We were being watched. Vi vör biinq voçt Biz müşahidə olunurduq.
you You were being watched. Yu vör biinq voçt Siz müşahidə olunurdunuz.
they They were being watched. Dey vör biinq voçt Onlar müşahidə olunurdular.
6. Gələcək davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + will be being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Bi Biinq + Vi Thri
Bu quruluş müasir ingilis dilində çox nadir işlənir.
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will be being watched. Ay vil bi biinq voçt Mən müşahidə olunmaqda olacağam.
you You will be being watched. Yu vil bi biinq voçt Sən müşahidə olunmaqda olacaqsan.
he He will be being watched. Hi vil bi biinq voçt O müşahidə olunmaqda olacaq.
she She will be being watched. Şi vil bi biinq voçt O müşahidə olunmaqda olacaq.
it It will be being watched. İt vil bi biinq voçt O müşahidə olunmaqda olacaq.
we We will be being watched. Vi vil bi biinq voçt Biz müşahidə olunmaqda olacağıq.
you You will be being watched. Yu vil bi biinq voçt Siz müşahidə olunmaqda olacaqsınız.
they They will be being watched. Dey vil bi biinq voçt Onlar müşahidə olunmaqda olacaqlar.
7. İndiki bitmiş zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + have/has been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz Bin + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I have been invited. Ay həv bin invaytid Mən dəvət edilmişəm.
you You have been invited. Yu həv bin invaytid Sən dəvət edilmisən.
he He has been invited. Hi həz bin invaytid O dəvət edilib.
she She has been invited. Şi həz bin invaytid O dəvət edilib.
it It has been invited. İt həz bin invaytid O dəvət edilib.
we We have been invited. Vi həv bin invaytid Biz dəvət edilmişik.
you You have been invited. Yu həv bin invaytid Siz dəvət edilmisiniz.
they They have been invited. Dey həv bin invaytid Onlar dəvət ediliblər.
8. Keçmiş bitmiş zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + had been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd Bin + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I had been invited. Ay həəd bin invaytid Mən dəvət edilmişdim.
you You had been invited. Yu həəd bin invaytid Sən dəvət edilmişdin.
he He had been invited. Hi həəd bin invaytid O dəvət edilmişdi.
she She had been invited. Şi həəd bin invaytid O dəvət edilmişdi.
it It had been invited. İt həəd bin invaytid O dəvət edilmişdi.
we We had been invited. Vi həəd bin invaytid Biz dəvət edilmişdik.
you You had been invited. Yu həəd bin invaytid Siz dəvət edilmişdiniz.
they They had been invited. Dey həəd bin invaytid Onlar dəvət edilmişdilər.
9. Gələcək bitmiş zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + will have been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv Bin + Vi Thri
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will have been invited. Ay vil həv bin invaytid Mən dəvət edilmiş olacağam.
you You will have been invited. Yu vil həv bin invaytid Sən dəvət edilmiş olacaqsan.
he He will have been invited. Hi vil həv bin invaytid O dəvət edilmiş olacaq.
she She will have been invited. Şi vil həv bin invaytid O dəvət edilmiş olacaq.
it It will have been invited. İt vil həv bin invaytid O dəvət edilmiş olacaq.
we We will have been invited. Vi vil həv bin invaytid Biz dəvət edilmiş olacağıq.
you You will have been invited. Yu vil həv bin invaytid Siz dəvət edilmiş olacaqsınız.
they They will have been invited. Dey vil həv bin invaytid Onlar dəvət edilmiş olacaqlar.
10. İndiki bitmiş davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + have/has been being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həv/Həz Bin Biinq + Vi Thri
Bu quruluş qrammatik baxımdan mümkün olsa da, çox nadir və qeyri-təbii səslənir.
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I have been being watched. Ay həv bin biinq voçt Mən müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdayam.
you You have been being watched. Yu həv bin biinq voçt Sən müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdasın.
he He has been being watched. Hi həz bin biinq voçt O müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdadır.
she She has been being watched. Şi həz bin biinq voçt O müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdadır.
it It has been being watched. İt həz bin biinq voçt O müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdadır.
we We have been being watched. Vi həv bin biinq voçt Biz müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdayıq.
you You have been being watched. Yu həv bin biinq voçt Siz müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdasınız.
they They have been being watched. Dey həv bin biinq voçt Onlar müəyyən müddətdir müşahidə olunmaqdadırlar.
11. Keçmiş bitmiş davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + had been being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Həd Bin Biinq + Vi Thri
Bu quruluş son dərəcə nadir işlənir.
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I had been being watched. Ay həəd bin biinq voçt Mən müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idim.
you You had been being watched. Yu həəd bin biinq voçt Sən müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idin.
he He had been being watched. Hi həəd bin biinq voçt O müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idi.
she She had been being watched. Şi həəd bin biinq voçt O müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idi.
it It had been being watched. İt həəd bin biinq voçt O müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idi.
we We had been being watched. Vi həəd bin biinq voçt Biz müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idik.
you You had been being watched. Yu həəd bin biinq voçt Siz müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idiniz.
they They had been being watched. Dey həəd bin biinq voçt Onlar müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmaqda idilər.
12. Gələcək bitmiş davamedici zamanın məchul növü
Quruluş: Mübtəda + will have been being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + Vil Həv Bin Biinq + Vi Thri
Bu quruluş son dərəcə nadirdir və gündəlik ingilis dilində, demək olar ki, işlədilmir.
Əvəzlik Cümlə Tələffüzü Mənası
I I will have been being watched. Ay vil həv bin biinq voçt Mən gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacağam.
you You will have been being watched. Yu vil həv bin biinq voçt Sən gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaqsan.
he He will have been being watched. Hi vil həv bin biinq voçt O gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaq.
she She will have been being watched. Şi vil həv bin biinq voçt O gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaq.
it It will have been being watched. İt vil həv bin biinq voçt O gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaq.
we We will have been being watched. Vi vil həv bin biinq voçt Biz gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacağıq.
you You will have been being watched. Yu vil həv bin biinq voçt Siz gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaqsınız.
they They will have been being watched. Dey vil həv bin biinq voçt Onlar gələcəkdə müəyyən müddət ərzində müşahidə olunmuş olmaq vəziyyətində olacaqlar.
7- İnkar (Mənfi cümlələr)
1. Sadə indiki zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + do/does + not + V1
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I do not work. — Ay du not vörk — Mən işləmirəm.
You — You do not work. — Yu du not vörk — Sən işləmirsən.
He — He does not work. — Hi daz not vörk — O, işləmir.
She — She does not work. — Şi daz not vörk — O, işləmir.
It — It does not work. — İt daz not vörk — O işləmir / Bu işləmir.
We — We do not work. — Vi du not vörk — Biz işləmirik.
They — They do not work. — Zey du not vörk — Onlar işləmirlər.
Qısaltmalar:
do not → don't — duunt
does not → doesn't — dazınt
⚠️ Doesn't-dən sonra V1 işlədilir:
He doesn't work. ✅
He doesn't works. ❌
2. Sadə keçmiş zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + did + not + V1
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I did not work. — Ay did not vörk — Mən işləmədim.
You — You did not work. — Yu did not vörk — Sən işləmədin.
He — He did not work. — Hi did not vörk — O, işləmədi.
She — She did not work. — Şi did not vörk — O, işləmədi.
It — It did not work. — İt did not vörk — O işləmədi / Bu işləmədi.
We — We did not work. — Vi did not vörk — Biz işləmədik.
They — They did not work. — Zey did not vörk — Onlar işləmədilər.
did not → didn't — didınt
⚠️ Didn't-dən sonra V1 işlədilir:
I didn't work. ✅
I didn't worked. ❌
3. Sadə gələcək zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + will + not + V1
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not work. — Ay vil not vörk — Mən işləməyəcəyəm.
You — You will not work. — Yu vil not vörk — Sən işləməyəcəksən.
He — He will not work. — Hi vil not vörk — O, işləməyəcək.
She — She will not work. — Şi vil not vörk — O, işləməyəcək.
It — It will not work. — İt vil not vörk — O işləməyəcək / Bu işləməyəcək.
We — We will not work. — Vi vil not vörk — Biz işləməyəcəyik.
They — They will not work. — Zey vil not vörk — Onlar işləməyəcəklər.
will not → won't — vount
4. İndiki davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + not + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I am not working. — Ay əm not vörkinq — Mən hazırda işləmirəm.
You — You are not working. — Yu ar not vörkinq — Sən hazırda işləmirsən.
He — He is not working. — Hi iz not vörkinq — O, hazırda işləmir.
She — She is not working. — Şi iz not vörkinq — O, hazırda işləmir.
It — It is not working. — İt iz not vörkinq — O / bu hazırda işləmir.
We — We are not working. — Vi ar not vörkinq — Biz hazırda işləmirik.
They — They are not working. — Zey ar not vörkinq — Onlar hazırda işləmirlər.
Qısaltmalar:
is not → isn't — izınt
are not → aren't — arınt
am not → I'm not — aym not
5. Keçmiş davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + was/were + not + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I was not working. — Ay voz not vörkinq — Mən işləmirdim.
You — You were not working. — Yu vör not vörkinq — Sən işləmirdin.
He — He was not working. — Hi voz not vörkinq — O, işləmirdi.
She — She was not working. — Şi voz not vörkinq — O, işləmirdi.
It — It was not working. — İt voz not vörkinq — O / bu işləmirdi.
We — We were not working. — Vi vör not vörkinq — Biz işləmirdik.
They — They were not working. — Zey vör not vörkinq — Onlar işləmirdilər.
Qısaltmalar:
was not → wasn't — vozınt
were not → weren't — vörınt
6. Gələcək davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + will + not + be + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not be working. — Ay vil not bi vörkinq — Mən işləməkdə olmayacağam.
You — You will not be working. — Yu vil not bi vörkinq — Sən işləməkdə olmayacaqsan.
He — He will not be working. — Hi vil not bi vörkinq — O, işləməkdə olmayacaq.
She — She will not be working. — Şi vil not bi vörkinq — O, işləməkdə olmayacaq.
It — It will not be working. — İt vil not bi vörkinq — O / bu işləməkdə olmayacaq.
We — We will not be working. — Vi vil not bi vörkinq — Biz işləməkdə olmayacağıq.
They — They will not be working. — Zey vil not bi vörkinq — Onlar işləməkdə olmayacaqlar.
7. İndiki bitmiş zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + have/has + not + V3
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I have not worked. — Ay həv not vörkt — Mən işləməmişəm.
You — You have not worked. — Yu həv not vörkt — Sən işləməmisən.
He — He has not worked. — Hi həz not vörkt — O, işləməyib.
She — She has not worked. — Şi həz not vörkt — O, işləməyib.
It — It has not worked. — İt həz not vörkt — O / bu işləməyib.
We — We have not worked. — Vi həv not vörkt — Biz işləməmişik.
They — They have not worked. — Zey həv not vörkt — Onlar işləməyiblər.
Qısaltmalar:
have not → haven't — həvənt
has not → hasn't — həzınt
8. Keçmiş bitmiş zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + had + not + V3
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I had not worked. — Ay həd not vörkt — Mən işləməmişdim.
You — You had not worked. — Yu həd not vörkt — Sən işləməmişdin.
He — He had not worked. — Hi həd not vörkt — O, işləməmişdi.
She — She had not worked. — Şi həd not vörkt — O, işləməmişdi.
It — It had not worked. — İt həd not vörkt — O / bu işləməmişdi.
We — We had not worked. — Vi həd not vörkt — Biz işləməmişdik.
They — They had not worked. — Zey həd not vörkt — Onlar işləməmişdilər.
had not → hadn't — hə-dənt
9. Gələcək bitmiş zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + will + not + have + V3
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not have worked. — Ay vil not həv vörkt — Mən işləyib qurtarmış olmayacağam.
You — You will not have worked. — Yu vil not həv vörkt — Sən işləyib qurtarmış olmayacaqsan.
He — He will not have worked. — Hi vil not həv vörkt — O, işləyib qurtarmış olmayacaq.
She — She will not have worked. — Şi vil not həv vörkt — O, işləyib qurtarmış olmayacaq.
It — It will not have worked. — İt vil not həv vörkt — O / bu işləyib qurtarmış olmayacaq.
We — We will not have worked. — Vi vil not həv vörkt — Biz işləyib qurtarmış olmayacağıq.
They — They will not have worked. — Zey vil not həv vörkt — Onlar işləyib qurtarmış olmayacaqlar.
10. İndiki bitmiş davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + have/has + not + been + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I have not been working. — Ay həv not bin vörkinq — Mən bir müddətdir işləmirəm.
You — You have not been working. — Yu həv not bin vörkinq — Sən bir müddətdir işləmirsən.
He — He has not been working. — Hi həz not bin vörkinq — O, bir müddətdir işləmir.
She — She has not been working. — Şi həz not bin vörkinq — O, bir müddətdir işləmir.
It — It has not been working. — İt həz not bin vörkinq — O / bu bir müddətdir işləmir.
We — We have not been working. — Vi həv not bin vörkinq — Biz bir müddətdir işləmirik.
They — They have not been working. — Zey həv not bin vörkinq — Onlar bir müddətdir işləmirlər.
11. Keçmiş bitmiş davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + had + not + been + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I had not been working. — Ay həd not bin vörkinq — Mən müəyyən müddət ərzində işləmirdim.
You — You had not been working. — Yu həd not bin vörkinq — Sən müəyyən müddət ərzində işləmirdin.
He — He had not been working. — Hi həd not bin vörkinq — O, müəyyən müddət ərzində işləmirdi.
She — She had not been working. — Şi həd not bin vörkinq — O, müəyyən müddət ərzində işləmirdi.
It — It had not been working. — İt həd not bin vörkinq — O / bu müəyyən müddət ərzində işləmirdi.
We — We had not been working. — Vi həd not bin vörkinq — Biz müəyyən müddət ərzində işləmirdik.
They — They had not been working. — Zey həd not bin vörkinq — Onlar müəyyən müddət ərzində işləmirdilər.
12. Gələcək bitmiş davamedici zaman — mənfi forma
Quruluş: Mübtəda + will + not + have + been + V-ing
Əvəzlik — Cümlə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not have been working. — Ay vil not həv bin vörkinq — Mən müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacağam.
You — You will not have been working. — Yu vil not həv bin vörkinq — Sən müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacaqsan.
He — He will not have been working. — Hi vil not həv bin vörkinq — O, müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacaq.
She — She will not have been working. — Şi vil not həv bin vörkinq — O, müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacaq.
It — It will not have been working. — İt vil not həv bin vörkinq — O / bu müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacaq.
We — We will not have been working. — Vi vil not həv bin vörkinq — Biz müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacağıq.
They — They will not have been working. — Zey vil not həv bin vörkinq — Onlar müəyyən müddət ərzində işləyir olmuş olmayacaqlar.
Məchul növ — mənfi formalar
1. Sadə indiki zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + not + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + əm/iz/ar + not + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I am not invited. — Ay əm not invaytid — Mən dəvət edilmirəm.
You — You are not invited. — Yu ar not invaytid — Sən dəvət edilmirsən.
He — He is not invited. — Hi iz not invaytid — O, dəvət edilmir.
She — She is not invited. — Şi iz not invaytid — O, dəvət edilmir.
It — It is not used. — İt iz not yuzd — Bu istifadə edilmir.
We — We are not invited. — Vi ar not invaytid — Biz dəvət edilmirik.
They — They are not invited. — Zey ar not invaytid — Onlar dəvət edilmirlər.
is not → isn't — izınt
are not → aren't — arınt
2. Sadə keçmiş zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + was/were + not + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + voz/vör + not + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I was not invited. — Ay voz not invaytid — Mən dəvət edilmədim.
You — You were not invited. — Yu vör not invaytid — Sən dəvət edilmədin.
He — He was not invited. — Hi voz not invaytid — O, dəvət edilmədi.
She — She was not invited. — Şi voz not invaytid — O, dəvət edilmədi.
It — It was not used. — İt voz not yuzd — Bu istifadə edilmədi.
We — We were not invited. — Vi vör not invaytid — Biz dəvət edilmədik.
They — They were not invited. — Zey vör not invaytid — Onlar dəvət edilmədilər.
was not → wasn't — vozınt
were not → weren't — vörınt
3. Sadə gələcək zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + will + not + be + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + vil + not + bi + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not be invited. — Ay vil not bi invaytid — Mən dəvət edilməyəcəyəm.
You — You will not be invited. — Yu vil not bi invaytid — Sən dəvət edilməyəcəksən.
He — He will not be invited. — Hi vil not bi invaytid — O, dəvət edilməyəcək.
She — She will not be invited. — Şi vil not bi invaytid — O, dəvət edilməyəcək.
It — It will not be used. — İt vil not bi yuzd — Bu istifadə edilməyəcək.
We — We will not be invited. — Vi vil not bi invaytid — Biz dəvət edilməyəcəyik.
They — They will not be invited. — Zey vil not bi invaytid — Onlar dəvət edilməyəcəklər.
will not → won't — vount
4. İndiki davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + am/is/are + not + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + əm/iz/ar + not + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I am not being invited. — Ay əm not biinq invaytid — Mən hazırda dəvət edilmirəm.
You — You are not being invited. — Yu ar not biinq invaytid — Sən hazırda dəvət edilmirsən.
He — He is not being invited. — Hi iz not biinq invaytid — O, hazırda dəvət edilmir.
She — She is not being invited. — Şi iz not biinq invaytid — O, hazırda dəvət edilmir.
It — It is not being used. — İt iz not biinq yuzd — Bu, hazırda istifadə edilmir.
We — We are not being invited. — Vi ar not biinq invaytid — Biz hazırda dəvət edilmirik.
They — They are not being invited. — Zey ar not biinq invaytid — Onlar hazırda dəvət edilmirlər.
5. Keçmiş davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + was/were + not + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + voz/vör + not + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I was not being invited. — Ay voz not biinq invaytid — Mən həmin vaxt dəvət edilmirdim.
You — You were not being invited. — Yu vör not biinq invaytid — Sən həmin vaxt dəvət edilmirdin.
He — He was not being invited. — Hi voz not biinq invaytid — O, həmin vaxt dəvət edilmirdi.
She — She was not being invited. — Şi voz not biinq invaytid — O, həmin vaxt dəvət edilmirdi.
It — It was not being used. — İt voz not biinq yuzd — Bu, həmin vaxt istifadə edilmirdi.
We — We were not being invited. — Vi vör not biinq invaytid — Biz həmin vaxt dəvət edilmirdik.
They — They were not being invited. — Zey vör not biinq invaytid — Onlar həmin vaxt dəvət edilmirdilər.
6. Gələcək davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + will + not + be + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + vil + not + bi + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not be being invited. — Ay vil not bi biinq invaytid — Mən gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacağam.
You — You will not be being invited. — Yu vil not bi biinq invaytid — Sən gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacaqsan.
He — He will not be being invited. — Hi vil not bi biinq invaytid — O, gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacaq.
She — She will not be being invited. — Şi vil not bi biinq invaytid — O, gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacaq.
We — We will not be being invited. — Vi vil not bi biinq invaytid — Biz gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacağıq.
They — They will not be being invited. — Zey vil not bi biinq invaytid — Onlar gələcəkdə həmin vaxt dəvət edilməkdə olmayacaqlar.
⚠️ Bu quruluş qrammatik baxımdan mümkündür, lakin ingilis dilində son dərəcə nadir və qeyri-təbii səslənir. Adətən başqa ifadələrə üstünlük verilir.
7. İndiki bitmiş zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + have/has + not + been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + həv/həz + not + bin + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I have not been invited. — Ay həv not bin invaytid — Mən dəvət edilməmişəm.
You — You have not been invited. — Yu həv not bin invaytid — Sən dəvət edilməmisən.
He — He has not been invited. — Hi həz not bin invaytid — O, dəvət edilməyib.
She — She has not been invited. — Şi həz not bin invaytid — O, dəvət edilməyib.
It — It has not been used. — İt həz not bin yuzd — Bu istifadə edilməyib.
We — We have not been invited. — Vi həv not bin invaytid — Biz dəvət edilməmişik.
They — They have not been invited. — Zey həv not bin invaytid — Onlar dəvət edilməyiblər.
have not → haven't — həvənt
has not → hasn't — həzınt
8. Keçmiş bitmiş zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + had + not + been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + həd + not + bin + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I had not been invited. — Ay həd not bin invaytid — Mən dəvət edilməmişdim.
You — You had not been invited. — Yu həd not bin invaytid — Sən dəvət edilməmişdin.
He — He had not been invited. — Hi həd not bin invaytid — O, dəvət edilməmişdi.
She — She had not been invited. — Şi həd not bin invaytid — O, dəvət edilməmişdi.
We — We had not been invited. — Vi həd not bin invaytid — Biz dəvət edilməmişdik.
They — They had not been invited. — Zey həd not bin invaytid — Onlar dəvət edilməmişdilər.
had not → hadn't — hə-dənt
9. Gələcək bitmiş zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + will + not + have + been + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + vil + not + həv + bin + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not have been invited. — Ay vil not həv bin invaytid — Mən həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacağam.
You — You will not have been invited. — Yu vil not həv bin invaytid — Sən həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacaqsan.
He — He will not have been invited. — Hi vil not həv bin invaytid — O, həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacaq.
She — She will not have been invited. — Şi vil not həv bin invaytid — O, həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacaq.
We — We will not have been invited. — Vi vil not həv bin invaytid — Biz həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacağıq.
They — They will not have been invited. — Zey vil not həv bin invaytid — Onlar həmin vaxta qədər dəvət edilmiş olmayacaqlar.
10. İndiki bitmiş davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + have/has + not + been + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + həv/həz + not + bin + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I have not been being invited. — Ay həv not bin biinq invaytid — Mən davamlı şəkildə dəvət edilmirəm.
You — You have not been being invited. — Yu həv not bin biinq invaytid — Sən davamlı şəkildə dəvət edilmirsən.
He — He has not been being invited. — Hi həz not bin biinq invaytid — O, davamlı şəkildə dəvət edilmir.
She — She has not been being invited. — Şi həz not bin biinq invaytid — O, davamlı şəkildə dəvət edilmir.
We — We have not been being invited. — Vi həv not bin biinq invaytid — Biz davamlı şəkildə dəvət edilmirik.
They — They have not been being invited. — Zey həv not bin biinq invaytid — Onlar davamlı şəkildə dəvət edilmirlər.
⚠️ Bu quruluş ingilis dilində çox nadirdir və adətən başqa ifadələrdən istifadə olunur.
11. Keçmiş bitmiş davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + had + not + been + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + həd + not + bin + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I had not been being invited. — Ay həd not bin biinq invaytid — Mən həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdim.
You — You had not been being invited. — Yu həd not bin biinq invaytid — Sən həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdin.
He — He had not been being invited. — Hi həd not bin biinq invaytid — O, həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdi.
She — She had not been being invited. — Şi həd not bin biinq invaytid — O, həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdi.
We — We had not been being invited. — Vi həd not bin biinq invaytid — Biz həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdik.
They — They had not been being invited. — Zey həd not bin biinq invaytid — Onlar həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilmirdilər.
⚠️ Bu forma çox nadir işlənir.
12. Gələcək bitmiş davamedici zaman — məchul növ, mənfi forma
Quruluş
Quruluş: Mübtəda + will + not + have + been + being + V3
Quruluşun tələffüzü: Sabcekt + vil + not + həv + bin + biinq + vi thri
Əvəzlik — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
I — I will not have been being invited. — Ay vil not həv bin biinq invaytid — Mən həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacağam.
You — You will not have been being invited. — Yu vil not həv bin biinq invaytid — Sən həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacaqsan.
He — He will not have been being invited. — Hi vil not həv bin biinq invaytid — O, həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacaq.
She — She will not have been being invited. — Şi vil not həv bin biinq invaytid — O, həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacaq.
We — We will not have been being invited. — Vi vil not həv bin biinq invaytid — Biz həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacağıq.
They — They will not have been being invited. — Zey vil not həv bin biinq invaytid — Onlar həmin vaxta qədər davamlı şəkildə dəvət edilir olmayacaqlar.
⚠️ Bu forma son dərəcə nadirdir və əksər hallarda başqa ifadələrə üstünlük verilir.
no + noun — no + isim
Məna — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Tələffüz — Tərcümə
Təkdə sayılan isim — no + tək isim — nou + naun — no book — nou buk — Heç bir kitab yoxdur.
Cəmdə isim — no + cəm isim — nou + plörəl naun — no books — nou buks — Heç bir kitab yoxdur.
Sayılmayan isim — no + sayılmayan isim — nou + ankauntəbl naun — no water — nou votər — Heç su yoxdur.
Mövcudluq, tək və ya sayılmayan isim — there is + no + isim — zer iz + nou + naun — There is no book. — Zer iz nou buk — Heç bir kitab yoxdur.
Mövcudluq, cəm isim — there are + no + cəm isim — zer ar + nou + plörəl naun — There are no books. — Zer ar nou buks — Heç bir kitab yoxdur.
Sahiblik — have/has + no + isim — həv/həz + nou + naun — I have no books. — Ay həv nou buks — Mənim heç bir kitabım yoxdur.
8- Suallar
1. Sadə indiki zaman — Do/Does + mübtəda + V1...? — Du/Daz + sabcekt + vi van? — Do you work? — Du yu vörk? — Sən işləyirsənmi?
2. Sadə keçmiş zaman — Did + mübtəda + V1...? — Did + sabcekt + vi van? — Did you work? — Did yu vörk? — Sən işlədinmi?
3. Sadə gələcək zaman — Will + mübtəda + V1...? — Vil + sabcekt + vi van? — Will you work? — Vil yu vörk? — Sən işləyəcəksənmi?
4. İndiki davamedici zaman — Am/Is/Are + mübtəda + V-ing...? — Əm/İz/Ar + sabcekt + vi inq? — Are you working? — Ar yu vörkinq? — Sən hazırda işləyirsənmi?
5. Keçmiş davamedici zaman — Was/Were + mübtəda + V-ing...? — Voz/Vör + sabcekt + vi inq? — Were you working? — Vör yu vörkinq? — Sən işləyirdinmi?
6. Gələcək davamedici zaman — Will + mübtəda + be + V-ing...? — Vil + sabcekt + bi + vi inq? — Will you be working? — Vil yu bi vörkinq? — Sən işləməkdə olacaqsanmı?
7. İndiki bitmiş zaman — Have/Has + mübtəda + V3...? — Həv/Həz + sabcekt + vi thri? — Have you worked? — Həv yu vörkt? — Sən işləmisənmi?
8. Keçmiş bitmiş zaman — Had + mübtəda + V3...? — Həd + sabcekt + vi thri? — Had you worked? — Həd yu vörkt? — Sən işləyib qurtarmışdınmı?
9. Gələcək bitmiş zaman — Will + mübtəda + have + V3...? — Vil + sabcekt + həv + vi thri? — Will you have worked? — Vil yu həv vörkt? — Sən həmin vaxta qədər işləmiş olacaqsanmı?
10. İndiki bitmiş davamedici zaman — Have/Has + mübtəda + been + V-ing...? — Həv/Həz + sabcekt + bin + vi inq? — Have you been working? — Həv yu bin vörkinq? — Sən bir müddətdir işləyirsənmi?
11. Keçmiş bitmiş davamedici zaman — Had + mübtəda + been + V-ing...? — Həd + sabcekt + bin + vi inq? — Had you been working? — Həd yu bin vörkinq? — Sən həmin vaxta qədər bir müddət işləyirdinmi?
12. Gələcək bitmiş davamedici zaman — Will + mübtəda + have + been + V-ing...? — Vil + sabcekt + həv + bin + vi inq? — Will you have been working? — Vil yu həv bin vörkinq? — Sən həmin vaxta qədər müəyyən müddət işləyir olmuş olacaqsanmı?
Məna — Quruluş — Quruluşun tələffüzü
Əşya haqqında sual — What + köməkçi feil + mübtəda + əsas feil? — Vot + əksilyəri + sabcekt + meyn vörb?
Şəxs haqqında, mübtəda sualı — Who + feil? — Hu + vörb?
Şəxs haqqında, tamamlıq sualı — Who/Whom + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Hu/Hum + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Yer haqqında sual — Where + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Ver + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Zaman haqqında sual — When + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Ven + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Səbəb haqqında sual — Why + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Vay + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Seçim haqqında sual — Which + isim + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Viç + naun + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Sahiblik haqqında sual — Whose + isim...? — Huz + naun...?
Üsul haqqında sual — How + köməkçi feil + mübtəda + feil? — Hau + əksilyəri + sabcekt + vörb?
Say haqqında sual — How many + cəm isim...? — Hau meni + plörəl naun...?
Miqdar haqqında sual — How much + sayılmayan isim...? — Hau maç + ankauntəbl naun...?
Müddət haqqında sual — How long...? — Hau lonq...?
Tezlik haqqında sual — How often...? — Hau ofən...?
Məsafə haqqında sual — How far...? — Hau far...?
Əsas qayda
Əksər WH-sualları bu quruluşdan istifadə edir:
WH-word + auxiliary + subject + main verb?
Vi-eyç vörd + əksilyəri + sabcekt + meyn vörb?
Nümunə:
Where + do + you + live?
Ver + du + yu + liv?
= Sən harada yaşayırsan?
Amma WH-sözü mübtədanın özüdürsə, adətən do/does/did işlədilmir:
Who + works here?
Hu vörks hir?
= Burada kim işləyir?
İki sual arasındakı əsas fərq:
Who did you see? → Hu did yu si? → Sən kimi gördün?
Who saw you? → Hu so yu? → Səni kim gördü?
8- Zərflər
1. Tezlik zərfləri
Növ — Azərbaycan dilində | Quruluş — Azərbaycan dilində | Quruluşun ingiliscə tələffüzü | Zərf | Tələffüz | Mənası
Daimi tezlik — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — always — Olveyz — həmişə
Demək olar ki, daimi tezlik — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — usually — Yujuali — adətən
Ümumiyyətlə — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — normally — Norməli — normal olaraq
Ümumiyyətlə — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — generally — Cenərəli — ümumiyyətlə
Tez-tez — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — frequently — Frikvəntli — tez-tez
Bəzən — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — often — Ofən — tez-tez
Bəzən — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — sometimes — Samtaymz — bəzən
Nadir hallarda — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — occasionally — Əkeyjənəli — arabir
Nadir hallarda — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — rarely — Rerli — nadir hallarda
Çox nadir hallarda — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — seldom — Seldəm — nadir hallarda
Tezlik bildirməyən — Tezlik zərfi + cümlə — Advərb əv frikvənsi + səntəns — never — Nevər — heç vaxt
Nümunə:
I always study English.
Ay olveyz stadi İnqliş.
Mən həmişə ingilis dilini öyrənirəm.
2. Zaman zərfləri
Növ — Azərbaycan dilində | Quruluş — Azərbaycan dilində | Quruluşun ingiliscə tələffüzü | Zərf | Tələffüz | Mənası
İndiki zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — now — Nau — indi
İndiki zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — currently — Kərəntli — hazırda
İndiki zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — presently — Prezəntli — hazırda
Yaxın keçmiş — Zaman zərfi — Taym advərb — recently — Risəntli — bu yaxınlarda
Keçmiş zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — yesterday — Yestərdey — dünən
Keçmiş zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — before — Bifor — əvvəl
Keçmiş zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — previously — Priviyəsli — əvvəllər
Keçmiş zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — formerly — Formərli — əvvəllər
Davam edən zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — still — Stil — hələ də
Gələcək zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — soon — Sun — tezliklə
Gələcək zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — later — Leytər — sonra
Gələcək zaman — Zaman zərfi — Taym advərb — eventually — İvençuəli — nəhayət, sonda
Erkən vaxt — Zaman zərfi — Taym advərb — early — Örli — erkən
Gec vaxt — Zaman zərfi — Taym advərb — late — Leyt — gec
Başlanğıc — Zaman zərfi — Taym advərb — first — Först — əvvəlcə
Son — Zaman zərfi — Taym advərb — finally — Faynəli — nəhayət
Eyni vaxtda — Zaman zərfi — Taym advərb — meanwhile — Minvayl — bu arada
Ardıcıllıq — Zaman zərfi — Taym advərb — then — Den — sonra
Ardıcıllıq — Zaman zərfi — Taym advərb — afterward — Aftərvərd — bundan sonra
Ardıcıllıq — Zaman zərfi — Taym advərb — afterwards — Aftərvərdz — bundan sonra
Ardıcıllıq — Zaman zərfi — Taym advərb — subsequently — Sabsiqüəntli — sonradan
3. Bitmişlik və davamlılıq bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
already — Olredi — artıq
yet — Yet — hələ, indiyədək
still — Stil — hələ də
just — Cast — indicə, elə indi
ever — Evər — nə vaxtsa, heç
never — Nevər — heç vaxt
once — Vans — bir dəfə
twice — Tvays — iki dəfə
again — Əgen — yenidən
again and again — Əgen ənd əgen — dəfələrlə, təkrar-təkrar
forever — Fərevər — əbədi
temporarily — Temporərili — müvəqqəti olaraq
permanently — Pörmənəntli — daimi olaraq
Nümunə:
She has already finished.
Şi həz olredi finişt.
O, artıq bitirib.
4. Yer zərfləri
Zərf | Tələffüz | Mənası
here — Hir — burada
there — Der — orada
everywhere — Evriuer — hər yerdə
somewhere — Samuer — haradasa
anywhere — Eniuer — istənilən yerdə, haradasa
nowhere — Nouuer — heç yerdə
abroad — Əbrod — xaricdə
overseas — Ovərsiz — xaricdə, dənizaşırı ölkələrdə
nearby — Nirbay — yaxınlıqda
close — Klous — yaxın
far — Far — uzaqda
away — Əvey — uzaqda, kənarda
back — Bək — geri
forward — Forvərd — irəli
backward — Bəkuərd — geriyə
indoors — İndorz — evin içində
outdoors — Autdorz — açıq havada, çöldə
upstairs — Apsterz — yuxarı mərtəbədə
downstairs — Daunsterz — aşağı mərtəbədə
inside — İnsayd — içəridə
outside — Autsayd — çöldə
5. Dərəcə zərfləri
Bu zərflər sifətlərin, fellərin və digər zərflərin dərəcəsini və ya intensivliyini göstərir.
Zərf | Tələffüz | Mənası
very — Veri — çox
really — Rili — həqiqətən, çox
extremely — İkstrimli — son dərəcə
highly — Hayli — yüksək dərəcədə
absolutely — Əbsəlutli — tamamilə, qətiyyən
completely — Kəmplitli — tamamilə
totally — Toutəli — tamamilə
entirely — İntayərli — bütövlükdə
fully — Fuli — tam şəkildə
quite — Kvayt — xeyli, kifayət qədər
rather — Radər — olduqca, bir qədər
fairly — Ferli — kifayət qədər
pretty — Prıti — xeyli, olduqca
somewhat — Samvat — bir qədər
slightly — Slaytli — azacıq
a little — Ə litl — bir az
too — Tu — həddindən artıq
enough — İnaf — kifayət qədər
almost — Olmoust — demək olar ki
nearly — Nirli — təxminən, demək olar ki
barely — Berli — güclə, az qala heç
hardly — Hardli — güclə, demək olar ki, heç
scarcely — Sker sli — güclə, demək olar ki, heç
deeply — Dipli — dərindən
greatly — Greytli — xeyli dərəcədə
so — Sou — o qədər, çox
such — Sac — belə, bu cür
a lot — Ə lot — çox, xeyli
a bit — Ə bit — bir az
a little bit — Ə litl bit — lap bir az
Nümunə:
The movie is extremely interesting.
Də muvi iz ikstrimli intrəstinq.
Film son dərəcə maraqlıdır.
6. Ehtimal və əminlik bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
certainly — Sörtənli — şübhəsiz
definitely — Definətli — mütləq, qəti şəkildə
surely — Şurli — şübhəsiz
probably — Probəbli — yəqin ki
possibly — Posəbli — bəlkə, ola bilsin
perhaps — Pərhəps — bəlkə
maybe — Meybi — bəlkə
apparently — Əpərəntli — görünür ki
evidently — Evidəntli — aydın görünür ki
clearly — Klirli — aydın şəkildə
obviously — Obviəsli — açıq-aydın
presumably — Prizuməbli — ehtimal ki
supposedly — Səpouzidli — deyilənə görə
undoubtedly — Andautidli — şübhəsiz
arguably — Argyuəbli — demək olar ki, mübahisəli olsa da
likely — Laykli — ehtimal ki
unlikely — Anlaykli — ehtimalı az olan
7. Danışanın münasibətini bildirən zərflər
Bu qrupa cümlə zərfləri və mövqe bildirən zərflər daxildir. Onlar danışanın hadisəyə və ya cümlədəki məlumata münasibətini göstərir.
Zərf | Tələffüz | Mənası
fortunately — Forçənətli — xoşbəxtlikdən
unfortunately — Anforçənətli — təəssüf ki
luckily — Lakili — xoşbəxtlikdən
sadly — Sədli — təəssüf ki, kədərlə
honestly — Onəstli — dürüstcə
frankly — Frənkli — açıq danışsaq
personally — Pörsənəli — şəxsən
seriously — Siriyəsli — ciddi şəkildə
technically — Teknikəli — texniki baxımdan
basically — Beysikəli — əsasən
generally — Cenərəli — ümumiyyətlə
normally — Norməli — normal olaraq
naturally — Nəçərəli — təbii olaraq
ideally — Aydiəli — ideal halda
theoretically — Tiyəretikəli — nəzəri cəhətdən
practically — Prəktikəli — praktiki baxımdan
politically — Pəlitikəli — siyasi baxımdan
economically — İkənomikəli — iqtisadi baxımdan
personally — Pörsənəli — şəxsən
surprisingly — Sərprayzinqli — təəccüblü şəkildə
strangely — Streyncəli — qəribə şəkildə
interestingly — İntərestinqli — maraqlıdır ki
importantly — İmportəntli — vacib olaraq
especially — İspeşəli — xüsusilə
particularly — Pərtikyulərli — xüsusilə
8. Məhdudlaşdırıcı və fərqləndirici zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
only — Ounli — yalnız
just — Cast — sadəcə, yalnız
even — İvən — hətta
also — Olso — həmçinin
too — Tu — həmçinin, də
as well — Əz vel — həmçinin, də
mainly — Meynli — əsasən
mostly — Moustli — əsasən, böyük ölçüdə
merely — Mirli — sadəcə
simply — Simpli — sadəcə, asanlıqla
particularly — Pərtikyulərli — xüsusilə
especially — İspeşəli — xüsusilə
exactly — İgzəktli — dəqiq olaraq
precisely — Prisaysli — dəqiq şəkildə
specifically — Spəsifikəli — konkret olaraq
solely — Soul li — yalnız, təkcə
largely — Larc li — böyük ölçüdə
even — İvən — hətta
indeed — İndid — həqiqətən
Nümunə:
Only John knows the answer.
Ounli Con nouz də ansər.
Cavabı yalnız Con bilir.
9. İnkar bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
not — Not — deyil, yox
never — Nevər — heç vaxt
nowhere — Nouuer — heç yerdə
hardly — Hardli — demək olar ki, heç
scarcely — Skersli — güclə, demək olar ki, heç
barely — Berli — güclə, az qala heç
rarely — Rerli — nadir hallarda
seldom — Seldəm — nadir hallarda
Vacib qeyd:
“Not” ingilis dilində əsas inkar sözüdür.
I do not work.
Ay du not vörk.
Mən işləmirəm.
10. Nəticə və nəticə çıxarma bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
therefore — Derfor — buna görə
thus — Das — beləliklə
consequently — Konsikventli — nəticədə
accordingly — Əkordingli — müvafiq olaraq, buna uyğun olaraq
hence — Hens — buna görə, deməli
otherwise — Adərvayz — əks halda
Nümunə:
He was sick; therefore, he stayed home.
Hi voz sik; derfor, hi steyd houm.
O xəstə idi; buna görə evdə qaldı.
11. Əlavə və əlaqə bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
also — Olso — həmçinin
too — Tu — həmçinin, də
additionally — Ədişənəli — əlavə olaraq
moreover — Morouvər — bundan əlavə
furthermore — Fördərmor — bundan başqa
besides — Bisaydz — bundan əlavə
likewise — Laykvayz — eyni şəkildə
similarly — Similərli — oxşar şəkildə
12. Müqayisə və oxşarlıq bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
similarly — Similərli — oxşar şəkildə
likewise — Laykvayz — eyni şəkildə
equally — İkvəli — bərabər şəkildə
similarly — Similərli — oxşar şəkildə
comparatively — Kəmpərətivli — müqayisədə
relatively — Relətivli — nisbətən
correspondingly — Korispəndinqli — uyğun olaraq
13. Fikirləri əlaqələndirən və nitqi təşkil edən zərflər
Bu zərflər fikirləri birləşdirmək və nitqi ardıcıl şəkildə təşkil etmək üçün istifadə olunur.
Zərf | Tələffüz | Mənası
however — Hau evər — lakin, bununla belə
therefore — Derfor — buna görə
moreover — Morouvər — bundan əlavə
furthermore — Fördərmor — bundan başqa
nevertheless — Nevərdələs — buna baxmayaraq
nonetheless — Nandələs — buna baxmayaraq
meanwhile — Minvayl — bu arada
instead — İnsted — əvəzinə
otherwise — Adərvayz — əks halda
consequently — Konsikventli — nəticədə
subsequently — Sabsiqüəntli — sonradan
alternatively — Oltörnətivli — alternativ olaraq
finally — Faynəli — nəhayət
firstly — Förstli — birincisi
secondly — Sekəndli — ikincisi
thirdly — Sördli — üçüncüsü
next — Nekst — növbəti olaraq
then — Den — sonra
afterward — Aftərvərd — bundan sonra
14. Sual zərfləri
Bu sözlər WH-suallarında və üsul, dərəcə, miqdar və tezlik haqqında suallar vermək üçün istifadə olunur.
Söz | Tələffüz | Mənası
how — Hau — necə
when — Ven — nə vaxt
where — Ver — harada
why — Vay — niyə
how much — Hau maç — nə qədər
how many — Hau meni — neçə
how often — Hau ofən — nə qədər tez-tez
how long — Hau lonq — nə qədər müddət
how far — Hau far — nə qədər uzaq
how soon — Hau sun — nə qədər tez, nə vaxtadək
how well — Hau vel — nə dərəcədə yaxşı
how quickly — Hau kvikli — nə qədər sürətlə
Nümunə:
How often do you exercise?
Hau ofən du yu eksərsayz?
Sən nə qədər tez-tez idman edirsən?
15. Tərz zərfləri
Bu zərflər hərəkətin necə baş verdiyini təsvir edir.
Zərf | Tələffüz | Mənası
quickly — Kvikli — sürətlə
slowly — Slouli — yavaş-yavaş
carefully — Kerfəli — diqqətlə
easily — İzili — asanlıqla
badly — Bədli — pis şəkildə
well — Vel — yaxşı
clearly — Klirli — aydın şəkildə
quietly — Kvayətli — sakitcə
loudly — Laudli — ucadan
secretly — Sikrətli — gizlicə
openly — Oupənli — açıq şəkildə
together — Təgedər — birlikdə
apart — Əpart — ayrı-ayrılıqda
directly — Dayrektli — birbaşa
indirectly — İndayrektli — dolayı yolla
deliberately — Diliberətli — qəsdən
accidentally — Əksidentəli — təsadüfən
carefully — Kerfəli — ehtiyatla
successfully — Səksesfəli — uğurla
differently — Difrəntli — fərqli şəkildə
16. Gözlənti bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
hopefully — Houpfəli — ümid edək ki
presumably — Prizuməbli — ehtimal ki
supposedly — Səpouzidli — deyilənə görə
predictably — Pridiktəbli — gözlənildiyi kimi
unexpectedly — Anikspektidli — gözlənilmədən
inevitably — İnevitebli — qaçılmaz olaraq
eventually — İvençuəli — nəhayət, sonda
17. Sıra bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
first — Först — birinci
firstly — Förstli — birincisi
second — Sekənd — ikinci
secondly — Sekəndli — ikincisi
third — Sörd — üçüncü
thirdly — Sördli — üçüncüsü
next — Nekst — növbəti
then — Den — sonra
finally — Faynəli — nəhayət
lastly — Lastli — sonuncu olaraq
18. Təsdiq və vurğu bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
certainly — Sörtənli — şübhəsiz
definitely — Definətli — qəti şəkildə
indeed — İndid — həqiqətən
really — Rili — doğrudan da
truly — Truli — həqiqətən
absolutely — Əbsəlutli — tamamilə
actually — Əkçuəli — əslində
literally — Litərəli — hərfi mənada
genuinely — Cenyuinli — səmimi şəkildə, həqiqətən
clearly — Klirli — aydın şəkildə
obviously — Obviəsli — açıq-aydın
surely — Şurli — şübhəsiz
right — Rayt — düz, tam (bəzi hallarda başqa zərfdən əvvəl işlənir)
19. Dəqiqləşdirmə və izah bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
actually — Əkçuəli — əslində
really — Rili — həqiqətən
rather — Radər — daha doğrusu, bir qədər
instead — İnsted — əvəzinə
specifically — Spəsifikəli — konkret olaraq
precisely — Prisaysli — dəqiq olaraq
exactly — İgzəktli — tam olaraq
namely — Neymli — yəni, konkret olaraq
simply — Simpli — sadəcə
basically — Beysikəli — əsasən
20. Təxmini miqdar bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
almost — Olmoust — demək olar ki
nearly — Nirli — təxminən
approximately — Əproksimətli — təxminən
roughly — Rafli — təqribən
about — Əbaut — təxminən
around — Əraund — təxminən
virtually — Vörçuəli — demək olar ki, faktiki olaraq
practically — Prəktikəli — praktiki olaraq, demək olar ki
roughly — Rafli — təxmini olaraq
21. Məhdudlaşdırıcı zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
only — Ounli — yalnız
merely — Mirli — sadəcə
solely — Soulli — yalnız, təkcə
exclusively — İksklusivli — müstəsna olaraq, yalnız
otherwise — Adərvayz — əks halda
apart — Əpart — ayrı, istisna olmaqla
22. Bütövlük bildirən zərflər
Zərf | Tələffüz | Mənası
altogether — Oltəgedər — bütövlükdə, ümumilikdə
entirely — İntayərli — tamamilə
completely — Kəmplitli — tamamilə
fully — Fuli — tam şəkildə
wholly — Houlli — bütövlükdə
universally — Yunivörsəli — hamı tərəfindən, ümumən
23. Cümlə və məlumatla əlaqəli zərflər
Bunlar cümlə zərflərinə nümunələrdir:
Zərf | Tələffüz | Mənası
actually — Əkçuəli — əslində
apparently — Əpərəntli — görünür ki
certainly — Sörtənli — şübhəsiz
clearly — Klirli — aydın şəkildə
definitely — Definətli — qəti şəkildə
evidently — Evidəntli — aydın görünür ki
fortunately — Forçənətli — xoşbəxtlikdən
frankly — Frənkli — açıq desək
generally — Cenərəli — ümumiyyətlə
honestly — Onəstli — dürüst desək
ideally — Aydiəli — ideal halda
indeed — İndid — həqiqətən
naturally — Nəçərəli — təbii olaraq
obviously — Obviəsli — açıq-aydın
personally — Pörsənəli — şəxsən
perhaps — Pərhəps — bəlkə
probably — Probəbli — yəqin ki
seriously — Siriyəsli — ciddi şəkildə
surely — Şurli — şübhəsiz
surprisingly — Sərprayzinqli — təəccüblü şəkildə
theoretically — Tiyəretikəli — nəzəri cəhətdən
unfortunately — Anforçənətli — təəssüf ki
Növ — Azərbaycan dilində | Quruluş — Azərbaycan dilində | Quruluşun ingiliscə tələffüzü | Nümunə | Tələffüz | Mənası
Sifətdən zərf düzəltmək — Sifət + -ly — Ədjektiv + -li — quick → quickly — Kvik → kvikli — sürətli → sürətlə
-y ilə bitən sifətlər — y hərfini dəyişərək + -ily — Ədjektiv minus vay + ili — happy → happily — Həpi → həpili — xoşbəxt → xoşbəxtliklə
-le ilə bitən sifətlər — Son e hərfini atıb + -y — Ədjektiv minus i + vay — gentle → gently — Centl → centli — mülayim → mülayim şəkildə
-ic ilə bitən sifətlər — Sifət + -ally — Ədjektiv + əli — basic → basically — Beysik → beysikəli — əsas → əsasən
Bəzi -ic ilə bitən sifətlər — Sifət + -ally — Ədjektiv + əli — dramatic → dramatically — Drəmətik → drəmətikəli — dramatik → dramatik şəkildə
Bəzi -ue ilə bitən sifətlər — Sifət + -ly — Ədjektiv + -li — true → truly — Tru → truli — doğru → həqiqətən
-ll ilə bitən sifətlər — Sifət + -y — Ədjektiv + vay — full → fully — Ful → fuli — tam → tam şəkildə
Dəyişməyən zərflər — Söz dəyişmir — Seym vörd — fast → fast — Fəst → fəst — sürətli → sürətlə
Dəyişməyən zərflər — Söz dəyişmir — Seym vörd — hard → hard — Hard → hard — çətin → səylə
Dəyişməyən zərflər — Söz dəyişmir — Seym vörd — late → late — Leyt → leyt — gec → gec
Dəyişməyən zərflər — Söz dəyişmir — Seym vörd — early → early — Örli → örli — erkən → erkən
Qeyri-müntəzəm zərf — Xüsusi forma — İrgyulər form — good → well — Gud → vel — yaxşı → yaxşı şəkildə
İsimdən düzələn istiqamət zərfi — İsim + -ward/-wards — Naun + vərd/vərdz — home → homeward — Houm → houmvərd — ev → evə doğru
İsimdən düzələn zərf — İsim + -wise — Naun + vayz — clock → clockwise — Klok → klokvayz — saat əqrəbi istiqamətində
Mürəkkəb zərf — Söz + söz — Vörd + vörd — somehow — Samhau — hansısa yolla
Mürəkkəb zərf — Söz + söz — Vörd + vörd — everywhere — Evriuer — hər yerdə
Zərfli ifadə — Söz və ya ifadə + isim və ya önlük — Ədverbiyəl freyz — in the morning — İn də morninq — səhər
9- Bağlayıcılar (CONJUNCTIONS)
1. Bərabərhüquqlu bağlayıcılar — Coordinating Conjunctions
Bu bağlayıcılar qrammatik baxımdan bərabərhüquqlu elementləri birləşdirir.
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
and — ənd — və
but — bat — amma, lakin
or — or — və ya
nor — nor — nə də
for — for — çünki, ona görə ki
yet — yet — amma, bununla belə
so — sou — buna görə, beləliklə
FANBOYS
For — for
And — ənd
Nor — nor
But — bat
Or — or
Yet — yet
So — sou
I was tired, but I worked.
Ay wəz tayərd, bat ay vörkt.
Mən yorğun idim, amma işlədim.
2. Tabelilik bağlayıcıları — Subordinating Conjunctions
Bu bağlayıcılar tabeli cümləni baş cümlə ilə əlaqələndirir.
Səbəb
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
because — bikoz — çünki
since — sins — çünki, -dığı üçün
as — əz — çünki, -dığı üçün
seeing that — siinq dət — nəzərə alsaq ki
seeing as — siinq əz — -dığı üçün
now that — nau dət — indi ki, artıq
given that — givən dət — nəzərə alsaq ki
considering that — kənsidərinq dət — nəzərə alsaq ki
inasmuch as — inəz maç əz — ona görə ki, nəzərə alsaq ki
insofar as — inso far əz — o dərəcədə ki, nəzərə alsaq ki
insomuch as — insə maç əz — o dərəcədə ki
in that — in dət — ona görə ki
I stayed home because I was tired.
Ay steyd houm bikoz ay wəz tayərd.
Yorğun olduğum üçün evdə qaldım.
3. Şərt bağlayıcıları
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
if — if — əgər
unless — ənles — əgər ... olmasa, -madıqca
provided — prəvaydid — şərti ilə
provided that — prəvaydid dət — bir şərtlə ki
providing — prəvaydiq — şərti ilə
providing that — prəvaydiq dət — bir şərtlə ki
as long as — əz lonq əz — nə qədər ki, bir şərtlə ki
so long as — sou lonq əz — bir şərtlə ki
on condition that — on kəndişən dət — bir şərtlə ki
in case — in keys — ehtimalına qarşı, əgər lazım olsa
in the event that — in di ivent dət — o halda ki
assuming that — əsuuminq dət — fərz etsək ki
supposing that — səpouziq dət — fərz etsək ki
suppose that — səpouz dət — fərz et ki
given that — givən dət — nəzərə alsaq ki
granted that — qrəntid dət — qəbul etsək ki
granting that — qrəntiq dət — fərz etsək ki
If you study, you will learn.
If yu stadi, yu wil lörn.
Əgər oxusan, öyrənəcəksən.
4. Güzəşt və ziddiyyət bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
although — oldhou — baxmayaraq ki
though — dou — baxmayaraq ki
even though — ivən dou — buna baxmayaraq ki
even if — ivən if — hətta ... olsa belə
whereas — werəz — halbuki, o halda ki
while — wayl — halbuki, ... ikən
whilst — waylst — halbuki, ... ikən
albeit — olbiit — baxmayaraq ki
much as — maç əz — hər nə qədər ... olsa da
however much — hau-ever maç — nə qədər ... olsa da
no matter how — nou mətər hau — necə olursa olsun
no matter what — nou mətər wat — nə olursa olsun
no matter who — nou mətər hu — kim olursa olsun
no matter where — nou mətər wer — harada olursa olsun
no matter when — nou mətər wen — nə vaxt olursa olsun
no matter which — nou mətər wiç — hansı olursa olsun
Even though he was tired, he continued.
İvən dou hi wəz tayərd, hi kəntinyuud.
O, yorğun olmasına baxmayaraq, davam etdi.
5. Zaman bağlayıcıları
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
when — wen — nə vaxt ki
whenever — wen-ever — nə vaxt olsa, hər dəfə ki
while — wayl — ... ikən
whilst — waylst — ... ikən
before — bifor — əvvəl, -mazdan əvvəl
after — əftər — sonra, -dıqdan sonra
until / till / 'til / 'till — əntil / til / til / til — ... qədər
since — sins — ... vaxtından bəri
once — wans — ... kimi, bir dəfə ki
as soon as — əz suun əz — ... edən kimi
as long as — əz lonq əz — nə qədər ki
so long as — sou lonq əz — ... olduğu müddətdə
by the time — bay də taym — ... vaxta qədər
every time — evri taym — hər dəfə
each time — iiç taym — hər dəfə
the moment — də moumənt — ... anında
the minute — də minit — ... olan kimi
the instant — di instənt — ... olan kimi
directly — dayrektli — ... edən kimi
immediately — imiidiətli — dərhal, ... edən kimi
hardly... when — hardli... wen — yenicə ... etmişdi ki
scarcely... when — skersli... wen — yenicə ... etmişdi ki
no sooner... than — nou suunər... dən — ... edən kimi
Call me when you arrive.
Kol mi wen yu ərayv.
Çatanda mənə zəng et.
6. Məqsəd bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
so that — sou dət — ... deyə, ... üçün
in order that — in ordər dət — ... məqsədilə
lest — lest — ... olmasın deyə
for fear that — for fir dət — qorxusu ilə ki, ... olmasın deyə
in case — in keys — ehtimalına qarşı, ... deyə
I studied hard so that I could pass.
Ay stadid hard sou dət ay kud pas.
İmtahandan keçə bilmək üçün çox çalışdım.
7. Nəticə bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
so... that — sou... dət — o qədər ... ki
such... that — saç... dət — elə ... ki
so that — sou dət — beləliklə, nəticədə
such that — saç dət — elə ki
He was so tired that he slept immediately.
Hi wəz sou tayərd dət hi slept imiidiətli.
O, o qədər yorğun idi ki, dərhal yatdı.
8. Müqayisə bağlayıcıları
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
than — dən — ...-dan, ...-dən
as... as — əz... əz — ... qədər
not as... as — not əz... əz — ... qədər ... deyil
as if — əz if — sanki
as though — əz dou — elə bil ki
just as — cast əz — eynilə ... kimi
the more... the more — də mor... də mor — nə qədər çox... bir o qədər çox
the more... the less — də mor... də les — nə qədər çox... bir o qədər az
the less... the more — də les... də mor — nə qədər az... bir o qədər çox
the less... the less — də les... də les — nə qədər az... bir o qədər az
She is taller than I am.
Şi iz tolər dən ay əm.
O, məndən daha uzundur.
9. Tərz və oxşarlıq bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
as — əz — kimi
as if — əz if — sanki
as though — əz dou — elə bil ki
just as — cast əz — eynilə ... kimi
the way — də wey — ... üsulu ilə
in the way that — in də wey dət — ... üsulu ilə
however — hau-ever — necə olursa olsun
however you — hau-ever yu — necə edirsənsə
He talks as if he knows everything.
Hi toks əz if hi nouz evri-thing.
O, sanki hər şeyi bilirmiş kimi danışır.
10. Alternativ bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
or — or — və ya
either... or — ayðər... or — ya... ya da
whether... or — weðər... or — istər... istərsə də
whether... or not — weðər... or not — olub-olmamasından asılı olmayaraq
Either you come or I leave.
Ayðər yu kam or ay liiv.
Ya sən gəl, ya da mən gedim.
11. Cüt bağlayıcılar — Correlative Conjunctions
Quruluş — Tələffüz — Məna
both... and — bouθ... ənd — həm... həm də
either... or — ayðər... or — ya... ya da
neither... nor — nayðər... nor — nə... nə də
not only... but also — not ounli... bat olsou — yalnız ... deyil, həm də
whether... or — weðər... or — istər... istərsə də
whether... or not — weðər... or not — olub-olmamasından asılı olmayaraq
rather... than — raðər... dən — ...-dan daha çox, ... əvəzinə
no sooner... than — nou suunər... dən — ... edən kimi
hardly... when — hardli... wen — yenicə ... etmişdi ki
scarcely... when — skersli... wen — yenicə ... etmişdi ki
barely... when — berli... wen — yenicə ... etmişdi ki
the more... the more — də mor... də mor — nə qədər çox... bir o qədər çox
the more... the less — də mor... də les — nə qədər çox... bir o qədər az
the less... the more — də les... də mor — nə qədər az... bir o qədər çox
the less... the less — də les... də les — nə qədər az... bir o qədər az
12. Əlavə bildirən bağlayıcılar və ifadələr
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
and — ənd — və
as well as — əz wel əz — eləcə də, həmçinin
not to mention — not tə menşən — heç demirəm
besides — bisaydz — bundan əlavə
let alone — let əloun — bir yana qalsın
much less — maç les — heç demirəm
to say nothing of — tə sey naθinq əv — heç demirəm
apart from — əpart from — əlavə olaraq, ... istisna olmaqla
aside from — əsayd from — əlavə olaraq, ... istisna olmaqla
Bəzi ifadələr əslində bağlayıcı deyil, önlük ifadələri və ya digər əlaqələndirici quruluşlardır; buna görə onların hamısı qrammatik baxımdan eyni kateqoriyaya aid deyil.
13. İstisna bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
except that — iksept dət — ... istisna olmaqla
except when — iksept wen — ... olduğu hallar istisna olmaqla
except if — iksept if — yalnız ... olarsa istisna olmaqla
save that — seyv dət — ... istisna olmaqla
but that — bat dət — ... olmasaydı
unless — ənles — əgər ... olmasa
14. Fərziyyə bildirən bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
assuming that — əsuuminq dət — fərz etsək ki
supposing that — səpouziq dət — fərz etsək ki
suppose that — səpouz dət — fərz et ki
presuming that — prizuuminq dət — güman etsək ki
provided that — prəvaydid dət — bir şərtlə ki
providing that — prəvaydiq dət — bir şərtlə ki
given that — givən dət — nəzərə alsaq ki
granting that — qrəntiq dət — qəbul etsək ki
granted that — qrəntid dət — qəbul etsək ki
15. Nisbi bağlayıcılar
Bağlayıcı — Tələffüz — Məna
whoever — hu-ever — kim olursa olsun
whomever — huum-ever — kimə olursa olsun
whatever — wat-ever — nə olursa olsun
whichever — wiç-ever — hansı olursa olsun
wherever — wer-ever — harada olursa olsun
whenever — wen-ever — nə vaxt olursa olsun
however — hau-ever — necə olursa olsun
Whoever comes can enter.
Hu-ever kamz kən entər.
Kim gəlirsə, içəri girə bilər.
Whatever you choose is fine.
Wat-ever yu çuuz iz fayn.
Seçdiyin hər şey uyğundur.
16. Köhnə və daha rəsmi bağlayıcı quruluşlar
Bu ifadələr müasir ingilis dilində mövcuddur, lakin bəziləri gündəlik danışıqda az işlənir.
İfadə — Tələffüz — Məna
albeit — olbiit — baxmayaraq ki
albeit that — olbiit dət — baxmayaraq ki
albeit when — olbiit wen — ... olduğu halda belə
albeit with — olbiit wið — ... ilə olsa da
insofar as — inso far əz — o dərəcədə ki
inasmuch as — inəz maç əz — nəzərə alsaq ki
insomuch as — insə maç əz — o dərəcədə ki
notwithstanding that — notwiðstəndinq dət — ... olmasına baxmayaraq
whereas — werəz — halbuki
whilst — waylst — ... ikən
lest — lest — ... olmasın deyə
save that — seyv dət — ... istisna olmaqla
provided that — prəvaydid dət — bir şərtlə ki
supposing that — səpouziq dət — fərz etsək ki
17. Bağlayıcı kimi işlənən, lakin əslində çox vaxt başqa kateqoriyaya aid olan sözlər
Bu sözlər birləşdirici funksiya daşıyır, lakin qrammatik baxımdan həqiqi bağlayıcı olmaya bilər.
Söz — Tələffüz — Geniş yayılmış təsnifat — Məna
however — hau-ever — bağlayıcı zərf — bununla belə
therefore — ðerfor — bağlayıcı zərf — buna görə
moreover — morou-ver — bağlayıcı zərf — bundan əlavə
furthermore — fərðərmor — bağlayıcı zərf — bundan başqa
nevertheless — nevərðəles — bağlayıcı zərf — buna baxmayaraq
nonetheless — nanðəles — bağlayıcı zərf — bununla belə
consequently — konsikwəntli — bağlayıcı zərf — nəticədə
otherwise — aðərwayz — bağlayıcı zərf — əks halda
instead — insted — bağlayıcı zərf — əvəzinə
meanwhile — miinwayl — bağlayıcı zərf — bu arada
thus — ðas — bağlayıcı zərf — beləliklə, buna görə
hence — hens — bağlayıcı zərf — buna görə, deməli
Məsələn:
I was tired; however, I worked.
Ay wəz tayərd; hau-ever, ay vörkt.
Mən yorğun idim; buna baxmayaraq, işlədim.
“However” sözü “but” sözündən fərqli olaraq cümlələr arasında başqa durğu işarələri ilə işlədilə bilər.
Yanlış istifadə nümunəsi:
❌ I was tired, however I worked.
Düzgün nümunələr:
✅ I was tired, but I worked.
və ya:
✅ I was tired; however, I worked.
If only — əgər kaş ki
If only I played — Kaş ki, oynayaydım.
Anyway/Anyways — hər halda, nə olursa olsun
10- Ön sözlər (PREPOSITIONS)
1. Əsas ön sözlər
Ön söz — Tələffüz — Məna — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
about — əbaut — haqqında — We talked about the problem. — Wi tokt əbaut də problem. — Biz problem haqqında danışdıq.
above — əbav — üstündə, yuxarısında — The lamp is above the table. — Də lamp iz əbav də teybl. — Lampa masanın üstündədir.
across — əkros — o biri tərəfinə, qarşı tərəfə — We walked across the street. — Wi wokt əkros də striit. — Biz küçənin o biri tərəfinə keçdik.
after — əftər — sonra — We met after lunch. — Wi met əftər lanç. — Biz nahardan sonra görüşdük.
against — əgenst — qarşı, söykənmiş — The ladder is against the wall. — Də lædər iz əgenst də wol. — Nərdivan divara söykənib.
along — əloq — boyunca — We walked along the river. — Wi wokt əloq də rivər. — Biz çay boyunca gəzdik.
amid — əmid — ortasında — He stood amid the crowd. — Hi stud əmid də kraud. — O, izdihamın ortasında dayanmışdı.
among — əmoq — arasında — She was among friends. — Şi wəz əmoq frendz. — O, dostlarının arasında idi.
around — əraund — ətrafında — We sat around the table. — Wi sæt əraund də teybl. — Biz masanın ətrafında oturduq.
at — æt — -da, -də; müəyyən yerdə — I am at school. — Ay əm æt skuul. — Mən məktəbdəyəm.
before — bifor — əvvəl — Come before noon. — Kam bifor nuun. — Günortadan əvvəl gəl.
behind — bihaynd — arxasında — The car is behind the house. — Də kar iz bihaynd də haus. — Avtomobil evin arxasındadır.
below — bilou — aşağıda, aşağısında — The temperature is below zero. — Də temprəçər iz bilou zirou. — Temperatur sıfırdan aşağıdır.
beneath — binith — altında — The keys are beneath the book. — Də kiiz ar binith də buk. — Açarlar kitabın altındadır.
beside — bisayd — yanında — Sit beside me. — Sit bisayd mi. — Yanımda otur.
besides — bisaydz — bundan əlavə — Besides English, she speaks Arabic. — Bisaydz İngliş, şi spiiks Ərəbik. — İngilis dilindən əlavə, o, ərəb dilində də danışır.
between — bitwiin — iki şeyin arasında — The shop is between two buildings. — Də şop iz bitwiin tu bildiqz. — Mağaza iki binanın arasındadır.
beyond — biyond — o tərəfdə, kənarında — The village is beyond the mountain. — Də vilic iz biyond də mauntən. — Kənd dağın o tərəfindədir.
by — bay — tərəfindən, yanında, vasitəsilə — The book was written by her. — Də buk wəz ritən bay hər. — Kitab onun tərəfindən yazılmışdı.
concerning — kənsörniq — haqqında, barəsində — We talked concerning the project. — Wi tokt kənsörniq də project. — Biz layihə haqqında danışdıq.
despite — dispayt — baxmayaraq — Despite the rain, we went out. — Dispayt də reyn, wi went aut. — Yağışa baxmayaraq, çölə çıxdıq.
down — daun — aşağı, aşağıya doğru — He walked down the hill. — Hi wokt daun də hil. — O, təpədən aşağı endi.
during — dyurinq — ərzində — I slept during the flight. — Ay slept dyurinq də flayt. — Uçuş zamanı yatdım.
except — iksept — istisna olmaqla — Everyone came except John. — Evriwan keym iksept Con. — Con istisna olmaqla, hamı gəldi.
for — for — üçün; müddət ərzində — This gift is for you. — Dis gift iz for yu. — Bu hədiyyə sənin üçündür.
from — from — -dan, -dən — I came from Kuwait. — Ay keym from Kuwait. — Mən Küveytdən gəldim.
in — in — içində, -da, -də — She is in the room. — Şi iz in də ruum. — O, otaqdadır.
inside — insayd — içərisində — The keys are inside the bag. — Də kiiz ar insayd də bəg. — Açarlar çantanın içindədir.
into — intu — içinə, içəriyə doğru — He went into the room. — Hi went intu də ruum. — O, otağa girdi.
like — layk — kimi — He runs like a professional. — Hi ranz layk ə professional. — O, peşəkar kimi qaçır.
near — nir — yaxınlığında — I live near the school. — Ay liv nir də skuul. — Mən məktəbin yaxınlığında yaşayıram.
of — əv — -ın, -in; aidlik və mənsubiyyət — The door of the house is open. — Də dor əv də haus iz oupən. — Evin qapısı açıqdır.
off — of — üzərindən, kənarına — Take your shoes off the table. — Teyk yor şuuz of də teybl. — Ayaqqabılarını masanın üstündən götür.
on — on — üstündə — The book is on the table. — Də buk iz on də teybl. — Kitab masanın üstündədir.
onto — ontu — üstünə doğru — The cat jumped onto the table. — Də kæt campt ontu də teybl. — Pişik masanın üstünə tullandı.
opposite — opəzit — qarşısında — The bank is opposite the hotel. — Də bəŋk iz opəzit də houtel. — Bank otelin qarşısındadır.
out — aut — çölə, bayıra — He went out the door. — Hi went aut də dor. — O, qapıdan çölə çıxdı.
outside — autsayd — kənarında, çölündə — They are outside the house. — Dey ar autsayd də haus. — Onlar evin çölündədirlər.
over — ouvər — üstündə, üzərindən — The plane flew over the city. — Də pleyn flu ouvər də siti. — Təyyarə şəhərin üzərindən uçdu.
past — pæst — yanından keçərək — We walked past the school. — Wi wokt pæst də skuul. — Biz məktəbin yanından keçdik.
regarding — riqardinq — haqqında, barəsində — I have a question regarding the plan. — Ay həv ə kwesçən riqardinq də plæn. — Plan haqqında bir sualım var.
round — raund — ətrafında — We walked round the park. — Wi wokt raund də park. — Biz parkın ətrafında gəzdik.
since — sins — ...-dan bəri — I have lived here since 2020. — Ay həv livd hir sins tu tauzənd twenti. — Mən 2020-ci ildən bəri burada yaşayıram.
through — thruu — içindən, boyunca — We walked through the tunnel. — Wi wokt thruu də tanəl. — Biz tunelin içindən keçdik.
throughout — thruuaut — boyunca, bütün müddət ərzində — It rained throughout the day. — It reynd thruuaut də dey. — Bütün gün yağış yağdı.
till — til — ...-dək, ...-ə qədər — Wait till tomorrow. — Weyt til təmarou. — Sabahadək gözlə.
to — tuu — -a, -ə; istiqamətində — I went to school. — Ay went tuu skuul. — Mən məktəbə getdim.
toward — təword — tərəfə — He walked toward me. — Hi wokt təword mi. — O, mənə tərəf gəldi.
towards — təwordz — tərəfə — She ran towards the door. — Şi ræn təwordz də dor. — O, qapıya tərəf qaçdı.
under — andər — altında — The cat is under the table. — Də kæt iz andər də teybl. — Pişik masanın altındadır.
underneath — andərniith — tam altında — The bag is underneath the chair. — Də bəg iz andərniith də çer. — Çanta stulun tam altındadır.
unlike — ənlayk — fərqli olaraq — Unlike him, I am quiet. — Ənlayk him, ay əm kwayət. — Ondan fərqli olaraq, mən sakitəm.
until — ən til — ...-dək, ...-ə qədər — Stay here until Friday. — Stey hir ən til Fraydey. — Cümə gününədək burada qal.
up — ap — yuxarı, yuxarıya doğru — He walked up the stairs. — Hi wokt ap də sterz. — O, pilləkənlərlə yuxarı qalxdı.
upon — əpon — üzərində, ... zamanı — Upon arrival, call me. — Əpon ərayvəl, kol mi. — Çatan kimi mənə zəng et.
via — vayə — vasitəsilə, yolu ilə — We traveled via Dubai. — Wi trævəld vayə Dubai. — Biz Dubay vasitəsilə səyahət etdik.
with — wið — ilə, birlikdə — I went with my brother. — Ay went wið may braðər. — Mən qardaşımla getdim.
within — wiðin — daxilində, müddətində — Finish it within an hour. — Finiş it wiðin ən auər. — Bunu bir saat ərzində bitir.
without — wiθaut — olmadan — He left without his phone. — Hi left wiθaut hiz foun. — O, telefonunu götürmədən getdi.
2. Mürəkkəb ön sözlər
Bu ifadələr bir neçə sözdən ibarətdir, lakin birlikdə vahid ön söz funksiyasını yerinə yetirirlər.
İfadə — Tələffüz — Məna — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
according to — əkording tu — uyğun olaraq — According to the report, sales increased. — Əkording tu də riport, seylz inkriist. — Hesabata görə, satışlar artdı.
ahead of — əhed əv — qabağında, əvvəl — She arrived ahead of us. — Şi ərayvd əhed əv as. — O, bizdən əvvəl gəldi.
along with — əloq wið — ilə birlikdə — He came along with his brother. — Hi keym əloq wið hiz braðər. — O, qardaşı ilə birlikdə gəldi.
apart from — əpart from — istisna olmaqla, əlavə olaraq — Apart from John, everyone agreed. — Əpart from Con, evriwan əgrid. — Con istisna olmaqla, hamı razılaşdı.
as for — əz for — ...-a gəldikdə — As for me, I agree. — Əz for mi, ay əgrii. — Mənə gəldikdə isə, razıyam.
as of — əz əv — ... tarixindən etibarən — As of Monday, the rule applies. — Əz əv Mandey, də ruul əplayz. — Bazar ertəsindən etibarən qayda qüvvədədir.
as to — əz tu — haqqında, barəsində — There is uncertainty as to the cause. — Der iz ansörtənti əz tu də koz. — Səbəblə bağlı qeyri-müəyyənlik var.
because of — bikoz əv — səbəbindən — We stayed home because of the rain. — Wi steyd houm bikoz əv də reyn. — Yağış səbəbindən evdə qaldıq.
by means of — bay miinz əv — vasitəsilə — We solved it by means of a computer. — Wi solvəd it bay miinz əv ə kəmpyuutər. — Biz bunu kompüter vasitəsilə həll etdik.
by way of — bay wey əv — yolu ilə, vasitəsilə — We went by way of London. — Wi went bay wey əv Landən. — Biz London yolu ilə getdik.
close to — klous tu — yaxınlığında — The school is close to my house. — Də skuul iz klous tu may haus. — Məktəb evimə yaxındır.
due to — dyu tu — səbəbindən — The flight was delayed due to fog. — Də flayt wəz dileyd dyu tu fog. — Uçuş duman səbəbindən gecikdi.
except for — iksept for — istisna olmaqla — Everyone came except for Mary. — Evriwan keym iksept for Meri. — Meri istisna olmaqla, hamı gəldi.
far from — far from — uzaq olmaqla, heç də — The answer is far from simple. — Di ansər iz far from simpəl. — Cavab heç də sadə deyil.
in addition to — in ədişən tu — əlavə olaraq — In addition to English, he studies Arabic. — In ədişən tu İngliş, hi stadiz Ərəbik. — İngilis dilindən əlavə, o, ərəb dilini də öyrənir.
in case of — in keys əv — ... halında — Call me in case of emergency. — Kol mi in keys əv imörcənsi. — Fövqəladə hal baş verərsə, mənə zəng et.
in front of — in frant əv — qarşısında — The car is in front of the house. — Də kar iz in frant əv də haus. — Avtomobil evin qarşısındadır.
in place of — in pleys əv — əvəzinə — Use this in place of sugar. — Yuuz dis in pleys əv şuğər. — Şəkər əvəzinə bundan istifadə et.
in spite of — in spayt əv — baxmayaraq — In spite of the rain, we left. — In spayt əv də reyn, wi left. — Yağışa baxmayaraq, getdik.
in terms of — in tərmz əv — baxımından — In terms of price, it is cheap. — In tərmz əv prays, it iz çiip. — Qiymət baxımından bu, ucuzdur.
instead of — insted əv — əvəzinə — I drank tea instead of coffee. — Ay dræŋk tii insted əv kofi. — Qəhvə əvəzinə çay içdim.
next to — nekst tu — yanında — Sit next to me. — Sit nekst tu mi. — Yanımda otur.
on account of — on əkaunt əv — səbəbindən — The match was canceled on account of rain. — Də mæç wəz kənsəld on əkaunt əv reyn. — Yağış səbəbindən oyun ləğv edildi.
on behalf of — on bihaf əv — adından, təmsil edərək — I spoke on behalf of the team. — Ay spouk on bihaf əv də tiim. — Mən komandanın adından danışdım.
on top of — on top əv — üstündə, əlavə olaraq — The keys are on top of the box. — Də kiiz ar on top əv də boks. — Açarlar qutunun üstündədir.
out of — aut əv — içindən, kənarına — He walked out of the room. — Hi wokt aut əv də ruum. — O, otaqdan çıxdı.
owing to — ouinq tu — səbəbindən — The event was canceled owing to rain. — Di ivent wəz kənsəld ouinq tu reyn. — Yağış səbəbindən tədbir ləğv edildi.
prior to — prayər tu — əvvəl — Prior to the meeting, we prepared. — Prayər tu də miitiq, wi priperd. — Görüşdən əvvəl hazırlaşdıq.
regardless of — riqardləs əv — ...-dan asılı olmayaraq — We will continue regardless of the cost. — Wi wil kəntinyu riqardləs əv də kost. — Xərcdən asılı olmayaraq davam edəcəyik.
thanks to — θæŋks tu — sayəsində — Thanks to you, we succeeded. — θæŋks tu yu, wi səksiidid. — Sənin sayəndə uğur qazandıq.
together with — təgeðər wið — ilə birlikdə — She came together with her friends. — Şi keym təgeðər wið hər frendz. — O, dostları ilə birlikdə gəldi.
up to — ap tu — qədər, ən çox — Up to ten people can enter. — Ap tu ten piipəl kən entər. — İçəri on nəfərədək adam girə bilər.
with regard to — wið riqard tu — ilə əlaqədar — With regard to your question, I agree. — Wið riqard tu yor kwesçən, ay əgrii. — Sualınla əlaqədar olaraq, razıyam.
with respect to — wið rispekt tu — ilə bağlı, baxımından — With respect to this issue, we disagree. — Wið rispekt tu dis işuu, wi disəgrii. — Bu məsələ ilə bağlı razılaşmırıq.
3. Daha mürəkkəb ön söz ifadələri
İfadə — Tələffüz — Məna
by virtue of — bay vörçuu əv — sayəsində, qüvvəsinə görə
by dint of — bay dint əv — sayəsində, nəticəsində
by reason of — bay riizən əv — səbəbindən
by courtesy of — bay körtəsi əv — köməyi ilə, sayəsində
by order of — bay ordər əv — əmri ilə
by reference to — bay refrəns tu — istinadən
by means of — bay miinz əv — vasitəsilə
by way of — bay wey əv — yolu ilə
in accordance with — in ə kordəns wið — uyğun olaraq
in comparison with — in kəmpərisən wið — ilə müqayisədə
in connection with — in kənekşən wið — ilə əlaqədar
in contrast to — in kontrast tu — əksinə, ilə müqayisədə
in exchange for — in iksçeync for — əvəzində
in favor of — in feyvər əv — lehinə
in lieu of — in lu əv — əvəzinə
in relation to — in rileyşən tu — ilə əlaqədar
in response to — in rispons tu — cavab olaraq
in search of — in sörç əv — axtarışında
in view of — in vyuu əv — nəzərə alaraq
on the basis of — on də beysəs əv — əsasında
on the grounds of — on də qraundz əv — səbəbindən, əsasında
with a view to — wið ə vyuu tu — məqsədilə
with the exception of — wið di iksepşən əv — istisna olmaqla
with the help of — wið də help əv — köməyi ilə
with reference to — wið refrəns tu — istinadən, ilə əlaqədar
4. Köhnə, nadir və rəsmi ön sözlər
Aşağıdakı sözlərə daha çox qədim, hüquqi, ədəbi və ya rəsmi ingilis dilində rast gəlinir.
Söz — Tələffüz — Məna
abaft — əbaft — arxasında, arxa tərəfdə
alongside — əloq-sayd — yanında
amidst — əmidst — ortasında
amongst — əmoqst — arasında
astride — əstrayd — üstündə, iki tərəfi əhatə edərək
athwart — əθwort — qarşıdan, eninə
atop — ətop — üstündə
barring — barinq — istisna olmaqla
circa — sörkə — təxminən
cum — kam — ilə birləşmiş, həm də
ere — ir — əvvəl
notwithstanding — notwiðstændinq — baxmayaraq
per — pör — hər, vasitəsilə
save — seyv — istisna olmaqla
vis-à-vis — vi-zə-vi — qarşısında, ilə əlaqədar
worth — vörθ — dəyərində, layiq
Nümunə:
Notwithstanding the difficulties, we continued.
Notwiðstændinq də difikəltiz, wi kəntinyuud.
Çətinliklərə baxmayaraq, davam etdik.
5. Məkan bildirən ön sözlər
Aşağıdakı cədvəl məkan münasibətlərini göstərir.
Məkan münasibəti — Ön sözlər
İçəridə — in, inside, within
İçəriyə doğru — into
Çöldə — out, outside
Səthin üstündə — on
Səthin üstünə doğru — onto
Yuxarıda — above, over, atop, on top of
Altında — under, below, beneath, underneath
Qarşısında — in front of, before
Arxasında — behind
Yanında — beside, by, next to, alongside
İki şeyin arasında — between
Bir qrupun arasında — among, amongst
Yaxınlığında — near, close to
Qarşısında — opposite, across from
Ətrafında — around, round
O biri tərəfə, içindən keçərək — across, through
Boyunca — along
İstiqamətində — toward, towards
Uzaqlaşaraq — away from, off
Yanından keçərək, o tərəfdə — past, beyond
6. Zaman bildirən ön sözlər
Zaman münasibəti — Ön söz — Nümunə
Dəqiq vaxt — at — at 5 o'clock
Gün və tarix — on — on Monday
Ay, il və mövsüm — in — in 2026
Əvvəl — before, prior to, ahead of — before lunch
Sonra — after, following — after work
Ərzində — during — during the meeting
Başlanğıc vaxtından bəri — since — since Monday
Müddət ərzində — for — for two hours
...-dək — until, till — until Friday
Bir vaxtdan digər vaxta qədər — from … to — from Monday to Friday
Bütün müddət ərzində — throughout — throughout the year
Son tarixdən gec olmayaraq — by — by Friday
Müəyyən edilmiş vaxtadək — by — by 6 p.m.
Müddət daxilində — within — within two hours
Təxminən — around, about — around noon
Təxminən müəyyən vaxtda — near — near midnight
7. Səbəb və məqsəd bildirən ön sözlər
Ön söz və ya ifadə — Tələffüz — Məna
because of — bikoz əv — səbəbindən
due to — dyu tu — səbəbindən
owing to — ouinq tu — səbəbindən
on account of — on əkaunt əv — səbəbindən
as a result of — əz ə rizalt əv — nəticəsində
thanks to — θæŋks tu — sayəsində
for — for — üçün
for the sake of — for də seyk əv — xatirinə, naminə
with a view to — wið ə vyuu tu — məqsədilə
in order to — in ordər tu — ... etmək üçün
* “In order to” adətən felin məsdər forması ilə işlənir. Buna görə də onu ənənəvi mənada ön söz kimi təsnif etmək düzgün deyil.
8. Əsas qayda: Ön söz + isim / əvəzlik / -ing forması
Preposition + noun / pronoun / V-ing
Ön söz + isim / əvəzlik / felin -ing forması
İsimlə:
I am in the house.
Ay əm in də haus.
Mən evdəyəm.
Əvəzliklə:
This gift is for him.
Dis gift iz for him.
Bu hədiyyə onun üçündür.
Diqqət:
for him ✅
for he ❌
Çünki ön sözdən sonra obyekt halında olan əvəzlik işlənir.
-ing forması ilə:
She is good at cooking.
Şi iz gud æt kukiq.
O, yemək bişirməkdə mahirdir.
He left without saying goodbye.
Hi left wiθaut seyiq gudbay.
O, sağollaşmadan getdi.
9. Oxşar ön sözlər arasındakı fərqlər
Ön söz — Əsas məna — Nümunə
in — içəridə — in the room
into — içəriyə doğru hərəkət — go into the room
on — səthin üstündə — on the table
onto — səthin üstünə doğru hərəkət — jump onto the table
at — konkret məkan və ya nöqtə — at the station
to — istiqamət — go to school
by — yanında, vasitəsilə, müəyyən vaxtadək — by the door / by car / by Friday
with — birlikdə, vasitəsilə — with him / with a knife
from — -dan, -dən — from London
of — aidlik, mənsubiyyət — the door of the house
for — üçün, müddət — for you / for two hours
since — başlanğıc vaxtından bəri — since Monday
during — müəyyən müddət ərzində — during the meeting
until — son vaxta qədər — until Friday
between — iki şeyin arasında — between John and Mary
among — bir qrupun arasında — among friends
above — yuxarıda — above the table
over — üstündə, üzərindən — over the bridge
below — aşağıda — below the line
under — altında — under the table
beside — yanında — beside me
besides — əlavə olaraq — besides English
because of / cause of — səbəbindən — because of rain
despite — baxmayaraq — despite the rain
in spite of — baxmayaraq — in spite of the rain
aboard — gəmidə, təyyarədə və ya nəqliyyat vasitəsində
11- Təyin edicilər (DETERMINERS)
Əsas təyin edicilər
Təyin edici — İngiliscə tələffüzü — Mənası — Tam nümunə — Tələffüz — Tərcümə
a — ə — qeyri-müəyyən artikl; bir — I saw a dog. — Ay so ə doq — Mən bir it gördüm.
an — ən — sait səslə başlayan sözlərdən əvvəl işlənən qeyri-müəyyən artikl — She ate an apple. — Şi et ən əpıl — O, bir alma yedi.
the — də / di — müəyyən artikl — I saw the dog. — Ay so də doq — Mən həmin iti gördüm.
this — dis — bu — This book is useful. — Dis buk iz yusfıl — Bu kitab faydalıdır.
that — dət — o — That car is expensive. — Dət kar iz ikspensiv — O avtomobil bahalıdır.
these — diiz — bunlar — These books are new. — Diiz buks ar nyu — Bu kitablar yenidir.
those — douz — onlar — Those houses are old. — Douz hauziz ar ould — O evlər köhnədir.
2. Mənsubiyyət bildirən təyin edicilər
Bu sözlər isimdən əvvəl işlənərək əşyanın kimə məxsus olduğunu bildirir.
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
my — may — mənim — My book is here.
your — yor — sənin / sizin — Your car is outside.
his — hiz — onun (kişi üçün) — His house is big.
her — hör — onun (qadın üçün) — Her bag is black.
its — its — onun (heyvan və ya əşya üçün) — The dog moved its tail.
our — aur — bizim — Our teacher is kind.
their — der — onların — Their house is beautiful.
Nümunələr
my book = mənim kitabım
your car = sənin avtomobilin
his phone = onun telefonu
her bag = onun çantası
our house = bizim evimiz
their children = onların uşaqları
Amma:
mine, yours, his, hers, ours, theirs isimdən əvvəl işlənmir; bunlar müstəqil mənsubiyyət əvəzlikləridir.
This book is mine.
Dis buk iz mayn.
Bu kitab mənimkidir.
3. İşarə bildirən təyin edicilər
Təyin edici — Tələffüz — Say — Məsafə — Nümunə
this — dis — tək — yaxın — this book
that — dət — tək — uzaq — that book
these — diiz — cəm — yaxın — these books
those — douz — cəm — uzaq — those books
Qayda
this + tək isim
this book
dis buk
bu kitab
these + cəm isim
these books
diiz buks
bu kitablar
that + tək isim
that car
dət kar
o avtomobil
those + cəm isim
those cars
douz karz
o avtomobillər
4. Miqdar bildirən təyin edicilər
Bu təyin edicilər ismin miqdarını bildirir.
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
some — sam — bir neçə / bir qədər — I bought some books.
any — eni — hər hansı / bir qədər — Do you have any questions?
no — nou — heç bir — I have no money.
much — maç — çox (sayılmayan isimlərlə) — I don't have much time.
many — meni — çox (sayıla bilən isimlərlə) — She has many books.
little — litıl — az (sayılmayan isimlərlə) — I have little time.
a little — ə litıl — bir qədər — I have a little time.
few — fyu — az sayda — Few people came.
a few — ə fyu — bir neçə — I have a few questions.
enough — inaf — kifayət qədər — We have enough food.
more — mor — daha çox — I need more water.
less — les — daha az (sayılmayan isimlərlə) — I need less sugar.
fewer — fyuər — daha az sayda — We need fewer chairs.
all — ol — hamısı / bütün — All students passed.
both — bous — hər ikisi — Both students passed.
half — haf — yarı — Half the class left.
most — moust — əksəriyyəti — Most people agreed.
enough — inaf — kifayət qədər — We have enough money.
5. Say bildirən təyin edicilər
Saylar isimdən əvvəl işlənərək onun sayını və ya miqdarını bildirə bilər.
Əsas saylar
Say — Tələffüz — Nümunə
one — van — one book
two — tu — two books
three — sri — three books
four — for — four books
five — fayv — five books
six — siks — six books
seven — sevın — seven books
eight — eyt — eight books
nine — nayn — nine books
ten — ten — ten books
hundred — handrəd — a hundred books
thousand — sauzənd — a thousand books
million — milyən — a million people
billion — bilyən — a billion dollars
Saylar isimlə birlikdə işlənərək müəyyən sayda əşyanı və ya şəxsi göstərir.
6. Paylayıcı təyin edicilər
Bu təyin edicilər qrupun üzvlərinə ayrı-ayrılıqda və ya bütövlükdə aid olur.
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
each — iç — hər biri — Each student has a book.
every — evri — hər / bütün — Every student passed.
either — ayzər / iizər — ikisindən hər hansı biri — Either answer is acceptable.
neither — nayzər / niizər — ikisindən heç biri — Neither answer is correct.
Fərq
each
Each student received a book.
İç studənt risivd ə buk.
Hər bir şagird bir kitab aldı.
Bu söz hər bir fərdi ayrıca vurğulayır.
every
Every student received a book.
Evri studənt risivd ə buk.
Hər bir şagird bir kitab aldı.
Bu söz qrupun bütün üzvlərini əhatə edir.
7. Sual bildirən təyin edicilər
Bu sözlər isim haqqında sual vermək üçün işlədilir.
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
what — vat — nə / hansı — What book do you want?
which — viç — hansı — Which book do you want?
whose — huz — kimin — Whose book is this?
what kind of — vat kaynd əv — hansı növ — What kind of car do you want?
which kind of — viç kaynd əv — hansı növ — Which kind of food do you prefer?
Nümunələr
Which book do you want?
Viç buk du yu vant?
Hansı kitabı istəyirsən?
Whose car is this?
Huz kar iz dis?
Bu kimin avtomobilidir?
8. Qeyri-müəyyən təyin edicilər
Bu sözlər konkret olaraq müəyyən edilməyən şəxsləri və ya əşyaları bildirir.
Təyin edici — Tələffüz — Mənası
a — ə — qeyri-müəyyən artikl; bir
an — ən — sait səslə başlayan sözlərdən əvvəl işlənən qeyri-müəyyən artikl
some — sam — bir neçə / bir qədər
any — eni — hər hansı / bir qədər
no — nou — heç bir
another — ənazər — başqa bir / daha bir
other — azər — başqa / digər
such — saç — belə / bu cür
9. Another və other
Bu ifadələr arasındakı fərq vacibdir.
another
another + tək, sayıla bilən isim
I need another book.
Ay niid ənazər buk.
Mənə başqa bir kitab lazımdır.
other
other + cəm isim
I need other books.
Ay niid azər buks.
Mənə başqa kitablar lazımdır.
the other
The other book is mine.
Dii azər buk iz mayn.
Digər kitab mənimkidir.
the other + cəm isim
The other books are mine.
Dii azər buks ar mayn.
Digər kitablar mənimkidir.
10. Vurğu və oxşarlıq bildirən təyin edicilər
such
such + a/an + sifət + tək isim
She is such a nice person.
Şi iz saç ə nays pörsın.
O, çox mehriban bir insandır.
Cəm isimlə:
such people
Saç piipıl
Belə insanlar.
Sayılmayan isimlə:
such good advice
Saç gud ədvays
Belə yaxşı məsləhət.
11. Böyük və ümumi miqdar bildirən təyin edicilər
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
all — ol — hamısı / bütün — all students
both — bous — hər ikisi — both books
each — iç — hər biri — each student
every — evri — hər / bütün — every student
either — ayzər — ikisindən hər hansı biri — either book
neither — nayzər — ikisindən heç biri — neither book
enough — inaf — kifayət qədər — enough food
much — maç — çox (sayılmayan isimlərlə) — much water
many — meni — çox (sayıla bilən isimlərlə) — many books
most — moust — əksəriyyəti — most people
more — mor — daha çox — more time
less — les — daha az (sayılmayan isimlərlə) — less water
fewer — fyuər — daha az sayda — fewer people
half — haf — yarı — half the money
plenty of — plentii əv — bol miqdarda — plenty of food
a lot of — ə lot əv — çoxlu — a lot of people
lots of — lots əv — çoxlu — lots of books
12. Çoxluq bildirən ifadələr
Bu ifadələr isimlərin çox və ya az miqdarda olduğunu bildirmək üçün işlədilir.
İfadə — Tələffüz — Mənası
a lot of — ə lot əv — çoxlu
lots of — lots əv — çoxlu
plenty of — plentii əv — bol miqdarda
a number of — ə nambər əv — bir sıra / bir neçə
a great number of — ə greyt nambər əv — çox sayda
a large number of — ə larj nambər əv — çox sayda
a small number of — ə smol nambər əv — az sayda
a great deal of — ə greyt diil əv — böyük miqdarda
a large amount of — ə larj əmaunt əv — böyük miqdarda
a small amount of — ə smol əmaunt əv — az miqdarda
a majority of — ə məcorəti əv — əksəriyyəti
a minority of — ə maynorəti əv — azlıq
a pair of — ə per əv — bir cüt
a couple of — ə kapıl əv — iki / bir neçə
a range of — ə reynj əv — bir sıra / çeşid
a variety of — ə vərayəti əv — müxtəlif növ
a series of — ə siriiiz əv — silsilə
a set of — ə set əv — dəst
a group of — ə qruup əv — qrup
a number of — ə nambər əv — bir sıra / bir neçə
Nümunə:
A lot of students study English.
Ə lot əv studənts stadi ingliş.
Çoxlu şagird ingilis dili öyrənir.
13. Kəsrlər və hissələr bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
half — haf — yarı
a half — ə haf — yarı
quarter — kuortər — dörddə bir
a quarter — ə kuortər — dörddə bir
third — sərd — üçdə bir
a third — ə sərd — üçdə bir
two-thirds — tu sərdz — üçdə iki
three-quarters — sri kuortərz — dörddə üç
part of — part əv — bir hissəsi
most of — moust əv — əksəriyyəti
some of — sam əv — bəziləri / bir hissəsi
all of — ol əv — hamısı
none of — nan əv — heç biri
Nümunələr:
Half the students left.
Haf də studənts left.
Şagirdlərin yarısı getdi.
Most of the students passed.
Moust əv də studənts past.
Şagirdlərin əksəriyyəti imtahandan keçdi.
14. None və neither
none
Adətən ikidən çox şəxsdən və ya əşyadan danışarkən işlədilir:
None of the students came.
Nan əv də studənts keym.
Şagirdlərin heç biri gəlmədi.
neither
İki nəfərdən və ya iki əşyadan danışarkən işlədilir:
Neither student came.
Nayzər studənt keym.
İki şagirddən heç biri gəlmədi.
either
İki nəfərdən və ya iki əşyadan hər hansı biri:
Either student can help you.
Ayzər studənt kən help yu.
İki şagirddən hər hansı biri sənə kömək edə bilər.
15. İnkar bildirən təyin edicilər
Təyin edici — Tələffüz — Mənası — Nümunə
no — nou — heç bir — no money
neither — nayzər — ikisindən heç biri — neither student
no other — nou azər — başqa heç bir — no other option
not a — not ə — heç bir / bir dənə də yox — not a single person
not any — not eni — heç bir — not any books
Nümunə:
No student was absent.
Nou studənt voz əbsənt.
Heç bir şagird dərsdə iştirak etməmiş qalmadı.
16. Faydalı sözlər, lakin həmişə sırf təyin edici olmayan sözlər
Bəzi sözlər kontekstdən və işlənmə formasından asılı olaraq təyin edici kimi istifadə edilə bilər.
Söz — Tələffüz — Təyin edici kimi işlənməsinə nümunə
certain — sörtn — certain people = müəyyən insanlar
certain — sörtn — a certain person = müəyyən bir şəxs
particular — pərtikyulər — a particular reason = konkret bir səbəb
specific — spesifik — a specific case = konkret bir hal
given — givın — given circumstances = mövcud şərait
same — seym — the same person = eyni şəxs
next — nekst — next week = gələn həftə
last — last — last year = keçən il
previous — priiviyəs — previous examples = əvvəlki nümunələr
following — folouinq — the following day = növbəti gün
certain — sörtn — certain circumstances = müəyyən şərait
various — veriyəs — various reasons = müxtəlif səbəblər
numerous — nyumərəs — numerous examples = çoxsaylı nümunələr
countless — kauntləs — countless possibilities = saysız-hesabsız imkanlar
different — difrənt — different ideas = fərqli fikirlər
same — seym — the same answer = eyni cavab
17. Next və last kimi sözlər
Bu sözlərin mənası the artiklinin işlənib-işlənməməsindən asılı olaraq dəyişə bilər.
next week
I will travel next week.
Ay vil trævəl nekst viik.
Mən gələn həftə səyahət edəcəyəm.
the next week
Bu ifadə konkret hadisədən sonrakı həftəni bildirə bilər.
The next week was very busy.
Də nekst viik voz veri bizi.
Növbəti həftə çox gərgin keçdi.
Eyni prinsipə uyğun:
last year = keçən il
the last year = son il / sonuncu il
18. Mürəkkəb təyin edici ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
each and every — iç ənd evri — hər birinin hamısı
every single — evri sinqıl — istisnasız hər bir
each individual — iç individjuəl — hər bir fərd
any given — eni givın — istənilən konkret
a certain — ə sörtn — müəyyən bir
one particular — van pərtikyulər — konkret bir
the whole — də houl — bütün / tam
the entire — di intayər — bütöv / tam
the total — də toutl — ümumi məbləğ / cəmi
Nümunələr:
Every single student passed.
Evri sinqıl studənt past.
İstisnasız olaraq hər bir şagird imtahandan keçdi.
The entire class left.
Di intayər klas left.
Bütün sinif getdi.
19. Whole və entire
Bu iki söz çox vaxt “bütöv” və ya “tamamilə” mənasını verir.
the whole + isim
I read the whole book.
Ay red də houl buk.
Mən kitabın hamısını oxudum.
the entire + isim
I read the entire book.
Ay red di intayər buk.
Mən kitabın hamısını oxudum.
20. Xüsusi mənsubiyyət və aidiyyət bildirən təyin edicilər
Bu ifadələrə aşağıdakılar daxildir:
İfadə — Tələffüz — Mənası
John's — Conz — Conun
Mary's — Meriz — Merinin
the man's — də mənz — kişinin
the students' — də studənts — şagirdlərin
Nümunə:
John's car is new.
Conz kar iz nyu.
Conun avtomobili yenidir.
John's formasında 's mənsubiyyəti bildirir.
21. Təyin edicilərin sırası
Adətən təyin edicilər müəyyən bir sıra ilə işlənir.
Nümunə:
the three old books
Də sri ould buks
Üç köhnə kitab.
Yanlış:
❌ three the books
Düzgün sıra
Əsas təyin edici + say / miqdar + sifət + isim
Nümunə:
the two beautiful houses
Də tu byutifıl hauziz
İki gözəl ev.
22. İki təyin edici birlikdə işlənə bilərmi?
Bəzən mümkündür, lakin bütün təyin ediciləri birlikdə işlətmək olmaz.
❌ a the book
Belə demirik:
❌ a the book
❌ this my book
Standart ingilis dilində belə birləşmələr işlədilmir:
❌ this my book
Əvəzində belə deyirik:
this book of mine
Dis buk əv mayn
Bu kitab mənimkidir.
Lakin aşağıdakı kimi birləşmələr mümkündür:
all my books
Ol may buks
Bütün kitablarım.
Quruluş:
all + my + books
Həmçinin:
both my parents
Bous may perənts
Hər iki valideynim.
Həmçinin:
half the money
Haf də mani
Pulun yarısı.
23. Sayıla bilən və sayıla bilməyən isimlərlə işlənən təyin edicilər
Təkdə olan sayıla bilən isimlər
Aşağıdakılar işlənə bilər:
a/an, the, this, that, my, each, every, either, neither, another
Nümunələr:
a book
Ə buk
Bir kitab.
this book
Dis buk
Bu kitab.
every book
Evri buk
Hər kitab.
Cəm halda olan sayıla bilən isimlər
Aşağıdakılar işlənə bilər:
the, these, those, my, some, any, many, few, several, both, all, most, more, fewer
Nümunə:
many books
Meni buks
Çoxlu kitab.
Sayılmayan isimlər
Aşağıdakılar işlənə bilər:
the, this, that, my, some, any, much, little, a little, enough, more, less, all, most
Nümunə:
much water
Maç votər
Çoxlu su.
24. Several
Several bir neçə mənasını verən təyin edicidir.
Several students came.
Sevrəl studənts keym.
Bir neçə şagird gəldi.
Təxmini mənası:
İkidən çox, lakin adətən çox böyük olmayan sayda.
25. Certain / various / numerous
Söz — Tələffüz — Mənası — Nümunə
certain — sörtn — müəyyən — certain people
various — veriyəs — müxtəlif — various reasons
numerous — nyumərəs — çoxsaylı — numerous examples
countless — kauntləs — saysız-hesabsız — countless opportunities
several — sevrəl — bir neçə — several books
different — difrənt — fərqli — different ideas
12- Şərt cümlələri (IF CONDITIONAL)
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Zaman / məna
Sıfırıncı şərt — If + Present Simple, Present Simple — İf + prezent simpl, prezent simpl — Ümumi həqiqət / qayda
Birinci şərt — If + Present Simple, will + əsas fel V1 — İf + prezent simpl, vil + vi van — Gələcəkdə mümkün vəziyyət
İkinci şərt — If + Past Simple, would + əsas fel V1 — İf + past simpl, vud + vi van — İndiki və ya gələcək zaman üçün fərziyyə
Üçüncü şərt — If + Past Perfect, would have + üçüncü forma V3 — İf + past pörfikt, vud həv + vi sri — Keçmişdə baş verməmiş hadisə haqqında fərziyyə
Qarışıq şərt, birinci növ — If + Past Perfect, would + əsas fel V1 — İf + past pörfikt, vud + vi van — Keçmiş hadisə → indiki nəticə
Qarışıq şərt, ikinci növ — If + Past Simple, would have + üçüncü forma V3 — İf + past simpl, vud həv + vi sri — İndiki vəziyyət → keçmiş nəticə
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
Would Simple — would + V1 — vud + vi van — I would eat. — Ay vud iit — Mən yeyərdim.
Would Continuous — would be + V-ing — vud bi + vi-ing — I would be eating. — Ay vud bi iitinq — Mən yemək yeyər vəziyyətdə olardım.
Would Perfect — would have + V3 — vud həv + vi sri — I would have eaten. — Ay vud həv iitın — Mən yemiş olardım.
Would Perfect Continuous — would have been + V-ing — vud həv bin + vi-ing — I would have been eating. — Ay vud həv bin iitinq — Mən yemək yeyir olmuş olardım.
Bütün əvəzliklərlə
Əvəzlik — Would + V1 — Would be + V-ing — Would have + V3 — Would have been + V-ing
I — I would eat. — I would be eating. — I would have eaten. — I would have been eating.
You — You would eat. — You would be eating. — You would have eaten. — You would have been eating.
He — He would eat. — He would be eating. — He would have eaten. — He would have been eating.
She — She would eat. — She would be eating. — She would have eaten. — She would have been eating.
It — It would eat. — It would be eating. — It would have eaten. — It would have been eating.
We — We would eat. — We would be eating. — We would have eaten. — We would have been eating.
They — They would eat. — They would be eating. — They would have eaten. — They would have been eating.
Bütün şəxslərdə Would Negative — Active
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
Sadə şərti — would not + əsas fel V1 — vud not + vi van — I would not eat. — Ay vud not iit — Mən yeməzdim.
Davam edən şərti — would not be + V-ing — vud not bi + vi-ing — I would not be eating. — Ay vud not bi iitinq — Mən yemək yeməkdə olmazdım.
Bitmiş şərti — would not have + V3 — vud not həv + vi sri — I would not have eaten. — Ay vud not həv iitın — Mən yemiş olmazdım.
Bitmiş davam edən şərti — would not have been + V-ing — vud not həv bin + vi-ing — I would not have been eating. — Ay vud not həv bin iitinq — Mən yemək yeyir olmuş olmazdım.
Bütün əvəzliklər
Əvəzlik — Would not + V1 — Would not be + V-ing — Would not have + V3 — Would not have been + V-ing
I — I would not eat. — I would not be eating. — I would not have eaten. — I would not have been eating.
You — You would not eat. — You would not be eating. — You would not have eaten. — You would not have been eating.
He — He would not eat. — He would not be eating. — He would not have eaten. — He would not have been eating.
She — She would not eat. — She would not be eating. — She would not have eaten. — She would not have been eating.
It — It would not eat. — It would not be eating. — It would not have eaten. — It would not have been eating.
We — We would not eat. — We would not be eating. — We would not have eaten. — We would not have been eating.
They — They would not eat. — They would not be eating. — They would not have eaten. — They would not have been eating.
Qısaltmalar
Tam forma — Qısaldılmış forma — Tələffüz
would not + V1 — wouldn't + V1 — vudınt + vi van
would not be + V-ing — wouldn't be + V-ing — vudınt bi + vi-ing
would not have + V3 — wouldn't have + V3 — vudınt həv + vi sri
would not have been + V-ing — wouldn't have been + V-ing — vudınt həv bin + vi-ing
Bütün şəxslərdə Would Passive
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
Sadə — would be + V3 — vud bi + vi sri — The book would be read. — Də buk vud bi red — Kitab oxunardı.
Davam edən — would be being + V3 — vud bi biiinq + vi sri — The book would be being read. — Də buk vud bi biiinq red — Kitab oxunmaqda olardı.
Bitmiş — would have been + V3 — vud həv bin + vi sri — The book would have been read. — Də buk vud həv bin red — Kitab oxunmuş olardı.
Bitmiş davam edən — would have been being + V3 — vud həv bin biiinq + vi sri — The book would have been being read. — Də buk vud həv bin biiinq red — Kitab oxunmaqda olmuş olardı.
Bütün əvəzliklərlə
Əvəzlik — Would Passive Simple — Would Passive Continuous — Would Passive Perfect — Would Passive Perfect Continuous
I — I would be seen. — I would be being seen. — I would have been seen. — I would have been being seen.
You — You would be seen. — You would be being seen. — You would have been seen. — You would have been being seen.
He — He would be seen. — He would be being seen. — He would have been seen. — He would have been being seen.
She — She would be seen. — She would be being seen. — She would have been seen. — She would have been being seen.
It — It would be seen. — It would be being seen. — It would have been seen. — It would have been being seen.
We — We would be seen. — We would be being seen. — We would have been seen. — We would have been being seen.
They — They would be seen. — They would be being seen. — They would have been seen. — They would have been being seen.
İnkar forması — Would Passive Negative
Növ — Quruluş — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
Sadə — would not be + V3 — The book would not be read. — Də buk vud not bi red — Kitab oxunmazdı.
Davam edən — would not be being + V3 — The book would not be being read. — Də buk vud not bi biiinq red — Kitab oxunmaqda olmazdı.
Bitmiş — would not have been + V3 — The book would not have been read. — Də buk vud not həv bin red — Kitab oxunmuş olmazdı.
Bitmiş davam edən — would not have been being + V3 — The book would not have been being read. — Də buk vud not həv bin biiinq red — Kitab oxunmaqda olmuş olmazdı.
Şərt bildirən əsas sözlər
Söz / ifadə — İngiliscə tələffüzü — Mənası — İstifadəsi
if — if — əgər — əsas şərt bağlayıcısı
if not — if not — əgər ... olmasa — inkar şərti
unless — ənles — əgər ... olmasa — adətən if...not mənasını verir
when — ven — nə zaman / o zaman ki — gözlənilən və ya təkrarlanan şərtlər
whenever — venevər — hər dəfə ki — təkrarlanan şərt
even if — iivən if — hətta ... olsa belə — nəticəni dəyişməyən şərt
only if — ounli if — yalnız o halda ki — zəruri şərt
if and only if — if ənd ounli if — o və yalnız o halda ki — zəruri və kafi şərt
as long as — əz lonq əz — şərti ilə / nə qədər ki — şərt
so long as — sou lonq əz — şərti ilə — as long as ilə oxşar
provided that — prəvaydid dət — bir şərtlə ki — rəsmi şərt
providing that — prəvaydinq dət — bir şərtlə ki — şərt
on condition that — on kəndişən dət — bu şərtlə ki — rəsmi şərt
in case — in keys — ehtimalına qarşı / lazım olarsa — ehtiyat tədbiri; həmişə if ilə eyni deyil
in the event that — in di ivent dət — o halda ki — rəsmi şərt
assuming that — əsuminq dət — fərz etsək ki — fərziyyə
supposing that — səpouzinq dət — fərz etsək ki — fərziyyə
suppose — səpouz — fərz et ki / bəs əgər — fərziyyə irəli sürmək
what if — vat if — bəs əgər ... olsa? — ehtimal haqqında sual
if only — if ounli — kaş ki — arzu və təəssüf
even though — iivən dou — baxmayaraq ki — ziddiyyət bildirir, şərt deyil
whether — vedər — olub-olmadığını / istər ... istər — alternativ və seçim
when — ven — nə zaman — zaman və şərt bildirə bilər
only when — ounli ven — yalnız o zaman ki — zaman şərti
13- Müqayisə və üstünlük dərəcələri (COMPARATIVE AND SUPERLATIVE)
Qısa müqayisə — Sifət + -er + than — sifət + er + zən — taller than — tolər zən
Qısa üstünlük dərəcəsi — the + sifət + -est — zə + sifət + ist — the tallest — zə tolist
Uzun müqayisə — more + sifət + than — mor + sifət + zən — more beautiful than — mor byutiful zən
Uzun üstünlük dərəcəsi — the most + sifət — zə moust + sifət — the most beautiful — zə moust byutiful
Aşağı müqayisə — less + sifət + than — les + sifət + zən — less expensive than — les ikspensiv zən
Ən aşağı dərəcə — the least + sifət — zə liist + sifət — the least expensive — zə liist ikspensiv
Bərabərlik — as + sifət + as — əz + sifət + əz — as tall as — əz toəl əz
Qeyri-bərabərlik — not as + sifət + as — not əz + sifət + əz — not as tall as — not əz toəl əz
Bərabərlik — sifət + as — əz + sifət — tall as — əz toəl
Qeyri-bərabərlik — not + sifət + as — not + sifət + əz — not tall as — not toəl əz
Gücləndirilmiş müqayisə — much/far/a lot + müqayisə dərəcəsi — maç/far/ə lot + kəmperətiv — much better — maç betər
Zəif müqayisə — a little/slightly + müqayisə dərəcəsi — ə litl/slaytli + kəmperətiv — slightly better — slaytli betər
Tədricən artım — müqayisə dərəcəsi + and + müqayisə dərəcəsi — kəmperətiv + ənd + kəmperətiv — bigger and bigger — bigər ənd bigər
İki müqayisəli quruluş — the + müqayisə dərəcəsi, the + müqayisə dərəcəsi — zə + kəmperətiv, zə + kəmperətiv — the more, the better — zə mor, zə betər
Qrup daxilində üstünlük — the + üstünlük dərəcəsi + in/of — zə + superlətiv + in/ov — the best in the class — zə best in zə klas
Ən yaxşılarından biri — one of the + üstünlük dərəcəsi + cəm isim — van ov zə + superlətiv + plürəl naun — one of the best students — van ov zə best styudənts
Şübhəsiz ən üstün — by far + the + üstünlük dərəcəsi — bay far + zə superlətiv — by far the best — bay far zə best
Felin müqayisəsi — feil + more/less — vərb + mor/les — work more — vərk mor
Sayıla bilən isimlərin müqayisəsi — more/fewer + cəm isim — mor/fyuər + plürəl naun — more books / fewer books — mor buks / fyuər buks
Sayıla bilməyən isimlərin müqayisəsi — more/less + sayıla bilməyən isim — mor/les + ankautəbl naun — more water / less water — mor votər / les votər
Miqdarın müqayisəsi — more/less + isim — mor/les + naun — more money — mor mani
Sayın müqayisəsi — more/fewer + cəm isim — mor/fyuər + plürəl naun — more people — mor piipl
İkiqat miqdar — twice as much as — tways əz maç əz — twice as much money — tways əz maç mani
İkiqat say — twice as many as — tways əz meni əz — twice as many books — tways əz meni buks
I am as tall as him — Ay əm əz toəl əz him — Mən onun qədər hündürəm.
Nə vaxt -er, nə vaxt more istifadə olunur?
Bu qayda çox vacibdir.
Vəziyyət — İstifadə — Nümunə — Tələffüz — Məna
Qısa sifətlər, adətən birhecalı — -er — taller — tolər — daha hündür
Qısa sifətlər, adətən birhecalı — -er — smaller — smolər — daha kiçik
-y ilə bitən sifətlər — -y dəyişərək -i olur və -er əlavə edilir — happier — həpiər — daha xoşbəxt
-e ilə bitən sifətlər — -r — larger — larcer — daha böyük
Uzun sifətlər, adətən iki və ya daha çox hecalı — more — more beautiful — mor byutiful — daha gözəl
Uzun sifətlər — more — more expensive — mor ikspensiv — daha bahalı
Uzun sifətlər — more — more interesting — mor intrəstinq — daha maraqlı
15- Təyin budaq cümlələri (RELATIVE CLAUSES)
Növ — İngilis dilində işlənən vasitələr — Tələffüz — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
Məhdudlaşdırıcı təyin budaq cümləsi — who / whom / whose / which / that / where / when / why — hu / hum / huz / viç / zət / ver / ven / vay — The man who lives here is my teacher. — Zə mən hu livz hir iz may tiçər — Burada yaşayan kişi mənim müəllimimdir.
Məhdudlaşdırıcı olmayan təyin budaq cümləsi — who / whom / whose / which / where / when — hu / hum / huz / viç / ver / ven — My brother, who lives in London, is a doctor. — May bradır, hu livz in Landən, iz ə doktər — Londonda yaşayan qardaşım həkimdir.
Mübtəda funksiyalı təyin budaq cümləsi — who/which/that + feil — hu / viç / zət + zə vərb — The woman who works here is friendly. — Zə vumən hu vörks hir iz frendli — Burada işləyən qadın mehribandır.
Vasitəsiz tamamlıq funksiyalı təyin budaq cümləsi — who/whom/which/that + mübtəda + feil — hu / hum / viç / zət + zə sabcekt + zə vərb — The man whom I met was kind. — Zə mən hum ay met voz kaynd — Görüşdüyüm kişi mehriban idi.
Əvəzlik buraxılmış təyin budaq cümləsi — isim + mübtəda + feil — zə naun + zə sabcekt + zə vərb — The book I bought is interesting. — Zə buk ay bot iz intrəstinq — Aldığım kitab maraqlıdır.
Yiyəlik bildirən təyin budaq cümləsi — whose + isim — huz + zə naun — The girl whose father is a doctor is my friend. — Zə gərl huz fazər iz ə doktər iz may frend — Atası həkim olan qız mənim dostumdur.
Yer bildirən təyin budaq cümləsi — where + cümlə — ver + zə kloz — This is the house where I grew up. — Zis iz zə haus ver ay gru ap — Bu, böyüdüyüm evdir.
Zaman bildirən təyin budaq cümləsi — when + cümlə — ven + zə kloz — I remember the day when we met. — Ay rimembər zə dey ven vi met — Görüşdüyümüz günü xatırlayıram.
Səbəb bildirən təyin budaq cümləsi — why + cümlə — vay + zə kloz — I know the reason why he left. — Ay nou zə riizən vay hi left — Onun getməsinin səbəbini bilirəm.
Ön sözlə işlənən təyin budaq cümləsi — ön söz + whom/which — zə prepəzişən + hum / viç — The person to whom I spoke was helpful. — Zə pörsən tu hum ay spouk voz helpfəl — Danışdığım şəxs kömək etdi.
Qısaldılmış V-ing budaq cümləsi — isim + V-ing — zə naun + vi-inq — The man standing there is my brother. — Zə mən stəndinq zer iz may bradır — Orada dayanan kişi mənim qardaşımdır.
Qısaldılmış V3 budaq cümləsi — isim + V3 — zə naun + vi thri — The documents signed yesterday are important. — Zə dokyumənts saynd yestərdey ar importənt — Dünən imzalanmış sənədlər vacibdir.
İnfinitivli təyin budaq cümləsi — isim + to + V1 — zə naun + tu + vi van — She was the first person to arrive. — Şi voz zə först pörsən tu ərrayv — O, gələn ilk şəxs idi.
Mürəkkəb təyin budaq cümləsi — whoever / whatever / whichever / wherever / whenever / however — hu-evər / vat-evər / viç-evər / ver-evər / ven-evər / hau-evər — Take whatever you want. — Teyk vat-evər yu vont — İstədiyin hər şeyi götür.
Bütün cümləyə aid olan təyin budaq cümləsi — , which + cümlə — viç + zə kloz — He missed the bus, which made him late. — Hi mist zə bas, viç meyd him leyt — O, avtobusu qaçırdı və buna görə gecikdi.
İsim funksiyalı nisbi cümlə — what / whatever / whoever / whichever — vot / vat-evər / hu-evər / viç-evər — I know what you mean. — Ay nou vot yu miin — Nə demək istədiyini bilirəm.
Daxilində başqa təyin budaq cümləsi olan cümlə — təyin budaq cümləsinin içində təyin budaq cümləsi — riletiv kloz insayd riletiv kloz — The man who lives in the house that I bought is my neighbor. — Zə mən hu livz in zə haus zət ay bot iz may neybor — Aldığım evdə yaşayan kişi mənim qonşumdur.
16- Vasitəli və vasitəsiz nitq (REPORTED SPEECH AND DIRECT SPEECH)
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Vasitəsiz nitq nümunəsi — Vasitəli nitq — Tərcümə
Təsdiq xəbər cümləsi — said (that) + cümlə — sed (zət) + zə kloz — He said, “I am tired.” — He said (that) he was tired. — O, yorğun olduğunu dedi.
İnkar xəbər cümləsi — said (that) + mübtəda + not + feil — sed (zət) + zə sabcekt + not + zə vərb — He said, “I am not tired.” — He said that he was not tired. — O, yorğun olmadığını dedi.
Bəli/xeyr sualı — asked if/whether + cümlə — askt if/vezər + zə kloz — He asked, “Are you ready?” — He asked if I was ready. — Hazır olub-olmadığımı soruşdu.
Sual sözü ilə başlayan sual — asked + sual sözü + cümlə — askt + kveşçən vörd + zə kloz — He asked, “Where do you live?” — He asked where I lived. — Harada yaşadığımı soruşdu.
Təsdiq əmr — told + tamamlıq + to + V1 — tould + zə abcekt + tu + vi van — He said, “Open the door.” — He told me to open the door. — Mənə qapını açmağı əmr etdi.
İnkar əmr — told + tamamlıq + not to + V1 — tould + zə abcekt + not tu + vi van — He said, “Do not open the door.” — He told me not to open the door. — Mənə qapını açmamağı əmr etdi.
Xahiş — asked + tamamlıq + to + V1 — askt + zə abcekt + tu + vi van — She said, “Please help me.” — She asked me to help her. — O, məndən ona kömək etməyimi xahiş etdi.
İnkar xahiş — asked + tamamlıq + not to + V1 — askt + zə abcekt + not tu + vi van — She said, “Please don't leave.” — She asked me not to leave. — O, məndən getməməyimi xahiş etdi.
Məsləhət — advised + tamamlıq + to + V1 — ədvayzd + zə abcekt + tu + vi van — He said, “Study harder.” — He advised me to study harder. — O, mənə daha çox çalışmağı məsləhət gördü.
İnkar məsləhət — advised + tamamlıq + not to + V1 — ədvayzd + zə abcekt + not tu + vi van — He said, “Don't drive fast.” — He advised me not to drive fast. — O, mənə sürətlə maşın sürməməyi məsləhət gördü.
Təklif — suggested + V-ing — səcdjestid + vi-inq — He said, “Let's go.” — He suggested going. — O, getməyi təklif etdi.
That ilə təklif — suggested that + mübtəda + should + V1 — səcdjestid zət + zə sabcekt + şud + vi van — He said, “Let's go.” — He suggested that we should go. — O, bizim getməyimizi təklif etdi.
Vəd — promised + to + V1 — promist + tu + vi van — He said, “I will help you.” — He promised to help me. — O, mənə kömək edəcəyinə söz verdi.
İmtina — refused + to + V1 — rifyuzd + tu + vi van — He said, “I won't go.” — He refused to go. — O, getməkdən imtina etdi.
Kömək təklifi — offered + to + V1 — ofərd + tu + vi van — He said, “I will help you.” — He offered to help me. — O, mənə kömək etməyi təklif etdi.
Xəbərdarlıq — warned + tamamlıq + to + V1 — vornd + zə abcekt + tu + vi van — He said, “Be careful.” — He warned me to be careful. — O, məni ehtiyatlı olmağım barədə xəbərdar etdi.
İnkar xəbərdarlıq — warned + tamamlıq + not to + V1 — vornd + zə abcekt + not tu + vi van — He said, “Don't touch it.” — He warned me not to touch it. — O, mənə ona toxunmamağı tapşırdı.
Üzr istəmə — apologized for + V-ing — əpolocayzd for + vi-inq — He said, “I'm sorry I lied.” — He apologized for lying. — O, yalan danışdığına görə üzr istədi.
Etiraf — admitted + V-ing — ədmitid + vi-inq — He said, “I broke it.” — He admitted breaking it. — O, onu sındırdığını etiraf etdi.
İnkar etmə — denied + V-ing — dinayd + vi-inq — He said, “I didn't break it.” — He denied breaking it. — O, onu sındırdığını inkar etdi.
İttiham — accused + tamamlıq + of + V-ing — əkyuzd + zə abcekt + ov + vi-inq — He said, “You stole it.” — He accused me of stealing it. — O, məni onu oğurlamaqda ittiham etdi.
Günahlandırma — blamed + tamamlıq + for + V-ing — bleymd + zə abcekt + for + vi-inq — He said, “You caused the problem.” — He blamed me for causing the problem. — O, problemin yaranmasında məni günahlandırdı.
Təbrik — congratulated + tamamlıq + on + V-ing/isim — kəngrəçuleytid + zə abcekt + on + vi-inq/naun — He said, “Congratulations!” — He congratulated me on winning. — O, məni qələbə münasibətilə təbrik etdi.
Reported Speech-də zamanların dəyişməsi
Vasitəsiz nitq vasitəli nitqə çevriləndə, adətən, zaman bir pillə keçmişə çəkilir. Bu hadisə Backshift adlanır.
Vasitəsiz nitq — Vasitəli nitq — Vasitəli nitqin tələffüzü
Present Simple — Past Simple — past simpl
Present Continuous — Past Continuous — past kəntinyus
Present Perfect — Past Perfect — past pörfikt
Present Perfect Continuous — Past Perfect Continuous — past pörfikt kəntinyus
Past Simple — Past Perfect — past pörfikt
Past Continuous — Past Perfect Continuous — past pörfikt kəntinyus
Past Perfect — Past Perfect — past pörfikt
will + V1 — would + V1 — vud + vi van
will be + V-ing — would be + V-ing — vud bii + vi-inq
will have + V3 — would have + V3 — vud həv + vi thri
can + V1 — could + V1 — kud + vi van
may + V1 — might + V1 — mayt + vi van
must + V1 — had to + V1 — həd tu + vi van
3. Backshift nümunələri
Vasitəsiz nitq — Vasitəli nitq — Tərcümə
He said, “I work here.” — He said that he worked there. — O, orada işlədiyini dedi.
He said, “I am working.” — He said that he was working. — O, işlədiyini dedi.
He said, “I have finished.” — He said that he had finished. — O, işi bitirdiyini dedi.
He said, “I finished.” — He said that he had finished. — O, işi bitirdiyini dedi.
He said, “I was sleeping.” — He said that he had been sleeping. — O, yatdığını dedi.
He said, “I will come.” — He said that he would come. — O, gələcəyini dedi.
He said, “I can swim.” — He said that he could swim. — O, üzə bildiyini dedi.
He said, “I may come.” — He said that he might come. — O, gələ biləcəyini dedi.
4. Əvəzliklərin dəyişməsi
Vasitəsiz nitq — Vasitəli nitq
I — he / she
me — him / her
my — his / her
mine — his / hers
we — they
us — them
our — their
ours — theirs
you — I / we / he / she / they (kontekstdən asılı olaraq)
your — my / our / his / her / their (kontekstdən asılı olaraq)
Nümunə:
Direct: She said, “I love my house.”
Reported: She said that she loved her house.
Tələffüz: Şi sed zət şi lavd hər haus.
Tərcümə: O, evini sevdiyini dedi.
5. Zaman və yer bildirən sözlərin dəyişməsi
Vasitəsiz nitq — Vasitəli nitq
now — then
today — that day
tonight — that night
yesterday — the day before / the previous day
tomorrow — the next day / the following day
last week — the previous week
next week — the following week
ago — before
here — there
this — that
these — those
17- Məsdərlər və feili isimlər (INFINITIVES AND VERBAL NOUNS)
Növ — İngilis dilində termin — Tələffüz — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Məna/istifadə
To ilə məsdər — to-infinitive — tu infiniti̇v — to + V1 — tu + vi van — bir işi görmək
To-suz məsdər — bare infinitive — ber infinitiv — V1 — vi van — əsas feil, to olmadan
-ing forması ilə feili isim — gerund — cerənd — V-ing — vi-inq — hərəkət və ya işi görmə
Bitmiş məsdər — perfect infinitive — pörfikt infinitiv — to have + V3 — tu həv + vi thri — artıq görülmüş hərəkət
Davam edən məsdər — continuous infinitive — kəntinyus infinitiv — to be + V-ing — tu bii + vi-inq — hərəkətin davam etməsi
Bitmiş davamedici məsdər — perfect continuous infinitive — pörfikt kəntinyus infinitiv — to have been + V-ing — tu həv bin + vi-inq — müəyyən müddətdir davam etmiş hərəkət
Məchul növdə məsdər — passive infinitive — pəsiv infinitiv — to be + V3 — tu bii + vi thri — hərəkətin üzərində icra olunması
Bitmiş məchul məsdər — perfect passive infinitive — pörfikt pəsiv infinitiv — to have been + V3 — tu həv bin + vi thri — hərəkətin artıq icra edilmiş olması
# — Növ — İngilis dilində quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
1 — Adjective + V-ing — mübtəda + be + sifət + V-ing + tamamlıq — zə sabcekt + bii + ədciktiv + vi-inq + abcekt — I am happy seeing you. — Ay əm həpi siiinq yu — Səni görəndə xoşbəxt oluram.
2 — Adjective + to-infinitive — mübtəda + be + sifət + to + V1 + tamamlıq — zə sabcekt + bii + ədciktiv + tu + vi van + abcekt — I am happy to see you. — Ay əm həpi tu sii yu — Səni görməyə şadam.
3 — Verb + to-infinitive — mübtəda + plan + to + V1 — zə sabcekt + plæn + tu + vi van — I plan to eat. — Ay plæn tu iit — Yemək yeməyi planlaşdırıram.
4 — Verb + V-ing — mübtəda + plan + V-ing — zə sabcekt + plæn + vi-inq — I plan eating. — Ay plæn iitinq — Yemək yeməyi planlaşdırıram, lakin bu quruluş bu mənada adətən təbii səslənmir.
5 — Perception verb + object + V1 — mübtəda + see + tamamlıq + V1 — zə sabcekt + sii + abcekt + vi van — I see him run. — Ay sii him ran — Onun qaçdığını görürəm.
6 — Perception verb + object + V-ing — mübtəda + see + tamamlıq + V-ing — zə sabcekt + sii + abcekt + vi-inq — I see him running. — Ay sii him raninq — Onun qaçmaqda olduğunu görürəm.
7 — Purpose + to-infinitive — feil + to + V1 — zə vərb + tu + vi van — I eat to play. — Ay iit tu pley — Oynamaq üçün yemək yeyirəm.
8 — Purpose + in order to — feil + in order to + V1 — zə vərb + in ordər tu + vi van — I eat in order to play. — Ay iit in ordər tu pley — Oynamaq üçün yemək yeyirəm.
18- Arzu və fərziyyə forması (SUBJUNCTIVE)
Növ — İngilis dilində quruluş — Quruluşun tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
1 — Present Subjunctive — mübtəda + that + əsas feil V1 — zə sabcekt + zət + əsas feil vi van — I suggest that he go. — Ay səcdjest zət hi gou — Onun getməsini təklif edirəm.
2 — Negative Present Subjunctive — mübtəda + that + not + əsas feil V1 — zə sabcekt + zət + not + əsas feil vi van — I suggest that he not go. — Ay səcdjest zət hi not gou — Onun getməməsini təklif edirəm.
3 — Be Subjunctive — mübtəda + that + be + sifət/isim — zə sabcekt + zət + bii + ədciktiv/naun — It is important that he be ready. — It iz importənt zət hi bii redi — Onun hazır olması vacibdir.
4 — Demand/recommendation-dan sonra — mübtəda + that + mübtəda + V1 — zə sabcekt + zət + zə sabcekt + vi van — They demanded that she leave. — Zey dimændid zət şi liiv — Onlar onun getməsini tələb etdilər.
5 — Insist-dən sonra — mübtəda + that + mübtəda + V1 — zə sabcekt + zət + zə sabcekt + vi van — I insist that he stay. — Ay insist zət hi stey — Onun qalmasında israr edirəm.
6 — Require-dan sonra — mübtəda + that + mübtəda + V1 — zə sabcekt + zət + zə sabcekt + vi van — The law requires that everyone be present. — Zə lo rikvayərz zət evriuan bii prezənt — Qanun hamının iştirak etməsini tələb edir.
7 — Were Subjunctive — If + mübtəda + were + ... — if + zə sabcekt + vər + ... — If I were you, I would wait. — If ay vər yu, ay vud veyt — Sənin yerində olsaydım, gözləyərdim.
8 — Wish + were — mübtəda + wish + mübtəda + were + ... — zə sabcekt + viş + zə sabcekt + vər + ... — I wish I were taller. — Ay viş ay vər tolər — Kaş daha hündür olaydım.
9 — Rəsmi fərziyyə inversiyası — Were + mübtəda + ... — vər + zə sabcekt + ... — Were I you, I would wait. — Vər ay yu, ay vud veyt — Sənin yerində olsaydım, gözləyərdim.
10 — Sabit/rəsmi ifadə — God/Heaven + V1 — gad/hevən + vi van — God save the King. — Gad seyv zə kinq — Allah kralı qorusun.
19- Sual sonluqları (TAG QUESTIONS)
Növ — Quruluş — Quruluşun tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
Tag Question — Təsdiq — təsdiq cümləsi + inkar köməkçi feil + mübtəda? — təsdiq cümləsi + əksilyəri neqətiv + zə sabcekt? — You are ready, aren't you? — Yu ar redi, arənt yu? — Sən hazırsan, elə deyilmi?
Tag Question — İnkar — inkar cümləsi + təsdiq köməkçi feil + mübtəda? — inkar cümləsi + əksilyəri pozitiv + zə sabcekt? — You aren't ready, are you? — Yu arənt redi, ar yu? — Sən hazır deyilsən, elə deyilmi?
Present Simple — cümlə + don't/doesn't + mübtəda? — cümlə + dount/dazənt + zə sabcekt? — She works here, doesn't she? — Şi vörks hir, dazənt şi? — O, burada işləyir, elə deyilmi?
Past Simple — cümlə + didn't/did + mübtəda? — cümlə + didənt/did + zə sabcekt? — You saw him, didn't you? — Yu so him, didənt yu? — Sən onu gördün, elə deyilmi?
Be — cümlə + isn't/aren't/wasn't/weren't + mübtəda? — cümlə + izənt/arənt/vozənt/vörənt + zə sabcekt? — He is here, isn't he? — Hi iz hir, izənt hi? — O, buradadır, elə deyilmi?
Present Continuous — cümlə + isn't/aren't + mübtəda? — cümlə + izənt/arənt + zə sabcekt? — She is working, isn't she? — Şi iz vörkinq, izənt şi? — O, işləyir, elə deyilmi?
Present Perfect — cümlə + hasn't/haven't + mübtəda? — cümlə + həzənt/həvənt + zə sabcekt? — They have finished, haven't they? — Zey həv finișt, həvənt zey? — Onlar işi bitiriblər, elə deyilmi?
Past Perfect — cümlə + hadn't + mübtəda? — cümlə + hə-dənt + zə sabcekt? — He had left, hadn't he? — Hi həd left, hə-dənt hi? — O, getmişdi, elə deyilmi?
Gələcək zaman — will — cümlə + won't + mübtəda? — cümlə + vount + zə sabcekt? — You will come, won't you? — Yu vil kam, vount yu? — Sən gələcəksən, elə deyilmi?
Modal feil — cümlə + modal feilin inkarı + mübtəda? — cümlə + modəl neqətiv + zə sabcekt? — He can swim, can't he? — Hi kən svim, kənt hi? — O, üzə bilir, elə deyilmi?
Let's — Let's + V1, shall we? — lets + vi van, şəl vi? — Let's go, shall we? — Lets gou, şəl vi? — Gəl gedək, elə deyilmi?
Əmr cümləsi — V1 + will you? — vi van + vil yu? — Open the door, will you? — Oupən zə dor, vil yu? — Qapını aç, zəhmət olmasa.
İnkar sual — Present Simple — Don't/Doesn't + mübtəda + V1? — dount/dazənt + zə sabcekt + vi van? — Don't you like coffee? — Dount yu layk kofi? — Qəhvəni sevmirsən?
İnkar sual — Past Simple — Didn't + mübtəda + V1? — didənt + zə sabcekt + vi van? — Didn't you see him? — Didənt yu sii him? — Sən onu görmədin?
İnkar sual — Be — Isn't/Aren't/Wasn't/Weren't + mübtəda...? — izənt/arənt/vozənt/vörənt + zə sabcekt? — Isn't he ready? — Izənt hi redi? — O, hazır deyil?
İnkar sual — Continuous — Isn't/Aren't + mübtəda + V-ing? — izənt/arənt + zə sabcekt + vi-inq? — Isn't she working? — Izənt şi vörkinq? — O, işləmir?
İnkar sual — Perfect — Haven't/Hasn't + mübtəda + V3? — həvənt/həzənt + zə sabcekt + vi thri? — Haven't you finished? — Həvənt yu finișt? — Sən işi bitirməmisən?
İnkar sual — Gələcək zaman — Won't + mübtəda + V1? — vount + zə sabcekt + vi van? — Won't you come with us? — Vount yu kam viz as? — Bizimlə gəlməyəcəksən?
İnkar sual — Modal feil — modal feilin inkarı + mübtəda + V1? — modəl neqətiv + zə sabcekt + vi van? — Can't you help me? — Kənt yu help mi? — Mənə kömək edə bilmirsən?
Tam inkar sual — köməkçi feil + mübtəda + not + V1...? — əksilyəri + zə sabcekt + not + vi van? — Do you not know? — Du yu not nou? — Bilmirsən?
I am — Tag — I am + ..., aren't I? — ay əm + ..., arənt ay? — I am right, aren't I? — Ay əm rayt, arənt ay? — Mən haqlıyam, elə deyilmi?
Əsas qaydalar
Qayda — Nümunə
Təsdiq cümləsi → inkar tag — You like it, don't you?
İnkar cümləsi → təsdiq tag — You don't like it, do you?
İnkar sual = inkar formada sual — Don't you like it?
Tag Question = cümlə + qısa sual sonluğu — You like it, don't you?
Cümlədə köməkçi feil varsa, tag-də həmin köməkçi feildən istifadə edilir — She is working, isn't she?
Present/Past Simple-da köməkçi feil yoxdursa, do/does/did istifadə edilir — He works, doesn't he?
İnkar sualda əsas feil V1 formasında qalır: Didn't you go? — düzgündür; Didn't you went? — yanlışdır.
Yes/No suallarında cavab məntiqə uyğun verilir — Don't you like coffee? → Yes, I do. / No, I don't.
20- Modal sözlər (MODAL WORDS)
Modal — Tələffüzü — Əsas mənası — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
can — kən — bacarmaq / edə bilmək — I can swim. — Ay kən suim. — Mən üzə bilirəm.
could — kud — bacarırdı / edə bilərdi — I could swim when I was five. — Ay kud suim ven ay voz fayv. — Beş yaşım olanda üzə bilirdim.
may — mey — ola bilər / icazə — It may rain. — İt mey reyn. — Yağış yağa bilər.
might — mayt — ola bilər, ehtimal — It might rain. — İt mayt reyn. — Bəlkə yağış yağar.
must — mast — mütləq / etməlidir — You must leave. — Yu mast liiv. — Sən getməlisən.
shall — şəl — edəcəyik / təklif və ya sual — Shall we go? — Şəl vi gou? — Gedəkmi?
should — şud — etməlidir / məsləhət — You should rest. — Yu şud rest. — Sən dincəlməlisən.
will — vil — edəcək — I will help you. — Ay vil help yu. — Mən sənə kömək edəcəyəm.
would — vud — edərdi / şərti forma — I would help you. — Ay vud help yu. — Mən sənə kömək edərdim.
ought to — ot tu — etməlidir / etməsi məsləhətdir — You ought to study. — Yu ot tu stadi. — Sən dərs oxumalısan.
Qayda
Əksər modal fellərdən sonra felin birinci forması (V1) işlənir:
modal + V1
Nümunə:
She can speak English.
Şi kən spiik İnqliş.
O, ingiliscə danışa bilir.
Yanlış forma:
❌ She can speaks.
2. Modal sözlərin funksiyalarına görə mənaları
Funksiya — Modal sözlər / ifadələr — Mənası
Bacarıq — can, could, be able to — bacarmaq
Ehtimal — can, could, may, might, might possibly — ola bilər / ehtimal
İcazə — can, could, may, might — icazə verilə bilər
Xahiş — can, could, will, would, may — edə bilərsənmi? / xahiş etmək
Məsləhət — should, ought to, had better — etməlidir / daha yaxşı olar
Öhdəlik — must, have to, have got to, need to — mütləq etməlidir
Zərurət — must, have to, need to — zəruridir / etməlidir
Qadağa — must not, cannot/can't, may not — qadağandır / etməməlidir
Gözlənti — should, ought to, be supposed to — gözlənilir / etməli olduğu düşünülür
Proqnoz — will, shall, should, ought to — edəcək / ehtimal olunur
İstək və hazırlıq — will, would — etməyə hazır olmaq
İmtina — will not, won't, would not, wouldn't — imtina etmək / etməyəcək
Vərdiş — would, will — əvvəllər edərdi / adətən edir
Fərziyyə — would, could, might — edərdi / edə bilərdi
Nəticə çıxarma — must, can't, couldn't, may, might — mütləq belədir / ola bilməz / ola bilər
Təəssüf — should have, ought to have, could have, would have — etməli idi / edə bilərdi
Keçmişdə ehtimal — may have, might have, could have — baş vermiş ola bilər
Keçmiş haqqında nəticə — must have, can't have, couldn't have — mütləq baş verib / baş vermiş ola bilməz
3. Yarımmodal ifadələr (SEMI-MODALS)
Bunlar əsas modal fellər deyil, lakin modal fellərə bənzər funksiyalar yerinə yetirirlər.
Modal ifadə — Tələffüz — Mənası — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
have to — həv tu — etməli olmaq — I have to go. — Ay həv tu gou. — Mən getməliyəm.
has to — həz tu — etməli olmaq — She has to work. — Şi həz tu vərk. — O, işləməlidir.
had to — həd tu — etməli idi — I had to leave. — Ay həd tu liiv. — Mən getməli idim.
have got to — həv qat tu — mütləq etməli olmaq — I have got to go. — Ay həv qat tu gou. — Mən mütləq getməliyəm.
has got to — həz qat tu — mütləq etməli olmaq — He has got to leave. — Hi həz qat tu liiv. — O, mütləq getməlidir.
had better — həd betər — daha yaxşı olar ki — You had better go. — Yu həd betər gou. — Yaxşı olar ki, gedəsən.
be able to — bi eybəl tu — bacarmaq — She is able to swim. — Şi iz eybəl tu suim. — O, üzə bilir.
be unable to — bi aneybəl tu — bacarmamaq — He is unable to walk. — Hi iz aneybəl tu vok. — O, yeriyə bilmir.
be allowed to — bi əlaud tu — icazəsi olmaq — We are allowed to leave. — Vi ar əlaud tu liiv. — Bizə getməyə icazə verilir.
be permitted to — bi pərmitid tu — icazəsi olmaq — You are permitted to enter. — Yu ar pərmitid tu entər. — Sənə daxil olmağa icazə verilir.
be supposed to — bi səpouzd tu — etməli olmaq / gözlənilmək — You are supposed to wait. — Yu ar səpouzd tu veyt. — Sən gözləməlisən.
be required to — bi rikvayərd tu — tələb olunmaq — You are required to sign. — Yu ar rikvayərd tu sayn. — Səndən imza atmaq tələb olunur.
be expected to — bi ikspektid tu — gözlənilmək — They are expected to arrive. — Zey ar ikspektid tu ərrayv. — Onların gəlməsi gözlənilir.
be willing to — bi viliŋ tu — etməyə hazır olmaq — I am willing to help. — Ay əm viliŋ tu help. — Mən kömək etməyə hazıram.
be unwilling to — bi anviliŋ tu — etmək istəməmək — He is unwilling to cooperate. — Hi iz anviliŋ tu kouopəreyt. — O, əməkdaşlıq etmək istəmir.
be likely to — bi laykli tu — ehtimalı olmaq — She is likely to win. — Şi iz laykli tu vin. — Onun qalib gəlməsi ehtimal olunur.
be unlikely to — bi anlaykli tu — ehtimalı az olmaq — He is unlikely to come. — Hi iz anlaykli tu kam. — Onun gəlməsi ehtimalı azdır.
4. Need — modalabənzər fel
Need modal fel kimi də, adi əsas fel kimi də işlənə bilər.
Modal need
Need I go?
Niid ay gou?
Getməyim lazımdırmı?
You needn't worry.
Yu niidənt vəri.
Narahat olmağına ehtiyac yoxdur.
Əsas fel kimi need
I need to go.
Ay niid tu gou.
Mən getməliyəm.
Forma — Tələffüz — Mənası
need — niid — ehtiyac duymaq / lazım olmaq
needn't — niidənt — ehtiyac yoxdur
need to — niid tu — etməyə ehtiyac duymaq
don't need to — dount niid tu — etməyə ehtiyac yoxdur
didn't need to — didnt niid tu — etməyə ehtiyac yox idi
5. Dare — modalabənzər fel
Dare “cəsarət etmək” mənasını verir və həm adi fel, həm də modalabənzər fel kimi işlənə bilər.
Dare I ask?
Der ay əsk?
Sual verməyə cəsarət edə bilərəmmi?
How dare you!
Hau der yu!
Sən buna necə cəsarət edirsən!
Forma — Tələffüz — Mənası
dare — der — cəsarət etmək
daren't — derənt — cəsarət etməmək
dare not — der not — cəsarət etməmək
don't dare — dount der — cəsarət etməmək
6. Used to — keçmiş vərdiş
Used to əsas modal fel deyil, lakin keçmişdəki vərdişləri və vəziyyətləri ifadə edən modalabənzər quruluşdur.
I used to live there.
Ay yust tu liv zer.
Mən əvvəllər orada yaşayırdım.
Mənası:
used to + V1
= Keçmişdə müntəzəm baş verən, lakin indiki zamanda artıq davam etməyən vərdiş və ya vəziyyət.
7. Be going to
Be going to gələcək planları və ya əlamətlərə əsaslanan gözləntiləri ifadə etmək üçün işlənir.
I am going to study.
Ay əm gouiŋ tu stadi.
Mən dərs oxumaq niyyətindəyəm.
It is going to rain.
İt iz gouiŋ tu reyn.
Yağış yağacaq.
8. Ehtimal bildirən modal ifadələr
Bunlar modal fellər deyil, lakin ehtimal və əminlik dərəcəsini bildirirlər.
İfadə — Tələffüz — Mənası
perhaps — pərhəps — bəlkə
maybe — meybi — bəlkə
possibly — posəbli — ola bilsin / mümkündür
probably — probəbli — yəqin ki
likely — laykli — ehtimal olunan
unlikely — anlaykli — ehtimalı az olan
certainly — sərtənli — şübhəsiz
definitely — definitli — mütləq
surely — şurli — şübhəsiz / əlbəttə
apparently — əpərəntli — görünür ki
presumably — prizu:məbli — ehtimal ki / güman edilir ki
conceivably — kənsivəbli — nəzəri olaraq mümkün
arguably — arqyubli — demək olar ki / mübahisə edilə bilər ki
necessarily — nesəserəli — mütləq şəkildə
not necessarily — not nesəserəli — mütləq deyil
Nümunə:
She will probably come.
Şi vil probəbli kam.
O, yəqin ki, gələcək.
9. Zərurət bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
must — mast — mütləq etməlidir
have to — həv tu — etməli olmaq
have got to — həv qat tu — mütləq etməli olmaq
need to — niid tu — ehtiyac duymaq / etməli olmaq
be required to — bi rikvayərd tu — tələb olunmaq
be obliged to — bi əblaycd tu — məcbur olmaq
be compelled to — bi kəmpeld tu — məcbur edilmək
be forced to — bi forst tu — məcbur edilmək
be necessary to — bi nesəseri tu — zəruri olmaq
be essential to — bi isenşəl tu — vacib olmaq
10. Məsləhət bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
should — şud — etməlidir
ought to — ot tu — etməlidir
had better — həd betər — daha yaxşı olar ki
might want to — mayt vont tu — etmək istəyə bilər / yaxşı olar ki
could — kud — edə bilər / bəlkə etsə yaxşı olar
be advised to — bi ədvayzd tu — məsləhət görülmək
it would be wise to — it vud bi vayz tu — ağıllı hərəkət olardı ki
it would be better to — it vud bi betər tu — daha yaxşı olardı ki
Nümunə:
You might want to check again.
Yu mayt vont tu çek əgen.
Yaxşı olar ki, bir daha yoxlayasan.
11. İcazə bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
can — kən — icazəsi olmaq / edə bilmək
could — kud — edə bilərmi?
may — mey — icazə / edə bilmək
might — mayt — icazə istəməyin daha nəzakətli forması
be allowed to — bi əlaud tu — icazəsi olmaq
be permitted to — bi pərmitid tu — icazəsi olmaq
be authorized to — bi otərrayzd tu — səlahiyyəti olmaq
be entitled to — bi intaytld tu — hüququ olmaq
12. Bacarıq bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
can — kən — bacarmaq
could — kud — bacarırdı / bacara bilərdi
be able to — bi eybəl tu — bacarmaq
be capable of — bi keypəbəl əv — bacarıqlı olmaq
manage to — mənic tu — bacarmaq / öhdəsindən gəlmək
succeed in — səksiid in — uğur qazanmaq
Nümunə:
She was able to solve the problem.
Şi voz eybəl tu solv zə probləm.
O, problemi həll edə bildi.
13. Gözlənti bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
should — şud — etməsi gözlənilir
ought to — ot tu — etməli idi / etməlidir
be supposed to — bi səpouzd tu — etməli olmaq
be expected to — bi ikspektid tu — etməsi gözlənilir
be due to — bi dyu tu — müəyyən vaxta planlaşdırılmaq
be scheduled to — bi skeculd tu — cədvəl üzrə planlaşdırılmaq
Nümunə:
The train is due to arrive at six.
Zə treyn iz dyu tu ərrayv ət siks.
Qatarın saat altıda gəlməsi gözlənilir.
14. İstək və hazırlıq bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
will — vil — edəcək / etməyə hazır olmaq
would — vud — edərdi / istərdimi?
be willing to — bi viliŋ tu — etməyə hazır olmaq
be happy to — bi həpi tu — məmnuniyyətlə etmək
be prepared to — bi priperd tu — etməyə hazır olmaq
be ready to — bi redi tu — hazır olmaq
15. İmtina bildirən ifadələr
İfadə — Tələffüz — Mənası
will not / won't — vil not / vount — etməyəcək / imtina etmək
would not / wouldn't — vud not / vudənt — etməzdi / imtina edərdi
refuse to — rif yuz tu — etməkdən imtina etmək
decline to — diklayn tu — rədd etmək / imtina etmək
be unwilling to — bi anviliŋ tu — etmək istəməmək
16. Keçmiş zaman modal quruluşları
Bu quruluşlar keçmişdə baş vermiş və ya baş verməmiş hadisələr haqqında ehtimal, nəticə və təəssüf bildirir.
Quruluş — Tələffüz — Mənası
could have + V3 — kud həv + vi thrii — edə bilərdi
may have + V3 — mey həv + vi thrii — etmiş ola bilər
might have + V3 — mayt həv + vi thrii — etmiş ola bilərdi
must have + V3 — mast həv + vi thrii — yəqin ki, edib
can't have + V3 — kənt həv + vi thrii — etmiş ola bilməz
couldn't have + V3 — kudənt həv + vi thrii — etmiş ola bilməzdi
should have + V3 — şud həv + vi thrii — etməli idi
ought to have + V3 — ot tu həv + vi thrii — etməli idi
would have + V3 — vud həv + vi thrii — edərdi
needn't have + V3 — niidənt həv + vi thrii — etməyə ehtiyac yox idi, amma etdi
Nümunə:
You should have called me.
Yu şud həv kold mi.
Sən mənə zəng etməli idin.
17. Modal + davam edən zaman
Modal feldən sonra be + felin -ing forması işlənə bilər:
modal + be + V-ing
Quruluş — Nümunə — Tələffüz — Mənası
can be + V-ing — He can be working. — Hi kən bi vərkiŋ. — Ola bilsin ki, o, işləyir.
could be + V-ing — He could be working. — Hi kud bi vərkiŋ. — Ola bilsin ki, o, işləyir.
may be + V-ing — He may be working. — Hi mey bi vərkiŋ. — O, işləyir ola bilər.
might be + V-ing — He might be working. — Hi mayt bi vərkiŋ. — Bəlkə o, işləyir.
must be + V-ing — He must be working. — Hi mast bi vərkiŋ. — O, yəqin ki, işləyir.
should be + V-ing — He should be working. — Hi şud bi vərkiŋ. — O, işləməlidir / yəqin ki, işləyir.
will be + V-ing — He will be working. — Hi vil bi vərkiŋ. — O, işləyəcək / işləyir olacaq.
would be + V-ing — He would be working. — Hi vud bi vərkiŋ. — O, işləyərdi.
18. Modal + bitmiş davam edən zaman
modal + have been + V-ing
Nümunə:
She may have been working.
Şi mey həv bin vərkiŋ.
O, işləyir olmuş ola bilər / bir müddətdir işləyirmiş ola bilər.
Quruluş — Mənası
could have been + V-ing — işləyir olmuş ola bilərdi
may have been + V-ing — işləyir olmuş ola bilər
might have been + V-ing — işləyir olmuş ola bilərdi
must have been + V-ing — yəqin ki, işləyirmiş
should have been + V-ing — işləyir olmalı idi
would have been + V-ing — işləyir olardı
19. Modal + məchul növ
modal + be + V3
Nümunə:
The work must be finished.
Zə vərk mast bi finişt.
İş mütləq tamamlanmalıdır.
Quruluş — Nümunə
can be + V3 — It can be done.
could be + V3 — It could be done.
may be + V3 — It may be done.
might be + V3 — It might be done.
must be + V3 — It must be done.
should be + V3 — It should be done.
will be + V3 — It will be done.
would be + V3 — It would be done.
20. Modal + bitmiş məchul növ
modal + have been + V3
Nümunə:
It should have been done.
İt şud həv bin dan.
Bu, edilməli idi.
Quruluş — Mənası
could have been + V3 — edilə bilərdi
may have been + V3 — edilmiş ola bilər
might have been + V3 — edilmiş ola bilərdi
must have been + V3 — yəqin ki, edilib
should have been + V3 — edilməli idi
would have been + V3 — edilmiş olardı
21- THERE IS / HAVE / BE
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
Tək, təsdiq — There is + tək isim — Zer iz + isim — There is a book on the table. — Zer iz ə buk on zə teybl. — Masanın üstündə bir kitab var.
Cəm, təsdiq — There are + cəm isim — Zer ar + isim — There are two books on the table. — Zer ar tu buks on zə teybl. — Masanın üstündə iki kitab var.
Sayıla bilməyən isim — There is + sayıla bilməyən isim — Zer iz + ankauntəbəl isim — There is some water in the bottle. — Zer iz sam votər in zə botl. — Butulkada bir az su var.
Tək, inkar — There isn't + tək isim — Zer izənt + isim — There isn't a book here. — Zer izənt ə buk hir. — Burada kitab yoxdur.
Cəm, inkar — There aren't + cəm isim — Zer arənt + isim — There aren't any books here. — Zer arənt eni buks hir. — Burada heç bir kitab yoxdur.
Sual, tək — Is there + tək isim...? — İz zer + isim? — Is there a problem? — İz zer ə probləm? — Problem varmı?
Sual, cəm — Are there + cəm isim...? — Ar zer + isim? — Are there any problems? — Ar zer eni probləmz? — Hər hansı problemlər varmı?
İnkar sual, tək — Isn't there + tək isim...? — İzənt zer + isim? — Isn't there a problem? — İzənt zer ə probləm? — Məgər problem yoxdur?
İnkar sual, cəm — Aren't there + cəm isim...? — Arənt zer + isim? — Aren't there any problems? — Arənt zer eni probləmz? — Məgər heç bir problem yoxdur?
Keçmiş, tək — There was + tək isim — Zer voz + isim — There was a problem. — Zer voz ə probləm. — Bir problem var idi.
Keçmiş, cəm — There were + cəm isim — Zer vər + isim — There were many people. — Zer vər meni piipəl. — Çox adam var idi.
Keçmiş, tək, inkar — There wasn't + tək isim — Zer vozənt + isim — There wasn't a problem. — Zer vozənt ə probləm. — Problem yox idi.
Keçmiş, cəm, inkar — There weren't + cəm isim — Zer vərənt + isim — There weren't many people. — Zer vərənt meni piipəl. — Çox adam yox idi.
Keçmiş sual — Was there + tək isim...? — Voz zer + isim? — Was there a problem? — Voz zer ə probləm? — Problem var idimi?
Keçmiş cəm sual — Were there + cəm isim...? — Vər zer + isim? — Were there many people? — Vər zer meni piipəl? — Çox adam var idimi?
Gələcək — There will be + isim — Zer vil bi + isim — There will be a meeting tomorrow. — Zer vil bi ə miitiŋ tumorou. — Sabah bir görüş olacaq.
Gələcək, inkar — There won't be + isim — Zer vount bi + isim — There won't be a meeting tomorrow. — Zer vount bi ə miitiŋ tumorou. — Sabah görüş olmayacaq.
Gələcək sual — Will there be + isim...? — Vil zer bi + isim? — Will there be a meeting tomorrow? — Vil zer bi ə miitiŋ tumorou? — Sabah görüş olacaqmı?
Present Perfect — There has/have been + isim — Zer həz/həv bin + isim — There has been a mistake. — Zer həz bin ə misteyk. — Səhv baş verib.
Past Perfect — There had been + isim — Zer həd bin + isim — There had been a problem. — Zer həd bin ə probləm. — Bir problem olmuşdu.
Modal — There can/may/might/must/should be + isim — Zer kən/mey/mayt/mast/şud bi + isim — There may be a problem. — Zer mey bi ə probləm. — Problem ola bilər.
1. Have = sahib olmaq
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
I / you / we / they ilə — Mübtəda + have + isim — Zə sabcekt + həv + zə isim — I have a car. — Ay həv ə kar. — Mənim avtomobilim var.
He / she / it ilə — Mübtəda + has + isim — Zə sabcekt + həz + zə isim — She has a car. — Şi həz ə kar. — Onun avtomobili var.
Have I, you, we, they ilə işlənir.
Has he, she, it ilə işlənir.
2. Have ilə inkar forması
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
I/you/we/they üçün inkar — Mübtəda + do not + have + isim — Zə sabcekt + du not + həv + zə isim — I do not have a car. — Ay du not həv ə kar. — Mənim avtomobilim yoxdur.
He/she/it üçün inkar — Mübtəda + does not + have + isim — Zə sabcekt + daz not + həv + zə isim — She does not have a car. — Şi daz not həv ə kar. — Onun avtomobili yoxdur.
Qeyd: does işlənəndən sonra has yox, have istifadə olunur.
She doesn't have a car. ✅
She doesn't has a car. ❌
3. Have ilə sual forması
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Tam nümunə — Nümunənin tələffüzü — Tərcümə
I/you/we/they üçün sual — Do + mübtəda + have + isim? — Du + zə sabcekt + həv + zə isim? — Do you have a car? — Du yu həv ə kar? — Sənin avtomobilin varmı?
He/she/it üçün sual — Does + mübtəda + have + isim? — Daz + zə sabcekt + həv + zə isim? — Does she have a car? — Daz şi həv ə kar? — Onun avtomobili varmı?
4. Have köməkçi fel kimi
Have yalnız “sahib olmaq” mənasını vermir, həm də Perfect zamanların qurulmasında köməkçi fel kimi işlənir.
Zaman — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Nümunə — Tərcümə
Present Perfect — Mübtəda + have/has + V3 — Zə sabcekt + həv/həz + vi thrii — I have finished. — Mən işi bitirmişəm.
Present Perfect Continuous — Mübtəda + have/has + been + V-ing — Zə sabcekt + həv/həz + bin + V-ing — I have been working. — Mən bir müddətdir işləyirəm.
Past Perfect — Mübtəda + had + V3 — Zə sabcekt + həd + vi thrii — I had finished. — Mən işi bitirmişdim.
Past Perfect Continuous — Mübtəda + had + been + V-ing — Zə sabcekt + həd + bin + V-ing — I had been working. — Mən bir müddət işləyirdim.
Mənaca fərq
I have a car.
→ have = sahib olmaq.
I have finished.
→ have = Present Perfect zamanını qurmağa kömək edən fel.
5. Have to = etməli olmaq / öhdəlik
Have to zərurət və öhdəlik bildirir.
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Tam nümunə — Tərcümə
I/you/we/they — Mübtəda + have to + V1 — Zə sabcekt + həv tu + vi van — I have to work. — Mən işləməliyəm.
He/she/it — Mübtəda + has to + V1 — Zə sabcekt + həz tu + vi van — She has to work. — O, işləməlidir.
Keçmiş zaman — Mübtəda + had to + V1 — Zə sabcekt + həd tu + vi van — I had to work. — Mən işləməli idim.
Gələcək zaman — Mübtəda + will have to + V1 — Zə sabcekt + vil həv tu + vi van — I will have to work. — Mən işləməli olacağam.
6. Have got = sahib olmaq
Britaniya ingiliscəsində, xüsusilə danışıq dilində, aşağıdakı formalar işlənə bilər:
have got / has got
Quruluş — Nümunə — Tərcümə
Mübtəda + have got + isim — I have got a car. — Mənim avtomobilim var.
Mübtəda + has got + isim — She has got a car. — Onun avtomobili var.
İnkar forması:
I haven't got a car.
= Mənim avtomobilim yoxdur.
Sual:
Have you got a car?
= Sənin avtomobilin varmı?
Əmr cümlələri — Imperatives
Növ — Quruluş — Quruluşun ingiliscə tələffüzü — Nümunə — Nümunənin tələffüzü — Mənası
Təsdiq əmr — Fel — vi van — Come here. — Kam hir. — Bura gəl.
Obyektlə əmr — Fel + obyekt — vi van + obcekt — Read the book. — Riid zə buk. — Kitabı oxu.
İnkar əmr — Don't + fel — Dount + vi van — Don't run. — Dount ran. — Qaçma.
Rəsmi inkar əmr — Do not + fel — Du not + vi van — Do not enter. — Du not entər. — Daxil olma.
Be ilə əmr — Be + sifət — Bi + əcektiv — Be careful. — Bi kerfəl. — Ehtiyatlı ol.
Be ilə inkar əmr — Don't be + sifət — Dount bi + əcektiv — Don't be late. — Dount bi leyt. — Gecikmə.
Let me ilə — Let + me + fel — Let + mi + vi van — Let me help you. — Let mi help yu. — İcazə ver, sənə kömək edim.
Let him/her/them ilə — Let + obyekt + fel — Let + obcekt + vi van — Let him go. — Let him gou. — Qoy o getsin.
Let's — Let's + fel — Lets + vi van — Let's go. — Lets gou. — Gəl gedək.
Let's ilə inkar — Let's not + fel — Lets not + vi van — Let's not wait. — Lets not veyt. — Gəl gözləməyək.
Nəzakətli əmr — Please + fel — Pliiz + vi van — Please sit down. — Pliiz sit daun. — Zəhmət olmasa, otur.
Vurğulu əmr — Do + fel — Du + vi van — Do sit down. — Du sit daun. — Buyur, otur.
Qəti xəbərdarlıq — Never + fel — Nevər + vi van — Never give up. — Nevər giv ap. — Heç vaxt təslim olma.
Vərdiş / məsləhət — Always + fel — Olveyz + vi van — Always be careful. — Olveyz bi kerfəl. — Həmişə ehtiyatlı ol.
Məchul növdə əmr — Be + V3 — Bi + vi thrii — Be prepared. — Bi priperd. — Hazır ol.
Əmr + nəticə — Fel + and + cümlə — Vi van + ənd + kloz — Study hard, and you will pass. — Stadi hard, ənd yu vil pas. — Çox çalış və imtahandan keçəcəksən.
Əmr + xəbərdarlıq — Fel + or + cümlə — Vi van + or + kloz — Hurry up, or you'll be late. — Hari ap, or yul bi leyt. — Tələs, yoxsa gecikəcəksən.
Əmr + təsdiq sualı — Fel, will you? — Vi van, vil yu? — Wait here, will you? — Veyt hir, vil yu? — Burada gözlə, olar?
Let's + təsdiq sualı — Let's + fel, shall we? — Lets + vi van, şəl vi? — Let's go, shall we? — Lets gou, şəl vi? — Gəl gedək, necədir?
22- Ön şəkilçilər (PREFIXES)
Ön şəkilçi Azərbaycan dilində tələffüzü Azərbaycan dilində mənası Nümunə Mənası
a- ə / ey inkar, deyil atypical tipik olmayan
ab- əb kənara, uzağa abduct oğurlamaq, qaçırmaq
ad- əd yanına, doğru adjoin bitişik olmaq
ambi- əmbay hər iki ambiguous qeyri-müəyyən, ikimənalı
ante- ənti əvvəl antecedent əvvəlki, sələf
anti- əntay əleyhinə antiwar müharibə əleyhinə
arch- ark baş, ali archbishop arxiyepiskop
auto- oto öz-özünə automatic avtomatik
bi- bay iki bilingual ikidilli
circum- sərkəm ətrafında circumference dairənin çevrəsi
co- kou birgə cooperate əməkdaşlıq etmək
contra- kontrə əleyhinə contradict ziddiyyət təşkil etmək
counter- kauntər əks, qarşı counterattack əks-hücum
de- di ləğv etmək, əksinə çevirmək deactivate deaktivləşdirmək
deca- dekə on decade onillik
deci- desi onluq hissə decimeter desimetr
demi- demi yarım demigod yarımtanrı
dis- dis inkar, əkslik, ayrılma disagree razılaşmamaq
dys- dis pis, pozulmuş dysfunction funksiyanın pozulması
eco- iko ekoloji, təbiətlə bağlı ecosystem ekosistem
ecto- ekto xarici ectoderm xarici rüşeym qatı
endo- endo daxili endoskeleton daxili skelet
epi- epi üstündə, üzərində epidermis epidermis, dərinin üst qatı
eu- yu yaxşı, düzgün euphemism evfemizm, yumşaq ifadə
ex- eks keçmiş, xarici ex-president keçmiş prezident
extra- ekstrə əlavə, kənar extraordinary fövqəladə, qeyri-adi
fore- for əvvəl, qabaqcadan forecast proqnoz vermək
geo- ceo Yerlə bağlı geography coğrafiya
hemi- hemi yarım hemisphere yarımkürə
hetero- hetero fərqli heterogeneous müxtəlif tərkibli, qeyri-bircins
homo- homo eyni, oxşar homogeneous bircins, eyni tərkibli
hyper- haypər həddindən artıq hyperactive həddindən artıq fəal
hypo- haypo aşağı, az hypothermia bədən temperaturunun aşağı düşməsi
in- in deyil, qeyri-; daxil inactive fəal olmayan
im- im deyil, qeyri-; daxil impossible mümkünsüz
il- il deyil, qeyri- illegal qanunsuz
ir- ir deyil, qeyri- irregular qaydasız, qeyri-müntəzəm
infra- infra aşağı, alt infrared infrаqırmızı
inter- intər arasında international beynəlxalq
intra- intra daxili intranet daxili kompüter şəbəkəsi
intro- intro daxilə introduce təqdim etmək, tanış etmək
iso- ayso bərabər, eyni is otope izotop
macro- məkro böyük macroeconomics makroiqtisadiyyat
mal- məl pis, yanlış malfunction nasazlıq, düzgün işləməmə
mega- meqa nəhəng megastore nəhəng mağaza
meta- meta sonrakı, dəyişikliklə bağlı metadata metaməlumatlar
micro- maykro kiçik microscope mikroskop
mid- mid orta midnight gecə yarısı
mini- mini kiçik minibus minibus
mono- mono bir monolingual birdilli
multi- multi çox multilingual çoxdilli
neo- neo yeni neologism neologizm, yeni söz
non- non deyil, qeyri- nonstandard standart olmayan
omni- omni bütün, hər şeyi omniscient hər şeyi bilən
out- aut kənara, daha çox outperform daha yaxşı nəticə göstərmək
over- ouvər həddindən artıq, yuxarı overcook həddindən artıq bişirmək
paleo- paleyou qədim paleolithic paleolit dövrünə aid
pan- pən bütün pan-European bütün Avropanı əhatə edən
para- pərə yanaşı, oxşar paranormal paranormal, fövqəltəbii
peri- peri ətrafında perimeter perimetr
poly- poli çox polyglot çoxdilli insan
post- poust sonra postwar müharibədən sonrakı
pre- pri əvvəl prehistory insan tarixindən əvvəlki dövr
pro- prou lehinə, tərəfdarı pro-democracy demokratiyanın tərəfdarı
proto- proutou ilkin, ilk prototype prototip, ilkin nümunə
pseudo- syudou saxta, yalançı pseudonym təxəllüs
re- ri təkrar, yenidən rewrite yenidən yazmaq
retro- retro geriyə, keçmişə retroactive geriyə qüvvəsi olan
semi- semi yarım, qismən semicircle yarımdairə
sub- sab aşağı, alt; köməkçi submarine sualtı qayıq
super- super yuxarı, həddindən artıq superhuman insanüstü
supra- supra yuxarıda, fövqündə supranational milli sərhədlərdən üstün
syn- sin birlikdə, eyni vaxtda synchronize sinxronlaşdırmaq
tele- teli uzaqdan telephone telefon
trans- trənz o tərəfə, boyunca transport daşımaq, nəql etmək
tri- tray üç triangle üçbucaq
ultra- altra həddindən artıq, o tərəfdə ultramodern həddindən artıq müasir
un- an deyil, əks unhappy bədbəxt
under- andər aşağı, kifayət qədər olmayan underpaid az maaş alan
uni- yuni bir unilateral birtərəfli
vice- vays müavin vice-president prezident müavini
with- wiz geri, kənara; əks istiqamətdə withdraw geri çəkilmək, çıxarmaq
Son şəkilçilər (SUFFIXES)
Son şəkilçi Azərbaycan dilində tələffüzü Funksiyası Nümunə Mənası
-er ər hərəkəti edən şəxs teacher müəllim
-or or hərəkəti edən şəxs actor aktyor
-ar ar hərəkətlə bağlı şəxs beggar dilənçi
-ist ist müəyyən sahə üzrə mütəxəssis artist artist, rəssam
-ian ian müəyyən sahə ilə bağlı şəxs musician musiqiçi
-ant ənt şəxs və ya hərəkətlə bağlı anlayış assistant köməkçi
-ent ənt hərəkəti edən şəxs student tələbə
-ee i hərəkətin təsirinə məruz qalan şəxs employee işçi
-ess es qadın cinsini bildirir actress aktrisa
-ness nəs vəziyyət və ya keyfiyyət bildirən isim happiness xoşbəxtlik
-ity iti vəziyyət və ya keyfiyyət bildirən isim activity fəaliyyət
-ty ti vəziyyət və ya keyfiyyət bildirən isim safety təhlükəsizlik
-ship şip vəziyyət və ya münasibət friendship dostluq
-hood hud vəziyyət və ya həyat mərhələsi childhood uşaqlıq
-dom dəm vəziyyət, ərazi və ya hakimiyyət kingdom krallıq
-th th vəziyyət və ya keyfiyyət warmth istilik
-ment mənt nəticə və ya proses development inkişaf
-tion şən proses və ya nəticə education təhsil
-sion zhən / şən proses və ya nəticə decision qərar
-ion iyən / şən proses və ya nəticə action hərəkət
-ation eyşən proses organization təşkilat
-al əl proses və ya nəticə arrival gəliş
-ance əns vəziyyət və ya proses appearance görünüş
-ence əns vəziyyət existence varlıq
-ancy ənsi vəziyyət expectancy gözlənti
-ency ənsi vəziyyət efficiency səmərəlilik
-age ic nəticə və ya proses marriage evlilik
-ure yur nəticə və ya vəziyyət failure uğursuzluq
-ing inq fəaliyyət bildirən isim və ya davam edən hərəkət swimming üzgüçülük
-ism izm ideologiya və ya sistem capitalism kapitalizm
-cracy krəsi hakimiyyət sistemi democracy demokratiya
-crat krət siyasi sistemin tərəfdarı democrat demokrat
-archy arki hakimiyyət sistemi monarchy monarxiya
-arch ark hakim və ya rəhbər monarch monarx
-logy loji elmi sahə və ya təlim biology biologiya
-graphy qrafi təsvir və ya yazı sahəsi geography coğrafiya
-graph qraf yazı və ya qeyd aparan vasitə autograph avtoqraf
-meter mitər ölçmə cihazı thermometer termometr
-metry metri ölçmə prosesi geometry həndəsə
-scope skoup müşahidə və ya baxış cihazı telescope teleskop
-scopy skopi müşahidə və ya müayinə prosesi microscopy mikroskopiya
-nomy nomi sistem və ya qaydalar sahəsi astronomy astronomiya
-phobia foubiya qorxu arachnophobia araxnofobiya, hörümçək qorxusu
-phile fayl sevən, maraq göstərən bibliophile kitabsevər
-philia filiya sevgi və ya güclü maraq audiophilia səsə və audioya xüsusi maraq
-phone foun səs və ya səs ötürən vasitə telephone telefon
-phony founi səs və ya səs sistemi symphony simfoniya
-path pəth müəyyən vəziyyəti və ya xəstəliyi olan şəxs psychopath psixopat
-pathy pəthi xəstəlik və ya vəziyyət neuropathy neyropatiya
-itis aytis iltihab arthritis artrit, oynaq iltihabı
-osis ousis xəstəlik və ya tibbi vəziyyət diagnosis diaqnoz
-emia imiya qanla bağlı vəziyyət anemia anemiya, qanazlığı
-oma ouma şiş və ya törəmə carcinoma karsinoma
-ectomy ektəmi cərrahi yolla çıxarılma appendectomy appendiksin cərrahi çıxarılması
-otomy otəmi cərrahi kəsik tracheotomy traxeotomiya
-plasty pləsti cərrahi bərpa və ya forma dəyişdirmə rhinoplasty rinoplastika, burun əməliyyatı
-let lət kiçiltmə booklet kiçik kitabça
-ling linq kiçik və ya cavan varlıq duckling bala ördək
-ette et kiçiltmə kitchenette kiçik mətbəx
-kin kin kiçiltmə manikin kiçik insan fiquru
-oid oyd oxşarlıq bildirir humanoid insana bənzər
-esque esk bənzərlik və ya üslub bildirir picturesque rəsm kimi gözəl, mənzərəli
-like layk bənzərlik bildirir childlike uşaq kimi
-ish iş təxmini xüsusiyyət və ya bənzərlik greenish yaşılımtıl
-ster stər hərəkətlə bağlı şəxs youngster gənc
-eer ir fəaliyyətlə bağlı şəxs auctioneer hərrac aparıcısı
-ard ard mənfi xüsusiyyətli şəxs coward qorxaq
-some səm müəyyən xüsusiyyətə malik troublesome problem yaradan, zəhmətli
-worthy wörði layiq, etibara layiq trustworthy etibarlı
-proof pruf müəyyən təsirə davamlı waterproof suya davamlı
-free fri olmadan, tərkibində olmayan sugar-free şəkərsiz
-wide wayd bütün ərazini əhatə edən worldwide dünya miqyasında
-ward wərd müəyyən istiqamətə backward geriyə
-wise wayz müəyyən istiqamətdə və ya qaydada clockwise saat əqrəbi istiqamətində
-fold fould dəfə və ya qat sayını bildirir threefold üçqat
23- Frazeoloji fellər (PHRASAL VERBS)
Frazeoloji fel = fel + söz birləşməsi; adətən felə up, out, off, on, away, back, in və over kimi sözlər əlavə olunur.
Nümunə:
give + up → give up = təslim olmaq / bir şeydən əl çəkmək
Qeyd: Fel + sözönü və ya zərf birləşmələrinin hamısı eyni deyil. Onların bəziləri frazeoloji fellər, bəziləri sözönülü fellər, digərləri isə frazeoloji-sözönülü fellərdir.
1. Ən çox işlənən frazeoloji fellər
Frazeoloji fel Azərbaycan dilində tələffüzü Azərbaycan dilində mənası Tam nümunə Nümunənin Azərbaycan dilində tələffüzü
add up əd ap cəmlənmək / məntiqli olmaq The numbers add up. Zə nambərz əd ap.
ask for ask for xahiş etmək, istəmək She asked for help. Şi əskt for help.
back up bək ap dəstəkləmək / ehtiyat nüsxəsini yaratmaq Please back up your files. Pliz bək ap yor faylz.
break down breyk daun xarab olmaq / sıradan çıxmaq My car broke down. May kar brouk daun.
break in breyk in icazəsiz daxil olmaq Someone broke in last night. Samvan brouk in læst nayt.
break out breyk aut başlamaq, qəfil baş vermək A fire broke out. Ə fayər brouk aut.
break up breyk ap ayrılmaq, münasibəti bitirmək They broke up last year. Zey brouk ap læst yir.
bring back brinq bək geri gətirmək Please bring back my book. Pliz brinq bək may buk.
bring in brinq in gətirmək, işə cəlb etmək They brought in a new manager. Zey brot in ə nyu menicər.
bring up brinq ap mövzu qaldırmaq / böyütmək She brought up an important issue. Şi brot ap ən importənt işu.
call back kol bək yenidən zəng etmək I'll call you back later. Ayl kol yu bək leytər.
call off kol of ləğv etmək They called off the meeting. Zey kold of zə mitinq.
carry on keri on davam etmək Please carry on working. Pliz keri on vörkinq.
carry out keri aut yerinə yetirmək They carried out the plan. Zey kərid aut zə plæn.
catch up kəç ap çatmaq, geri qalmamağa çalışmaq I need to catch up with you. Ay nid tə kəç ap wiz yu.
check in çek in qeydiyyatdan keçmək We checked in at the hotel. Wi çekd in ət zə houtel.
check out çek aut çıxış qeydiyyatı etmək / yoxlamaq We checked out at noon. Wi çekd aut ət nun.
clean up klin ap təmizləmək Clean up your room. Klin ap yor rum.
come back kam bək geri qayıtmaq He came back yesterday. Hi keym bək yestərdey.
come in kam in daxil olmaq Come in, please. Kam in, pliz.
come out kam aut çap olunmaq / ortaya çıxmaq The new book came out yesterday. Zə nyu buk keym aut yestərdey.
come over kam ouvər qonaq gəlmək Come over tonight. Kam ouvər tə-nayt.
cut down kat daun azaltmaq I'm trying to cut down on sugar. Aym trayinq tə kat daun on şuqər.
cut off kat of kəsmək, əlaqəni dayandırmaq They cut off the electricity. Zey kat of zi elektrisiti.
deal with dil wiz məşğul olmaq, öhdəsindən gəlmək We need to deal with this problem. Wi nid tə dil wiz zis problem.
do without du wizaut olmadan keçinmək We can do without a car. Wi kən du wizaut ə kar.
drop off drap of yola salmaq / düşürmək I'll drop you off at school. Ayl drap yu of ət skul.
end up end ap sonda müəyyən vəziyyətə düşmək We ended up staying home. Wi endid ap steyinq houm.
fall apart fol əpart parçalanmaq, dağılmaq The old chair fell apart. Zi ould çer fel əpart.
fall behind fol bihaynd geridə qalmaq He fell behind in class. Hi fel bihaynd in klæs.
figure out figyur aut anlamaq, həllini tapmaq I can't figure it out. Ay kænt figyur it aut.
fill in fil in doldurmaq Please fill in this form. Pliz fil in zis form.
fill out fil aut ərizə və ya formanı doldurmaq Fill out the application. Fil aut zi æplikeyşən.
find out faynd aut öyrənmək, aşkar etmək I found out the truth. Ay faund aut zə truθ.
get back get bək geri qayıtmaq I'll get back home soon. Ayl get bək houm sun.
get in get in daxil olmaq Get in the car. Get in zə kar.
get off get of nəqliyyatdan düşmək Get off the bus. Get of zə bas.
get on get on nəqliyyata minmək Get on the bus. Get on zə bas.
get out get aut çıxmaq Get out of the room. Get aut əv zə rum.
get over get ouvər öhdəsindən gəlmək, sağalmaq She got over her fear. Şi qat ouvər hər fir.
get up get ap yuxudan qalxmaq I get up at seven. Ay get ap ət sevən.
give back giv bək geri qaytarmaq Give me back my phone. Giv mi bək may foun.
give in giv in təslim olmaq He finally gave in. Hi faynəli geyv in.
give up giv ap təslim olmaq / əl çəkmək Don't give up. Dount giv ap.
go ahead qou əhed davam etmək, başlamaq üçün icazə vermək Go ahead and start. Qou əhed ənd start.
go back qou bək geri qayıtmaq We went back home. Wi went bək houm.
go on qou on davam etmək Please go on. Pliz qou on.
go out qou aut çölə çıxmaq We went out last night. Wi went aut læst nayt.
grow up qrou ap böyümək I grew up in Kuwait. Ay qru ap in Kuwait.
hand in hənd in təqdim etmək Hand in your homework. Hənd in yor houmvörk.
hang on hənq on gözləmək / möhkəm tutmaq Hang on a minute. Hənq on ə minit.
hang out hənq aut vaxt keçirmək, birlikdə olmaq We hang out together. Wi hənq aut təgezər.
hold on hould on gözləmək / möhkəm tutmaq Hold on, please. Hould on, pliz.
keep on kip on davam etmək Keep on trying. Kip on trayinq.
keep up kip ap səviyyəni qorumaq, geri qalmamaq Keep up the good work. Kip ap zə qud vörk.
kick out kik aut qovmaq They kicked him out. Zey kikt him aut.
look after luk aftər qayğısına qalmaq She looks after her children. Şi luks aftər hər çildrən.
look for luk for axtarmaq I'm looking for my keys. Aym lukinq for may kiz.
look into luk intu araşdırmaq We'll look into the problem. Wiyl luk intu zə problem.
look out luk aut ehtiyatlı olmaq Look out! Luk aut!
look up luk ap məlumat axtarmaq Look up the word. Luk ap zə vörд.
make up meyk ap barışmaq / uydurmaq They made up after the argument. Zey meyd ap aftər zi arqyument.
move on muv on irəliləmək, yoluna davam etmək It's time to move on. Its taym tə muv on.
pick up pik ap götürmək / telefonu cavablandırmaq Pick up the phone. Pik ap zə foun.
point out poynt aut göstərmək, diqqətə çatdırmaq She pointed out a mistake. Şi poyntid aut ə misteyk.
put away put əwey yığışdırmaq, yerinə qoymaq Put your clothes away. Put yor klouz əwey.
put down put daun qoymaq, yerə qoymaq Put the book down. Put zə buk daun.
put off put of təxirə salmaq Don't put it off. Dount put it of.
put on put on geyinmək / işə salmaq Put on your jacket. Put on yor cækit.
put out put aut söndürmək / bayıra çıxarmaq Put out the fire. Put aut zə fayər.
put up put ap asmaq, yerləşdirmək Put up the picture. Put ap zə pikçər.
run into ran intu təsadüfən rastlaşmaq I ran into an old friend. Ay ræn intu ən ould frend.
run out ran aut tükənmək We ran out of milk. Wi ræn aut əv milk.
set up set ap qurmaq, yaratmaq They set up a new company. Zey set ap ə nyu kampəni.
show up şou ap gəlmək, görünmək He didn't show up. Hi didnt şou ap.
shut down şat daun fəaliyyəti dayandırmaq The factory shut down. Zə fæktəri şat daun.
sit down sit daun oturmaq Please sit down. Pliz sit daun.
stand up stænd ap ayağa qalxmaq Please stand up. Pliz stænd ap.
take back teyk bək geri götürmək, dediyini geri almaq I take back what I said. Ay teyk bək wot ay sed.
take off teyk of çıxarmaq / təyyarənin havaya qalxması The plane took off. Zə pleyn tuk of.
take on teyk on öhdəsinə götürmək / işə qəbul etmək She took on a new job. Şi tuk on ə nyu cab.
take out teyk aut çıxarmaq, bayıra götürmək Take out the trash. Teyk aut zə træş.
take over teyk ouvər nəzarəti və ya idarəçiliyi ələ almaq She took over the company. Şi tuk ouvər zə kampəni.
take up teyk ap məşğul olmağa başlamaq He took up swimming. Hi tuk ap swiminq.
throw away throu əwey atmaq, tullamaq Don't throw it away. Dount throu it əwey.
try on tray on geyim sınamaq Try on this shirt. Tray on zis şört.
turn down törn daun rədd etmək / səsi azaltmaq She turned down the offer. Şi törnd daun zi ofər.
turn off törn of söndürmək Turn off the light. Törn of zə layt.
turn on törn on yandırmaq, işə salmaq Turn on the TV. Törn on zə ti-vi.
turn up törn ap səsi artırmaq / peyda olmaq Turn up the volume. Törn ap zə volyum.
wake up weyk ap oyanmaq I woke up early. Ay wouk ap örli.
work out vörk aut məşq etmək / həll etmək I work out every day. Ay vörk aut evri dey.
write down rayt daun yazıb qeyd etmək Write down the answer. Rayt daun zi ænsər.
2. Digər əsas qaydalar
Növ Quruluş Tələffüz Nümunə Mənası
Obyekt qəbul edən frazeoloji fel Fel + zərf + obyekt verb + adverb + object Turn off the light. İşığı söndür.
Əvəzliklə işlənən forma Fel + əvəzlik + zərf verb + pronoun + adverb Turn it off. Onu söndür.
Obyektin yeri dəyişməyən sözönülü fel Fel + sözönü + obyekt verb + preposition + object Look after the child. Uşağa qayğı göstər.
Obyektsiz frazeoloji fel Fel + zərf verb + adverb The plane took off. Təyyarə havaya qalxdı.
Frazeoloji-sözönülü fel Fel + zərf + sözönü + obyekt verb + adverb + preposition + object I look forward to the trip. Səfəri səbirsizliklə gözləyirəm.
3. Vacib qayda: Obyektin yeri dəyişə bilərmi?
Turn off — obyekt qəbul edən frazeoloji fel:
Turn off the light. — İşığı söndür.
Turn the light off. — İşığı söndür.
Turn it off. — Onu söndür. ✅
Turn off it. ❌
Amma look after — sözönülü fel:
Look after the child. — Uşağa qayğı göstər. ✅
Look the child after. ❌
Look after him. — Ona qayğı göstər. ✅
24- Qısaltmalar (CONTRACTIONS)
Qısaltma iki və ya daha çox sözü qısa formada birləşdirməkdir. Bu formalar danışıqda və qeyri-rəsmi yazıda, xüsusilə ingilis dilində işlədilir.
Nümunələr:
I am → I'm → aym → mən ...-am / ...-əm
I have → I've → ayv → mənim var / artıq etmişəm
I will → I'll → ayl → edəcəyəm
I would → I'd → ayd → edərdim / edərdim ki (kontekstdən asılı olaraq)
1- BE felinin qısaltmaları
am → 'm
I am → I'm → aym → mən ...-am / ...-əm
Nümunə: I'm happy. → Aym həpi. → Mən xoşbəxtəm.
are → 're
You are → You're → yur → sən ...-san / siz ...-siniz
Nümunə: You're right. → Yur rayt. → Sən haqlısan.
We are → We're → wir → biz ...-ik
Nümunə: We're ready. → Wir redi. → Biz hazırıq.
They are → They're → zeyr → onlar ...-dırlar
Nümunə: They're here. → Zeyr hir. → Onlar buradadırlar.
is → 's
He is → He's → hiz → o (kişi) ...-dır
Nümunə: He's tired. → Hiz tayərd. → O yorğundur.
She is → She's → şiz → o (qadın) ...-dır
Nümunə: She's happy. → Şiz həpi. → O xoşbəxtdir.
It is → It's → its → o / bu / həmin şeydir (kontekstdən asılı olaraq)
Nümunə: It's cold. → Its kould. → Hava soyuqdur.
2- HAVE felinin qısaltmaları
have → 've
I have → I've → ayv → mənim var / artıq etmişəm
Nümunə: I've finished. → Ayv finişt. → Mən artıq bitirmişəm.
You have → You've → yuv → sənin var / artıq etmisən
Nümunə: You've changed. → Yuv çeyndcd. → Sən dəyişmisən.
We have → We've → wiv → bizim var / artıq etmişik
Nümunə: We've arrived. → Wiv ərrayvd. → Biz artıq çatmışıq.
They have → They've → zeyv → onların var / artıq ediblər
Nümunə: They've left. → Zeyv left. → Onlar artıq gediblər.
He has → He's → hiz → onun var / artıq edib
Nümunə: He's finished. → Hiz finişt. → O artıq bitirib.
She has → She's → şiz → onun var / artıq edib
Nümunə: She's gone. → Şiz qon. → O artıq gedib.
3- WILL felinin qısaltmaları
will → 'll
I will → I'll → ayl → edəcəyəm
Nümunə: I'll help you. → Ayl help yu. → Mən sənə kömək edəcəyəm.
You will → You'll → yul → edəcəksən / edəcəksiniz
Nümunə: You'll understand. → Yul andərstænd. → Sən başa düşəcəksən.
He will → He'll → hil → o (kişi) edəcək
Nümunə: He'll come tomorrow. → Hil kam təmorou. → O sabah gələcək.
She will → She'll → şil → o (qadın) edəcək
Nümunə: She'll call you. → Şil kol yu. → O sənə zəng edəcək.
We will → We'll → wil → edəcəyik
Nümunə: We'll see. → Wil si. → Görərik.
They will → They'll → zeyl → onlar edəcəklər
Nümunə: They'll arrive soon. → Zeyl ərrayv sun. → Onlar tezliklə çatacaqlar.
4- WOULD felinin qısaltmaları
would → 'd
I would → I'd → ayd → edərdim
Nümunə: I'd help you. → Ayd help yu. → Mən sənə kömək edərdim.
You would → You'd → yud → edərdin / edərdiniz
Nümunə: You'd like it. → Yud layk it. → Sənin xoşuna gələrdi.
He would → He'd → hid → o (kişi) edərdi
Nümunə: He'd come. → Hid kam. → O gələrdi.
She would → She'd → şid → o (qadın) edərdi
Nümunə: She'd help us. → Şid help as. → O bizə kömək edərdi.
We would → We'd → wid → biz edərdik
Nümunə: We'd go. → Wid qou. → Biz gedərdik.
They would → They'd → zeyd → onlar edərdilər
Nümunə: They'd agree. → Zeyd əqri. → Onlar razılaşardılar.
5- HAD felinin qısaltmaları
had → 'd
I had → I'd → ayd → mən artıq ... etmişdim
Nümunə: I'd finished before he arrived. → Ayd finişt bifor hi ərrayvd. → O gəlməzdən əvvəl mən artıq bitirmişdim.
You had → You'd → yud → sən artıq ... etmişdin
Nümunə: You'd already left. → Yud olredi left. → Sən artıq getmişdin.
He had → He'd → hid → o artıq ... etmişdi
Nümunə: He'd eaten. → Hid itən. → O artıq yemişdi.
She had → She'd → şid → o artıq ... etmişdi
Nümunə: She'd finished. → Şid finişt. → O artıq bitirmişdi.
6- Nəticə: 'd iki məna verə bilər
I'd = I would və ya I had
I'd go. → Ayd qou. → Mən gedərdim.
I'd gone. → Ayd qon. → Mən artıq getmişdim.
Adətən, düzgün məna cümlənin kontekstindən müəyyən edilir.
7- NOT sözünün qısaltmaları
not → n't
is not → isn't → izənt → deyil
Nümunə: He isn't here. → Hi izənt hir. → O burada deyil.
are not → aren't → arənt → deyillər / deyilsiniz
Nümunə: They aren't ready. → Zey arənt redi. → Onlar hazır deyillər.
was not → wasn't → wəzənt → deyildi / olmadı
Nümunə: He wasn't there. → Hi wəzənt zer. → O orada deyildi.
were not → weren't → wörənt → deyildik / deyildiniz / deyildilər
Nümunə: We weren't late. → Wi wörənt leyt. → Biz gecikməmişdik.
have not → haven't → hævənt → etməmişəm / yoxdur (kontekstdən asılı olaraq)
Nümunə: I haven't finished. → Ay hævənt finişt. → Mən hələ bitirməmişəm.
has not → hasn't → hæzənt → etməyib / yoxdur
Nümunə: She hasn't arrived. → Şi hæzənt ərrayvd. → O hələ çatmayıb.
had not → hadn't → hædənt → etməmişdi
Nümunə: He hadn't eaten. → Hi hædənt itən. → O yemək yeməmişdi.
do not → don't → dount → etmirəm / etmə
Nümunə: I don't know. → Ay dount nou. → Mən bilmirəm.
does not → doesn't → dazənt → etmir
Nümunə: He doesn't know. → Hi dazənt nou. → O bilmir.
did not → didn't → didənt → etmədi
Nümunə: I didn't see him. → Ay didənt si him. → Mən onu görmədim.
8- Digər qısaltmalar
cannot → can't → kænt → bacarmamaq / edə bilməmək
could not → couldn't → kudənt → bacarmadı / edə bilmədi
should not → shouldn't → şudənt → etməməlidir
would not → wouldn't → wudənt → etməzdi / etmək istəməzdi
must not → mustn't → masənt → etməməlidir; qadağandır
will not → won't → wount → etməyəcək
Nümunə: I won't go. → Ay wount qou. → Mən getməyəcəyəm.
9- Vacib qeyd
Bu qısaltmalar şəkilçilərlə (suffixes) eyni deyil. Qısaltmalar bir neçə sözün birləşdirilərək qısa formada yazılmasıdır; adətən apostrof (') işlədilir.
Nümunələr:
I + will → I'll
You + have → You've
He + is → He's
They + are → They're
Do + not → Don't
Can + not → Can't
Yadda saxla: Contractions = qısaltmalar, Suffixes = son şəkilçilər.